II SO/Bk 8/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr) Sędziowie: sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska sędzia NSA Danuta Tryniszewska - Bytys po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej o wyłączenie sędziego Anny Sobolewskiej – Nazarczyk od udziału w sprawie w sprawie z wniosku J.W. w przedmiocie wymierzenia grzywny Wójtowi Gminy N. p o s t a n a w i a oddalić wniosek skarżącej o wyłączenie sędziego Anny Sobolewskiej – Nazarczyk od udziału w sprawie Skarżąca J.W. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniosek o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy N. w związku z nieprzekazaniem sądowi akt administracyjnych przy odpowiedzi na skargę w sprawie o sygn. II SAB/Bk 39/08. W dniu 7 kwietnia 2009 r. skarżąca wniosła o wyłączenie sędziego Anny Sobolewskiej – Nazarczyk od udziału w przedmiotowej sprawie, gdyż zdaniem skarżącej ww. sędzia sprawozdawca (w sprawie II SAB/Bk 39/08) nie wykazała się prawidłowym zastosowaniem ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenie skarżącej, sędzia jest nieobiektywna, a ponadto orzekała już w innych sprawach ze skargi J.W. Głównym zarzutem w stosunku do osoby sędzi Sobolewskiej – Nazarczyk jest błędne stosowanie prawa, a w szczególności nieprawidłowe – jej zdaniem – wyłączenie do odrębnego rozpoznania wniosku o wymierzenie organowi grzywny, co wiązało się z dodatkowym obowiązkiem uiszczenia wpisu sądowego. Skarżąca zarzuciła sędziemu brak bezstronności i obiektywizmu podczas prowadzenia jej spraw i pomijanie wniosków przez nią składanych, a także błędne kwalifikowanie jej pism procesowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Wniosek jako bezzasadny podlegał oddaleniu. Instytucję wyłączenia sędziego regulują przepisy Rozdziału 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. Wyłączenie sędziego z mocy prawa (iudex inhabilis) reguluje przepis art. 18 ww. ustawy, zaś o wyłączeniu na żądanie lub na wniosek (iudex suspectus) traktuje art. 19 p.p.s.a., stanowiąc, że niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Składając wniosek o wyłączenie sędziego strona winna uprawdopodobnić przyczyny tego wyłączenia (art. 20 p.p.s.a). Sędzia zaś powinien zawiadomić sąd o zachodzącej podstawie swojego wyłączenia i wstrzymać się od udziału w sprawie (art. 21 p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie, wnioskodawczyni nie wykazała w żaden sposób, by w sprawie mogły zachodzić jakiekolwiek wątpliwości, co do bezstronności ww. sędziego. Samo przypuszczenie o braku bezstronności sędziego orzekającego w sprawie, bez żadnego nawet uprawdopodobnienia w tym zakresie musi skutkować oddaleniem wniosku. Na uwagę zasługuje też fakt, iż sędzia Anna Sobolewska – Nazarczyk ustosunkowując się do wniosku o jej wyłączenie od udziału w orzekaniu, złożyła do akt sprawy oświadczenie, z którego wynika, że nie istnieją żadne okoliczności tego rodzaju, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jej bezstronności przy orzekaniu w sprawach ww. skarżącej. Instytucja wyłączenia sędziego ma charakter procesowej gwarancji jego bezstronności w konkretnym postępowaniu, czego warunkiem jest niezależność sędziego zarówno od organów państwa jak i od stron. Wyłączenie sędziego ma służyć stworzeniu takich warunków sprawowania urzędu sędziowskiego, które eliminują możliwość wywierania nacisków na sędziego z którejkolwiek strony. Podnieść należy, iż przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie, zwłaszcza nieobiektywnie, nie jest przesłanką do żądania wyłączenia sędziego. Strona może zwalczać wadliwe orzeczenia wydawane przez sąd za pomocą środków odwoławczych. Nie może natomiast, poprzez składanie nieuzasadnionego wniosku o wyłączenie sędziego, wpływać na skład sądu rozpoznającego sprawę (vide: postanowienie SA w Białymstoku z 26.10.1995 r., I ACz 309/95, OSA 1997, nr 9 poz. 49). Ocena pracy sędziego pod kątem ewentualnych, popełnionych przez niego uchybień przepisom prawa formalnego, albo błędów w stosowaniu prawa materialnego, należy do sądu wyższej instancji w ramach kontroli instancyjnej. Sąd rozpoznający wniosek o wyłączenie nie bada zasadności i prawidłowości czynności podjętych w sprawie przez sąd orzekający (vide: postanowienie SN z 28.08.1996 r., I PO 8/96, OSNAP 1997., nr 4, poz. 59). Nie może być przesłanką wyłączenia sędziego od udziału w sprawie fakt, iż orzekał on w innej, wcześniejszej sprawie skarżącej. Także orzecznictwo sądowe stoi na stanowisku, iż sędzia nie podlega wyłączeniu z mocy ustawy na podstawie art. 18 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z tej przyczyny, że poprzednio orzekał w innej sprawie między tymi samymi stronami (vide: wyrok SN z 19.02.2002 r., II UKN 307/01, OSNPUS 2003, nr 24, poz. 600). W przedmiotowej sprawie skarżąca nie uprawdopodobniła faktu jakiejkolwiek stronniczości sędziego w stosunku do jednej ze stron postępowania. Ocena prawidłowości podejmowanych przez sąd rozstrzygnięć nie należy do sądu rozpoznającego wniosek o wyłączenie sędziego i nie może stanowić przesłanki do jego wyłączenia, tym bardziej, że zarzucana przez skarżącą kwestia wyłączenia do odrębnego rozpoznania wniosku o wymierzenie organowi grzywny została już prawomocnie rozstrzygnięta przez sąd wyższej instancji (postanowienie NSA z 22.10.2008 r., II OZ 1103/08). Z powyższych względów, Sąd na podstawie art. 22 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji postanowienia.