II SAB/Bk 51/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz, asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 sierpnia 2021 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. Ż. na bezczynność Burmistrza S. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy 1. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Burmistrza S. do załatwienia wniosku z dnia [...] stycznia 2021 r.; 2. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności; 3. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4. wymierza organowi grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych; 5. oddala wniosek o przyznanie sumy pieniężnej na rzecz skarżącego; 6. zasądza od Burmistrza S. na rzecz skarżącego P. Ż. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. P. Ż. wywiódł skargę na bezczynność Burmistrza S. dotyczącą nierozpoznania jego wniosku z [...] stycznia 2021 r. o ustalenie warunków zabudowy. Skarga została wniesiona w następujących okolicznościach sprawy. Wnioskiem z [...] stycznia 2021 r. (data wpływu do organu) P. Ż. wystąpił do Burmistrza S. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie stacji kontroli pojazdów na działce nr [...] w obrębie geodezyjnym [...], jednostka ewidencyjna [...]_S.-obszar wiejski. W piśmie z [...] marca 2021 r. organ, na podstawie art. 64 § 2 K.p.a., wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia braków formalnych wniosku przez: przedłożenie kopii mapy zasadniczej (1 egz. mapy czystej) w skali 1:1000 przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego obejmującej teren, którego wniosek dotyczy i obszar położony wokół tego terenu w odległości m.in. trzykrotnej szerokości frontu działki objętej wnioskiem; przedłożenie zapewnienia PGE Dystrybucja o możliwości podłączenia budynku do energii elektrycznej; przedłożenie zapewnienia P. Zarządu Dróg w B. o możliwości wykonania zjazdu publicznego z drogi wojewódzkiej (przebudowa istniejącego zjazdu indywidualnego na zjazd publiczny). Wnioskodawca udzielił odpowiedzi w piśmie z [...] marca 2021 r., w którym zakwestionował zasadność uzupełnienia wskazanych braków formalnych wniosku. W piśmie z [...] marca 2021 r. Burmistrz S. poinformował P. Ż., że jego wniosek z [...] stycznia 2021 r. został pozostawiony bez rozpatrzenia na podstawie art. 64 § 2 K.p.a., bowiem wnioskodawca – mimo wezwania – nie przedstawił kopii mapy zasadniczej ani kopii mapy katastralnej. W tym samym piśmie organ poinformował, że brak zapewnienia możliwości podłączenia planowanego budynku do sieci energetycznej oraz brak dostępu do drogi publicznej stanowi przesłankę odmowy ustalenia warunków zabudowy. W kierowanym do organu piśmie z [...] marca 2021 r. P. Ż. wyjaśnił, że po wnikliwej analizie wezwania doszedł do wniosku, że dołączył do wniosku wskazaną przez organ mapę, natomiast bezpodstawne są wezwania do wykazania zapewnienia możliwości dostaw energii oraz wykonania zjazdu z drogi wojewódzkiej. W związku z wniesionym przez P. Ż. w dniu [...] marca 2021 r. ponagleniem na niezałatwienie przez Burmistrza S. sprawy o ustalenie warunków zabudowy – przy piśmie z [...] marca 2021 r. organ przesłał do SKO w B. akta sprawy wraz z ponagleniem. Ustosunkowanie się do zarzutu bezczynności i do treści ponaglenia organ przesłał na wezwanie SKO w B. przy piśmie z [...] kwietnia 2021 r. Postanowieniem z [...] kwietnia 2021 r. znak [...] SKO w B. stwierdziło, że: Burmistrz S. dopuścił się bezczynności, wyznaczyło organowi pierwszej instancji 21-dniowy termin do załatwienia sprawy przez wydanie rozstrzygnięcia, zarządziło wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych bezczynności oraz podjęcie środków zapobiegających takim sytuacjom w przyszłości, stwierdziło, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem Kolegium, inwestor zawarł we wniosku z [...] stycznia 2021 r. informacje wymagane przepisami ustawy, w szczególności załączona została oryginalna mapa a nie – jak twierdzi organ pierwszej instancji – jej skan, która jedynie zawiera oznaczenia naniesione przez inwestora niedyskwalifikujące mapy jako oryginału; brak było także podstaw do żądania od inwestora zapewnienia przez dystrybutora możliwości podłączenia budynku do sieci elektrycznej, bowiem nie wynika to z przepisów prawa, podobnie jak i żądanie wykazania zapewnienia dostępu działki do drogi publicznej, bowiem projekt decyzji jest uzgadniany z zarządcą drogi, jeśli nieruchomość przylega do drogi publicznej. Akta sprawy wraz z postanowieniem SKO w B. z [...] kwietnia 2021 r. wpłynęły do Burmistrza S. [...] kwietnia 2021 r. Zawiadomieniem z [...] maja 2021 r. organ poinformował strony postępowania w trybie art. 10 § 1 K.p.a. o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i zgłoszenia zastrzeżeń w terminie 5 dni od doręczenia zawiadomienia. P. Ż. odebrał zawiadomienie [...] maja 2021 r. Decyzją z [...] maja 2021 r. Burmistrz S., po rozpoznaniu wniosku P. Ż. z [...] stycznia 2021 r., odmówił ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji we wniosku opisanej. Rozstrzygnięcie doręczono stronie [...] maja 2021 r. W dniu [...] kwietnia 2021 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) P. Ż. wywiódł, bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, skargę na bezczynność Burmistrza S. polegającą na niezałatwieniu w terminie jego wniosku z [...] stycznia 2021 r. Skarga została przekazana przez sąd do Burmistrza S. w dniu [...] maja 2021 r. i wpłynęła do tego organu [...] maja 2021 r. W złożonej skardze P. Ż. zakwestionował: czynność Burmistrza S. z [...] marca 2021 r. polegającą na pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o ustalenie warunków zabudowy oraz bezczynność organu w rozpoznaniu tego wniosku. Wniósł o zobowiązanie organu do wydania rozstrzygnięcia w formie decyzji w terminie 40 dni od dnia zwrotu akt z sądu; stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania; stwierdzenia, że pozostawienie wniosku bez rozpoznania miało miejsce przed upływem terminu na jego uzupełnienie; wymierzenie grzywny w kwocie 6-krotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia oraz przyznanie sumy pieniężnej w kwocie 15 000 zł tytułem zadośćuczynienia "za zmarnowany i zaprzepaszczony czas w realizacji planowanej inwestycji, poniesione straty moralne oraz stres psychiczny". Wyjaśnił, że w jego ocenie złożony [...] stycznia 2021 r. wniosek o ustalenie warunków zabudowy spełniał wymagania ogólne wynikające z K.p.a. jak i szczególne wynikające z tzw. ustawy planistycznej. Wskutek 70-dniowej bezczynności organu trwającej w okresie [...] stycznia 2021 r. – [...] marca 2021 r. podjął kroki perswazyjne, jednak ponaglenie nie przyniosło skutku. Organ nadal naruszał prawo, w tym nie przekazał organowi wyższej instancji w ustawowym 7-dniowym terminie ponaglenia wraz z ustosunkowaniem się do podniesionych zarzutów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że [...] maja 2021 r. wydał decyzję dochowując terminu wyznaczonego przez SKO. Przy piśmie procesowym z [...] lipca 2021 r. znak [...] organ przesłał decyzję SKO w B. z [...] lipca 2021 r. utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza S. z [...] maja 2021 r. o odmowie ustalenia warunków zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Postępowanie sądowe podlega umorzeniu, bowiem mimo wystąpienia bezczynności ustała ona po wniesieniu skargi. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność) - art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a. Obowiązujące organ terminy załatwiania spraw są następujące (art. 35 K.p.a.): bez zbędnej zwłoki w przypadku spraw, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (§ 1 i 2); nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania w przypadku spraw wymagających postępowania wyjaśniającego (§ 3). Stosownie do treści art. 35 § 4 i 5 K.p.a., przepisy szczególne mogą określać inne terminy niż określone w § 3 i 3a; do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu. Niezbędne jest również wskazanie, że zgodnie z art. 36 K.p.a., o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia (§ 1); ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (§ 2). Bezspornym w sprawie faktem jest wpływ do Burmistrza S. w dniu [...] stycznia 2021 r. wniosku skarżącego o ustalenie warunków zabudowy. Od dnia następnego należało zatem liczyć termin załatwienia wniosku, przy czym rozważany może być termin niezwłoczny lub miesięczny (art. 35 § 1, 2 i 3 K.p.a.). Analiza uzasadnienia decyzji z [...] maja 2021 r. wskazuje, że przed jej wydaniem organ pierwszej instancji sporządził "analizę stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji oraz warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy", natomiast nie występował do innych organów o opinie i uzgodnienia, jak również nie prowadził postępowania pozyskującego dowody inne niż będące w jego posiadaniu. Podstawą odmowy ustalenia warunków zabudowy jest brak spełnienia przesłanki dobrego sąsiedztwa. A zatem organ rozpatrzył sprawę w oparciu o dokumenty przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania oraz fakty i dowody znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Powinien był zatem rozpoznać sprawę niezwłocznie. Tymczasem, jak trafnie wskazywał skarżący już w ponagleniu a następnie w skardze, przez 70 dni w okresie między [...] stycznia 2021 r. a [...] marca 2021 r. organ nie podjął żadnej czynności w sprawie. Stanowi to klasyczną bezczynność w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a., która nadto – za ten okres – nie może być zakwalifikowana inaczej jak następująca z rażącym naruszeniem prawa. Nie tylko bowiem organ nie procedował złożonego wniosku i nie wynika z akt jakie były tego przyczyny (w żadnej z pisemnych wypowiedzi organ pierwszej instancji tej okoliczności nie wyjaśnił, w szczególności w piśmie z [...] kwietnia 2021 r., przy którym przesłał do SKO wyjaśnienia), ale też nie poinformował wnioskodawcy w trybie art. 36 K.p.a. o przyczynach zwłoki oraz o przewidywanym terminie załatwienia sprawy i możliwości wniesienia ponaglenia. W ten sposób organ naruszył nie tylko obowiązek załatwienia sprawy w terminie ale i wynikające z K.p.a. obowiązki informacyjne, co nie znajduje usprawiedliwienia w okolicznościach sprawy. Natomiast pierwszą czynnością Burmistrza S. po wpływie [...] stycznia 2021 r. wniosku o ustalenie warunków zabudowy było skierowanie do strony w piśmie z 17 marca 2021 r. wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku. Następnie organ pozostawił wniosek bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 K.p.a. z uwagi na niezastosowanie się przez stronę do wezwania. Zauważyć jednak należy, że "załatwienie" wniosku jako dotkniętego brakami formalnymi nie spotkało się z pozytywną oceną SKO w B., które wypunktowało organowi pierwszej instancji bezzasadność wezwania w postanowieniu załatwiającym ponaglenie. Ze stanowiskiem Kolegium należy się zgodzić, w szczególności jeśli chodzi o ocenę przydatności załączonej kopii mapy zasadniczej w skali 1:1000 z pieczątką ośrodka dokumentacji geodezyjnej jak i tego, że sprawdzenie zapewnienia podłączenia obiektu do sieci energetycznej oraz dostępu do drogi publicznej są warunkami wydania pozytywnej decyzji o ustaleniu warunków zabudowy (art. 61 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) a nie warunkami formalnymi procedowania wniosku o ustalenie warunków zabudowy (art. 52 ust. 2 ww. ustawy z 27 marca 2003 r. oraz vide np. wyrok w sprawie II SAB/Gd 83/19, orzeczenia.nsa.gov.pl). Oznacza to, że pozostawienie bez rozpoznania wniosku skarżącego z [...] stycznia 2021 r. w piśmie z [...] marca 2021 r. nie znajdowało podstaw prawnych. Dokonanie tej czynności w sposób nieusprawiedliwiony przedłużyło, i tak już wówczas zbyt długo trwający, okres załatwiania przez organ wniosku o ustalenie warunków zabudowy. W tym miejscu wskazać należy - odnośnie sformułowania w skardze, iż obejmuje ona "skargę na pozostawienie wniosku bez rozpoznania" – że czynność pozostawienia na podstawie art. 64 § 2 K.p.a. bez rozpoznania wniosku wszczynającego postępowanie nie podlega odrębnemu zaskarżeniu. Nie budzi wątpliwości, iż jedynym narzędziem zwalczania sytuacji, kiedy podanie o wszczęcie postępowania administracyjnego organ bezzasadnie pozostawia bez rozpoznania, jest skarga na bezczynność. Ustawa nie wprowadziła bowiem żadnych innych mechanizmów kontroli działań organów administracji odmawiających wszczęcia postępowania motywowanego nieuzupełnieniem przez inicjatora tego postępowania wymagań formalnych. Innymi słowy, niedopuszczalna jest odrębna skarga, której przedmiotem jest czynność pozostawienia wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 K.p.a. Brak zgody strony na tę czynność organu może być kwestionowany wyłącznie skargą na bezczynność. Dlatego sąd, rozpoznając w sprawie niniejszej skargę na bezczynność, objął kontrolą również legalność czynności organu wyrażonej w piśmie z [...] marca 2021 r. sporządzonym na podstawie art. 64 § 2 K.p.a. Negatywna ocena tej czynności jako nieznajdującej uzasadnienia w przepisach ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym konsekwentnie prowadziła do konkluzji, iż sprawa przez kolejny okres, przypadający po 25 marca 2021 r., pozostawała nierozpatrzona. Należy jedynie wskazać, że okres pozostawania akt w Kolegium i oczekiwanie na załatwienie ponaglenia ([...] marca 2021 r. – [...] kwietnia 2021 r.), choć stanowi kontynuację wcześniejszej bezczynności, nie miał charakteru rażącego naruszenia prawa. Co prawda pozostawanie akt w organie wyższej instancji wraz z ponagleniem nie jest przesłanką usprawiedliwiającą organ w niezałatwieniu sprawy, bowiem akta można wypożyczyć, jednak zauważyć należy, że organ pozostawał w tym czasie w przekonaniu o załatwieniu wniosku przez pozostawienie go bez rozpoznania, co było przyczyną niepodejmowania dalszych czynności. Nie wystąpiła więc sytuacja braku jakiejkolwiek czynności a jedynie podjęcie czynności bezzasadnej, co eliminuje za ten okres kwalifikowany charakter bezczynności. Istotnie natomiast, organ "zmieścił się" w terminie na załatwienie sprawy wyznaczonym przez Kolegium jako 21 dni od zwrotu akt. Zwrot nastąpił [...] kwietnia 2021 r., a decyzja została wydana [...] maja 2021 r. Pozostaje to jednak bez wpływu na fakt wystąpienia bezczynności we wcześniejszym okresie i nie zwalnia sądu od stwierdzenia bezczynności oraz oceny jej charakteru. Natomiast data wydania decyzji ma znaczenie dla oceny dopuszczalności skargi na bezczynność, bowiem stan bezczynności powinien istnieć w momencie wnoszenia skargi, powinien być aktualny a nie historyczny w tym momencie (vide uchwała NSA z 22 czerwca 2020 r. sygnatura II OPS 5/19, orzeczenia.nsa.gov.pl). W sprawie niniejszej skarga na bezczynność poprzedziła wydanie i doręczenie decyzji Burmistrza S. z [...] maja 2021 r., przez co podlegała rozpoznaniu. Skargę na bezczynność skarżący nadał w urzędzie pocztowym [...] kwietnia 2021 r. Uczynił to co prawda niewłaściwie, bowiem bezpośrednio na adres sądu a nie za pośrednictwem organu jak tego wymaga przepis art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), jednakże sąd przesłał skargę na adres organu [...] maja 2021 r. (k. 8) a więc przed wydaniem decyzji. W dacie jej prawidłowego nadania (na adres organu), czyli [...] maja 2021 r. skarga poprzedzała decyzję Burmistrza. Załatwienie sprawy przez organ, którego bezczynność jest przedmiotem skargi, po jej wniesieniu a przed dniem wyrokowania przez sąd, uzasadniało umorzenie postępowania sądowego w zakresie zobowiązania Burmistrza S. do załatwienia wniosku skarżącego z [...] stycznia 2021 r. Jak wskazuje się w orzecznictwie, w sprawach ze skargi na przewlekłość bądź bezczynność organu sąd bada, czy wystąpiły one na datę wniesienia skargi, z tym że uwzględnia stan procesowy sprawy na datę wyrokowania (np. wyrok w sprawie II SAB/Bk 13/21). W rozpoznawanym przypadku w dacie wniesienia skargi organ pozostawał w bezczynności, którą wyeliminował dopiero [...] maja 2021 r. Brak było zatem podstaw do orzeczenia w wyroku o zobowiązaniu organu do załatwienia wniosku, bowiem załatwienie sprawy przez organ skutkuje bezprzedmiotowością postępowania w zakresie orzeczenia zobowiązującego na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Dlatego w punkcie 1 wyroku sąd orzekł o umorzeniu postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. W punkcie 2 wyroku sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a. stwierdzając wystąpienie w sprawie bezczynności, a w punkcie 3 wyroku – na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. orzekł o charakterze stwierdzonej bezczynności jako mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa z wyżej wskazanych powodów. Dla przypomnienia, są nimi: długotrwałość nieprocedowania wniosku bez uzasadnionej przyczyny (przez okres kilkudziesięciu dni od jego wpływu do wezwania do uzupełnienia braków formalnych), bezpodstawne pozostawienie wniosku bez rozpoznania przedłużające okres niezałatwienia sprawy ponad ustawowy termin, brak realizacji obowiązków informacyjnych z art. 36 K.p.a. (zawiadomienia o przedłużaniu się załatwienia wniosku, przyczynach tej sytuacji i przewidywanym terminie załatwienia sprawy). Te okoliczności spowodowały, że sprawa niewymagająca postępowania wyjaśniającego ponad te okoliczności, które pozostawały w dyspozycji organu (poza analizą stanu prawnego i faktycznego organ innych czynności dowodowych przed wydaniem decyzji nie podejmował), trwała ponad cztery miesiące. Z kwalifikowaną postacią bezczynności mamy zaś do czynienia, gdy stan niezgodności z prawem (niezałatwienia sprawy) trwa przez dłuższy okres w sytuacji gdy rodzaj i stan sprawy tego nie usprawiedliwia, a także nadto gdy organ nie podejmuje żadnych czynności bądź podejmowane czynności nie są celowe z punktu widzenia przedmiotu rozpatrywanej sprawy i nie zmierzają do jej jak najszybszego zakończenia (por. np. wyrok w sprawie II GSK 1159/19). W sprawie niniejszej stan zupełnej pasywności organu, przy niewskazaniu jego powodów oraz niewykonaniu obowiązków informacyjnych z art. 36 K.p.a., w kontekście czynności które były wymagane do wydania decyzji kończącej postępowanie (vide uzasadnienie decyzji z [...] maja 2021 r.) uzasadnia przypisanie bezczynności charakteru rażącego naruszenia prawa, o czym orzeczono w punkcie 3 wyroku. Tym bardziej, jak trafnie wskazuje skarżący, że zgodnie z art. 37 § 4 K.p.a., organ prowadzący postępowanie jest obowiązany przekazać ponaglenie organowi wyższego stopnia bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie siedmiu dni od dnia jego otrzymania; przekazanie ponaglenia następuje wraz z niezbędnymi odpisami akt sprawy i organ jest obowiązany ustosunkować się do ponaglenia. Tymczasem ponaglenie wraz z aktami sprawy zostało co prawda przekazane organowi wyższego stopnia w ww. terminie, bo przy piśmie z [...] marca 2021 r. (po jego wpływie [...] marca 2021 r.), jednak ustosunkowanie się do ponaglenia nastąpiło dopiero w piśmie z 19 kwietnia 2021 r., sporządzonym na wezwanie SKO. Kwalifikowany charakter bezczynności uzasadniał wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a., o co wnioskował skarżący. Zdaniem jednak sądu, kwota grzywny podana w skardze jest zdecydowanie nieusprawiedliwiona. Należało określić jej wysokość na 500 zł, co jest kwotą nie nazbyt małą a jednocześnie na tyle odczuwalną, że może skutecznie zapobiec naruszeniom w przyszłości. Wielkości grzywny zawnioskowane w skardze zarezerwowane są dla przypadków szczególnie rażących, wyjątkowo długotrwałej pasywności organu i wywoływania dotkliwych skutków społecznych i indywidualnych. Na takie zaś skarżący nie wskazał jako uzasadniające żądanie grzywny w wysokości 6-krotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia. W punkcie 5 wyroku na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. sąd oddalił wniosek o przyznanie od organu sumy pieniężnej. Jak wskazał NSA w powoływanym już wyroku w sprawie II GSK 1159/19, ten instrument procesowy (przyznanie sumy pieniężnej) jest rozwiązaniem nowym na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego. Został przez ustawodawcę wprowadzony, ponieważ dotychczas istniejące środki ochrony prawnej przed bezczynnością i przewlekłym prowadzeniem postępowania przez organy administracji publicznej okazały się niewystarczające. Zapewnić ma on możliwość udzielenia przez sąd administracyjny bardziej efektywnej ochrony jednostki. Obok funkcji represyjnej i prewencyjnej, które realizowane są także przez wymierzenie grzywny, przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej pełni również funkcję kompensacyjną – za krzywdę której doznał na skutek wadliwego działania administracji publicznej. Ma uświadomić skarżącemu, że nie jest on bezbronny, że sąd administracyjny widzi wszystkie dolegliwości i niedostatki, jakich on doznaje na skutek bezczynnego prowadzenia jego sprawy i że obejmuje skarżącego ochroną. Kwota sumy pieniężnej jest zatem szczególna formą zadośćuczynienia dla strony postępowania, która wywołuje jednocześnie uboczny skutek w postaci represji finansowej wobec organu, zaniedbującego podjęcie określonych działań, w szczególności organizacyjnych, mających na celu zapewnienie sprawnego i rzetelnego postępowania administracyjnego. Jest to surogat zadośćuczynienia za negatywne przeżycia związane z bezczynnością. Wysokość ewentualnie przyznanej sumy pieniężnej odpowiadać musi okolicznościom faktycznym i prawnym sprawy. Suma ta uwzględniać więc powinna takie okoliczności, jak: czas trwania pasywności organu, jej przyczyny oraz wpływ strony na jej powstanie, a także charakter postępowania, w którym stwierdzono bezczynność i jej dolegliwość dla strony. Zdaniem sądu, w sprawie niniejszej podstawy do przyznania sumy pieniężnej nie wystąpiły, w szczególności w wysokości zawnioskowanej, tj. 15 000 zł. Po pierwsze, choć zwłoka nie była krótkotrwała i nie wyjaśniono jej przyczyn, to jednak skarżący w żaden sposób nie wykazał – a jedynie stwierdził – w jaki szczególny sposób wpłynęła ona na jego kondycję jako strony postępowania. Argument o "zmarnowanym i zaprzepaszczonym czasie w realizacji inwestycji" nie został szerzej uzasadniony oraz występuje on w zasadzie w każdej sprawie, w której wystąpiła bezczynność. Nie wskazał skarżący przykładowo, jakie poniósł straty finansowe, nie uzasadnił konkretnie z jakimi stratami moralnymi i stresem psychicznym wiązała się bezczynność organu. Zrozumiałe jest, że stres związany z oczekiwaniem na rozstrzygnięcie sprawy towarzyszy stronom postępowania, natomiast nie może być wyłączną podstawą do przyznania sumy pieniężnej. Okoliczności z tym związane powinny być precyzyjnie i konkretnie wskazane przez stronę, tak aby sąd miał podstawy ocenić jakiej kategorii i skali jest poczucie pokrzywdzenia oraz jakie skutki finansowe powinien w tym zakresie ponieść organ. Jedynie wskazanie na sytuację pokrzywdzenia i stresu nie uzasadnia uwzględnienia wniosku o przyznanie sumy pieniężnej. Dlatego w sprawie niniejszej sąd ocenił, że dolegliwość w postaci grzywny będzie wystarczającą represją finansową dla organu. O kosztach postępowania orzeczono w punkcie 6 wyroku na podstawie art. 200 P.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz skarżącego wpis od skargi. Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 P.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w takim trybie, jeśli dotyczy bezczynności bądź przewlekłości postępowania.