II SO/Bk 4/10
PostanowienieWSA w Białymstoku2010-06-23
Skład orzekający: Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna i zdrowotna wnioskodawcy uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że jego trudna sytuacja materialna i zdrowotna uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wysokość dochodów, znaczące wydatki na leczenie oraz bieżące koszty utrzymania wskazują na brak możliwości pokrycia kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący P. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazał, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, a jego dochód stanowi emerytura w wysokości ok. 2.056 zł. Podniósł, że jest osobą schorowaną, ponosi wysokie koszty leczenia (kroplówki, leki, wizyty lekarskie), a jego miesięczne wydatki znacznie przekraczają dochód. Zgromadzone oszczędności w kwocie ok. 15.621,66 zł przeznaczone są na leczenie.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. L. w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] kwietnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie opłaty adiacenckiej p o s t a n a w i a przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
P. L. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (k. 9). Skarżący podniósł, iż samotnie prowadzi gospodarstwo domowe. Dochód skarżącego stanowi emerytura w wysokości 2.056 zł. Wnioskodawca posiada dom o powierzchni [...] m2 oraz nieruchomość, na której znajduje się ten dom. Poza tym skarżący posiada zgromadzonych oszczędności w kwocie 15.621,66 zł.
W uzasadnieniu swego wniosku skarżący podniósł, iż jest osobą schorowaną (choroba wieńcowa serca, dusznica piersiowa, hipertosa) i ma nieuleczalną depresję. Jego stan zdrowia ciągle się pogarsza i wymaga kosztownego leczenia. Skarżący musi przyjmować kroplówki (od 40-60 kroplówek), a koszt jednej kroplówki wynosi 160 zł. Dodatkowo dochodzą koszty przyjazdu do B. – 20 zł i zakupu innych leków (k. 6, 9-10).
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 8 czerwca 2010 r. P. L. jeszcze raz podniósł, iż jest osobą schorowaną i ponosi ogromne koszty leczenia - obecnie ponosi koszty przyjmowania kroplówek w terapii chelatacji, które stanowią wydatek około 6.000-12.000 zł. Na ten cel przeznaczone są posiadane oszczędności w kwocie 15.000 zł. Wnioskodawca podniósł, iż na bieżące wydatki w skali miesiąca wydaje około 3.305 zł, a jego wydatki przedstawiają się następująco: pomoc domowa (opiekunka) – 550 zł; wydatki żywnościowe – 550 zł; odzież, obuwie, i inne niezbędne środki – 250 zł; energia elektryczna – 127 zł; telefony – 98 zł; woda i ścieki (kwartalnie 140 zł) – 35 zł; śmieci (kwartalnie 55 zł) – 16 zł; lekarze i badania prywatne – 420 zł; opał (olej opałowy za sezon 6.720 zł) – 560 zł; podatek od nieruchomości (rocznie 384 zł) – 32 zł; ubezpieczenie budynków i na życie (rocznie 860 zł) – 72 zł; konserwacja pieca (raz do roku 180 zł) – 15 zł; sprzątanie posesji, odśnieżanie – 150 zł, praca w ogrodzie – 30 zł, naprawy urządzeń domowych i konserwacja – 50 zł; remonty (raz na 5-6 lat około 15.000 zł) – 250 zł oraz inne nieprzewidziane wydatki – 100 zł. Końcowo skarżący podniósł, iż dodatkowo finansowo pomaga mu siostrzenica, której testamentem przekazał swój dom wraz z działką (k. 15-16).
Do oświadczenia P. L. dołączył: zaświadczenie lekarskie o stanie swego zdrowia (k. 18), paragony fiskalne oraz faktury dokumentujące ponoszone wydatki (k. 19-48,50-56) oraz decyzję w sprawie ustalenia wysokości wymiaru emerytury (k. 49).
Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153,
poz. 1270 ze zm.) – prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania.
Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna P. L. uzasadnia tezę, iż nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia wynika, że sytuacja materialna P. L. uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawca jest osobą starszą
i schorowaną, co znacznie podnosi jego wydatki. Od marca 2010 r. jego dochodem jest emerytura w wysokości 2.185,08 zł (k. 49). Comiesięczny dochód nie wystarcza mu nawet na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych, w tym wysokie koszty leczenia. Obecnie skarżący podjął leczenie w Centrum C. w B., którego koszty mogą wynieść od 6.000 do 12.000 zł. Jest to leczenie podtrzymujące skarżącego przy życiu, gdyż posiadane schorzenia, w tym depresja są nieuleczalne.
Bieżące wydatki związane z jego utrzymaniem wynoszą około 3.305 zł, co oznacza, iż po ich odliczeniu skarżącemu z emerytury nie zostają żadne wolne środki finansowe. Pozostała kwota wydatków jest pokrywana z posiadanych oszczędności w kwocie około 15.000 zł oraz pomocy finansowej siostrzenicy.
Przedstawione okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu skarżącego, a także zestawienie jego stałych wydatków oraz okoliczność, iż zgromadzone oszczędności w całości przeznaczane są na leczenie skarżącego pozwalają na stwierdzenie, iż wnioskodawca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania w niniejszej sprawie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło