II SAB/Bk 4/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 marca 2012 r. wniosku J. W. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Małgorzaty Roleder od orzekania w sprawie ze skargi J. W. na przewlekłość postępowania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w H. w przedmiocie nakazania rozbiórki zbiornika na gnojowicę p o s t a n a w i a: oddalić wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Małgorzaty Roleder od orzekania w sprawie. J. W. wywiodła do tutejszego sądu administracyjnego skargę na przewlekłość postępowania PINB w H. w przedmiocie nakazania rozbiórki zbiornika na gnojowicę. W dniu 9 marca 2012 r. Skarżąca złożyła wniosek o wyłączenie od orzekania w niniejszej sprawie sędziego WSA Małgorzaty Roleder. W ocenie Skarżącej wymieniony sędzia powinien być wyłączony ze względu na podobieństwo niniejszej sprawy ze sprawą o sygn. akt II SAB/Bk 46/11 w zakresie punktu 2, tj. niestwierdzenia, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Podobnie w sprawie o sygn. II SAB/Bk 36/11 sędzia nie sprostowała mylnie użytego w sentencji postanowienia sformułowania "odrzucić skargę" w przedmiocie informacji publicznej, podczas gdy faktycznie chodziło o odrzucenie wniosku o rozpatrzenie skargi na podstawie kopii. Ponadto Skarżąca podniosła, że sędzia Roleder uczestniczyła w składzie orzekającym w sprawie o sygn. II SAB/Bk 38/11, w której sentencji wyroku, podobnie jak w sprawie o sygn. akt II SAB/Bk 46/11, również istnieje punkt 2 o ww. treści. Ze względu na obawę, że w niniejszej sprawie także znajdzie się punkt 2 strona skarżąca stwierdziła, że wniosek o wyłączenie sędziego Roleder jest uzasadniony. Sędzia WSA Małgorzata Roleder w złożonym w dniu 13 marca 2012 r. – oświadczeniu stwierdziła, że nie istnieją okoliczności tego rodzaju, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jej bezstronności w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Wniosek podlegał oddaleniu. Stosownie do treści art. 19 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wyłączenia sędziego z mocy ustawy (art. 18), sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie (iudex suspectus). Zgodnie z art. 22 § 2 p.p.s.a. postanowienie w przedmiocie wyłączenia jest wydawane po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek dotyczy. W orzecznictwie wskazuje się, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być realna, a nie potencjalna. Nie jest zatem wystarczająca sama wątpliwość strony w tym zakresie, bądź wyłącznie utrata zaufania co do bezstronności sędziego. Nie ma znaczenia subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności sędziego wyznaczonego do rozpoznawania sprawy (postan. NSA z 15.09.2008 r., II FZ 397/08, Lex nr 493907). Orzeczenie w przedmiocie wyłączenia powinno być oparte o w pełni zobiektywizowane przesłanki dotyczące sprawy, w której wniosek został złożony. Nadto, jak zauważa się w orzecznictwie, uwzględnienia wniosku o wyłączenie sędziego nie uzasadnia nawet prowadzenie przez niego rozprawy z naruszeniem przepisów postępowania, czy też niewłaściwa postawa sędziego oraz wadliwe prowadzenie rozprawy w innej sprawie (postanowienie NSA z 22.12.2004 r., OZ 863/04, dostępne na http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że argumentacja wniosku Skarżącej nie wskazuje na istnienie po stronie sędziego Małgorzaty Roleder żadnej realnej okoliczności mogącej budzić uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności w tej konkretnej sprawie. Przyjąć zatem należy, że strona nie podważyła skutecznie oświadczenia sędziego. Samo stwierdzenie Skarżącej, że sędzia powinien być wyłączony ze względu na podobieństwo niniejszej sprawy ze sprawą o sygn. akt II SAB/Bk 46/11 czy ze sprawą o sygn. akt II SAB/Bk i 38/11 w zakresie punktu 2, tj. niestwierdzenia, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa nie może być podstawą wyłączenia sędziego. Należy w tym miejscu wyjaśnić, że zawarte w sentencjach ww. wyroków rozstrzygnięcie nie jest żadnym uchybieniem, lecz wypełnieniem dyspozycji art. 149 §1 p.p.s.a. Zgodnie z powołanym przepisem (w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 25 marca 2011 r. (Dz. U. Nr 76, poz. 409), która weszła w życie 12 lipca 2011 r.), Sąd uwzględniając skargę na bezczynność zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Brzmienie przepisu jest jednoznaczne – ustawodawca zobowiązał sąd do tego, aby każdorazowo orzekając w przedmiocie bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania orzekał on również w przedmiocie tego, czy miały one miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Obowiązek zawarcia takiego stwierdzenia nie został też uwarunkowany wnioskiem Skarżącej – obowiązek taki istnieje niezależnie od tego, czy wniosek taki został złożony, czy też nie. Rozstrzygnięcie składu orzekającego o tym, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa jest merytoryczną częścią wyroku, od którego służy skarga kasacyjna, jeżeli strona nie jest zadowolona z rozstrzygnięcia. Dlatego też, wbrew twierdzeniu Skarżącej, takiego orzeczenia, zawartego w wyrokach innych spraw, nie można utożsamiać z przesłanką stanowiącą o bezstronności czy stronniczości sędziego, orzekającego w sprawie niniejszej. Uzupełniająco należy wskazać, że przedmioty spraw wymienionych przez Skarżącą są inne od sprawy niniejszej i tak: sprawy o sygn. II SAB/Bk 46/11 i 36/11 dotyczą udostępnienia informacji publicznej, zaś sprawa o sygn. II SAB/Bk 38/11 dotyczy wydania zaświadczenia. Skład rozpoznający przedmiotowy wniosek o wyłączenie sędziego nie stwierdził również z urzędu w kontrolowanym postępowaniu okoliczności ustawowych uzasadniających wyłączenie sędziego Małgorzaty Roleder na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 – 7 p.p.s.a. (iudex inhabilis). Ze wskazanych powyżej względów na podstawie art. 22 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.