II SAB/Bk 30/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie asesor WSA Małgorzata Roleder, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Protokolant Elżbieta Stasiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 października 2007 r. sprawy ze skargi K. M. na bezczynność Burmistrza Miasta Z. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego na okres od 1 października 2006r. do 31 marca 2007r. 1. zobowiązuje Burmistrza Miasta Z. do wydania w terminie jednego miesiąca od daty zwrotu akt organowi, decyzji rozstrzygającej o wniosku K. M. z dnia 29 września 2006 roku o przyznanie dodatku mieszkaniowego na okres od 1 października 2006 roku do 31 marca 2007r., 2. zasądza od Burmistrza Miasta Z. na rzecz skarżącego K. M. kwotę 34,20 (trzydzieści cztery złote dwadzieścia groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarga została wywiedziona przy następującym stanie faktycznym. Skarżący K. M. złożył w dniu 29 września 2006 roku w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w Z. wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Pismem z dnia 02 października 2006 roku Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Z. wezwał K. M. do skorygowania danych dotyczących powierzchni mieszkaniowej zajmowanego przez niego budynku, dochodu z gospodarstwa rolnego i zasiłku chorobowego, jak również do dostarczenia zaświadczenia z zakładu pracy o dochodach osiągniętych w okresie od 01 czerwca 2006 roku do 20 czerwca 2006 roku oraz do udokumentowania ponoszonych wydatków terminie 7 dni od dni doręczenia niniejszego wezwania pod rygorem pozostawienie wniosku bez rozpoznania. W przepisanym terminie K. M. nie uzupełnił wskazanych przez MOPS w Z. braków formalnych i z tego też powodu na mocy art. 64 § 2 kpa MOPS w Z. pozostawił przedmiotowy wniosek bez rozpoznania. Pismem z dnia 14 marca 2007 r. K. M., nie precyzując zarzutów, wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego zażalenie , w którym wnosił o stwierdzenie bezczynności Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego z wniosku z dnia 02 października 2006 r. Postanowieniem o numerze [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uznało zażalenie K. M. za uzasadnione. W uzasadnieniu swego orzeczenia podało, że załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, czego nie uczynił organ pierwszej instancji. Postępowanie organu pierwszej instancji nie znajdowało oparcia w żadnym z ustępów w art. 7 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 o dodatkach mieszkaniowych ( Dz. U. Nr 71 poz. 734 ze zm. ). Pismem z dnia 24 kwietnia 2007 roku Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej ponownie wezwał skarżącego do dostarczenia zaświadczenia z zakładu pracy o osiągniętych dochodach. W przepisanym terminie K. M. nie złożył przedmiotowej dokumentacji i z tego też powodu na mocy art. 64 § 2 kpa organ administracji pozostawił wniosek skarżącego bez rozpoznania. Na tle powyższego stanu faktycznego K. M. wywiódł skargę na bezczynność Burmistrza Miasta Z. Skarżący podniósł, że w dniu 29 września 2006 roku złożył wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego, jednakże wniosek tenże nie został rozpoznany w przepisanym ustawowo terminie. Dodatkowo K. M. podniósł, iż w zakresie braków formalnych, do usunięcia których wezwał go Miejski Ośrodek pomocy Społecznej w Z., organ I instancji mógł przeprowadzić wywiad środowiskowy, jak również część tychże dokumentów znajduje się w aktach organu I instancji. Organ administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działań organów administracji publicznej wyłącznie pod względem zgodności z przepisami prawa obowiązującymi w dacie podejmowania działań, chyba że ustawy stanowią inaczej. Rozpatrywana w tym aspekcie skarga jest zasadna. Na wstępie zauważyć należy, że w aktach administracyjnych przedmiotowej sprawy nie znajduje się zażalenie strony na brak działania organu I instancji już po zobowiązaniu tego organu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z [...] kwietnia 2007r. do załatwienia wniosku skarżącego. Z dopuszczonego jednak przez Sąd dowodu w postaci pisma strony skarżącej z 14 maja 2007r. skierowanego do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] a kwestionującego brak działania organu I instancji w sprawie z jego wniosku z 11 kwietnia 2007r. (sygn. akt IISAB/Bk 29/07), wynika, że skarżący nawiązuje wprost do postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] kwietnia 2007r. uwzględniającego wcześniejsze zażalenie na bezczynność w sprawie wniosku z 29 września 2006r. To, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., powyższe pismo potraktowało wyłącznie jako zażalenie na bezczynność w sprawie z wniosku z 11 kwietnia 2007r. (mimo iż były to zażalenia na bezczynność w dwóch sprawach tj. z wniosku z 29 września 2006r. i z wniosku z 11 kwietnia 2007r.) nie może obciążać strony. Sąd więc uznał, że został przez skarżącego wyczerpany tok zażaleniowy. Merytorycznie zauważyć należy, że każda sprawa administracyjna powinna być rozpoznana w określonym terminie. Kodeks postępowania administracyjnego ustala generalną zasadę, że "organy administracji państwowej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki" (art. 35 § 1). Na gruncie przedmiotowej sprawy terminy te są sprecyzowane przez art. 7 ust. 7 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych ( Dz. U. Nr 71 poz. 734 ze zm. ), który stanowi, że decyzja w sprawie dodatku mieszkaniowego powinna być wydana w ciągu miesiąca od dnia złożenia wniosku. W niniejszej sprawie skarżący złożył wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego w dniu 29 września 2006 r., natomiast Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Z. pozostawił przedmiotowy wniosek bez rozpoznania powołując się na przepis art. 64 § 2 kpa, stanowiący iż jeżeli podanie nie czyni zadość wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia podania bez rozpoznania. Jak to wskazał organ administracji początkowo owymi brakami formalnymi uzasadniającymi pozostawienie wniosku skarżącego bez rozpoznania były braki dotyczące następujących danych: zajmowanej powierzchni mieszkaniowej, dochodu z gospodarstwa rolnego, wysokości zasiłku chorobowego zaświadczenia o zarobkach z zakładu pracy i udokumentowania wysokości wydatków. Ostatecznie, po postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia 18 kwietnia 2007r., organ I instancji za brak formalny wniosku o dodatek mieszkaniowy w tej sprawie, uznał brak zaświadczenia z zakładu pracy o dochodach skarżącego. Kwestią zasadniczą w niniejszej sprawie było więc ustalenie, czy na etapie ubiegania się o przyznanie dodatku mieszkaniowego dokumentacja powyższa była wymagana przez odpowiednie przepisy prawa, co stanowi przesłankę w świetle art. 64 § 2 kpa do pozostawienia wniosku skarżącego bez rozpoznania. Obowiązki strony ubiegającej się o przyznanie dodatku mieszkaniowego zostały ściśle określone w ustawie o dodatkach mieszkaniowych i w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 roku w sprawie dodatków mieszkaniowych ( Dz. U. z 2001r., Nr 156, poz. 1817 ze zm.). Zgodnie z dyspozycją art. 7 ust. 1 ustawie o dodatkach mieszkaniowych do wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego należy dołączyć deklarację o dochodach gospodarstwa domowego za okres 3 miesięcy kalendarzowych poprzedzających dzień złożenia wniosku. Także § 5 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych stwierdza, że do wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego należy dołączyć deklarację o wysokości dochodów gospodarstwa domowego. Z powyższego w sposób jednoznaczny wynika, że skarżący na etapie składania wniosku o dodatek mieszkaniowy nie miał obowiązku udokumentowania osiąganych dochodów, a jedynie był zobligowany do zadeklarowania ich wysokości. Nie można zatem podzielić argumentacji organu administracji jakoby K. M. na mocy obowiązujących przepisów prawa miał obowiązek udokumentowania uzyskiwanych przez siebie dochodów. W żadnym bowiem ustępie art. 7 ustawy o dodatkach mieszkaniowych nie zostało wskazane, że momencie ubiegania się o dodatek mieszkaniowy strona winna swe dochody udokumentować odpowiednim zaświadczeniem. Kolejnych argumentów za powyższą tezą dostarcza treść art. 7 ust. 3 przedmiotowej ustawy zgodnie z którym organ odmawia przyznania dodatku mieszkaniowego, jeżeli w wyniku przeprowadzonego wywiadu środowiskowego ustali, że występuje rażąca dysproporcja między zadeklarowanymi dochodami a, faktycznym stanem majątkowym strony, w tym także w zakresie ponoszonych wydatków. Tak więc to po stronie organu administracji leży inicjatywa weryfikacji danych zawartych w deklaracji o dochodach, poprzez przeprowadzenie wywiadu środowiskowego. Ponadto, zdaniem Sądu, gdyby ustawodawca miał zamiar nałożyć na stronę obowiązek przedłożenia odpowiednich dokumentów na etapie ubiegania się o przyznanie dodatku mieszkaniowego uczyniłby to wprost, tak jak ma to miejsce w treści art. 7 ust. 13, zgodnie z którym osoba już pobierająca dodatek ma obowiązek udostępnić na żądanie organu dokumenty potwierdzające wysokość zadeklarowanych dochodów. Ujawnienie po przyznaniu dodatku mieszkaniowego, oparcia decyzji na nieprawdziwych danych zawartych w deklaracji lub wniosku, stanowić może podstawę wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie przyznania tego dodatku stosowanie do treści art. 7 ust. 9 ustawy o dodatkach mieszkaniowych w związku z art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Reasumując więc kwestię przedłożenia odpowiednich zaświadczeń dotyczących dochodów uzyskiwanych przez skarżącego, zauważyć należy , iż nie ma odpowiedniej regulacji prawnej obligującej skarżącego do przedstawienia takich zaświadczeń na etapie ubiegania się o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Możliwość weryfikacji zadeklarowanych danych o dochodach została w świetle art. 7 ust. 13 ustawy o dodatkach mieszkaniowych przewidziana na etapie pobierania już dodatku mieszkaniowego, zatem niezłożenie odpowiedniej dokumentacji potwierdzającej dochody nie stanowiło przesłanki do zastosowania art. 64 § 2 kpa. Odnosząc się do kwestii nałożonego obowiązku skorygowania danych co do powierzchni zajmowanego przez stronę lokalu mieszkalnego oraz wysokości dochodu z gospodarstwa rolnego Sąd zauważa, że organowi administracji z urzędu znany jest stan majątkowy strony skarżącej z racji dotychczas toczących się licznych postępowań w zakresie przyznania dodatku mieszkaniowego i objęcia od wielu lat pomocą społeczną K. M.. W posiadaniu zatem organu administracji znajduje się odpowiednia dokumentacja dotycząca zarówno stanu prawnego nieruchomości budynkowej strony i wielkości jego gospodarstwa rolnego. Będzie miał zatem w niniejszym stanie faktycznym zastosowanie art. 220 § 1 kpa zakazujący żądania od strony dokumentacji znajdującej się w posiadaniu organu administracji, bądź dokumentacji potwierdzającej fakty znane organowi z urzędu. W świetle wyżej przytoczonej argumentacji Sąd doszedł do przekonania, że żądanie przez organ administracji od skarżącego przedłożenia skorygowanych danych dotyczących osiąganych dochodów było nieuprawnione, a brak tejże dokumentacji nie stanowił w świetle art. 64 § 2 kpa braku formalnego skutkującego pozostawieniem bez rozpoznania wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Organ administracji był więc zobligowany, na mocy art. 7 ust.7 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, wydać w ciągu miesiąca od dnia złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego, a więc od dnia 11 kwietnia 2007 r., decyzję w niniejszej sprawie. Wobec powyższego oraz na mocy art.149 w zw. z art. 286 §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r., Nr 153 , poz. 1270) oraz art. 7 ust. 7 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych ( Dz.U. nr 71, poz. 734 ze zm.), Sad zobowiązał organ do wydania w terminie 1 miesiąca od daty zwrotu akt organowi, decyzji rozstrzygającej o wniosku strony z dnia 29 września 2006r. o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Konsekwencją uwzględnienia skargi było orzeczenie o obowiązku zwrotu przez organ na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego ( art. 200 w zw. z art. 210 §1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) Zwrócone koszty postępowania stanowiły wyłącznie koszty dojazdu strony do sądu.