SA/Bk 1391/03

WyrokWSA w Białymstoku2004-03-25

Skład orzekający: Grażyna Gryglaszewska, Stanisław Prutis, Anna Sobolewska-Nazarczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu nadzoru budowlanego, utrzymująca w mocy decyzję odmawiającą nakazu rozbiórki i nakazującą odprowadzenie wód opadowych, jest zgodna z prawem, jeśli budynki zostały wybudowane z istotnymi odstępstwami od pozwolenia na budowę lub samowolnie, a organ nie ustalił prawidłowo stanu faktycznego i nie rozważył wszystkich aspektów technicznych, takich jak konstrukcja dachu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ nadzoru budowlanego nieprawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy. Brak było jednoznacznych dowodów na to, kiedy powstała dobudówka murowana, co miało kluczowe znaczenie dla oceny, czy stanowiła ona samowolę budowlaną, czy jedynie odstępstwo od pozwolenia na budowę. Ponadto, organ niezasadnie oddalił zarzuty dotyczące konstrukcji dachu, ignorując kwestię opadów śniegu i nie analizując jej w kontekście klimatycznym.
Stan faktyczny
Skarżący M. B. domagał się nakazu przebudowy dachu i rozbiórki dobudowy murowanej do budynku gospodarczego, wskazując na istotne odstępstwa od pozwolenia na budowę i samowolę budowlaną. Organ pierwszej instancji odmówił nakazu rozbiórki, nakazał odprowadzenie wód opadowych i przedłożenie oświadczenia o prawidłowości wykonania robót. Organ drugiej instancji uchylił decyzję w części dotyczącej pozwolenia na użytkowanie, a w pozostałej części utrzymał ją w mocy. Sąd administracyjny rozpoznał skargę na decyzję organu drugiej instancji.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...]09.2003 roku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c PPSA, orzekł o zakresie jej wykonania w myśl art. 152 PPSA oraz zasądził zwrot kosztów na podstawie art. 200 PPSA.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie NSA Stanisław Prutis, Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2004 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] września 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. kwotę 10 (dziesięć) złotych na rzecz skarżącego M. B. tytułem zwrotu wpisu sadowego,- Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. P. decyzją z dnia [...]07.2003 r. nr [...] odmówił wydania nakazu przebudowy dachu na budynku gospodarczym i rozbiórki dobudowy murowanej do wymienionego budynku na działce Państwa A. i H. E. Cz., położonej przy ulicy O. [...] w B. P., nakazując jednocześnie odprowadzenie wód opadowych z dachu wymienionych obiektów od strony działki Państwa N. i M. B. na teren własnej nieruchomości oraz przedłożenie oświadczenia, sporządzonego przez uprawnioną osobę w przedmiocie prawidłowości wykonania nałożonego obowiązku, jak również uzyskanie pozwolenia na użytkowanie wyżej wymienionych obiektów. Na skutek odwołania Pana M. B. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...]09.2003 roku, nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nałożenia przez organ I instancji obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie i umorzył postępowanie w tym zakresie, zaś w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, uznając iż mimo istotnego odstępstwa od pozwolenia na budowę nie ma podstaw do orzeczenia rozbiórki inwestycji, poza koniecznością uzyskania odprowadzenia wody z dachu. Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiódł Pan M. B., zarzucając niezgodność jej z prawem, bowiem przedmiotowe budynki wybudowane zostały w znacznym stopniu odstępstwa od pozwolenia – z czego część samowolnie. W odpowiedzi na skargę P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Należy zaznaczyć, że w zw. z art. 1-3 oraz art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 roku – Przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 z 2002 roku) – z uwagi na datę rozstrzygania w sprawie - właściwym pozostawał Wojewódzki Sąd Administracyjny, jako sąd pierwszej instancji. W świetle powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z ustaleń dokonanych w przedmiotowej sprawie wynika, że inwestor budując w 1960 roku budynek gospodarczy o wymiarach 8,80 x 3,55 m roku odstąpił od warunków zawartych w pozwoleniu na budowę, w której to decyzji określono parametry tej budowy na 6,00 x 3,50 m. Ponadto posadowił ją w innym miejscu niż przewidywała to wyżej wymieniona decyzja. Następnie inwestor dobudował "przybudówkę" murowaną o wymiarach 6,30 x 2,85 m bez wymaganego pozwolenia na budowę, łącząc obie budowle wspólnym dachem. W świetle powyższych ustaleń nie można uznać, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Organ nadzoru budowlanego bowiem przedwcześnie uznał, że całość budynku (budynek gospodarczy i murowana przybudówka) stanowią odstępstwo od pozwolenia na budowę wydanego w 1960 roku, ponieważ w aktach spraw brak jest jakichkolwiek dowodów na okoliczność, że wyżej wymieniona przybudówka murowana została wybudowana także w 1960 roku. Ustalenie powyższych okoliczności przez organ ma zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie, gdyż będzie ono oparte na różnej podstawie prawnej w zależności od przyjęcia czy połączoną budowlę należy traktować jako całość, stanowiącą odstępstwo od pozwolenia na budowę albo, w sytuacji wybudowania murowanej przybudówki po upływie 2 lat od wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, jako samowoli budowlanej w stosunku do wyżej wymienionej murowanej przybudówki, zaś odstępstwa od pozwolenia na budowę w stosunku do budynku gospodarczego o wymiarach 8,80 x 3,55 m. Ponadto nie można uznać za zasadne stanowisko organu, że mimo istotnego odstępstwa od pozwolenia na budowę w postaci zmiany wymiarów budowli i ich położenia oraz konstrukcji dachu – brak jest podstaw do zmiany powyższej konstrukcji z dwuspadowej na jednospadową "skoro budynek istnieje 40 lat" za zsuwanie się śniegu – to zdaniem organu – "zarzut bezzasadny, gdyż powierzchnia dachu jest niewielka". Po pierwsze okres 40 lat nie może stanowić żadnego argumentu, bowiem w prawie budowlanym nie ma terminu, po upływie którego strona nie mogłaby żądać sprawdzenia przez organ nadzoru budowlanego zgodności posadowionych budynków z ustaleniami wynikającymi z decyzji o pozwoleniu na budowę, jeżeli został naruszony jej interes prawny. Po drugie - nie do przyjęcia jest stanowisko organu o bezzasadności zarzutu o zsuwaniu się śniegu, bo powierzchnia dachu jest niewielka w sytuacji gdy mamy do czynienia z budowlą o wymiarach 8,80 x 6,30 x 3,55 m połączonych wspólnym dachem. Wielkość powierzchni tego dachu dobitnie obrazuje zdjęcie w aktach sprawy (k. 34 – akt administracyjnych). Sąd przypomina, że między innymi ustawodawca wprowadza pojęcie dachu jednospadowego lub dwuspadowego celem uwzględnienia także opadów śniegu, który jest charakterystyczny dla naszego klimatu. Dlatego też organ, rozpatrując ponownie sprawę, musi również ustalić powierzchnię dachu i ewentualny zasięg rozrzutu śniegu w czasie spadku, na działkę sąsiednią oraz odnieść się ponownie do kwestii zasadności istnienia dachu jednospadowego czy też dwuspadowego w wyniku powyższych ustaleń. Należy podkreślić, że bez wyjaśnienia wszystkich wyżej wymienionych kwestii ocena merytoryczna zaskarżonej decyzji nie jest możliwa. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ winien przeanalizować ponownie kwestię zastosowania właściwych przepisów prawnych z uwagi na wybudowanie obiektów w latach 60 – tych. Mając więc całokształt okoliczności powyższych na względzie Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i orzekł o zakresie jej wykonania w myśl art. 152 oraz o zwrocie kosztów na podstawie art. 200 – ustawy z dnia 30.08.2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z 2002 roku) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 roku – Przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 z 2002 roku).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło