II SO/Bk 1/07
PostanowienieWSA w Białymstoku2007-07-12
Skład orzekający: Stanisław Prutis, Piotr Pietrasz, Małgorzata Roleder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien wymierzyć grzywnę organowi administracji publicznej za niedotrzymanie terminu przekazania skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę, jeśli organ ten dopełnił tego obowiązku przed rozpatrzeniem wniosku o grzywnę, a uchybienie terminowi wynikało z omyłki pracownika?Ratio decidendi
Sąd administracyjny może, ale nie musi, orzec o wymierzeniu grzywny organowi administracji publicznej za niedotrzymanie terminu przekazania skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę. Kluczową przesłanką do wymierzenia grzywny jest samo niewypełnienie obowiązku w terminie. Jednakże, sąd ma swobodę w ocenie, czy grzywna jest zasadna, biorąc pod uwagę przyczyny uchybienia, czas opóźnienia oraz fakt, czy organ dopełnił obowiązku przed rozpatrzeniem wniosku. W niniejszej sprawie, mimo przekroczenia terminu, sąd oddalił wniosek o grzywnę, uznając, że wniosek skarżącego zdyscyplinował organ do wykonania obowiązku, a uchybienie wynikało z omyłki pracownika, która nie była zamierzona.Stan faktyczny
J. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wnosząc o wymierzenie grzywny Marszałkowi Województwa P. z powodu nieprzekazania sądowi skargi wraz z aktami administracyjnymi i odpowiedzią na skargę w terminie. Skarżący podniósł, że bezczynność organu trwa ponad trzy lata. Organ administracji w odpowiedzi wniósł o oddalenie wniosku, tłumacząc uchybienie terminowi omyłką pracownika, który przeoczył jedną z dwóch skarg złożonych przez J. B. w jednej kopercie. Organ wskazał również na problemy związane z brakiem wyboru Zarządu Województwa P. po rozwiązaniu go z mocy prawa. Sąd rozpoznał wniosek o wymierzenie grzywny.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wymierzenie grzywny.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie asesor WSA Piotr Pietrasz (spr.),, asesor WSA Małgorzata Roleder, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 lipca 2007 r. sprawy z wniosku J. B. o wymierzenie grzywny Marszałkowi Województwa P. z powodu nieprzekazania sądowi skargi z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi w terminie w sprawie zaświadczenia o stanie zdrowia oddala wniosek
J. B. w dniu 27 lutego 2007 r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, w związku z nieprzekazaniem Sądowi w terminie 30 dni skargi wraz z aktami administracyjnymi i odpowiedzią na skargę w sprawie bezczynności Marszałka Województwa P. oraz Ordynatora I Oddziału S. P. w S. w przedmiocie wydania zaświadczenia o stanie zdrowia. W piśmie tym skarżący wniósł o wymierzenie na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm. – dalej powoływana jako p.p.s.a.), grzywny organowi administracji publicznej w wysokości co najmniej pięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej, mając na uwadze okoliczność, że łączna bezczynność Marszałka Województwa wyniosła ponad trzy lata, a sprawa ma duże znaczenie dla skarżącego.
W odpowiedzi na powyższy wniosek Skarżony Organ Administracji udzielił następującej odpowiedzi, a mianowicie:
Wniósł o oddalenie wniosku Skarżącego o niewymierzanie grzywny. Uzasadniono to tym, iż zaniedbanie zaistniało po stronie urzędnika z powodu przeoczenia w przesłanej na adres organu administracji przez Skarżącego dokumentacji, dotyczącej skargi na bezczynność Marszałka Województwa P. i Ordynatora Oddziału I S. P. w S. w przedmiocie wydania zaświadczenia. Otóż jak podniósł sam Skarżący, z racji braku środków pieniężnych przesyłka pocztowa przygotowana i przesłana przez niego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zawierała dwie skargi. Jedna skarga z dnia 27.12.2006 r. dotyczyła sprawy bezczynności Marszałka Województwa P. i Dyrektora SPP ZOZ w C. w przedmiocie niewydania zaświadczenia, a druga skarga z dnia 27.12.2006 r. dotyczyła bezczynności Marszałka Województwa P. i Ordynatora Oddziału I S. P. w S. w postępowaniu w przedmiocie wydania zaświadczenia. Z powodu przeoczenia i niedopatrzenia w pliku dokumentacji złożonej przez Skarżącego do jednej koperty pocztowej w liście nadanym w dniu 27.12.2006 r. w Urzędzie Pocztowym w S., wymienione powyżej dwie skargi nieopatrznie zostały przez urzędnika Urzędu Marszałkowskiego połączone a wielokrotne odpisy skargi ujęte w pliku łącznie wskazywały, iż jest to jeden dokument skopiowany wielokrotnie. Ta oczywista omyłka spowodowała nienadanie dalej w trybie przekazania za pośrednictwem tegoż organu administracji jednej skargi do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego.
W odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny wskazano ponadto, iż w związku z tym, że Sejmik Województwa P. nie dokonał wyboru Zarządu Województwa P. w przewidzianym w art. 32 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa w terminie i uległ rozwiązaniu z mocy prawa, do czasu wyboru Zarządu Województwa P. przez nowy Sejmik Województwa P., na podstawie art. 33 ust. 4 powołanej ustawy, Województwo reprezentuje osoba wyznaczona przez Prezesa Rady Ministrów. Prezes Rady Ministrów jako osobę pełniąca funkcję organów Samorządu Województwa wyznaczył pana J. S. W związku z tym, do czasu ukonstytułowania się nowych organów samorządu województwa wypełnianie obowiązków i zadań nałożonych ustawą z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa, pozostało w gestii jednego organu - zastępującego organy samorządu województwa, zatem zasadnym było zakreślenie dla organu administracji publicznej dłuższego terminu na dopełnienie czynności wymaganych przepisami prawnymi w tej sprawie.
Ponadto wskazano, iż kwestią wymagająca wyjaśnienia w przedmiotowej sprawie jest także zasadność wniesienia przez J. B. skargi na bezczynność do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Przedmiotem złożonej skargi jest bezczynność skutkująca niewydaniem zaświadczenia lekarskiego oraz bezczynność Marszałka Województwa P. polegająca na nierozpoznaniu zażalenia złożonego przez J. B. W art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wymieniony został katalog skarg, które podlegają rozstrzygnięciu sądów administracyjnych. W skład powyższego katalogu nie wchodzi zaświadczenie, gdyż nie stanowi ono decyzji ani postanowienia.
Na rozprawie J. B. zawnioskował o wymierzenie grzywny w wysokości 1000 zł. Natomiast pełnomocnik organu administracji publicznej wniósł o odrzucenie skargi albowiem organ ten dopełnił obowiązek przekazania do Sądu skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi, co czyni postępowanie w przedmiocie wymierzenia grzywny bezprzedmiotowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 54 § 2 p.p.s.a., organ, za którego pośrednictwem wnosi się skargę do Sądu, przekazuje skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. W razie niezastosowania się do ww. obowiązków Sąd może, na wniosek skarżącego, orzec i wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 156 § 6 p.p.s.a. (54 § 2 p.p.s.a.)
Sąd nie podziela stanowiska pełnomocnika zaskarżonego organu jakoby dopełnienie obowiązku przekazania do Sądu skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi po ustawowym terminie, jednakże przed rozpatrzeniem wniosku o ukaranie, czyniło postępowanie w przedmiocie wymierzenia grzywny bezprzedmiotowym. Sformułowanie art. 55 § 1 "w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, Sąd (...) może orzec o wymierzeniu grzywny" oznacza, że wyłączną materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 w terminie przewidzianym w tym przepisie (T. Woś: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 259).
Zawarte w art. 55 § 1 p.p.s.a. unormowanie przewiduje zatem finansowe dolegliwości dla organu administracji publicznej, jeśli obowiązek z art. 54 § 2 nie jest przez ten organ wykonywany, czy też jest wykonywany po terminie, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Przepis te przewiduje zatem środek dyscyplinujący i represyjny. Skutki zaniedbania pracownika organu administracji publicznej obciążają tylko ten organ.
W przedmiotowej sprawie przekroczenie terminu określonego w art. 54 § 2 p.p.s.a. nie było przedmiotem sporu. Wystąpiła zatem przesłanka uzasadniająca wymierzenie grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a.
Należy jednakże zwrócić uwagę na to, że przepis art. 55 § 1 p.p.s.a. nie obliguje sądu do wymierzenia grzywny, w każdej sytuacji, gdy zawnioskuje o to strona skarżąca. Kwestia ta pozostawiano jest bowiem uznaniu sądu orzekającego. Zgodnie z art. 55 § 1 p.p.s.a. Sąd "może" orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Oznacza to, iż przy rozstrzygnięciu wniosku skarżącego należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj.: przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (wyrok WSA z dnia 2006.12.13, sygn. akt II SA/Ol 10/06, LEX nr 202885).
Rozstrzygając wniosek o wymierzenie grzywny w pierwszej kolejności należy wskazać, że skarżony organ dopełnił obowiązek przekazania do Sądu skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi przed rozpatrzeniem tego wniosku przez Sąd. Wniosek o wymierzenie grzywny zdyscyplinował zatem skutecznie organ administracji publicznej, tj. doprowadził do wykonania ustawowego obowiązku przekazania do Sądu skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi.
Sąd w niniejszej sprawie uwzględnił i dał wiarę wyjaśnieniom organu administracji publicznej, co do przyczyn uchybienia terminowi przekazania akt sprawy do Sądu. Do organu administracji publicznej wpłynęły dwie skargi J. B. na bezczynność tego organu. Bieg nadano tylko jednej skardze.
W pewnym stopniu do zaniedbania obowiązku przesłania akt w terminie przyczynił się fakt przesłania przez skarżącego w jednej kopercie dwóch skarg, która to okoliczność sama w sobie nie stanowi wyłączenia odpowiedzialności organu. Okoliczność ta nie obciąża oczywiście w jakikolwiek sposób wnoszącego pisma. Żaden przepis prawa nie nakłada obowiązku przesyłania do urzędów poszczególnych pism w oddzielnych kopertach. Niemniej jednak wskazana okoliczność winna być brana pod uwagę przy wymiarze grzywny określonej w art. 55 § 1 p.p.s.a.
Trudno również przyjąć, iż zaniedbanie obowiązku przesłania skargi w terminie było zamierzone przez organ skarżony. Otóż w piśmie z dnia 9 stycznia 2007 r. znak [...], skierowanym przez Wicemarszałka Województwa P. do J. B. potwierdzona została okoliczność otrzymania przez organ skarżony skargi na bezczynność Ordynatora I Oddziału P. S. w S. oraz Marszałka Województwa P. Organ skarżony nie "ukrywał" zatem przed skarżącym faktu otrzymania skargi na bezczynność.
Ponadto, co jest w sprawie istotne sankcja przewidziana w art. 55 § 1 p.p.s.a. jest dolegliwością związaną z samym niewykonaniem obowiązku przekazania w terminie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Dla wymierzenia tej sankcji nie może mieć znaczenia przewlekłość załatwienia sprawy w toku postępowania administracyjnego, czy też przewlekłość wydawania zaświadczenia.
Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd postanowił oddalić wniosek na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło