II SAB/Bk 37/08

PostanowienieWSA w Białymstoku2008-09-18

Skład orzekający: Stanisław Prutis, Małgorzata Roleder, Anna Sobolewska-Nazarczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji jest uzasadniona, jeśli organ podjął zaskarżone działania po wniesieniu skargi, ale przed wydaniem orzeczenia przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Postępowanie sądowe ze skargi na bezczynność organu staje się bezprzedmiotowe, gdy organ podjął zaskarżone działania (np. wydał decyzję lub postanowienie) przed wydaniem orzeczenia przez sąd. W takiej sytuacji sąd umarza postępowanie, ponieważ nie może już zobowiązać organu do podjęcia działań, które zostały już wykonane. Wniosek o ukaranie organu karą pieniężną jest w takich okolicznościach bezzasadny.
Stan faktyczny
Skarżąca J. W. wniosła skargę na bezczynność Wojewody P. w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania dotyczącego stwierdzenia nieważności decyzji Starosty H. o pozwoleniu na budowę. Wojewoda P. w odpowiedzi na skargę podniósł, że skarżąca nie jest stroną postępowania. Po wniesieniu skargi, Wojewoda P. wydał postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania oraz decyzję stwierdzającą nieważność decyzji Starosty H. Skarżąca wniosła o orzeczenie wystąpienia bezczynności i kary pieniężnej, argumentując, że samo wydanie aktów bez ich doręczenia nie rodzi skutków prawnych.
Rozstrzygnięcie
Sąd umorzył postępowanie sądowe i zasądził od Wojewody P. na rzecz skarżącej J. W. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.), Sędziowie asesor WSA Małgorzata Roleder, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 18 września 2008 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. W. na bezczynność Wojewody P. w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty H. z dnia [...] sierpnia 2006 r. znak [...] p o s t a n a w i a 1. umorzyć postępowanie sądowe w sprawie, 2. zasądzić od Wojewody P. na rzecz skarżącej J. W. kwotę 100,00 (stu) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.- Skarżąca J. W. wniosła (16 czerwca 2008r.) skargę na bezczynność Wojewody P. w przedmiocie nierozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 29 grudnia 2007r. o: 1). podjęcie postępowania zawieszonego postanowieniem Wojewody P. z dnia 13 lutego 2007r. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty H. z dnia 2 sierpnia 2006r., z uwagi na ustąpienie przyczyn zawieszenia, 2). zakończenie postępowania stosowną decyzją. W obszernej odpowiedzi na skargę organ przedstawił przebieg postępowania administracyjnego i wniósł o oddalenie skargi podnosząc, że żadne pismo kierowane do Wojewody P. nie pozostało bez odpowiedzi, dlatego zarzut bezczynności jest nieuzasadniony. Organ podkreślił, iż skarżąca nie była adresatem postanowienia o zawieszeniu postępowania, a zatem nie może wnioskować o jego podjęcie, a w ogóle skarżąca nie ma przymiotu strony w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty H. z dnia 2 sierpnia 2006r., jako wydanej przez niewłaściwy organ. Wyjaśnić należy, iż decyzja Starosty H. z dnia 2 sierpnia 2006r. nr [...] jest decyzją uchylająca własną decyzję nr [...] z dnia 18 listopada 2004r., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą, na rzecz p. A. H., pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego (wolnostanowiskowej bezściółkowej obory z boksami legowiskowymi dla krów mlecznych o obsadzie 200 DJP), zamkniętego szczelnego zbiornika na płynne odchody zwierzęce o pojemności 1211 m3 i dwukomorowego szczelnego zbiornika na ścieki socjalno-bytowe o pojemności 5 m3 na działce oznaczonej nr ewid. gruntów [...], położonej we wsi I., gmina N. Skarżąca J. W. domaga się zapewnienia jej udziału w postępowaniach Wojewody P. dotyczących tej spornej obory. W dniu 28 lipca 2008r. wpłynęło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. zawiadomienie pełnomocnika Wojewody P. z informacją, że: 1). w dniu 24 lipca 2008r. postanowieniem Wojewody P. znak: [...] zostało podjęte zawieszone postępowanie w/w sprawie, 2). w dniu 24 lipca 2008r. decyzją Wojewody P. znak: [...] została stwierdzona nieważność decyzji Starosty H. z dnia 2 sierpnia 2006r. znak: [...] – akta administracyjne zostały przesłane Sądowi w załączeniu. Akty administracyjne, których podjęcia domagała się J. W. w skardze na bezczynność organu zostały podjęte w dniu 24 lipca 2008r. Akty te nie zostały doręczone skarżącej ponieważ Wojewoda P. nie uznaje jej za stronę w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę spornej inwestycji. Skarżąca, po zapoznaniu się z treścią aktów administracyjnych znajdujących się w aktach sądowych niniejszej sprawy, w piśmie procesowym z dnia 11 września 2008r. wniosła o: 1). "orzeczenie wystąpienia bezczynności" (zdaniem skarżącej , samo wydanie aktu – decyzji lub postanowienia – a nie doręczenie ich stronie nie rodzi skutków prawnych), 2). " orzeczenie kary pieniężnej organowi skarżonemu wg norm przepisanych". Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 50 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uprawnionym do wniesienia skargi, w tym także skargi na bezczynność organów (art. 3 §2 pkt 8 ustawy) jest każdy, kto ma w tym interes prawny. W przypadku bezczynności organu administracji stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć będzie akt administracyjny, którego wydania domaga się skarżący. Dlatego też dla oceny, czy skarżąca była uprawniona do wniesienia skargi na bezczynność organów w niniejszej sprawie, decydujące znaczenie ma okoliczność, czy skarżąca może być uznana za stronę w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę spornej obory (wraz ze zbiornikami na odchody i ścieki). Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, decydujące znaczenie w tej kwestii ma stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 2007r. (sygn. akt IIOSK 208/06). Wyrokiem tym NSA uwzględnił kasację skarżącej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 9 czerwca 2005r. (sygn. akt IISA/BK 51/05), którym to wyrokiem WSA oddalił skargę J. W. na decyzję Wojewody P. z dnia 31 grudnia 2004r. o umorzeniu postępowania odwoławczego, ponieważ skarżąca, która wniosła odwołanie od decyzji Starosty H. z dnia 18 listopada 2004r. o pozwoleniu na budowę spornego budynku inwentarskiego (wraz ze zbiornikami), nie jest stroną w tej sprawie. Uwzględnienie kasacji oznacza jednoznacznie, iż odmowa przyznania skarżącej statusu strony w rozpoznawanej sprawie nastąpiła – zdaniem NSA – z naruszeniem art. 28 kpa oraz art. 3 pkt 20 i 28 ust. 2 prawa budowlanego. Organ odwoławczy – Wojewoda P. – interpretuje wyrok NSA w ten sposób, że NSA nie przyznaje skarżącej przymiotu strony, lecz wskazuje, że organ nie wykazał, że nieruchomość skarżącej J. W. nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektów budowlanych projektowanej obory. W odpowiedzi na skargę Wojewoda P. podniósł, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w swoich licznych rozstrzygnięciach podejmowanych po wyroku NSA w Warszawie, konsekwentnie stwierdza, że skarżąca nie ma przymiotu strony w omawianej sprawie. Stanowisko to wiąże organ niższego stopnia, jakim jest w tym przypadku Wojewoda P. Stanowiska Wojewody P. nie można uznać za trafne. Organ nie zwrócił należytej uwagi na istotny fragment uzasadnienia wyroku NSA z 28 marca 2007r. Sąd stwierdza mianowicie: "...nie można z góry założyć, że właściciel nieruchomości sąsiedniej nie ma interesu prawnego w sprawie pozwolenia na budowę takiego obiektu, gdyż jego nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu. To, jaki jest obszar oddziaływania obiektu może być przedmiotem sporu i może zależeć od spełnienia szeregu warunków, których wyjaśnienie jest przedmiotem postępowania, w którym ma prawo brać udział właściciel sąsiedniej nieruchomości, jeżeli inwestycja jest tego rodzaju, że może oddziaływać na inne nieruchomości, a zwłaszcza nieruchomości sąsiadujące z nieruchomością inwestora". Ten, kto ma prawo brać udział w postępowaniu mającym na celu wyjaśnienie, czy jego nieruchomość znajduje się na obszarze oddziaływania projektowanego obiektu budowlanego, jest stroną tego postępowania. Nie ma zatem wątpliwości, iż NSA przyznał skarżącej przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę spornej obory. I ta ocena, zgodnie z art. 153 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Organy administracji mają prawo wykazywać w postępowaniu (prowadzonym z udziałem skarżącej), iż nieruchomość jej znajduje się poza obszarem oddziaływania obiektu, tym niemniej skarżąca może powoływać się na wyrok NSA z 28 marca 2007r. aż do czasu prawomocnego zaakceptowania przez sąd administracyjny rozstrzygnięcia organu nie uznającego skarżącej za stronę postępowania. Innymi słowy, organy administracji nie mogą a priori pozbawić skarżącej przymiotu strony, jeżeli przyznanie takiego przymiotu wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skoro skarżącej przysługiwał przymiot strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę spornej obory, uprawniona była również do złożenia skargi na bezczynność organu administracji w podjęciu aktów administracyjnych mających na celu definitywne rozstrzygnięcie sprawy. A zatem skarga na bezczynność organu była uzasadniona. W dacie wydania orzeczenia sądowego akty administracyjne, których podjęcia domagała się skarżąca, zostały wydane - w dniu 24 lipca 2008r. Wojewoda P. podjął zawieszone postępowanie i stwierdził nieważność decyzji Starosty H. z dnia 2 sierpnia 2006r. W takiej sytuacji uznać należy, iż postępowanie ze skargi na bezczynność stało się bezprzedmiotowe, ponieważ sąd nie może zobowiązać organu do wydania aktów administracyjnych, w sytuacji gdy zostały już wydane. Dlatego też Sąd postanowił umorzyć postępowanie na podstawie art. 161 §1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). O zwrocie kosztów postępowania przez organ na rzecz skarżącej orzeczono – w pkt 2 postanowienia - na podstawie art. 201 §1 w/w ustawy. W piśmie procesowym z dnia 11 września 2008r. skarżąca wniosła o orzeczeniu kary pieniężnej organowi skarżonemu wg norm przepisanych. Wniosek ten jest bezpodstawny, albowiem możliwość wymierzenia organowi grzywny zachodzi jedynie w sytuacji określonej przepisem art. 154 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło