II SAB/Bk 31/19
PostanowienieWSA w Białymstoku2019-07-08
Skład orzekający: Grażyna Gryglaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest zobowiązany do sprostowania oczywistej omyłki w postanowieniu, jeśli wnioskodawca twierdzi, że jego pierwotne żądanie zostało błędnie zinterpretowane przez sąd, a ta interpretacja doprowadziła do odrzucenia skargi?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest zobowiązany do sprostowania postanowienia, jeśli wskazana przez stronę "omyłka" nie jest niedokładnością, błędem pisarskim lub inną oczywistą omyłką w rozumieniu art. 156 § 1 P.p.s.a., lecz wynika z zamierzonego działania sądu oceniającego kwestię prawną. Procedura postępowania z aktami spraw sądowych nie przewiduje możliwości ich odsprzedaży osobie fizycznej do jej prywatnego archiwum, co było przedmiotem oceny sądu.Stan faktyczny
Skarżący J. B. wniósł skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w S. w przedmiocie wyrażenia zgody na odsprzedaż akt. Postanowieniem z maja 2019 r. skarga została odrzucona. Skarżący wniósł o sprostowanie postanowienia, twierdząc, że jego skarga dotyczyła niewydania decyzji w trybie art. 16e ustawy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach, a nie handlu aktami. Sąd odmówił sprostowania, uznając, że wskazana przez skarżącego kwestia nie jest oczywistą omyłką w rozumieniu P.p.s.a., a jedynie niezamierzonym przez sąd przeoczeniem. Skarżący podtrzymał swoje stanowisko, wskazując na pominięcie kluczowych słów "archiwum prywatne" w uzasadnieniu postanowienia.Rozstrzygnięcie
Odmówić sprostowania postanowienia z dnia [...] czerwca 2019 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącego o sprostowanie postanowienia z dnia [...] czerwca 2019 r. w sprawie ze skargi J. B. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w S. w przedmiocie wyrażenia zgody na odsprzedaż akt p o s t a n a w i a odmówić sprostowania postanowienia z dnia [...] czerwca 2019 r.
1. Postanowieniem z dnia [...] maja 2019 r. odrzucono skargę J. B., która w komparycji tego postanowienia została określona jako skarga w przedmiocie wyrażenia zgody na odsprzedaż akt.
2. W piśmie procesowym z dnia 23 maja 2019 r. skarżący wniósł o sprostowanie przedmiotu sprawy i podał, że nie wnosił skargi na bezczynność w przedmiocie wyrażenia zgody na odsprzedaż w całości lub w części akt archiwalnych lecz w przedmiocie niewydania decyzji o jakiej mowa w art. 16e ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach.
3. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2019 r. odmówiono sprostowania postanowienia z dnia 9 maja 2019 r. przyjmując, że wskazywana omyłka nie może być zakwalifikowana do którejkolwiek z kategorii omyłek określonych w art. 156 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302).
4. W kolejnym piśmie procesowym z dnia 14 czerwca 2019 r. skarżący wniósł o sprostowanie oczywistej pomyłki w uzasadnieniu postanowienia z dnia 5 czerwca 2019 r. przez wierne przytoczenie żądania strony. Wskazał, że zamiast "w przedmiocie niewydania decyzji o jakiej mowa w art. 16e ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach" powinno być "niewydania decyzji o jakiej mowa w art. 16e ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach w sprawie udostępnienia akt archiwalnych przekazaniem ich do archiwum prywatnego J. B. (Dz.U. z 2018 r. poz. 217, 357, 398, 650, z 2019 r. poz. 55) po ukończeniu okresu ich archiwizacji. Minimum powinno być "w sprawie udostępnienia akt archiwalnych przekazaniem ich do archiwum prywatnego J. B.". Oczywista omyłka polegała na pominięciu słów kluczowych "archiwum prywatne". Skarżący podniósł, że z całą pewnością w skardze użyto słów "archiwum prywatne" jak też i w działaniu poprzedzającym wniesienie skargi do sądu administracyjnego strony polegającej na wniesieniu powództwa o ustalenie prawa do założenia archiwum prywatnego. Skarżący podniósł, że kwestia archiwów jest z całą pewnością uregulowana w prawie administracyjnym. Stąd decyzja sądu cywilnego o uznaniu, że sprawa podlega orzecznictwu sądu administracyjnego. Tymczasem na skutek przedmiotowej omyłki sąd tak zniekształcił wypowiedź strony, że wynika z niej jakby chodziło o handel aktami archiwalnymi, który jest zakazany, zarówno w mylnie przywołanym prawie materialnym przez sąd jak skarżony organ i ten zakaz był powodem odrzucenia skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 156 § 1 w zw. z art. 166 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), zwanej dalej "P.p.s.a.", sąd może z urzędu sprostować w postanowieniu niedokładności, błędy pisarskie lub inne oczywiste omyłki. Z art. 159 P.p.s.a. wynika, że sprostowanie może nastąpić także na wniosek strony.
Ponownie podnieść należy, że instytucja sprostowania ma na celu naprawienie wadliwości orzeczenia poprzez nadanie mu takiego brzmienia, jakie sąd zamierzał. Oznacza to, że podlegające sprostowaniu niedokładności, błędy pisarskie lub inne oczywiste omyłki, o których mowa w art. 156 § 1 P.p.s.a., to uchybienia niezamierzone, dokonane wbrew woli sądu, powstałe w wyniku przeoczenia i mające charakter oczywisty, to znaczy nie budzący wątpliwości, bezsporny, pewny.
Kwestionowany wnioskiem brak wskazania w jakim celu miała być wydana decyzja w trybie art. 16e ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach, tj. w celu przekazania akt archiwalnych zakończonych spraw sądowych do archiwum prywatnego J. B. nie znalazł się w postanowieniu sądu z dnia 5 czerwca 2019 r. przez omyłkę, lecz w wyniku zamierzonego działania sądu. Sąd w sprawie niniejszej oceniał czy wniosek skarżącego dotyczący wyrażenia zgody na odsprzedaż akt archiwalnych wszczynał jakiekolwiek konkretne postępowanie i czy w związku z tym organ był zobligowany do wydania jednego z rozstrzygnięć o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 2-4 P.p.s.a. Bez znaczeniem, zdaniem sądu, dla rozstrzygnięcia sprawy niniejszej pozostawała okoliczność, że akta miały być przekazane do archiwum prywatnego skarżącego.
Jak już wskazano w uzasadnieniu postanowienia z dnia 9 maja 2019 r. o odrzuceniu skargi, procedurę postępowania z aktami spraw sądowych normuje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 marca 2004 r. w sprawie przechowywania akt spraw sądowych oraz ich przekazywania do archiwów państwowych lub do zniszczenia (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 991; dalej powoływane jako rozporządzenie). Wynika z niego, że akta zakończonej sprawy przechowuje się przez odpowiedni okres w sądzie a po zakończeniu tego okresu akta przekazuje się do archiwum państwowego lub się je niszczy. Postępowanie to nie przewiduje możliwości odsprzedaży akt osobie fizycznej do jej prywatnego archiwum.
Mając powyższe na uwadze uznać należy, że wskazywana przez wnioskodawcę "omyłka" nie może zostać zaklasyfikowana do którejkolwiek z kategorii omyłek określonych w art. 156 § 1 P.p.s.a.
Wobec powyższego, na podstawie art. 156 § 1 i § 2 w zw. z art. 166 P.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło