II SAB/Bk 37/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.) po rozpoznaniu w dniu 15 października 2009r., na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. B. na bezczynność Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w C. – O. w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a odrzucić skargę Skarżący M. B. w dniu 11 sierpnia 2009r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę (zatytułowaną pozew) na bezczynność Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w C. – O. w przedmiocie zasiłku celowego. W uzasadnieniu skargi autor wskazał, iż pismem z dnia 31 marca 2008r. domagał się od ww. Ośrodka Pomocy Społecznej pomocy w postaci udzielenia mu zasiłku celowego na remont dachu budynku mieszkalnego. Pomocy tej nie otrzymał, gdyż pracownica GOPS w C. – O. nie przyjęła jego podania, natomiast poradziła mu, by pomocy szukał w instytucjach prywatnych, np. bankach. Wobec braku ustosunkowania się organu do podania z dnia 31 marca 2008r. M. B. wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. skargę na działalność Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w C. – O., która to skarga przesłana do Rady Gminy w C. – O., została uchwałą z dnia [...] marca 2009r. odrzucona. W tej sytuacji skarżący złożył skargę do sądu administracyjnego, będącą przedmiotem niniejszego postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga jako niedopuszczalna musiała ulec odrzuceniu. Przedmiotem niniejszej skargi jest bezczynność Kierownika GOPS w C. – O. polegająca na nieudzieleniu M. B. pomocy społecznej w postaci zasiłku celowego na remont dachu budynku mieszkalnego. Z akt nadesłanych przez Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w C. – O. wynika, iż przed tym ośrodkiem nie toczyło się postępowanie wywołane wnioskiem (podaniem) skarżącego z dnia 31 marca 2008r., w przedmiocie przyznania mu zasiłku celowego. Wniosek taki bowiem nie wpłynął do organu. Z materiału zgromadzonego w sprawie nie ma śladów by taki wniosek wpłynął do GOPS w C. - O. Skarga M. B. na działanie Kierownika przedmiotowego GOPS uchwałą Rady Gminy C. – O. z dnia [...] marca 2009r. została odrzucona w trybie przepisów Działu VIII kpa, po czym skarżący wywiódł jeszcze jedną, podobną skargę do tutejszego sądu administracyjnego. W ocenie Sądu, przedmiot zaskarżenia skargi będącej przedmiotem niniejszej sprawy, nie jest objęty kognicją sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej p.p.s.a.) sąd administracyjny rozpatruje skargi na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Dotyczy to więc takich spraw, które mogą być zakończone decyzją lub postanowieniem, albo które odnoszą się do innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Sąd może rozpatrywać skargi na bezczynność organów wtedy, gdy skarga dotyczy sprawy o charakterze administracyjnym. Kognicja Sądu Administracyjnego sprowadza się zatem do kontroli legalności i terminowości wydawanych przez organy administracji publicznej aktów administracyjnych, jak również badania czy w danym przypadku nie doszło do bezczynności ze strony tych organów. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Postępowanie wywołane skargą na bezczynność organu cechuje pewna specyfika polegająca na tym, że rozpoznając tego rodzaju skargę, sąd nie wnika w merytoryczną i procesową poprawność wydanego przez organ aktu, a bierze pod uwagę jedynie sam fakt, czy w danej sprawie zostało wydane orzeczenie lub czy z innych powodów organowi nie można zarzucić stanu bezczynności (vide: wyrok WSA w Warszawie z 19 lutego 2007 r. I SAB/Wa 194/06, LEX nr 318035). W niniejszej sprawie, skargi nie można było poddać ocenie merytorycznej, albowiem zarzuca ona bezczynność organu w przedmiocie nieudzielenia zasiłku celowego, podczas gdy wcześniej nie było w ogóle takiego żądania od strony. Jak wynika z akt sprawy, przed Gminnym Ośrodkiem Pomocy Społecznej w C. – O. postępowanie w sprawie przyznania pomocy społecznej w formie zasiłków dla skarżącego (a wcześniej dla jego matki) toczyło się od stycznia 2008r. Ostatnią decyzją z dnia [...] stycznia 2009r. przyznano skarżącemu zasiłek celowy na zakup opału (k. 18/09 akt adm). W aktach administracyjnych nie ma natomiast śladu w postaci wniosku z dnia 31 marca 2008r. o przyznanie zasiłku na remont dachu. Wszelkie wnioski i pisma skarżącego w tej kwestii zostały rozpatrzone przez organ w trybie przepisów Działu VII kpa o skargach i wnioskach, a jego skarga na działalność Kierownika GOPS w C. – O. została odrzucona. Zauważyć należy, iż organ nie wydał żadnego aktu w przedmiocie wniosku z 31 marca 2008r., albowiem taki wniosek w ogóle nie wpłynął do organu i fizycznie nie było w aktach sprawy. Skoro zatem do organu nie wpłynęło podanie o przyznanie zasiłku na remont dachu, to tym samym nie był on w stanie ustosunkować się do niego w formie jakiegokolwiek aktu prawnego. Dopiero skuteczne złożenie przez skarżącego wniosku zainicjowałoby postępowanie w przedmiocie udzielenia pomocy społecznej w formie zasiłku celowego. Natomiast kwestia okoliczności złożenia tego podania nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Skargi i wnioski skarżącego na działania GOPS w C. – O. zostały rozpatrzone, co skutkowało wydaniem przez Radę Gminy uchwały z dnia [...] marca 2009r. Takie zaś postępowanie prowadzone w trybie przepisów Działu VIII kpa nie podlegają kontroli sądów administracyjnych (vide: wyrok NSA z dnia 6 października 1999 r., IV SAB 166/98; z dnia 21 listopada 2000 r., III SAB 108/99; z dnia 14 września 2004 r., OSK 642/04; postanowienie WSA w Warszawie z dnia 7 grudnia 2004 r., II SAB/Wa 193/04; z dnia 24 listopada 2006 r., III SA/Wa 948/06 (publ. https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W tych okolicznościach organ, z uwagi na brak wniosku, nie mógł przystąpić do jego rozpoznania. Zarzut bezczynności organu w sytuacji, gdy brak było wniosku inicjującego wszczęcie jakiegokolwiek postępowania jest bezskuteczny, a skarga wobec tego jest niedopuszczalna. Z tych też względów na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.