II SAB/Bk 154/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Lemańska (spr.), po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi Z. S. na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w C. w przedmiocie zabezpieczenia płyt CD/DVD z danymi wrażliwymi p o s t a n a w i a: odrzucić skargę , Z. S. bezpośrednio do tutejszego sądu wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w C. w przedmiocie braku udzielenia odpowiedzi na jego wniosek z dnia [...] lutego 2018 r. w sprawie zabezpieczenia płyt CD/DVD z danymi wrażliwymi. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Zakładu Karnego wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi organ wyjaśnił, że sprawa nie podlega rozpoznaniu w postępowaniu administracyjnym i nie podlega właściwości sądu administracyjnego. Zdaniem organu treść żądania, liczba kierowanych skarg, jak i status skarżącego wskazują, że skarga stanowi wyraz jego niezadowolenia z działalności Zakładu Karnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Wywiedziona w niniejszej sprawie skarga podlega odrzuceniu jako złożona w sprawie wyłączonej spod właściwości sądów administracyjnych. Przed przystąpieniem do badania merytorycznej zasadności skargi, konieczna jest ocena jej dopuszczalności. Z uwagi na charakter skargi wywiedzionej w sprawie niniejszej, konieczne jest więc rozważenie, czy bezczynność, jakiej upatruje autor skargi w braku odpowiedzi na jego pismo w sprawie zabezpieczenia płyt CD/DVD z danymi wrażliwymi, może stanowić przedmiot kontroli sądów administracyjnych. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: P.p.s.a.), kognicja sądu administracyjnego obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 (są to sprawy obejmujące niewydanie decyzji i postanowień w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym, a także niewydanie innych aktów bądź czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa) lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (tj. sprawy obejmujące niewydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego oraz opinii zabezpieczających). Ponadto sąd administracyjny, na podstawie art. 3 § 2 pkt 9 P.p.s.a., rozpoznaje również skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących zaniechania organów odnośnie wydania innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w kodeksie postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych wyznacza katalog skarg na określone w art. 3 § 2 P.p.s.a. działania organów administracji publicznej bądź bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy ale tylko w przypadkach, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a oraz pkt 9. Katalog ten rozszerzają przepisy ustaw szczególnych, które przewidują kontrolę sądu administracyjnego w sprawach nieprzewidzianych w art. 3 § 2 P.p.s.a. (art. 3 § 3 P.p.s.a.). Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności niewymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a. (a także bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania w przypadkach określonych w tym przepisie) oznacza, że sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego, a skarga w takiej sprawie podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Odnosząc treść przywołanych przepisów do przedmiotu skargi wywiedzionej w sprawie niniejszej należy stwierdzić, że nie mieści się on w żadnej z wymienionych kategorii bezczynności podlegających jurysdykcji sądów administracyjnych. Treść żądania skarżącego, jak i status skarżącego wskazują, że skarga stanowi wyraz jego niezadowolenia z działalności administracji Zakładu Karnego w C.. Zgodnie z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 grudnia 2016 r. w sprawie regulaminu organizacyjno-porządkowego wykonywania kary pozbawienia wolności (Dz. U. z 2016 r., poz. 2231), skazany ma prawo składać wnioski, skargi i prośby na piśmie oraz ustnie. Jednakże już bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego, polegająca na nieudzieleniu skarżącemu odpowiedzi na składane wnioski, nie podlega rozpoznaniu w trybie postępowania administracyjnego, a wiec i nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Zdaniem sądu, żądanie sformułowane w skardze powinno być skierowane do właściwych organów, którymi w pierwszej kolejności jest sędzia penitencjarny, sprawujący – zgodnie z art. 32 ustawy z 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy (Dz.U. z 2021 r., poz. 53) – nadzór nad legalnością i prawidłowością wykonywania kary pozbawienia wolności, zastępczej kary pozbawienia wolności, kary aresztu wojskowego, kary aresztu lub zastępczej kary aresztu, kary porządkowej, tymczasowego aresztowania, zatrzymania, środka przymusu skutkującego pozbawienie wolności oraz środka zabezpieczającego związanego z umieszczeniem w zakładzie psychiatrycznym. Poza tym, zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz. U. z 2013 r., poz. 647 ze zm.), skargi dotyczące działalności jednostek organizacyjnych oraz postępowania funkcjonariusza lub pracownika Służby Więziennej, załatwiają w zależności od treści skargi i zarzutów w niej podniesionych odpowiednio: kierownik danej jednostki organizacyjnej, dyrektor okręgowy Służby Więziennej, Dyrektor Generalny Służby Więziennej i Minister Sprawiedliwości. Do tych podmiotów skarżący winien kierować wszelkie wnioski i uwagi dotyczące jednostki organizacyjnej, w której odbywa karę pozbawienia wolności. Organy te nie są jednak organami administracji publicznej, lecz organami postępowania wykonawczego, a rozpoznawana przez nie sprawa nie jest sprawą z zakresu administracji publicznej podlegającą kontroli sądu administracyjnego. Reasumując stwierdzić należy, że sprawa dotycząca bezczynności Dyrektora Zakładu Karnego w C. w przedmiocie udzielenia odpowiedzi na pismo skarżącego dotyczące zabezpieczenia płyt CD/DVD - nie podlega właściwości sądu administracyjnego. Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.