SA/Bk 1196/03
WyrokWSA w Białymstoku2004-02-03
Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Jerzy Bujko, Grażyna Gryglaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty zgłoszone do postępowania egzekucyjnego, dotyczące rozliczenia kosztów przekwaterowania, zwrotu nakładów na dotychczas zajmowany lokal oraz kosztów remontu proponowanego lokalu, mogą stanowić podstawę do wstrzymania postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi
Zarzuty zgłoszone do postępowania egzekucyjnego muszą opierać się na ustawowych podstawach określonych w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Kwestie takie jak rozliczenie kosztów przekwaterowania, zwrot nakładów na dotychczasowy lokal czy koszty remontu proponowanego lokalu nie mieszczą się w katalogu ustawowych podstaw zarzutów. W związku z tym, zaskarżone postanowienie, które uznało te zarzuty za bezzasadne, nie narusza prawa, a skarga podlega oddaleniu.Stan faktyczny
Skarżący D.B. i E.B. zostali zobowiązani do opróżnienia lokalu mieszkalnego i przekwaterowania do innego lokalu. Po bezskutecznym upomnieniu, organ egzekucyjny wystawił tytuł wykonawczy. Skarżący zgłosili zarzuty do postępowania egzekucyjnego, domagając się m.in. wstrzymania czynności egzekucyjnych do czasu rozpatrzenia zażalenia i rozmowy w sprawie rozliczenia kosztów przekwaterowania oraz zwrotu nakładów. Organ egzekucyjny uzyskał stanowisko wierzyciela (Dyrektora Aresztu Śledczego w B.), który uznał zarzuty za bezzasadne. Następnie Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w B. utrzymał w mocy postanowienie wierzyciela. Skarżący wnieśli skargę do WSA, kwestionując brak rozpoznania zażalenia na postanowienie o zastosowaniu środka egzekucyjnego oraz brak rozpoznania wniosku o zawieszenie postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie NSA Jerzy Bujko, Grażyna Gryglaszewska, Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2004 r. sprawy ze skargi E. i D.B. na postanowienie Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w B. z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela co do zarzutów zgłoszonych do postępowania egzekucyjnego o d d a l a s k a r g ę.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2001 r. wydaną w trybie odwoławczym przez Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w B. został utrzymany w mocy skierowany wobec skarżącego D.B. nakaz opróżnienia przez niego i członków jego rodziny lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w budynku przy ul. K. [...] w B. i przekwaterowania w/w do lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy ul. K. [...] w B. Skarga małżonków B. na powyższą decyzję skierowana do NSA, została wyrokiem z 18.10.2002 r., wydanym w sprawie SA/Bk 1419/01, oddalona.
W dniu [...] marca 2003 r. Dyrektor Aresztu Śledczego w B. – organ I instancji i wierzyciel – wystosował do skarżącego upomnienie wzywając go do niezwłocznego opróżnienia lokalu i informując, iż niezastosowanie się do treści upomnienia w terminie 7 dni spowoduje skierowanie sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, a w dniu [...] marca 2003 r. wystawił tytuł wykonawczy, który przy piśmie z [...] maja 2003 r. przekazał organowi egzekucyjnemu – Wojewodzie P.
Tenże postanowieniem z [...] czerwca 2003 r. wydanym w oparciu o art. 143 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wezwał stronę do wykonania nałożonego tytułem wykonawczym obowiązku w terminie 14 dni pod rygorem zastosowania środka egzekucyjnego w postaci przymusu bezpośredniego i doręczył skarżącemu powyższe postanowienie wraz z tytułem wykonawczym pouczając
o prawie zgłoszenia zarzutów do postępowania egzekucyjnego i zażalenia na postanowienie o zastosowaniu środka egzekucyjnego.
Skarżący w ustawowym terminie zgłosili zarzuty do postępowania egzekucyjnego i zażalenie na opisane wyżej postanowienie. W zarzutach wnieśli
o wstrzymanie czynności egzekucyjnych do czasu rozpatrzenia zażalenia podkreślając, iż wierzyciel nie przeprowadził z nimi rozmowy w sprawie rozliczenia kosztów przekwaterowania, zwrotu nakładów poniesionych na wyposażenie zajmowanego teraz lokalu i kosztów remontu proponowanego lokalu.
Organ egzekucyjny wystąpił do wierzyciela o zajęcie stanowiska w sprawie zgłoszonych zarzutów i powyższe stanowisko wyrażone w formie postanowienia jest przedmiotem niniejszego postępowania sądowego.
Postanowieniem z [...] lipca 2003 r. wierzyciel – Dyrektor Aresztu Śledczego
w B. działając w oparciu o art. 35 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wyraził stanowisko o bezpodstawności zarzutów a stanowisko to po rozpatrzeniu zażalenie zobowiązanych E. i D.B. zostało postanowieniem Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w B. z [...] sierpnia 2003 r. utrzymane w mocy. Organ odwoławczy stwierdził, iż argumenty zawarte w zarzutach skarżących nie wyczerpują ustawowych podstaw zarzutów do postępowania egzekucyjnego. Nie istnieją przesłanki do wstrzymania postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia zażalenia ani do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Lokal, do którego ma nastąpić przekwaterowanie D.B. z rodziną, nadaje się do zamieszkania. W dniu, w którym rodzina skarżącego zostanie przekwaterowana do mniejszego lokalu, nastąpi jednoczesne przekwaterowanie do lokalu obecnie zajmowanego przez skarżącego, rodziny funkcjonariusza zamieszkującego w lokalu przeznaczonym teraz dla skarżących. Żądanie rozliczenia kosztów przekwaterowania nie znajduje żadnego uzasadnienia. Koszty te zostaną bowiem rozliczone jako koszty postępowania egzekucyjnego, skoro skarżący dobrowolnie nie zwolnili lokalu. Zwrotu nakładów na dotychczasowy lokal skarżący nie mogą dochodzić w toku postępowania egzekucyjnego.
W skardze wywiedzionej do NSA na powyższe postanowienie E. i D.B. wnieśli o jego uchylenie ze względu na to, że nie rozpoznane zostało jeszcze zażalenie skarżących na postanowienie organu egzekucyjnego o zastosowaniu środka egzekucyjnego oraz nie rozpatrzony został jeszcze odrębny wniosek skarżących o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu powrotu skarżącego z aresztu śledczego. W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślili, że przymusowe przekwaterowanie skarżącej z dwójką małoletnich dzieci w sytuacji gdy skarżący przebywa w areszcie śledczym byłoby najbardziej uciążliwą formą egzekucji, jaskrawym nadużyciem prawa i nie jest do przyjęcia w świetle zasad współżycia społecznego.
Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w B. wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga podlegała oddaleniu albowiem zaskarżonemu postanowieniu nie można zarzucić naruszenia prawa a sąd administracyjny kontroluje zgodność działania organów administracji publicznej według kryterium legalności (art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz. U. nr 153, poz. 1265).
Z art. 34 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.: Dz. U. z 2002 r. nr 110, poz. 968 ze zmianami) wynika,
iż zarzuty zgłoszone przez zobowiązanego do postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, przy czym wypowiedź wierzyciela w zakresie zarzutów,
o których mowa w art. 33 pkt 1-5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji, jest dla organu egzekucyjnego wiążącą. Związanie organu egzekucyjnego stanowiskiem wierzyciela w sprawie zarzutów wniesionych na podstawie art. 33 pkt 1-5 wyżej wskazanej ustawy, wprowadziła nowelizacja ustawy dokonana ustawa z 6 września 2001 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 125,
poz. 1368).
W piśmie potraktowanym przez organ egzekucyjny jako zarzuty skarżących do postępowania egzekucyjnego (k. 48 akt administracyjnych), zobowiązani podkreślili, iż został naruszony ich interes albowiem dyrekcja Aresztu Śledczego
w B. nie podjęła z nimi rozmów w sprawie rozliczenia kosztów przekwaterowania, zwrotu nakładów poniesionych na wyposażenie dotychczas zajmowanego mieszkania i kosztów remontu proponowanego lokalu, który – póki co – jest zamieszkały przez rodzinę innego funkcjonariusza. Zgodzić się należy z wierzycielem, iż wyżej wskazane okoliczności nie odpowiadają żadnej z ustawowych podstaw na jakich można oprzeć zarzuty do postępowania egzekucyjnego. Ustawowe podstawy zarzutów do postępowania egzekucyjnego wymienia w sposób enumeratywny art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji i tylko tam wymienione okoliczności mogą być podstawą zarzutów (vide: wyrok NSA z 20 września 1995 r. – sygn. SA/Lu 2104/94; wyrok NSA
z 27 października 1999 r. – sygn. IV SA 1104/96), przy czym zobowiązany nie może po upływie terminu do wniesienia zarzutów ich uzupełniać powołując nowe ich podstawy (vide: wyrok NSA z 3 grudnia 1997 r. – sygn. I SA/Lu 1246/96).
Z materiału dowodowego zebranego w aktach administracyjnych w sposób niewątpliwy wynika, iż nałożony na skarżących obowiązek opróżnienia dotychczasowego lokalu mieszkalnego, do którego skarżący – były funkcjonariusz służby więziennej utracił tytuł prawny, jest ostateczny i prawomocny. W tytule egzekucyjnym (ostatecznej decyzji nakazującej opróżnienie lokalu) zostało przy tym określone, do jakiego innego lokalu mieszkalnego ma nastąpić przekwaterowanie rodziny skarżących. Naczelny Sąd Administracyjny – Ośrodek Zamiejscowy
w Białymstoku oddalając wyrokiem z 18 października 2002 r. (sygn. SA/Bk 1419/01) skargę na wyżej opisaną decyzję ostateczną, nie stwierdził naruszenia prawa treścią nałożonego obowiązku, w tym niewykonalności nakazu przekwaterowania rodziny skarżących do lokalu zajmowanego przez rodzinę innego funkcjonariusza służby więziennej (niewykonalność decyzji stanowiłaby podstawę do stwierdzenia jej nieważności przez sąd w oparciu o art. 156 § 1 pkt 5 kpa w zw. z art. 22 ust. 3 i art. 51 ustawy z 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym – Dz. U. nr 74, poz. 368 ze zmianami). Nałożony ostateczną i prawomocną decyzją obowiązek nie został wykonany, nie wygasł, nie uległ przedawnieniu, nie został odroczony. Tytuł wykonawczy został wystawiony zgodnie z treścią obowiązku wynikającego
z ostatecznej i prawomocnej decyzji administracyjnej a jego wystawienie poprzedziło doręczenie skarżącym upomnienia z zagrożeniem wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Fakt kwestionowania przez skarżących w odrębnym postępowaniu zażaleniowym postanowienia organu egzekucyjnego o zastosowaniu środka egzekucyjnego i wystąpienie z oddzielnym wnioskiem o zawieszenie postępowania egzekucyjnego, nie tamuje niniejszego postępowania sądowego. Wierzyciel ma prawo egzekwować obowiązek wynikający z ostatecznej i prawomocnej decyzji administracyjnej, którego zobowiązani dobrowolnie nie wykonują, a sąd administracyjny nie ma uprawnień do modyfikowania woli wierzyciela.
Mając powyższe na uwadze skargę jako bezzasadną oddalono (art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło