II SAB/Bk 114/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący asesor sądowy WSA Anna Bartłomiejczuk (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 listopada 2025 r. sprawy ze skargi D. H. na bezczynność Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie świadczenia wychowawczego p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić na rzecz skarżącej D. H. kwotę 100 (słownie: sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. , D. H. wniosła do tut. sądu administracyjnego skargę na bezczynność Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych polegającą na niezałatwieniu w terminie jej odwołania od decyzji z dnia 22 sierpnia 2024r. dotyczącej uchylenia przyznanego jej prawa do świadczenia wychowawczego. Do skargi dołączony został dowód uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł (k.11). W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału II z dnia 6 października 2025r. wezwano skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi poprzez podanie numeru PESEL, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie zostało przesłane na adres korespondencyjny skarżącej wskazany w skardze. Z adnotacji dokonanych przez doręczyciela na kopercie oraz zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki wynika, że z uwagi na nieobecność adresata w dniu 17 października 2025r., przesyłkę pozostawiono w placówce pocztowej, umieszczając zawiadomienie o powyższym w oddawczej skrzynce pocztowej. Przesyłkę awizowano powtórnie 27 października 2025r. Z uwagi na nieodebranie przesyłki, zwrócono ją do sądu w dniu 4 listopada 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Przepis art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935, zwanej dalej "p.p.s.a."), stanowi, że skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Zgodnie zaś z art. 46 § 2 pkt 1b tej ustawy pismo strony powinno zawierać, w przypadku gdy jest pierwszym pismem w sprawie, numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. Zaakcentowania wymaga, że wyżej wymienione składniki stanowią elementy konstrukcyjne skargi, których brak sprawia, iż skarga dotknięta jest brakami formalnymi, podlegającymi usunięciu w ramach tzw. postępowania naprawczego, uregulowanego w art. 49 p.p.s.a. Zgodnie z tym ostatnio wymienionym przepisem, jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku, gdy pismem tym jest skarga, niewykonanie w terminie wezwania do uzupełnienia jej braków obliguje sąd, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., do jej odrzucenia. W niniejszej sprawie przesyłka zawierająca wezwanie do usunięcia opisanego braku formalnego skargi w postaci podania numeru PESEL została doręczona skarżącej w trybie przewidzianym w art. 73 p.p.s.a. Przepis ten normuje doręczenie w drodze tzw. fikcji doręczenia, a to w sytuacji niemożności dokonania takiego doręczenia osobiście adresatowi bądź jego dorosłemu domownikowi. Przewiduje on, że podlegające doręczeniu pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej lub w urzędzie gminy (§ 1) dokonując zawiadomienia o powyższym wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia (§ 2). W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (§ 4). W rozpoznawanej sprawie przesyłka zawierająca wezwanie do usunięcia ww. braku formalnego skargi była awizowana dwukrotnie. Pierwsze zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki miało miejsce dnia 17 października 2025 r., zaś drugie 27 października 2025 r. Skarżąca przesyłki nie odebrała, a zatem należało ją uznać za doręczoną z ostatnim dniem czternastodniowego terminu, liczonego od daty pierwszego zawiadomienia o pozostawieniu pisma w urzędzie pocztowym, tj. z dniem 3 listopada 2025 r. W związku z tym siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu rozpoczął bieg 3 listopada 2025 r. i upłynął bezskutecznie z dniem 10 listopada 2025r. (poniedziałek), zgodnie z zasadami obliczania terminów przewidzianymi w art. 83 § 1 i § 2 p.p.s.a. Oznacza to, że do 10 listopada 2025r. skarżąca powinna uzupełnić wskazany wyżej brak formalny skargi, czego bezspornie nie uczyniła. Końcowo wyjaśnić należy, że zagadnienie dotyczące braków formalnych skargi w postaci braku numeru PESEL było przedmiotem uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lipca 2023 r. sygn. akt II GPS 3/22, w której przyjęto, że niezachowanie, określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 tej ustawy, bez względu na to, czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd. Wobec powyższego obowiązkiem strony było podanie w skardze numeru PESEL niezależnie od ewentualnego wskazania go w aktach administracyjnych sprawy. Niepodanie tego numeru stanowiło brak formalny skutkujący wezwaniem skarżącej do uzupełnienia braku w wyznaczonym terminie pod rygorem odrzucenia skargi. Z uwagi na powyższe Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a., orzekł o odrzuceniu wniesionej skargi (pkt 1 postanowienia). O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi orzeczono natomiast na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (pkt 2 sentencji postanowienia).