II SO/Bk 29/10

PostanowienieWSA w Białymstoku2011-01-11

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która jest inwalidką I grupy, przebywa w domu pomocy społecznej i której jedynym dochodem jest emerytura, z której po opłaceniu pobytu pozostaje kwota niewystarczająca na pokrycie kosztów leczenia, żywności i higieny, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, należy przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. W przypadku skarżącej, której jedynym dochodem jest emerytura, z której po opłaceniu domu pomocy społecznej pozostaje kwota niewystarczająca na podstawowe potrzeby, a która nie posiada majątku ani oszczędności, spełnione zostały przesłanki do ustanowienia adwokata.
Stan faktyczny
J. G., inwalidka I grupy w wieku 85 lat, przebywająca w domu pomocy społecznej, wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Jej jedyny dochód to emerytura w wysokości 2.054 zł, z której po opłaceniu pobytu w DPS pozostaje 609,88 zł, co jest niewystarczające na pokrycie kosztów leczenia, żywności i higieny. Skarżąca nie posiada majątku ani oszczędności. Wnioskodawczyni podkreśliła potrzebę profesjonalnej pomocy ze względu na wiek i stan zdrowia.
Rozstrzygnięcie
1. odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] listopada 2010 r., Nr [...] w przedmiocie naliczenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej p o s t a n a w i a 1. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. J. G. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (k. 2) podając we wniosku, iż ma [...] lat i jest inwalidką I grupy. Jedyny jej dochód stanowi emerytura w wysokości 2.054 zł miesięcznie. Skarżąca od trzech lat przebywa w Domu Pomocy Społecznej. Po opłaceniu Domu Pomocy Społecznej, z otrzymywanej emerytury wnioskodawczyni pozostaje kwota 609,88 zł. Z kwoty tej skarżąca musi jeszcze ponieść koszty leczenia, zakupu żywności i niezbędnych środków higieny osobistej. Poza tym skarżąca nie posiada żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych (k. 2-3). W uzasadnieniu swego wniosku skarżąca podkreśliła, iż charakter sprawy, wiek (85 lata) oraz stan zdrowia wskazują, że w niniejszej sprawie niezbędna jest pomoc profesjonalnego pełnomocnika. Zaakcentowała także, iż po opłaceniu bieżących opłat nie jest w stanie bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie ponieść kosztów wynagrodzenie adwokata z wyboru. Na wstępie należy odnieść się do wniosku J. G. w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Niniejsza sprawa dotyczy odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej, należy zatem do kategorii spraw wymienionych w powołanym przepisie. W związku z tym, iż skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych tj. nie musi uiszczać tych kosztów w sprawie niniejszej z mocy samej ustawy na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, o czym orzeczono w punkcie I sentencji. Z uwagi na powyższe wniosek złożony przez skarżącą podlegał rozpoznaniu w części przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpatrywanym przypadku J. G. dowiodła, iż nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia adwokata bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Należy bowiem stwierdzić, iż w złożonym oświadczeniu wnioskodawczyni wskazała, iż jedynym źródłem jej dochodów pozostaje emerytura w wysokości 2.054,40 zł. Z kwoty tej po odliczeniu opłat na Dom Pomocy Społecznej, w którym skarżąca przebywa od trzech lat wnioskodawczyni pozostaje kwota 609,88 zł. Kwota ta jest przeznaczone głównie na zakup leków oraz inne niezbędne potrzeby bytowe i nie zawsze wystarcza na pokrycie podstawowych wydatków skarżącej. Ponadto wnioskodawczyni nie posiada żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. W tej sytuacji należy stwierdzić, iż J. G. nie jest w stanie zgromadzić dostatecznej ilości środków finansowych do równoczesnego zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych oraz pokrycia kosztów ustanowienia adwokata w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono w punkcie II sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło