SA/Bk 1142/03

WyrokWSA w Białymstoku2004-02-24

Skład orzekający: Sędzia NSA Jerzy Bujko, Sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędzia NSA Elżbieta Trykoszko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny może umorzyć postępowanie egzekucyjne w sytuacji, gdy skarżący kwestionuje zasadność obowiązku objętego tytułem wykonawczym, a przyczyny umorzenia nie są przewidziane w przepisach ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie może badać zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, gdyż jest to niedopuszczalne wobec prawomocnego zakończenia postępowania w przedmiocie samowoli budowlanej. Trudna sytuacja materialna skarżących nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego, jeśli nie zachodzą przesłanki ustawowe określone w przepisach prawa. W związku z tym, odmowa umorzenia postępowania egzekucyjnego jest prawidłowa, gdy nie zaistniały żadne z ustawowych przesłanek uzasadniających jego umorzenie.
Stan faktyczny
Właściciele budynku zostali prawomocnie zobowiązani do rozbiórki samowolnie wykonanej nadbudowy i tarasu. Po wszczęciu postępowania egzekucyjnego, zwrócili się o jego umorzenie z uwagi na trudną sytuację materialną i brak środków. Organ egzekucyjny odmówił umorzenia, wskazując na brak ustawowych przesłanek. Po utrzymaniu w mocy postanowienia przez organ wyższego stopnia, skarżący wnieśli skargę do sądu, kwestionując zasadność obowiązku rozbiórki i podnosząc trudną sytuację materialną. Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Bujko (spr.), Sędziowie NSA Grażyna Gryglaszewska, Elżbieta Trykoszko, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2004 r. sprawy ze skargi B. i P. S. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego - oddala skargę,- Prawomocną i ostateczną decyzją z dnia [...].02.2002 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. nakazał B. i P. małż. S. wykonanie rozbiórki samowolnie dokonanej nadbudowy nad gankiem ich budynku mieszkalnego usytuowanego na działce w miejscowości B., a także tarasu o wymiarach 5,60 m x 2,00 m przy tym budynku. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...].04.2002 r. Właściciele domu wnieśli skargę na te decyzje, lecz Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 17.10.2002 r., wydanym w sprawie SA/Bk 681/02, skargę tę oddalił. W związku ze wszczęciem przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. postępowania egzekucyjnego w przedmiocie wykonania wymienionego wyżej obowiązku P. i B. S., pismem z 16.07.2003 r., zwrócili się do organu egzekucyjnego o umorzenie egzekucji dotyczącej rozbiórki nadbudowy i tarasu. Wniosek swój umotywowali trudną sytuacją materialną rodziny i brakiem środków na dokonanie żądanej rozbiórki i rekonstrukcję swego domu. Postanowieniem z dnia [...].07.2003 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...].06.2003 r. Nr [...] wystawionego w celu wykonania rozbiórki samowolnie wykonanej rozbudowy budynku małżonków S. Organ wskazał, że w sprawie nie zaistniała żadna z przyczyn wymienionych w art. 59 § 1 ustawy z 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji uzasadniających umorzenie postępowania egzekucyjnego. Na skutek odwołania się od tego postanowienia przez małżonków S. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., postanowieniem z dnia [...].08.2003 r., utrzymał w mocy wymienione wyżej postanowienie z dnia [...].06.2003 r. Na to ostatnie postanowienie B. i P. S. wnieśli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze tej zakwestionowali zasadność nałożonego na nich obowiązku rozbiórki nadbudowy domu. Stwierdzili, że są w trudnej sytuacji materialnej a egzekucja nałożonego na nich obowiązku pozbawi ich dachu nad głową. Skarżący podnieśli, że postępowanie zostało wszczęte na skutek "fałszywego oskarżenia niejakiego H. B.". Wnieśli też o przesłuchanie wnioskowanych skargą świadków i dopuszczenie dowodu z opinii rzeczoznawcy budowlanego G. K. dla wykazania, że przedmiotowa nadbudowa domu nie zagraża bezpieczeństwu ludzi. Organ administracyjny, którego postanowienia dotyczy skarga, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga jest nieuzasadniona a zaskarżone nią postanowienia odpowiadają obowiązującemu prawu. Przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Przyczyny umorzenia postępowania egzekucyjnego w sposób wyczerpujący są wymienione w art. 59 § 1 i § 2 ustawy z 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (jedn. tekst: Dz.U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.). Organy obu instancji trafnie stwierdziły, że w sprawie nie zaistniała żadna z ustawowych przesłanek uzasadniających umorzenie tego postępowania. W szczególności nie stanowią podstawy do umorzenia postępowania powody wskazane w treści skargi małżonków S. Ze skargi tej w sposób oczywisty wynika, iż skarżący kwestionują istnienie i zasadność nałożonego na nich obowiązku rozbiórki części domu. Jest to niedopuszczalne wobec prawomocnego zakończenia postępowania prowadzonego w przedmiocie dokonanej przez nich samowoli budowlanej. Również z przepisu art. 29 § 1 wymienionej wyżej ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wprost wynika zakaz badania przez organ egzekucyjny w postępowaniu egzekucyjnym zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. W tej sytuacji ani organy administracyjne ani Sąd nie mogły dopuszczać w niniejszym postępowaniu wnioskowanych dowodów, które w zamierzeniu wnioskodawców miały wykazać zbędność rozbiórki dobudowanej przez nich części domu. Nie uzasadniają również skargi wskazane w niej fakty świadczące o trudnej sytuacji skarżących. Sytuacja ta nie może być powodem uwzględnienia wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Dlatego na mocy art. 151 ustawy z 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.-

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło