II SAB/Bk 94/15

PostanowienieWSA w Białymstoku2015-12-23

Skład orzekający: Referendarz sądowy Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącego, uwzględniająca dochody, wydatki (w tym koszty leczenia) oraz brak majątku, uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Skarżącemu przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, ponieważ wykazał on, że jego trudna sytuacja materialna, wynikająca z niskich dochodów, wysokich kosztów leczenia i braku majątku, uniemożliwia mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Sąd oparł się na przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczących przyznawania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący M. Sz. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na bezczynność Prezydenta Miasta B. Skarżący podał, że jego rodzina utrzymuje się z emerytur w kwocie ok. 3000 zł miesięcznie, a roczne wydatki, w tym koszty leczenia, wynoszą ok. 36 000 zł. Nie posiada on znaczącego majątku ani oszczędności. Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające stan zdrowia i ponoszone wydatki.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 23 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. Sz. na bezczynność Prezydenta Miasta B. w przedmiocie podłączenia do sieci kanalizacji sanitarnej p o s t a n a w i a przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. M. Sz. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Dochodem rodziny są świadczenia emerytalne w łącznej wysokości 2.999,71 zł. Wnioskodawca poza częścią domu o powierzchni [...] m 2 (własność działki oraz pozostałej części domu należy do siostry) nie posiada żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. W uzasadnieniu swego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata skarżący podniósł, iż do rocznych wydatków jego rodziny należy zaliczyć: energia elektryczna – 8.986 zł, woda – 806 zł, gaz z butli – 840 zł, opał – 3000 zł, podatek – 1.005 zł, żywność – 17.000 zł, lekarstwa – 2.400 zł, środki czystości – 1.200 zł, ubrania prezenty wnukom i remonty mieszkania – 763 zł. Roczne wydatki rodziny wynoszą zatem około 36.000 zł i pokrywają się z dochodem rocznym w kwocie 36.000 zł. Wnioskodawca i jego żoną są osobami schorowanymi (k.84-85). Na potwierdzenie podnoszonych okoliczności skarżący przedłożył dokumenty potwierdzające stan zdrowia i ponoszone wydatki (k. 86-94). Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi bowiem w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia wynika, że sytuacja materialna M. Sz. uzasadnia udzielenie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, a mianowicie w odniesieniu do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Wnioskodawca i jego żona są osobami starszymi i schorowanymi, z licznymi schorzeniami wymagającymi sukcesywnego leczenia. Dochód rodziny skarżących zamyka się kwotą około 3.000 zł. Wnioskodawca i jego żona poza częścią domu nie posiadają żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Comiesięczny dochód wystarcza im jedynie na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych oraz wysokie koszty leczenia. Przedstawione okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu skarżącego, a także zestawienie jego stałych wydatków, w tym wysokich kosztów leczenia oraz brak zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło