SA/Bk 1126/03

WyrokWSA w Białymstoku2004-07-08

Skład orzekający: Sędzia NSA S. Prutis, Sędzia NSA J. Bujko, Asesor WSA U.B. Rymarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek z urzędu dopuścić dowody (np. opinię biegłego) w celu wykazania przez stronę prawa do zwiększonej powierzchni mieszkaniowej, uzasadniającej wyższy dodatek mieszkaniowy, czy też ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa wyłącznie na stronie?
Ratio decidendi
Ciężar dowodu w zakresie wykazania przesłanek do uzyskania szczególnych uprawnień, takich jak prawo do zwiększonej powierzchni mieszkaniowej uzasadniającej wyższy dodatek mieszkaniowy, spoczywa na stronie powołującej się na te uprawnienia. Organ administracji publicznej nie ma obowiązku z urzędu dopuszczać dowodów w celu udowodnienia tych szczególnych okoliczności, jeśli strona sama ich nie wykazała.
Stan faktyczny
Skarżący S. P. złożył wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego, powołując się na niepełnosprawność wymagającą zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Organ I instancji przyznał dodatek w niższej wysokości, uznając, że skarżący nie wykazał konieczności zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, wskazując na brak odpowiednich dowodów. Skarżący zaskarżył decyzję do WSA, zarzucając organom dowolną interpretację przepisów i żądanie opinii przy braku regulacji ustawowych. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA S. Prutis, Sędzia NSA J. Bujko (spr.), Asesor WSA U.B. Rymarska, Protokolant A. Bazydło, po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2004 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego 1. oddala skargę. 2. zasądza adw. Z. D. – D. ze Skarbu Państwa koszt nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie 240zł (dwieście czterdzieści złotych).- Decyzją z dnia [...].VII.2003r., Burmistrz S. przyznał S. P. dodatek mieszkaniowy w wysokości 66,51zł. za okres od lipca do grudnia 2003r. włącznie. W uzasadnieniu wywiódł, iż dnia 16.VI.2003 r. S. P. złożył wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego, załączając jednocześnie wymagane dokumenty. W toku prowadzonego postępowania ustalono, że rodzina pozostająca we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z wnioskodawcą składa się z czterech osób oraz że powierzchnia użytkowa zajmowanego przez nią mieszkania wynosi 60,80 m2. Z ustaleń poczynionych przez organ wynika, iż w omawianym przypadku spełnione zostały wymogi ustawowe konieczne do uzyskania przedmiotowego świadczenia. Dodatkowo we wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego S. P. stwierdził, że jest osobą niepełnosprawną, której stopień niepełnosprawności wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Na potwierdzenie tego stanu rzeczy skarżący nie przedstawił jednak żadnych dowodów. Organ uznał więc, iż nie wykazał on, że przysługuje mu prawo do zwiększonej powierzchni mieszkaniowej i, w konsekwencji do dodatku mieszkaniowego w wyżej wymienionej wysokości. W odwołaniu wniesionym od tej decyzji S. P. zarzucił naruszenie prawa materialnego przez odmowę uznania jego uprawnienia do zwiększonej powierzchni mieszkaniowej, mimo złożenia zaświadczenia o stopniu niepełnosprawności wystawionego w dniu 8.IV.1998r. przez Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w B. Skarżący podniósł, iż w obowiązującym stanie prawnym nie ma możliwości uzyskania zaświadczenia stwierdzającego, iż stopień jego niepełnosprawności wymaga zajmowania przez niego oddzielnego pokoju. Decyzją z dnia [...].VIII.2003r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy rozstrzygniecie organu I instancji. W uzasadnieniu szczegółowo wyłożono zasady ustalania wysokości dodatku mieszkaniowego stwierdzając, że został on ustalony prawidłowo. Odwołujący się nie przedstawił natomiast żadnych dowodów w rozumieniu art. 5 ustawy z dnia 21.06.2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. Nr 71, poz. 734) na poparcie swoich twierdzeń co do konieczności zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Z przedstawionego orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności wynika jedynie, że S. P. jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym i ustalony stopień niepełnosprawności ma charakter trwały, brak jednak wskazania odnośnie konieczności zajmowania oddzielnego pokoju. Sam ustalony stopień niepełnosprawności nie przesądza, bowiem, o posiadaniu uprawnienia do dodatkowej powierzchni normatywnej. Burmistrz S. nie odpowiedział, co prawda, na pytania skarżącego dotyczące kwestii podnoszonych przez wnioskodawcę w odwołaniu, jednak to uchybienie, zdaniem SKO, nie stanowi istotnej wady decyzji, gdyż organ wskazał środki dowodowe, za pomocą których można było dowieść prawdziwości twierdzeń strony. Organ, cytując treść przepisu art. 75 § 1 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) wywiódł, iż skoro przepis prawa nie określa środka dowodowego na tę okoliczność, więc zgodnie z treścią powołanego przepisu dowodem może być każda opinia biegłego (osoby posiadającej wiedzę specjalistyczną w tym zakresie). Dlatego też SKO w B. uznało za zasadne stanowisko organu I instancji, iż brak jest podstaw do powiększenia normatywnej powierzchni lokalu mieszkaniowego przysługującej odwołującemu się. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku S. P. zarzucił, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w sposób dowolny i wybiórczy interpretuje przepisy prawa, poprzez żądanie dostarczenia opinii – przy braku ustawowych regulacji wskazujących organ kompetentny do jej wystawienia. Zdaniem skarżącego w zaistniałej sytuacji, mając dodatkowo na uwadze fakt dostarczenia orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności, skarga powinna być rozstrzygnięta na jego korzyść. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wnosząc w konsekwencji o oddalenie skargi.. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga jest nieuzasadniona a zaskarżona nią decyzja odpowiada obowiązującemu prawu. Bezsporny w sprawie jest fakt, że skarżący spełnia ustawowe warunki do otrzymania dodatku mieszkaniowego. Sporna jest natomiast wysokość tego dodatku. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedstawiono szczegółowe jej motywy, wskazujące sposób wyliczenia przysługującego skarżącemu świadczenia. Spór zaistniały w sprawie wiąże się z regulacją prawną zawartą w przepisach art. 5 ust. 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy z 21.VI.2001r. o dodatkach mieszkaniowych. Zgodnie z tymi przepisami fakt zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym osoby niepełnosprawnej poruszającej się na wózku inwalidzkim lub wymagającej zamieszkiwania w oddzielnym pokoju wprost wpływa na wielkość dodatku mieszkaniowego, skutkując zwiększenie jego wysokości. Powstaje jednak problem, kto ma wykazać istnienie wskazanych wyżej ustawowych przesłanek do tego, wyższego świadczenia pieniężnego. W uchwale składu pięciu sędziów NSA z 16.IX.2002r. (sygn. akt OPK 27/02, publ. w orz. NSA z 2003r., poz. 56) stwierdzono, że wykazanie konieczności korzystania z oddzielnego pokoju może nastąpić wszelkimi dopuszczalnymi przez prawo środkami dowodowymi a nie tylko orzeczeniem Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności. Zasadą postępowania administracyjnego jest wyjaśnienie z urzędu przez organ prowadzący sprawę wszystkich istotnych dla jej wyniku okoliczności stanu faktycznego (art. 7 kpa). Dotyczy to jednak podstawowych faktów koniecznych dla rozpoznania sprawy a nie szczególnych uprawnień strony, na które się ona powołuje i z których wyprowadza ona szczególne służące jej przywileje. Wprawdzie prawo administracyjne nie zna reguły, jaką przewiduje art. 6 kc, lecz również w postępowaniach administracyjnych można przyjmować, że strona, która powołuje się na szczególne swoje uprawnienia ( na przykład zwolnienia podatkowe), winna wykazać istnienie przesłanek do ich przyznania. Skarżący gołosłownie twierdzi, że przysługuje mu prawo do zajmowania oddzielnego pokoju, lecz faktu tego nie wykazał. Fakt ten mógł być jednak udowodniony nie tylko orzeczeniem zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności (które może zawierać wszelkie wskazania uznane za celowe), lecz również według ogólnych reguł postępowania dowodowego w postępowaniu administracyjnym (na przykład orzeczeniami lekarskimi, opinia biegłego). Skoro więc strona nie wykazała swego uprawnienia do zajmowania oddzielnego pokoju, to organ zasadnie przyjął, iż nie przysługuje jej prawo do zwiększonego dodatku mieszkaniowego. Nie można też zasadnie przedstawić temu organowi zarzutu niewyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i zaniechania dopuszczenia z urzędu odpowiednich dowodów dla wyjaśnienia zasadności twierdzeń strony, gdyż organ w należytym stopniu wyjaśnił sprawę. Dlatego na mocy art. 151 ustawy z 30.VIII.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.-

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło