SA/Bk 1447/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie NSA Jerzy Bujko (spr.), Włodzimierz W. Kędzierski, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] października 2003 r. Nr [...] w przedmiocie inwentaryzacji powykonawczej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz skarżącej J. C. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.- Pismem złożonym w organie 9 lipca 2002r. J. C., zamieszkała w B. przy ulicy B. [...], poinformowała Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. P. o tym, że jej sąsiad I. C. dokonał w 2001r. samowolnej rozbudowy swego domu i wniosła o spowodowanie zlikwidowania otworów okiennych w budynku mieszkalnym sąsiada, usytuowanym w odległości mniejszej niż 4 metry od granicy działki. Organ I instancji, po przeprowadzeniu postępowania, wydał dwie decyzje. Jedną z nich (z dnia [...] września 2002r.) zobowiązał przy zastosowaniu przepisów ustawy – Prawo budowlane z 1974r. inwestorów I. i I. C. do uzyskania pozwolenia na użytkowanie dobudowy do budynku mieszkalnego w postaci sieni wzniesionej bez pozwolenia na budowę w latach 1986-1991, a drugą (z [...] września 2002r.) nakazał inwestorom w oparciu o art. 48 Prawa budowlanego z 1994r. rozbiórkę zadaszeń murowanych krytych blachą, dobudowanych do budynku mieszkalnego bez pozwolenia w roku 2001r. W odwołaniu od tej drugiej decyzji inwestorzy podnieśli, że wykonanie robót remontowych w budynku mieszkalnym, polegających na wykonaniu zadaszenia nad wejściem do budynku, zgłosili 29 marca 2001r. w Starostwie Powiatowym w B. P., a organ ten nie wniósł sprzeciwu do zgłoszenia. Do odwołania dołączyli kserokopię zgłoszenia z kserokopią stempla starostwa z datą 29 marca 2001r. Po rozpoznaniu powyższego odwołania P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., decyzją z dnia [...] listopada 2002r. orzekł o utrzymaniu w mocy orzeczonego nakazu rozbiórki zadaszenia. Organ odwoławczy stwierdził, że z ustaleń przeprowadzonych przez organ I instancji po wniesieniu odwołania wynika, iż w spisie spraw z 2001r. prowadzonych w starostwie (w wydziale architektury) nie figuruje zgłoszenie zamiaru wykonania robót remontowych z 29 marca 2001r., a nadto inwestorzy mimo wezwania nie przełożyli oryginału zgłoszenia. W skardze wywiedzionej do NSA podtrzymali swoje twierdzenie o zgłoszeniu w starostwie wykonania zadaszenia przy ich budynku mieszkalnym i braku sprzeciwu starosty wobec zgłoszenia. Podkreślili, że oryginał zgłoszenia pozostał w starostwie. Nakaz rozbiórki zadaszenia, którego wykonanie zgłoszono, skarżący uważają za bezprawny i krzywdzący. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 23 IV 2003r. wydanym w sprawie SA/Bk 1643/02, uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd stwierdził w uzasadnieniu tego wyroku, że skoro skarżąca posiada pisemne potwierdzenie faktu dokonania zgłoszenia zamiaru wykonania przedmiotowego zadaszenia (ze stemplem i datownikiem starostwa), przy jednoczesnym braku zarzutu fałszerstwa tego dokumentu, to brak było podstaw do zastosowania w stosunku do tego obiektu budowlanego przepisu art. 48 ustawy – Prawo budowlane. Przepis ten dotyczy bowiem wyłącznie robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, zgłoszenia lub pomimo wyrażonego przez właściwy organ sprzeciwu. Skoro jednak strona dokonała zgłoszenia zamiaru budowy przedmiotowego zadaszenia z kolumnami, to nie może ponosić konsekwencji błędnej kwalifikacji zgłoszonych robót przez organ architektoniczno-budowlany, a ocena końcowego efektu wykonanych prac powinna nastąpić przy zastosowaniu procedury przewidzianej art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Mając na względzie treść powyższego wyroku P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., decyzją z dnia [...] VI 2003r. uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji (z dnia [...] IX 2002r.) do ponownego rozpoznania. Po kolejnym rozpoznaniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. P., decyzją z dnia [...] VIII 2003r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 VII 1994r. – Prawo budowlane, zobowiązał I. i I. C. do przedłożenia w terminie do 31 X 2003r. inwentaryzacji geodezyjnej oraz dokumentacji projektowej powykonawczej spornych zadaszeń wraz z opinią osoby uprawnionej o ich budowie zgodnie z zasadami sztuki budowlanej, normami i przepisami. Również od tej decyzji odwołała się J. C. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., decyzją z dnia [...] X 2003r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W motywach swojej decyzji organ odwoławczy wskazał, iż małżonkowie C. dokonali w 2001r. samowolnej rozbudowy swego domu mieszkalnego poprzez wykonanie dwóch zadaszeń murowanych nad wejściem do budynku, opartych na kolumnach ze sklepieniem łukowym. Inwestorzy posiadają kopię zgłoszenia tych robót w Starostwie Powiatowym w B. P., lecz na wykonanie takich prac było potrzebne pozwolenie na budowę, którym oni nie dysponowali. Mając jednak na względzie fakt zgłoszenia tych robót i wytyczne zawarte w wyroku NSA, wydanym w sprawie SA/Bk 1643/02 organ I instancji zasadnie uznał, iż istnieją podstawy do zalegalizowania przedmiotowej budowy na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 prawa budowlanego. W tej sytuacji brak było też podstaw do nakazania rozbiórki spornego obiektu, o co wnosiła w swoim odwołaniu skarżąca. Na decyzję organu II instancji J. C. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zarzuciła oparcie ustaleń organów na sfałszowanym dokumencie rzekomego zgłoszenia robót budowlanych związanych z rozbudową domu małżonków C. mimo, że takiego zgłoszenia faktycznie nie było. Skarżąca podała, że obecnie prowadzone jest przez prokuraturę postępowanie o sfałszowanie tego zgłoszenia i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na tę skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z obowiązującym w 2003r. art. 30 ustawy z 11 V 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) ocena prawna, wyrażona w orzeczeniu sądu, wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Podobna zasada znalazła wyraz w obecnie obowiązującym przepisie art. 153 ustawy z 30 VIII 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Ocena ta przestanie jednak być aktualna, gdy zmieni się stan prawny albo wynik postępowania dowodowego prowadzi do nowych, odmiennych od wcześniej dokonanych ustaleń. Dokonując oceny stanu faktycznego w wyroku z dnia 23 IV 2003r. Naczelny Sąd Administracyjny wychodził z założenia, że nikt skutecznie nie zakwestionował autentyczności i wiarygodności zgłoszenia robót budowlanych przez małżonków C. Jednakże w toku postępowania sądowego dopuszczony został dowód z informacji Prokuratury Rejonowej w B. P. z dnia 23 IV 2004r. (k. 38) stwierdzającej, że I. i I. C. zostali skazani wyrokiem Sądu Rejonowego w . P. z dnia 12 II 2004r. (sygn. VI K [...]) za sfałszowanie zgłoszenia wykonania robót budowlanych. Ustalenie tego faktu, wiążącego inne sądy i inne organy, powoduje konieczność odmiennej oceny stanu faktycznego sprawy. Skoro bowiem inwestorzy nie zgłosili wykonanych robót, ani nie uzyskali na nie wymaganego pozwolenia na budowę, to nieaktualna stała się ocena prawna, zawarta w wyroku NSA z 23 IV 2003r., a dokonana samowola budowlana winna być oceniona według art. 48 i 49 "b" prawa budowlanego, a nie art. 50 i 51 tej ustawy. Uzasadnia to uchylenie zaskarżonej decyzji. Dlatego na mocy art. 145 § 1 pkt 1 "b", art. 152 i art. 200 ustawy z 30 VIII 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono, jak w sentencji.