II SO/Bk 23/11
PostanowienieWSA w Białymstoku2012-06-05
Skład orzekający: Małgorzata Roleder, Wojciech Stachurski, Jacek Pruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów od orzekania w sprawie na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w szczególności art. 18 i art. 19 PPSA?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów został oddalony, ponieważ nie stwierdzono istnienia przesłanek określonych w art. 18 PPSA (wyłączenie z mocy ustawy). Ponadto, zarzuty wnioskodawcy dotyczące potencjalnej stronniczości sędziów (art. 19 PPSA) miały charakter wyłącznie subiektywny i nie znalazły obiektywnego potwierdzenia. Sąd podkreślił, że wątpliwości co do bezstronności muszą być realne, a nie potencjalne, a subiektywne odczucia strony lub kwestionowanie sposobu orzekania w innych sprawach nie stanowią wystarczającej podstawy do wyłączenia sędziego.Stan faktyczny
Wnioskodawca T. C. złożył wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie grupy sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Uzasadnił to rzekomymi powiązaniami rodzinnymi i koleżeńskimi sędziów z pracownikiem Urzędu Wojewódzkiego odpowiedzialnym za nakaz rozbiórki domu wnioskodawcy. Wnioskodawca zarzucił również sędziom popełnianie czynów zabronionych i stronniczość w poprzednich sprawach dotyczących błędów w ewidencji gruntów i nadzorze budowlanym. Sędziowie złożyli oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziów: Ireneusza Darmochwała, Grażyny Gryglaszewskiej, Stanisława Prutisa, Anny Sobolewskiej – Nazarczyk, Elżbiety Trykoszko, Danuty Tryniszewskiej – Bytys, Mirosława Wincenciaka.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Sędziowie: sędzia WSA Wojciech Stachurski, sędzia WSA Jacek Pruszyński, po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. C. o wyłączenie sędziów: Ireneusza Darmochwała, Grażyny Gryglaszewskiej, Stanisława Prutisa, Anny Sobolewskiej – Nazarczyk, Elżbiety Trykoszko, Danuty Tryniszewskiej – Bytys, Mirosława Wincenciaka w sprawie z wniosku S. C. i T. C. o wymierzenie grzywny Przewodniczącej Rady Powiatu W. w przedmiocie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów p o s t a n a w i a: oddalić wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziów: Ireneusza Darmochwała, Grażyny Gryglaszewskiej, Stanisława Prutisa, Anny Sobolewskiej – Nazarczyk, Elżbiety Trykoszko, Danuty Tryniszewskiej – Bytys, Mirosława Wincenciaka.
S. C. i T. C. złożyli do tutejszego sądu wniosek o wymierzenie grzywny Staroście i Radzie Powiatu W. za nieprzekazanie sądowi skargi na bezczynność Starosty w podjęciu czynności usunięcia błędnych zapisów w ewidencji gruntów.
Postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2012r. Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Białymstoku oddalił wniosek o wymierzenie grzywny.
W dniu [...] maja 2012r. pełnomocnik T. C. złożył wniosek
o wyłączenie od udziału w przedmiotowej sprawie sędziów: Ireneusza Darmochwała, Grażyny Gryglaszewskiej, Stanisława Prutisa, Anny Sobolewskiej – Nazarczyk, Elżbiety Trykoszko, Danuty Tryniszewskiej – Bytys, Mirosława Wincenciaka, uzasadniając, że sędziowie ci powiązani są stosunkami rodzinnymi i koleżeńskimi
z pracownikiem P. Urzędu Wojewódzkiego, który odpowiada za nakaz rozbiórki domu państwa C. Zdaniem wnioskodawcy sędziowie Prutis, Trykoszko i Tryniszewska – Bytys popełniają czyny zabronione i chronią urzędników popełniających rutynowo czyny zabronione. Ponadto, jak podał wnioskodawca, sędziowie WSA: Darmochwał, Trykoszko, Sobolewska – Nazarczyk i Gryglaszewska w latach ubiegłych wielokrotnie już orzekali w aferze z nadzoru budowlanego jak
i w sporze wywołanym aferą błędu geodezyjnego. Obecnie zaś ci sami sędziowie, wspomagani przez swych kolegów m.in. sędziego Wincenciaka, zostali bezprawnie wyznaczeni przez sędziego Darmochwała do prowadzenia przedmiotowej sprawy.
Wnioskowani do wyłączenia sędziowie złożyli do akt oświadczenia, z których wynika, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki z art. 18 § 1 pkt 6 a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a ponadto oświadczyli, że nie uczestniczyli w rozpoznawaniu żadnej sprawy dotyczącej stron niniejszego postępowania i obejmującej przedmiot postępowania w niniejszej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Wniosek podlegał oddaleniu.
Instytucję wyłączenia sędziego normują przepisy art. 18–24 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej: p.p.s.a. Zawierają one dwie niezależne kategorie przesłanek wyłączenia sędziego: z mocy ustawy (iudex inhabilis) – art. 18 i w przypadku wystąpienia uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności sędziego w danej sprawie (iudex suspectus) – art. 19. Zgodnie
z art. 22 § 2 p.p.s.a. postanowienie w przedmiocie wyłączenia jest wydawane po złożeniu przez sędziego wyjaśnienia.
Przepis art. 18 p.p.s.a. zawiera osiem okoliczności wykluczających sędziego od udziału w sprawie. Ocena wniosku zgłoszonego w sprawie niniejszej nie wskazuje, aby wystąpiła jakakolwiek z nich. Tę konkluzję potwierdzają złożone przez sędziów oświadczenia (k. 145-151).
Odnośnie podstawy wyłączenia z art. 19 p.p.s.a. wypracowano
w orzecznictwie stanowisko, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być realna, a nie potencjalna. Nie jest wystarczająca sama podejrzliwość strony bądź utrata wiarygodności w bezstronność sędziego wynikająca z subiektywnych odczuć strony. Konieczne jest wskazanie poważnych powodów, które obiektywnie spowodowałyby utratę zaufania co do bezstronności sędziego (vide: postanowienie NSA z 22 września 2011 r., II GZ 424/11, Lex nr 965152). Uwzględnienia wniosku o wyłączenie sędziego nie uzasadniają zastrzeżenia co do sposobu procedowania,
w tym nieuwzględnianie wniosków strony, czy też wadliwe prowadzenie rozprawy
w innej sprawie (postanowienie NSA z 22 września 2011 r., II OZ 813/11,
Lex nr 966289). Również subiektywne odczucia skarżącego co do stosunku sędziego do jego osoby nie mogą stać się przyczyną wyłączenia od rozpoznawania określonej sprawy (postanowienie NSA z 1 września 2011 r., I OZ 617/11,
Lex nr 964706). Jak wskazano już wyżej obowiązek wyłączenia sędziego powstaje dopiero wówczas, gdy istnieją wątpliwości co do jego bezstronności oraz konieczność obiektywnego charakteru tych wątpliwości.
Z taką sytuacją nie mamy jednak do czynienia w sprawie niniejszej, bowiem okoliczności przemawiające, zdaniem strony, za wyłączeniem wskazanych sędziów, mają walor wyłącznie subiektywny, opierający się na braku zaufania strony do sędziów tutejszego sądu, przy czym nie znajdującego żadnego potwierdzenia. Sam zaś fakt, że strona podnosi zarzuty dotyczące nieprawidłowości w wykonywaniu przez sędziego swych obowiązków, nie stanowi wystarczającej przesłanki uzasadniającej w myśl art. 19 p.p.s.a. wyłączenie sędziego. Zdaniem składu orzekającego wnioskodawca nie uprawdopodobnił, że zachodzą między nim,
a sędziami takie stosunki, które powodują wyłączenie od orzekania. Oceny tej nie może zmienić subiektywne przekonanie wnioskodawcy co do wadliwego, niewłaściwego sposobu orzekania we wcześniejszych sprawach z udziałem M. C. Nie jest dopuszczalne żądanie wyłączenia sędziego tylko z tego powodu, że wnioskodawca kwestionuje zasadność rozstrzygnięć
w innych sprawach, nota bene z udziałem innych osób.
Reasumując stwierdzić należy, że wnioskodawca nie wykazał i nie udowodnił żadnych okoliczności mogących budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności wnioskowanych do wyłączenia sędziów w sprawie o sygn. akt II SO/Bk 22/11. Twierdzenie zaś autora wniosku, że sędziowie ci popełniają czyny zabronione jest zbyt ogólnikowe i nie może stanowić podstawy do uwzględnienia wniosku
o wyłączenie. Poza tym istotne znaczenie ma fakt wyraźnych oświadczeń złożonych przez sędziów o nieistnieniu przesłanek wykluczających ich od udziału w składzie orzekającym sprawy, które to oświadczenia nie zostały obalone przekonującym kontrdowodem.
Ze wskazanych powyżej względów, na mocy art. 22 § 1 i 2 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło