II SAB/Bk 66/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 lutego 2009 r. sprawy ze skargi C.S. na bezczynność Wojewody P. w przedmiocie nierozpatrzenia wniosków o wzruszenie decyzji ostatecznych w trybie art. 155 k.p.a. dotyczących odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oraz wypłaty odszkodowania p o s t a n a w i a - umorzyć postępowanie sądowe w sprawie.- Wnioskiem z dnia 25 lipca 2008 r. C. S. zwrócił się do Wojewody P. o wzruszenie w trybie art. 155 kpa ostatecznej decyzji Wojewody P. z dnia [...] września 2000r. (Nr [...]) utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. działającego jako starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej z dnia 21 sierpnia 2000 r. (Nr [...]), dotyczącej ustalenia odszkodowania za nieruchomość zabudowaną położoną w B. przy ul. A. P. [...], oznaczonej jako działka nr [...]. Podobny wniosek, także z 25 lipca 2008r. dotyczył wzruszenia w trybie art. 155 kpa ostatecznej decyzji Wojewody P. z dnia [...] lutego 2004r. (znak: [...]) utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] grudnia 2003r., (znak: [...]) w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Uznając, iż organ pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy, C. S. w dniu 1 września 2008r. wniósł do Ministra Infrastruktury zażalenie na bezczynność Wojewody P. w sprawie przedmiotowych wniosków o wzruszenie ostatecznych decyzji tego organu w trybie art. 155 kpa. Nie czekając na rozstrzygnięcie w przedmiocie rozpoznania zażalenia C. S. w dniu 14 października 2008 r., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę na bezczynność Wojewody P. w przedmiocie nierozpatrzenia wniosków o wzruszenie decyzji ostatecznych w trybie art. 155 kpa dotyczących odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oraz wypłaty odszkodowania. W uzasadnieniu skargi jej autor podniósł, iż decyzje w sprawie wywłaszczenia jego nieruchomości, znajdującej się przy ul. A. P. [...] w B. wydane były z naruszeniem prawa materialnego w szczególności art. 112 ust. 3 i art. 134 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami i art. 21 ust. 1 i 2 Konstytucji. Załączając do akt sprawy szereg różnego rodzaju pism, w większości niemających związku z rozpatrywaną sprawą, skarżący generalnie skupił się na wzruszeniu decyzji w sprawie wywłaszczenia i wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość przy ul. A. P. [...] w B. W dniu [...] grudnia 2008 r. Wojewoda P. decyzjami Nr [...] oraz Nr [...] rozstrzygnął w przedmiocie złożonych przez skarżącego wniosków z 25 lipca 2008 r., załatwiając je odmownie. Następnie, w wyniku rozpoznania zażalenia na bezczynność Wojewody P. Minister Infrastruktury w dniu 3 grudnia 2008 r. wydał postanowienie Nr [...] wyznaczając Wojewodzie termin na załatwienie sprawy wynoszący 2 miesiące od dnia otrzymania niniejszego postanowienia. W tej sytuacji Wojewoda P. w odpowiedzi na skargę (z dnia 03.11.2008r.) wniósł początkowo o jej odrzucenie, zaś już po wydaniu decyzji z [...].12.2008 r., wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Postępowanie w sprawie ze skargi C. S. na bezczynność Wojewody P. jako bezprzedmiotowe podlegało umorzeniu. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., sąd administracyjny orzeka w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a artykułu 3 § 2 w/w ustawy, tj. decyzji administracyjnej, postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, a także postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty, jak również postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, aktów i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach. W myśl tego przepisu zaskarżenie bezczynności organu administracji publicznej jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest na mocy art. 3 § 2 pkt 1 – 4 p.p.s.a. zaskarżenie decyzji, postanowień oraz innych aktów i czynności. Stosownie do art. 161 § 1 ww. ustawy sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-2 tego przepisu lub gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe – pkt 3. Bezprzedmiotowość postępowania zachodzi, jeżeli po wniesieniu skargi zaistnieją okoliczności powodujące niedopuszczalność merytorycznego rozpoznania sprawy. Postępowanie staje się bezprzedmiotowe niewątpliwie w przypadku wydania przez organ administracji aktu lub interpretacji lub dokonania czynności po wniesieniu skargi na bezczynność organu, lecz przed jej rozpoznaniem przez sąd. Nie można bowiem zobowiązać organu do dokonania czynności, która została w momencie orzekania już dokonana, nawet jeśli przekroczony został przez organ termin przewidziany do jej dokonania. Przy ocenie zasadności skargi na bezczynność decydujący jest bowiem stan z momentu orzekania przez sąd administracyjny i fakt dokonania czynności do tego momentu czyni postępowanie w sprawie bezczynności bezprzedmiotowym. W uchwale z dnia 26 listopada 2008 r. I OPS 6/08, (LEX nr 463487) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż przepis art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) ma zastosowanie także, w przypadku gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu - w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a tej ustawy - organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności. Zgodnie z utrwaloną już linią orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach na bezczynność organu administracji publicznej, Sąd rozpoznaje skargę z uwzględnieniem stanu faktycznego i prawnego, ustalonego na dzień wydania orzeczenia (vide: postanowienie NSA z dnia 23 września 1986 r. IV SAB 8/86, ONSA 1986/2/50). Kryterium ocennym zasadności skargi na bezczynność organu jest bowiem ustalenie, czy nakazanie organowi administracji wydania aktu administracyjnego będzie dopuszczalne, uzasadnione i celowe w świetle ewentualnych zmian stanu faktycznego i prawnego. W niniejszej sprawie w okresie między datą złożenia skargi a datą jej rozpoznania przez Sąd stan faktyczno - prawny sprawy uległ zasadniczym zmianom, ponieważ decyzjami z dnia [...] grudnia 2008r. Wojewoda P. rozpoznał wnioski skarżącego z dnia 25 lipca 2008r. załatwiając jego sprawę merytorycznie. A zatem o ile w dacie wniesienia skargi zachodził stan bezczynności organu, to na skutek wydania powyższych decyzji stan taki przestał istnieć. Na marginesie należy stwierdzić, iż sąd nie badał merytorycznie kwestii legalności decyzji dotyczących sprawy wywłaszczenia nieruchomości skarżącego, ani też decyzji z dnia [...] grudnia 2008 r., albowiem nie to było przedmiotem jego rozpoznania. Kognicja sądu w niniejszej sprawie sprowadzała się do kontroli (stwierdzenia bądź nie) bezczynności Wojewody P. w przedmiocie załatwienia wniosków skarżącego z 25.07.2008 r. Dlatego też argumenty skarżącego dotyczące kwestii wywłaszczenia nieruchomości i związanego z tym odszkodowania, nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Mając powyższe na uwadze, orzekanie w sprawie bezczynności organu stało się bezprzedmiotowe i należało je umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).