SA/Bk 1257/03

WyrokWSA w Białymstoku2004-02-26

Skład orzekający: Sędzia NSA S. Prutis, Sędzia NSA J. Bujko, Sędzia NSA A. Sobolewska-Nazarczyk (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organizacja społeczna może być dopuszczona do udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji, jeśli wniosek o dopuszczenie złożono po zakończeniu postępowania o stwierdzenie nieważności, ale przed wydaniem ostatecznej decyzji w przedmiocie dopuszczenia do udziału?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej naruszył przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności art. 31 § 1 i 2 pkt 2 k.p.a., poprzez nieprawidłowe rozpatrzenie wniosku organizacji społecznej o dopuszczenie do udziału w postępowaniu. Niejasne postępowanie organu co do wszczęcia postępowania z urzędu lub na wniosek, a także doręczenie postanowienia stronie skarżącej, przesądzało o jej statusie strony postępowania. W konsekwencji, niezależnie od tego, czy postępowanie o stwierdzenie nieważności zostało formalnie zakończone, organ powinien był dopuścić organizację do udziału w postępowaniu, jeśli przemawiał za tym interes społeczny i cele statutowe organizacji.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. odmówiło organizacji społecznej (S. K. i P. P. H.) dopuszczenia do udziału w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. Organ argumentował, że postępowanie zostało zakończone decyzją, a strona nie występowała o dopuszczenie w jego toku. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, SKO utrzymało w mocy postanowienie o odmowie. Organizacja wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez niedopuszczenie do udziału w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] sierpnia 2003 r. oraz poprzedzające je postanowienie tegoż Kolegium z dnia [...] czerwca 2003 r. Sąd orzekł również, że zaskarżony akt nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA S. Prutis, Sędziowie NSA J. Bujko, A. Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant E. Trzeciak, po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2004 roku sprawy ze skargi S. K. i P. P. H. w H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające jego wydanie postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] czerwca 2003 roku, Nr [...] 2. orzeka, że zaskarżony akt nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.- Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2003 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. odmówiło uwzględnienia wniosku S. K. i P. P. H. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta H. z [...] sierpnia 2002 r. o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu inwestycji polegającej na budowie centrum usługowo-handlowego na działkach [...] w H. Organ uzasadniał swoje stanowisko tym, iż postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności toczyło się z urzędu i zostało zakończone decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...]. W toku tego postępowania S. K. i P. P. H. nie zwracało się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w trybie przewidzianym w Kodeksie postępowania administracyjnego. W związku z negatywnym rozstrzygnięciem Stowarzyszenie złożyło wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. postanowieniem z dnia [...]08.2003 r. nr [...] – utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie uznając, iż strona skarżąca zgłosiła wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu administracyjnym, które zostało zakończone ostateczną decyzją. Skargę na powyższe postanowienie do Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiodło S. K. i P. P. H. zarzucając naruszenie art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez nie dopuszczenie do udziału w postępowaniu administracyjnym w przedmiotowej sprawie. Z uwagi na datę rozstrzygania należy podkreślić, że w związku z art. 1 – 3 oraz art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 z 2002 r.) – właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy pozostawał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku jako sąd pierwszej instancji. W myśl powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżone postanowienie narusza prawo. Zgodnie bowiem z art. 31 § 1 i 2 pkt 2 k.p.a. organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postępowania lub dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. W konkretnej sprawie organ od początku naruszał przesłanki cytowanego powyżej przepisu. Znajduje to odzwierciedlenie już w pierwszym postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...]04.2003 r. nr [...], w którym organ zawarł stwierdzenie, iż "działając na wniosek strony skarżącej – wszczyna postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji, jednak – "z urzędu""(?!). Po czym wymienione wyżej postanowienie przesłał także stronie skarżącej, co zdaniem Sądu, przesądza o fakcie, że strona skarżąca stała się stroną postępowania administracyjnego. W tej sytuacji niezrozumiałym jest nie powiadamianie tejże strony o dalszych czynnościach w sprawie oraz nie doręczenie decyzji z dnia [...]04.2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez Burmistrza H. z dnia [...]08.2002 r. nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Dodatkowo należy podkreślić, iż organ administracji państwowej wykazał się niekonsekwencją w swoim działaniu, bowiem już [...] marca 2003 r., pismem [...], wzywał stronę skarżącą do spełnienia przesłanek z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a., aby potem na jej wniosek wszcząć z urzędu (?) postępowanie, następnie zaś, gdy strona wystąpiła z wnioskiem w trybie art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. – organ odmawia dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym, bo przedmiotowa decyzja stała się ostateczna. Działając prawidłowo organ winien był w sposób jednoznaczny wypowiedzieć się czy wszczyna postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności na wniosek czy też z urzędu, bowiem w świetle art. 31 k.p.a. ma to podstawowe znaczenie dla sytuacji prawnej strony skarżącej w toczącym się postępowaniu. Skoro więc organ tego nie uczynił, a dodatkowo jeszcze doręczył stronie skarżącej cytowane wyżej postanowienie z dnia 7.04.2003 r., to należy uznać, że S. K. i P. P. H. jest stroną postępowania administracyjnego w sprawie niniejszej. Ocena prawna wyżej wyrażona skutkuje więc uchyleniem postanowień wydanych w obu instancjach. Należy również podkreślić, że swym działaniem organ naruszył także podstawowe zasady wynikające z art. 7 – 9 k.p.a. Mając powyższe na względzie Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające jego wydanie postanowienie orzeczone w I instancji i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i b i art. 152 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z 2002 r.) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153,, poz. 1271 z 2002 r.). O kosztach Sąd rozstrzygnął w myśl art. 200 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło