I SA/Bd 1/25
WyrokWSA w Bydgoszczy2025-03-25
Skład orzekający: Leszek Kleczkowski, Halina Adamczewska – Wasilewicz, Joanna Ziołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy grunty rolne, na których prowadzona jest działalność gospodarcza polegająca na wydobyciu kruszywa, powinny być opodatkowane podatkiem od nieruchomości, a nie podatkiem rolnym, nawet jeśli część tych gruntów zajmują naturalne zbiorniki wodne, lasy, nieużytki lub grunty zadrzewione?Ratio decidendi
Grunty sklasyfikowane jako użytki rolne podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, jeśli są faktycznie zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż rolnicza. Pojęcie 'gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej' obejmuje nie tylko obszar bezpośredniego wydobycia, ale także tereny niezbędne do transportu, składowania urobku i odpadów, dojazdu, manewrowania sprzętem oraz rekultywacji. Organy podatkowe prawidłowo ustaliły powierzchnię zajętą na działalność gospodarczą na podstawie dowodów, w tym oględzin i pomiarów geodezyjnych, rozróżniając ją od gruntów związanych z działalnością gospodarczą.Stan faktyczny
Skarżąca jest właścicielką działki rolnej, na której prowadzi działalność gospodarczą polegającą na wydobyciu kruszywa. Organy podatkowe uznały, że znaczna część tej działki jest faktycznie zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej i powinna być opodatkowana podatkiem od nieruchomości, a nie podatkiem rolnym. Skarżąca kwestionowała ustalenia organów, twierdząc, że powierzchnia zajęta na działalność gospodarczą jest mniejsza i powinna być określona na podstawie operatu ewidencyjnego, a nie oględzin. Spór dotyczył prawidłowego ustalenia powierzchni gruntu zajętego na działalność gospodarczą.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędziowie: sędzia WSA Halina Adamczewska – Wasilewicz (spr.) asesor WSA Joanna Ziołek Protokolant: starszy sekretarz sądowy Marcin Frydrych po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2025 r. sprawy ze skargi D. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia 14 października 2024 r. nr SKO-4231/240/2024 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2022 r. oddala skargę
Burmistrz W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2024 r. ustalił dla D. O. (skarżąca) wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2022 w kwocie [...]zł, w tym z tytułu podatku od nieruchomości w kwocie [...]zł i podatku rolnego w kwocie [...]zł. W ocenie Burmistrza analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego uzasadnia wniosek, że działka nr [...], której właścicielką jest skarżąca, położona w obrębie P. , w części wyznaczonej podczas oględzin, jest faktycznie wykorzystywana na czynności związane z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą, na którą to działalność składają się bieżące wydobycie żwiru, transport i gromadzenie odpadów oraz urobku.
Rozpoznając wniesione odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w B. decyzją z dnia [...] października 2024 r. wydaną m.in. na podstawie art. 1 pkt 1, art. 1a ust. 3 pkt 1, art. 2 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4 ust 1 pkt 1, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a, art. 6 ust. 1 i 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach
i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 1170 ze zm.; dalej: u.p.o.l.) oraz art. 1, art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4 ust. 1 pkt 1, ust. 4 i 5, art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 6a ust. 1, ust. 5, ust. 6, art. 6c ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz.U.
z 2020 r. poz. 333 ze zm.; dalej: u.p.r.), § 1 ust. 1 pkt 1 lit. a uchwały nr XL/288/2021 Rady Miejskiej w Więcborku z dnia 30 listopada 2021 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości oraz poboru podatku w drodze inkasa (Dz. Urz. Woj. Kujawsko-Pomorskiego z 2021 r. poz. 6438) - utrzymało w mocy decyzję organu
I instancji.
Organ podał, że działka nr [...], położona w miejscowości P., gmina W., według stanu na dzień [...] stycznia 2022 r., o powierzchni [...] m2, objęta księgą wieczystą nr [...], sklasyfikowana jest jako grunty rolne: [...] ha. Skarżąca od dnia [...] marca 2018 r. prowadzi na ww. nieruchomości działalność gospodarczą pod nazwą: "[...]. D. O. [...]", w zakresie wydobywania żwiru i piasku; wydobywania gliny i kaolinu. W dniu [...] listopada 2020 r. w złożonej korekcie informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych, obowiązującej od listopada 2020 r., wskazała na grunty działki nr [...], położnej w miejscowości P., o powierzchni [...] m2 jako związane
z prowadzeniem działalności gospodarczej bez względu na sposób zakwalifikowania
w ewidencji gruntów. W kolejnej korekcie informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych złożonej [...] kwietnia 2022 r., obowiązującej od maja 2022 r., wskazała na grunty działki nr [...], położnej w miejscowości P., o powierzchni [...] m2, jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów.
Organ zauważył, że u podatnika prowadzącego działalność gospodarczą występują dwa rodzaje gruntów: grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej -
a więc wszystkie grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy oraz grunty zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej - te, które są w danym momencie wykorzystywane do wykonywania czynności składających się na działalność gospodarczą, przy czym użytki rolne u przedsiębiorcy podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości tylko wtedy, gdy są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej. To sposób faktycznego wykorzystywania sklasyfikowanych jako użytki rolne gruntów decyduje o tym, czy będą one objęte podatkiem rolnym, czy też podatkiem od nieruchomości.
Organ podkreślił, że na całej działce nr [...] należącej do skarżącej występuje złoże kruszywa naturalnego. Cała powierzchnia działki, stanowiąc teren górniczy i obszar górniczy, objęta jest koncesją, która upoważnia do eksploatacji złoża w granicach całej działki nr [...]. Termin ważności koncesji przedłużono do [...] grudnia 2029 r. Nakład pochodzący z eksploatacji przedmiotowego złoża nie stanowi odpadu, tylko
w całości jest zagospodarowany na terenie zakładu górniczego P. I/A do rekultywacji wyrobiska poeksploatacyjnego, tj. jego obwałowania, spłycenia
i wyprofilowania skarp, zwiększenia - poszerzenia pasów ochronnych, utrzymania dróg kopalnianych w dobrym stanie technicznym. Wskazana w koncesji powierzchnia gruntów nią objętych (50.599 m2) jest znacznie większa niż powierzchnia gruntów podawana przez skarżącą w złożonych informacjach jako zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej ([...] m2 od listopada 2020 r., a następnie [...] m2 od maja 2022 r.). Z tych względów Kolegium uznało za słuszne stanowisko organu I instancji, iż objęcie koncesją całej działki nr [...] oraz przeznaczenie tej działki na teren górniczy
i obszar górniczy świadczy o tym, że skarżąca nie ma zamiaru prowadzenia na niej działalności rolniczej, a przeznacza ją na prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na wydobyciu kruszywa. Powyższe, jak podkreślił organ, potwierdzają także wyniki dokonanych oględzin, gdyż granice działki nr [...] są oznaczone tablicami informującymi o tym, że położony jest na niej zakład górniczy, a każda część działki zajmowana jest albo na bieżące czynności związane z wydobyciem albo na składowanie urobków bądź odpadów. Wskazują one, że rzeczywisty teren, na którym wykonywane są czynności składające się na prowadzenie przez podatnika działalności gospodarczej (wydobywanie żwiru, transport, gromadzenie urobku oraz odpadów powstających w związku z wydobyciem) jest znacznie większy od tego, który wskazała skarżąca w składanych informacjach o nieruchomościach i obiektach budowlanych. Oględziny potwierdziły, według stanu na dzień ich dokonania, że powierzchnia działki nr [...] zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej wynosi [...] m2. W ocenie Kolegium, protokół z oględzin przeprowadzonych w dniu [...] kwietnia 2023 r. wraz
z załączoną dokumentacją w postaci map i fotografii (akta sprawy poz. 17), a także wyjaśnienia biegłego geodety - G. H. na temat metodyki przeprowadzanych pomiarów i sporządzonych dokumentów, stanowią materiał dowodowy, który może być podstawą do dokonania ustaleń w rozpatrywanej sprawie.
Znajdujące się w aktach sprawy fotografie, pozyskane z Geoportalu Infrastruktury Informacji Przestrzennej prowadzonego przez Główny Urząd Geodezji i Kartografii, przedstawiające stan działki nr [...] obręb P. aktualny na miesiące: luty 2018 r., grudzień 2018 r., styczeń 2019 r., grudzień 2019 r., styczeń 2020 r., grudzień 2020 r., styczeń 2021 r., styczeń 2022 r. oraz grudzień 2022 r., w ocenie Kolegium wskazują na to, że sposób wykorzystania przedmiotowej działki nie zmienił się znacząco
w powyższym okresie.
Organ podał, że zajęcie części powierzchni działki nr [...], wynoszącej [...] m2, na prowadzenie działalności gospodarczej skutkuje tym, że zgodnie z art. 2 ust. 2 u.p.o.l. oraz art. 1 u.p.r. wskazana część działki, pomimo tego, że stanowi użytek rolny, nie podlega opodatkowaniu podatkiem rolnym, tylko podatkiem od nieruchomości według stawki właściwej dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków, przewidzianej w § 1 ust. 1 pkt 1 lit. a uchwały Rady Miejskiej w W. nr [...] z dnia [...] listopada 2021 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości oraz poboru podatku w drodze inkasa, to jest według stawki w wysokości [...] zł od 1 m2 powierzchni. Stąd podatek od nieruchomości wynosi [...] zł. Pozostała część działki nr [...] podlega opodatkowaniu podatkiem rolnym. Z wypisu z rejestru gruntów według stanu na dzień [...] stycznia 2022 r. wynika, że grunty na ww. działce były sklasyfikowane jako użytki rolne: [...] ha. Powierzchnia gruntów rolnych niezajętych na prowadzenie działalności gospodarczej przekracza zatem powierzchnię 1 ha, w związku z tym grunty te tworzą gospodarstwo rolne w rozumieniu art. 2 ust. 1 u.p.r.
Odnosząc się do zarzutów odwołania o braku w sentencji decyzji podstawy prawnej
z ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, organ wyjaśnił, że brak wymienienia tych przepisów na początku decyzji nie stanowi naruszenia, które może skutkować uchyleniem decyzji, ponieważ w żaden sposób nie narusza to interesów podatnika i nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia. Organ I instancji odwołał się do odpowiednich przepisów, na których opiera się decyzja, w sposób kompleksowy
i przejrzysty, nie pozostawiając wątpliwości odnośnie do tego, które przepisy stanowiły podstawę rozstrzygnięcia i w jaki sposób zostały one zinterpretowane przez organ.
Kolegium uznało, że wszystkie dowody zgromadzone w aktach sprawy i omówione powyżej łącznie, pozwalają na dokładne ustalenie powierzchni działki nr [...] zajętej na prowadzenie przez podatnika działalności gospodarczej w roku podatkowym 2022. Przy czym dowody te nie były w żaden sposób różnicowane co do ich ważności. Zdaniem organu, skarżąca błędnie przypisuje Operatowi ewidencyjnemu status dokumentu urzędowego, o którym mowa w przepisach art. 194 O.p. Dokument ten nie stanowi dowodu na okoliczność tego, jaka dokładnie powierzchnia gruntu powinna być traktowana jako zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej w rozumieniu art. 2 ust. 2 u.p.o.l. Przeprowadzone oględziny nie miały i nie mogły mieć zatem charakteru dowodu przeciw dokumentowi, do którego odnosi się art. 194 § 3 O.p.
Odnosząc się do zarzutu pominięcia przez organ I instancji faktu, że przeważającą powierzchnię terenu gruntów rolnych usytuowanych na działce nr [...] w miejscowości P., zajmuje las, nieużytki, grunty zadrzewione, zakrzewione oraz grunty pod wodami powierzchniowymi stojącymi, które mają charakter naturalny, a jednocześnie są obszarem, na którym nie jest możliwa działalność gospodarcza w przedmiocie wykonywanym przez skarżącą, organ podkreślił, że teren ten został uznany przez organ jako niezajęty na prowadzenie działalności gospodarczej, a ustalenia potwierdzone zostały podczas ww. oględzin.
Organ podkreślił, że w toku postępowania podatkowego nie wystąpiły również elementy utrudniające czy wręcz uniemożliwiające pracownikom organu podatkowego ocenę tego, czy czynności faktycznie wykonywane na danym terenie mogą czy też nie mogą mieścić się w ramach wykonywanej działalności gospodarczej, które można byłoby uznać za mieszczące się w zakresie wiadomości specjalnych. Wbrew twierdzeniom podatnika rolą biegłego nie było dokonanie oceny, które z należących do podatnika gruntów są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, a wytyczenie obszaru, który organ podatkowy wskaże jako zajęty na działalność gospodarczą. Wiedza
i kompetencje biegłego okazały się również pomocne przy ustalaniu granic działki oraz miejsc, z których wykonywane były przez przedstawicieli organu zdjęcia.
W złożonej do tut. Sądu skardze, skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji zarzucając:
I. Rażące naruszenie przepisów prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 122 i art. 187 § 1 w związku z art. 254 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2021 r. poz. 1540, dalej: O.p.), poprzez naruszenie zasady dowodzenia prawdy obiektywnej i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego poprzez:
a) mylne przyjęcie, że w niniejszej sprawie nie zaistniały okoliczności faktyczne mające wpływ na wysokość zobowiązania, podczas gdy przedłożony przez skarżącą Operat ewidencyjny zasobów złoża kruszywa naturalnego P. I (obejmujący zmiany powstałe w 2022 r.), jednoznacznie wskazuje, iż zajęcie przez skarżącą gruntów rolnych usytuowanych na działce nr [...] w miejscowości P., a wykorzystywanych w 2022 r., na podstawie koncesji, na działalność gospodarczą obejmował w 2023 r. obmiar [...] m2;
b) ograniczenie się przez organ II instancji, w zakresie rozpoznania odwołania skarżącej do decyzji organu I instancji wyłącznie w zakresie 3 spośród 17 zgłoszonych przez nią zarzutów dotyczących naruszenia przez ten organ przepisów prawa procesowego, mimo że wszystkie podniesione przez skarżącą zarzuty w odwołaniu obligują organ
II instancji nie tylko do rozważenia ich zasadności, ale i odniesienia się do nich
w uzasadnieniu decyzji, czego brak w zaskarżonej decyzji,
c) nierozpoznanie przez organ II instancji sprawy w jej całokształcie, na skutek braku odniesienia się przez ten organ do wszystkich zarzutów zgłoszonych przez skarżącą we wniesionym przez nią odwołaniu od decyzji organu I instancji, co świadczy o nie rozpoznaniu sprawy przez organ ll instancji, jednocześnie prowadzenie postępowania
w sposób, który nie budzi zaufania do organów podatkowych;
2) art. 120 O.p. poprzez naruszenie zasady praworządności w postaci wydania rozstrzygnięcia wbrew mającym zastosowanie w niniejszej sprawie ww. przepisom prawa;
3) art. 121 § 1 O.p. poprzez:
a) naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, przejawiające się między innymi nieuzasadnionym wywodzeniem przez organy skutków prawnych, których w żaden sposób nie można pogodzić z ratio legis ustawy o podatkach i opłatach lokalnych;
b) niesłuszne i nietrafne uznanie oraz zaakceptowanie błędnego naliczenia zobowiązania podatkowego skarżącej za rok 2022 przez organ I instancji, mimo że zgromadzony przez organ I instancji materiał dowodowy, wymaga naliczenia tego wymiaru od powierzchni [...] m2, nie zaś od przyjętej przez organy obu instancji powierzchni [...] m2;
4) art.180 § 1 O.p. w zw. z art. 190 § 1 i 2 O.p. poprzez oparcie się w zakresie rozstrzygnięcia zapadłego w ramach zaskarżonych decyzji wyłącznie na wnioskach wskazanych w protokole oględzin przeprowadzonych w dniu [...] kwietnia 2023 r., mimo że ustalenia wypracowane na gruncie tego dokumentu, stoją w jawnej sprzeczności
z faktami dotyczącym zajęcia przez skarżącą gruntów rolnych usytuowanych na działce nr [...] w miejscowości P., a wykorzystywanych w 2022 r., na podstawie koncesji nr [...] wydanej przez Wojewodę B. sygn. [...] z dnia [...] listopada 1993 r. i przeniesioną na skarżącą na podstawie decyzji Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego nr [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r. (dalej: koncesja), na działalność gospodarczą, który należy odczytać ze znajdującego się w aktach sprawy dokumentu urzędowego jakim jest Operat ewidencyjny zasobów złoża kruszywa naturalnego P. I (obejmujący zmiany powstałe w 2022 r.), dokumentujący powierzchnię tego zajęcia w obmiarze [...] m2;
5) art. 187 § 1 O.p. w zw. z art. 122 O.p. i art. 210 § 4 O.p. poprzez całkowicie dowolne, pozbawione obiektywizmu zgromadzenie dowodów w sprawie w zakresie faktycznego użytkowania w 2022 r. przez skarżącą nieruchomości - terenu gruntów rolnych usytuowanych na działce nr [...] w miejscowości P., a wykorzystywanych na podstawie koncesji, by na podstawie celowo wytworzonego w toku tego postępowania materiału zgromadzonego podczas oględzin przeprowadzonych w dniu [...] kwietnia 2023 r., zobowiązać skarżącą do łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2022
w zakresie powierzchni [...] m2, mimo iż prowadzona przez nią na tej nieruchomości działalność gospodarcza w 2022 r., nie obejmowała powierzchni określonej w tym materialne, a wyłącznie powierzchnię [...] m2;
6) art. 191 O.p., 194 § 2 i 198 § 1 O.p. oraz art. 122 O.p. w zw. z art. 210 § 4 O.p. poprzez całkowicie dowolne gromadzenie materiału dowodowego i bezpodstawne przyjęcie całkowicie sprzeczne z zasadami logiki, że teren gruntów rolnych usytuowanych na działce nr [...] w miejscowości P., a wykorzystywanych
w 2022 r., na podstawie koncesji, na działalność gospodarczą w przedmiocie prowadzonym przez skarżącą, może wykraczać poza granice powierzchni tej nieruchomości obejmującej jej faktyczne zajęcie na ten cel, które wskazuje dokument urzędowy jakim jest Operat ewidencyjny zasobów złoża kruszywa naturalnego P. I (obejmujący zmiany powstałe w 2022 r.), w obmiarze [...] m2;
7) art. 191 O.p., 194 § 2 i 198 § 1 O.p. oraz art. 122 O.p. w zw. z art. 210 § 4 O.p. poprzez całkowicie dowolne gromadzenie materiału dowodnego i pominięcie znaczenia dowodowego dokumentu urzędowego, jakim jest Operat ewidencyjny zasobów złoża kruszywa naturalnego P. I (obejmujący zmiany powstałe w 2022 r., w tym braku odwołania się do jego treści i ustalonych w nim faktów przez organy obu instancji, mimo że jest to dowód istotny dla wyniku sprawy i wiążący organy w ustaleniu zajęcia gruntów rolnych usytuowanych na działce nr [...] w miejscowości P., a wykorzystywanych w 2022 r., na podstawie koncesji, na działalność gospodarczą w przedmiocie prowadzonym przez skarżącą, albowiem jednoznacznie dokumentuje fakt tego zajęcia w obszarze [...] m2;
8) art. 191 O.p., 194 § 2 i 198 § 1 O.p. oraz art. 122 O.p. w zw. z art. 210 § 4 O.p. poprzez całkowicie wybiórcze ocenianie zgromadzonego w toku postępowania materiału dowodnego i bezpodstawne przyjęcie, całkowicie sprzeczne z zasadami logiki i pominięcie przez organ II instancji Operatu ewidencyjnego zasobów złoża kruszywa naturalnego P. I (obejmujący zmiany powstałe w 2022 r.), mimo że:
a) wskazuje on jednoznacznie, że teren gruntów rolnych usytuowanych na działce nr [...] w miejscowości P., a wykorzystywanych w 2022 r., na podstawie koncesji, na działalność gospodarczą w przedmiocie prowadzonym przez skarżącą nie obejmował obszaru [...] m2, przez co stanowi on istotny dowód w sprawie;
b) sporządzony został on zgodnie z art. 101 ust. 3 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. z 2022 r. poz. 1072 z poźn. zm.) przez osoby legitymujące się wymaganymi uprawnieniami, i jako dokument urzędowy potwierdza fakty w nim wskazane, a te jednoznacznie potwierdzają fakt zajęcia przez skarżącą terenu gruntów rolnych usytuowanych na działce nr [...] w miejscowości P., na cel wykorzystywania ich w 2022 r., na podstawie koncesji, w przedmiocie działalności gospodarczej przez nią prowadzonej wyłącznie w obszarze [...] m2;
c) jako dokument urzędowy, do którego sporządzenia zobowiązują skarżącą wcześniej wskazane przepisy prawa, i jako taki jest jedynym wiarygodnym źródłem dowodowym dokumentującym fakt zajęcia gruntów rolnych usytuowanych na działce nr [...]
w miejscowości P., a wykorzystywanych w 2022 r., na podstawie koncesji, na działalność gospodarczą w przedmiocie prowadzonym przez skarżącą, i określa go wyłącznie na obszar [...] m2, przez co wymiar tego zajęcia wskazany w protokole oględzin przeprowadzonych przez powołanego w sprawie przez organ pierwszej instancji biegłego, w dniu [...] kwietnia 2023 r., jest nieprawidłowy;
9) art. 191 i 198 § 1 O.p. oraz art. 122 O.p. w zw. z art. 210 § 4 O.p. poprzez bezpodstawne i niczym nieudowodnione uznanie, iż grunty rolne usytuowane na działce nr [...] w miejscowości P., a wykorzystywane w 2022 r. na podstawie koncesji, były zajęte przez skarżącą na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie wskazanym w materiale przygotowanym w ramach oględzin przeprowadzonych przez powołanego w sprawie przez organ I instancji biegłego, w dniu [...] kwietnia 2023 r.,
w ramach którego organ I instancji podjął się działań ustalających zakres tego zajęcia
w roku 2022 w zakresie powierzchni przekraczającej udokumentowany obszar tego zajęcia, który wskazany został w sporządzonym Operacie ewidencyjnym zasobów złoża kruszywa naturalnego P. I (obejmujący zmiany powstałe w 2022 r.);
10) art. 191 O.p., 194 § 3 i 198 § 1 O.p. oraz art. 122 O.p. w zw. z art. 210 § 4 O.p. poprzez całkowicie wybiórcze ocenianie zgromadzonego w toku postępowania materiału dowodnego i brak wyjaśnienia, na jakich faktach organy obu instancji nie dały wiary i odmówiły wiarygodności dokumentowi urzędowemu, jakim jest Operat ewidencyjny zasobów złoża kruszywa naturalnego P. I (obejmujący zmiany powstałe w 2022 r.), uznając za jedyny dowód istotny dla wyniku sprawy w zakresie ustalenia zakresu zajęcia w 2022 r., gruntów rolnych usytuowanych na działce nr [...]
w miejscowości P., a wykorzystywanych w 2022 r., przez skarżącą na prowadzenie działalności gospodarczej i oparły przyjęte przez siebie ustalenia w tym przedmiocie wyłącznie na protokole z oględzin, które przeprowadzone zostały w dniu [...] kwietnia 2023 r.;
11) art. 191 O.p., 194 § 3 i 198 § 1 O.p. oraz art. 122 O.p. w zw. z art. 210 § 4 O.p. poprzez całkowicie wybiorcze ocenianie zgromadzonego w toku postępowania materiału dowodnego, przez co należy rozumieć akceptację przez organ II instancji niedopuszczalnego podejmowania się przez organ I instancji działań zmierzających wyłącznie do wytworzenia dowodu, którym jest protokół z oględzin przeprowadzonych
w dniu [...] kwietnia 2023 r., na podstawie którego potwierdzałby przyjętą przez niego już wcześniej bezpodstawnie, i w żadnej sposób nieudowodnioną tezę, iż skarżąca wykorzystywała w 2022 r., na prowadzenie działalności gospodarczej, teren gruntów rolnych usytuowanych na działce nr [...] w miejscowości P., w zakresie powierzchni [...] m2;
12) art. 191 O.p. i 198 § 1 O.p. oraz art. 122 O.p. w zw. z art. 210 § 4 O.p. poprzez całkowicie dowolną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodnego w tym pominięcie faktu, iż przeważającą powierzchnię terenu gruntów rolnych usytuowanych na działce nr [...] w miejscowości P., zajmują lasy, nieużytki, grunty zadrzewione i zakrzewione oraz grunty pod wodami powierzchniowymi stojącymi, które powstały
w sposób naturalny, a jednocześnie są obszarem, na którym nie jest możliwa działalność gospodarcza w przedmiocie wykonywanym przez skarżącą, przez co nigdy nie była, w szczególności w 2022 r., i nie będzie w przyszłości, z tego powodu wykorzystywana w tym celu;
13) art. 191 O.p. i 198 § 1 O.p. oraz art. 122 O.p. w zw. z art. 210 § 4 O.p. poprzez całkowicie dowolną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodnego wraz
z pominięciem wszechstronnego jego rozpatrzenia, w tym przeprowadzenia oględzin nieruchomości w dniu [...] kwietnia 2023 r., w zakresie wskazania gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej wyłącznie w granicach określonych przez osoby - pracowników organu I instancji, którzy nie posiadają w tym zakresie kompetencji, umiejętności ani specjalistycznej wiedzy, a ich działanie ukierunkowane było wyłącznie na wytworzenie dokumentu, na podstawie którego organ I instancji oparł się w zakresie błędnego ustalenia zajęcia przez skarżącą tych gruntów na prowadzoną przez nią działalność gospodarczą;
14) art. 191 O.p. i 197 § 1 O.p. oraz art. 122 O.p. w zw. z art. 210 § 4 O.p. poprzez uznanie, że powołany w sprawie biegły geodeta w osobie G. H., dysponuje wymaganymi w sprawie wiadomościami, w szczególności, że posiada on wiedzę specjalistyczną w zakresie uprawniającym go do określenia obszaru zajęcia gruntu
w zakresie użytkowania terenu objętego koncesją na działalność gospodarczą, mimo że dokonania tego pomiaru, wymaga obok uprawnień związanych z geodezją i kartografią, również wiedzy specjalistycznej i umiejętności szczególnych umożliwiających określenie
rozróżnienia cech powierzchni wolnej od powierzchni zajętej na przedmiot działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącą;
15) art. 191 O.p. i 197 § 1 O.p. oraz art. 122 O.p. w zw. z art. 210 § 4 O.p. poprzez całkowite pominięcie, że powołany biegły geodeta w osobie G. H., dokonał już w granicach dysponowanej przez siebie wiedzy specjalistycznej - tj. uprawnień geodety - pomiaru nieruchomości obejmującej grunty rolne usytuowane na działce nr [...]
w miejscowości P., objętej koncesją, w zakresie faktycznego ich wykorzystywania w 2021 r. przez skarżącą na działalność gospodarczą, który to pomiar obejmował ogólną powierzchnię wynoszącą [...] m2, natomiast pomiar dokonany przez tego samego biegłego na zlecenie organu I instancji, jest niczym innym jak tylko pomiarem powierzchni gruntu wskazanych przez pracowników organu I instancji, którzy nie posiadają w tym zakresie kompetencji, umiejętności ani specjalistycznej wiedzy, a ich działanie ukierunkowane było wyłącznie na wytworzenie dokumentu, na podstawie którego organ I instancji uprawniony byłby do ustalenia zajęcia tych gruntów w 2022 r., na prowadzenie działalności gospodarczej, w granicach powierzchni [...] m2;
16) art. 191 O.p. i 197 § 1 O.p. oraz art. 122 O.p. w zw. z art. 210 § 4 O.p. poprzez całkowite pominięcie, że powołany biegły geodeta w osobie G. H., dokonał już w granicach dysponowanej przez siebie wiedzy specjalistycznej - tj. uprawnień geodety - pomiaru nieruchomości obejmującej grunty rolne usytuowane na działce nr [...]
w miejscowości P., objętej koncesją, w zakresie faktycznego ich wykorzystywania w 2021 r., przez skarżącą na działalność gospodarczą, który to pomiar obejmował ogólną powierzchnie wynoszącą [...] m2 i został dokonany obiektywnie w oparciu
o wskazania skarżącej co do obszaru istniejącego zajęcia na ten cel tej nieruchomości, co potwierdza fakt, iż pomiar ten jest zbliżony do wymiaru wskazanego w Operacie ewidencji zasobów złoża kruszywa naturalnego P. (obejmującego zmiany powstałe w zasobach w 2021 r.), co świadczy, iż wskazany przez skarżącą zakres zajęcia w/w nieruchomości na potrzeby tego postępowania podatkowego odpowiada faktom określonym w przedmiotowym operacie za 2021 r.;
17) art. 122 O.p. i 187 § 1 O.p. oraz art. 191 O.p. i art. 197 § 1 O.p. w zw. z art. 180 § 1 O.p. poprzez pozorowanie przez organ l instancji prowadzenia postępowania dowodowego w sprawie, o czym świadczy powołanie biegłego geodety w osobie G. H., który wcześniej przygotował dokumentację, którą posłużyła się odwołująca załączając ją do odwołania od wcześniejszej decyzji nr [...] organu I instancji z dnia [...] maja 2021 r., w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości na 2020 r., w kwocie [...]zł, na podstawie którego Inne decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r., uchyliło w całości zaskarżoną decyzję
i umorzyło postępowanie w sprawie.
II. Rażące naruszenie przepisów prawa materialnego mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 2 ust. 2 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w związku z art. 1 u.p.r. poprzez całkowicie błędną wykładnię tych przepisów i w jej następstwie niewłaściwe ich zastosowanie w postaci bezpodstawnego przyjęcia, że ustawowe zdefiniowane pojęcie "gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej" należy dla celów opodatkowania w niniejszej sprawie stosować względem pojęcia "gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej", podczas gdy ustawodawca celowo ustawowo definiując to pierwsze pojęcie, w granicach przepisu art. 2 ust. 2 u.p.o.l. w celu prawidłowego określenia wymiaru podatku od nieruchomości, i tym samym nałożył obowiązek ustalenia w jakiem zakresie grunt związany
z prowadzeniem działalności gospodarczej jest na tę działalność zajęty, i w tylko
w takim zakresie zajęcia uprawnił organ podatkowy do opodatkowania podatkiem od nieruchomości;
2) art. 2 ust. 2 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w związku z art. 1 u.p.r., poprzez całkowicie błędną wykładnię tych przepisów i w jej następstwie niewłaściwe ich zastosowanie w postaci bezpodstawnego przyjęcia, że uzyskanie przez skarżącą koncesji, stanowi samodzielną i wystarczającą podstawę do uznania, iż powierzchnia [...] m2 w/w działki stanowi grunt zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej, mimo że:
a) na ten cel w 2022 r. skarżąca zajęła, w sposób udokumentowany w postaci Operatu ewidencyjnego zasobów złoża kruszywa naturalnego P. I (obejmującego zmiany powstałe w 2022 r.) wyłącznie teren o powierzchni [...] m2;
b) teren tej nieruchomości w znacznym zakresie zajęty jest przez naturalne: wzniesienia, zbiorniki wodne, w tym zagłębienia, w których gromadzą się wody opadowe, a których powstanie nie jest związane z ingerencją człowieka,
a w szczególności działalnością gospodarczą prowadzoną przez skarżącą, i których istnienie w obrębie znacznej powierzchni tej nieruchomości, wyklucza prowadzenie na ich terenie działalności gospodarczej w przedmiocie prowadzonym przez skarżącą;
c) znaczną część terenu tej nieruchomości zajmują nieużytki rolne, na powierzchni których skarżąca nie prowadzi działalności gospodarczej, a które mimo, iż nie nadają się do użytkowania rolnego, i w tym celu nie mogą być przez skarżącą zajęte, prawidłowo powinny zostać opodatkowane podatkiem rolnym;
3) art. 2 ust. 2 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w związku z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy
z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (dalej jako: u.p.l.), poprzez całkowicie błędną wykładnię tych przepisów i w jej następstwie niewłaściwe ich zastosowanie
w postaci bezpodstawnego przyjęcia, że uzyskanie przez skarżącą koncesji uprawniającej do prowadzenia działalności gospodarczej na terenie powierzchni działki nr [...] stanowi samodzielną i wystarczającą podstawę do uznania, iż powierzchnia [...] m2 w/w działki stanowi grunt zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej, mimo że:
a) teren tej nieruchomości w znacznym zakresie jest zadrzewiony i porośnięty inną roślinnością i niezależnie od braku sklasyfikowania tego terenu jako las, przez co powinien zostać w zakresie tej powierzchni prawidłowo opodatkowany podatkiem leśnym;
b) znaczna część terenu tej nieruchomości jest zadrzewiona i porośnięta inną roślinnością, co stanowi trwałą i obiektywną przeszkodę w wykorzystywaniu tej powierzchni na działalność gospodarczą prowadzoną przez skarżącą w 2022 r.;
4) art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 2 ust. 2 u.p.o.l., poprzez całkowicie błędną wykładnię tych przepisów i w jej następstwie niewłaściwe ich zastosowanie w postaci bezpodstawnego przyjęcia, że umożliwienie stosowania stawek podatku od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej:
a) zezwala na zastosowanie rozszerzającej wykładni przepisu szczególnego określającego możliwość, w drodze alternatywy, opodatkowania gruntów rolnych podatkiem od nieruchomości, podczas gdy dana stawka ma zastosowanie jedynie
w przypadku uprzedniego spełnienia warunku opodatkowania takich gruntów podatkiem od nieruchomości, którym jest faktyczne zajęcie nieruchomości na działalność gospodarczą,
b) zwalnia organ podatkowy od ustalenia czy warunek opodatkowania takich gruntów podatkiem od nieruchomości zaistniał, w granicach których mieści się również obowiązek dokonania ustalenia, zakresu faktycznego zajęcia powierzchni gruntu na działalność gospodarczą z uwzględnieniem trwałych i obiektywnych przeszkód
w wykorzystywaniu tego gruntu na działalność gospodarczą.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego
z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") wynika, że zaskarżona decyzja podlega uchyleniu wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W razie zaś stwierdzenia, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, sąd oddala skargę (art. 151 p.p.s.a.).
Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzja ta nie narusza prawa w stopniu nakazującym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Przedmiotem kontroli sądu jest decyzja w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2022 r.
Z akt sprawy wynika, że skarżąca jest właścicielem działki nr [...] położonej na terenie gminy W., obręb P.. Na działce tej prowadzi działalność gospodarczą w zakresie wydobycia i sprzedaży żwiru. Posiada koncesję na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego P.. W toku postępowania podatkowego skarżąca przedłożyła "Operat ewidencyjny zasobów złoża kruszywa naturalnego P. I", zgodnie z którym – jak twierdzi – powierzchnia zajęta na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej obejmowała w 2023 r. obszar [...] m2. Zdaniem strony ta właśnie powierzchnia powinna stanowić podstawę wymiaru podatku od nieruchomości. W kontekście zarzutów podniesionych w skardze, skarżąca wskazała na naruszenie szeregu przepisów O.p., m.in. art. 122, art. 187 §, art. 191, art. 210 § 4, jak i przepisów prawa materialnego, m.in. art. 2 ust. 2 u.p.o.l.
Z kolei organ podatkowy pierwszej instancji powołując się na dowody w sprawie określił powierzchnię gruntu zajętego na wykonywanie działalności gospodarczej - [...] m2. Przyjmując tę wielkość za prawidłową Burmistrz W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2024 r. ustalił dla skarżącej łączne zobowiązanie pieniężne za 2022 r. w kwocie [...]zł, przy czym uwzględnił okoliczność, że pozostała powierzchnia gruntów rolnych wskazanej działki podlegała opodatkowaniu podatkiem rolnym. Po rozpatrzeniu odwołania Inne utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Spór sprowadza się zatem do rozstrzygnięcia, czy organ zasadnie ustalił skarżącej łączne zobowiązanie pieniężne za 2022 r. we wskazanej wysokości.
Zdaniem Sądu, w sprawie nie została naruszona zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 121 O.p., zgodnie z którą postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. W rozpatrywanej sprawie organy obu instancji prowadziły postępowanie starannie i merytorycznie poprawnie. Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organy art. 122 O.p., z którego wynika obowiązek organu podatkowego do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Organy podatkowe mają wprawdzie obowiązek gromadzenia i uzupełniania materiału dowodowego, ale jedynie do momentu uzyskania pewności w zakresie stanu faktycznego sprawy.
W ocenie Sądu, działanie organów było prawidłowe, a podejmowanie przez organy podatkowe czynności zmierzających do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w łącznym zobowiązaniu pieniężnym należy uznać za postępowanie wypełniające przesłanki zawarte w art. 122 O.p. Trzeba mieć bowiem na względzie, że przepis ten stanowi o działaniach niezbędnych, a wynikający z art. 122 i art. 187 § 1 O.p. obowiązek organów gromadzenia materiału dowodowego nie jest nieograniczony
i bezwzględny.
Zdaniem Sądu, zgromadzony materiał dowodowy pozwalał na poczynienie miarodajnych ustaleń faktycznych, stąd też zarzut niewyjaśnienia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności jest niezasadny. Przeprowadzony przez organ odwoławczy wywód w przedmiocie oceny zebranych dowodów jest w pełni logiczny i nie nosi cech dowolności. Sąd podziela w tym zakresie argumentację organu odwoławczego, która
w świetle wszechstronnej oceny materiału dowodowego jest w pełni uzasadniona i nie wykracza poza ramy swobodnej oceny dowodów.
Zasadność ocen i wniosków poczynionych przez organ odwoławczy na podstawie zebranego materiału dowodowego, w świetle zasad logicznego rozumowania
i doświadczenia życiowego, nie budzi wątpliwości. Dokonana przez organ ocena dowodów nie wykracza także poza granice wynikające z art. 191 O.p., nie nosi cech dowolności czy powierzchowności.
W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja zawiera prawidłowo sporządzone uzasadnienie faktyczne i prawne, przy czym uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. W zaskarżonej decyzji organ opisał stan faktyczny sprawy w sposób wyczerpujący, przywołał przepisy prawa i dokonał ich wykładni, odniósł konkretne przepisy prawa do ustalonego stanu faktycznego oraz wbrew zarzutom skargi, ustosunkował się do zarzutów zawartych w odwołaniu, a uzasadnienie decyzji spełnia wymogi art. 210 § 1 i § 4 O.p. Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja przedstawia zasadność przesłanek mających wpływ na wydane rozstrzygnięcie, wskazując na konkretne dowody.
W odwołaniu od decyzji Burmistrza W., a następnie w skardze strona podnosiła, że organ podatkowy, określając powierzchnię faktycznie zajętą na prowadzenie działalności gospodarczej, niesłusznie oparł się na wynikach przeprowadzonych oględzin, podczas gdy powinien wydać decyzję na podstawie danych wynikających z "Operatu ewidencyjnego zasobów złoża kruszywa naturalnego P. I", stanowiącego dokument urzędowy. Ponadto skarżąca podkreśliła, że organ nie zauważył, iż przeważającą część powierzchni nieruchomości zajmuje las, nieużytki, grunty zadrzewione i zakrzewione oraz grunty pod wodami powierzchniowymi stojącymi, jak również to, że żwir nie występuje na całej nieruchomości objętej koncesją, co powoduje, że spora powierzchnia tej nieruchomości nigdy nie była i nie będzie użytkowana w działalności gospodarczej. Stąd powierzchnia gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej wynosi [...] m2, a nie jak błędnie przyjął organ [...] m2. Strona zarzuciła również, że biegły – G. H. nie posiadał specjalistycznej wiedzy, gdyż prawidłowy pomiar wymagał obok uprawnień związanych z geodezją i kartografią także wiedzy i umiejętności szczególnych umożliwiających rozróżnienie powierzchni wolnej od zajętej na prowadzenie działalności gospodarczej.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne podlegają co do zasady opodatkowaniu odpowiednio podatkiem rolnym Wynika to z art. 1 ustawy o podatku rolnym, zgodnie
z którym podatek rolny obejmuje grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza.
Z regulacją tą koresponduje art. 2 ust. 2 u.p.o.l., z którego wynika, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Zgodnie z tym przepisem, grunty objęte podatkiem rolnym lub leśnym opodatkowane będą podatkiem od nieruchomości wyłącznie w sytuacji, gdy zostaną zajęte na wykonywanie działalności gospodarczej. Prawodawca nie definiuje jednak pojęcia "gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej". Z całą pewnością nie można ich utożsamiać z "gruntami związanymi
z prowadzeniem działalności gospodarczej", o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Reguła wykładni synonimicznej zabrania przyjmowania, że normodawca nadaje różnym zwrotom to samo znaczenie. W przeciwnym razie wątpliwe stałoby się założenie o racjonalnym ustawodawcy, a więc takim, który tworzy przepisy prawa
w sposób sensowny, racjonalny i celowy, znając cały system prawny i nadając poszczególnym słowom i zwrotom zawsze takie samo znaczenie, nie zamieszczając jednocześnie zbędnych sformułowań. Innymi słowy, jeżeli ustawodawca wprowadza różne terminy, to nadaje im różne znaczenia (por. B. Pahl, Glosa do wyroku NSA z dnia 12 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FSK 1771/10, Lex/el 2012). Zatem, jeśli w ustawie
o podatkach i opłatach lokalnych jest mowa o gruntach "związanych" i "zajętych", to zgodnie z prezentowaną dyrektywą interpretacyjną, nie można tym zwrotom nadawać tego samego znaczenia.
Pojęcie "gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej" było przedmiotem analizy w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyroki z dnia: 15 grudnia 2021 r., sygn. akt III FSK 4061/21; 16 grudnia 2021 r., sygn. akt III FSK 4060/21; 26 stycznia 2022 r., sygn. akt III FSK 1732/21; 9 lutego 2022 r., sygn. akt III FSK 4049/21). Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że za związane
z działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. można uznać nieruchomości stanowiące własność podatnika (znajdujące się w posiadaniu samoistnym albo użytkowaniu wieczystym), które są w posiadaniu przedsiębiorcy (innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą) oraz jednocześnie:
1) wchodzą w skład prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 k.c., w szczególności gdy podatnik ujął te składniki majątkowe w prowadzonej ewidencji środków trwałych wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na to, czy nieruchomość jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej lub
2) przedmiot działalności przedsiębiorcy obejmuje jedynie prowadzenie działalności gospodarczej, bez względu na to, czy nieruchomość jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, lub
3) nieruchomości są funkcjonalnie powiązane z przedsiębiorstwem prowadzonym przez podmiot, w którego posiadaniu się znajdują, nawet jeżeli nie zostały uwzględnione
w ewidencji środków trwałych wartości niematerialnych i prawnych.
Natomiast pojęcie "gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej" należy odnosić do użytków rolnych oraz lasów. Grunty "zajęte", to grunty, na których
w rzeczywistości wykonywane są czynności składające się na prowadzenie działalności gospodarczej. Grunt powinien zatem służyć bezpośrednio prowadzeniu tej działalności przez podatnika. Uwzględnić przy tym należy, że działania podejmowane przez podatnika w przypadku "zajęcia gruntu" mogą mieć różnorodny charakter w zależności od etapu prowadzonego przedsięwzięcia, a także specyfiki prowadzonej działalności gospodarczej. Ocena istnienia tej przesłanki wymaga każdorazowej wnikliwej analizy całokształtu okoliczności faktycznych sprawy, a w szczególności ustalenia, czy przedsiębiorca w ogóle podejmował jakiekolwiek czynności dotyczące gruntu i czy dane działania mieściły się w granicach wykonywanej przez niego działalności gospodarczej. Konieczne staje się przy tym uwzględnienie charakteru prowadzonej działalności gospodarczej i realizowanego przedsięwzięcia, a także innych okoliczności towarzyszących posiadaniu gruntu przez przedsiębiorcę. Należy także mieć na względzie, że w zakresie pojęcia "zajęcie na prowadzenie działalności gospodarczej" użytego w art. 2 ust. 2 u.p.o.l., mieszczą się nie tylko faktyczne działania przedsiębiorcy na posiadanym gruncie, ale też działania prawne, ponieważ działalność gospodarcza może być prowadzona w sferze produkcyjnej, usługowej, dóbr materialnych
i niematerialnych, działań mających fizyczny desygnat, jak też w sferze działań organizacyjnych (por. wyroki NSA: z 12 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FSK 1772/10; z 19 grudnia 2018 r., sygn. akt II FSK 3634/16).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że
w postępowaniu podatkowym organ I instancji ustalił, że skarżąca jest właścicielem nieruchomości gruntowej położonej na terenie gminy W., w której skład wchodzi niezabudowana działka nr [...] obręb P., położona w R. K. ,
o powierzchni [...] m2. W informacji na podatek od nieruchomości złożonej
[...] listopada 2020 r. skarżąca wykazała powierzchnię działki zajętą na działalność gospodarczą równą [...] m2. W piśmie z dnia [...] czerwca 2022 r. podała, że od
[...] stycznia 2021 r. do [...] kwietnia 2022 r. powierzchnia zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej wynosiła [...] m2, a po tej dacie [...] m2. Z kolei pomiary dokonane według wskazań pełnomocnika podatnika, przeprowadzone podczas oględzin, wykazały powierzchnię [...] m2. Następnie w piśmie z dnia [...] listopada 2023 r. podatnik podał, co następuje: "powierzchnia zajęta przeze mnie na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej obejmowała w roku 2022, wymiar [...] m2". Ta sama powierzchnia jest podana także w skardze.
Podnieść należy, że z wypisu z ewidencji gruntów wynika, iż w ramach ww. działki nr [...] występują trzy rodzaje użytków rolnych: [...] ha (k. 32 akt administracyjnych – segregator).
Nie jest też sporne, że na wskazanej nieruchomości podatnik prowadzi od [...] marca 2018 r. działalność gospodarczą (wypis z Centralnej Ewidencji i Informacji
o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej – k. 36 akt administracyjnych) pod nazwą: "[...]. D. O. [...]", w zakresie wydobywania żwiru i piasku; wydobywania gliny i kaolinu. Działalność ta jest koncesjonowana, co potwierdza koncesja nr [...] z [...] listopada 1993 r. wydana przez Wojewodę B. oraz decyzja Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego nr [...] z [...] kwietnia 2018 r. przenosząca koncesję nr [...] na skarżącą.
W świetle tych ustaleń, organ zasadnie za kluczowe w niniejszej sprawie uznał ustalenie jaka część działki nr [...] obręb P. zajęta była w roku podatkowym 2022 na prowadzenie działalności gospodarczej przez podatnika. Wbrew zarzutom skargi, organ rozróżnia pojęcie gruntów "związanych z działalności gospodarczą" oraz "zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej" (zob. s. 13 zaskarżonej decyzji). Organ analizował grunty pod kątem ich zajęcia na działalność gospodarczą. Kolegium wskazało szereg okoliczności, które uzasadniają wniosek, że powierzchnia działki przyjęta przez organ do ustalenia podatku od nieruchomości jest zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej. I tak należy mieć na uwadze, że na działce nr [...] występuje złoże kruszywa naturalnego, cała powierzchnia działki stanowi teren górniczy i obszar górniczy - objęty koncesją. Termin ważności koncesji przedłużono do dnia [...] grudnia 2029 r. W tym kontekście organ powołał się m.in. na:
- wyrys (odrys) z mapy ewidencyjnej stanowiący załącznik do Koncesji nr [...] z dnia [...] listopada 1993 r.,
- decyzję Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego nr [...]
z dnia [...] grudnia 2009 r.,
- mapę terenu i obszaru górniczego P. I/A stanowiącej załącznik do decyzji z dnia [...] grudnia 2009 r.
Nie budzi wątpliwości, że koncesja, przeniesiona na D. O., upoważnia odwołującą do eksploatacji złoża w granicach całej działki nr [...], aczkolwiek organ zasadnie nie przyjął do opodatkowania podatkiem od nieruchomości całej tej działki, lecz powierzchnię faktycznie zajętą na jej prowadzenie.
Skarżąca jakby nie dostrzega, że w decyzji z dnia [...] grudnia 2009 r. m.in. wskazano, że nakład pochodzący z eksploatacji przedmiotowego złoża nie będzie stanowił odpadu, tylko w całości zostanie zagospodarowany na terenie zakładu górniczego P. I/A. Zostanie on zużyty do rekultywacji wyrobiska poeksploatacyjnego, tj. jego obwałowania, spłycenia i wyprofilowania skarp, zwiększenia - poszerzenia pasów ochronnych, utrzymania dróg kopalnianych w dobrym stanie technicznym. W związku z tym nie można przyjąć jako zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej wyłącznie grunty o pow. [...] m2.
Skarżąca powołuje się na "Operat ewidencyjny zasobów złoża kruszywa naturalnego P. I", zgodnie z którym – jak twierdzi – powierzchnia zajęta na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej obejmowała w 2022 r. obszar
[...] m2. Odnośnie do tego Operatu ewidencyjnego (obejmującego zmiany powstałe
w zasobach w 2021 r.) należy podkreślić, że organy oceniły ten dowód. Organ I instancji trafnie zwrócił uwagę (argumentacja podana także w zaskarżonej decyzji), że eksploatacja złoża na działce nr [...] trwa nieprzerwanie od 1994 r. Rozpoczęła się ona od istniejącej obecnie skarpy przebiegającej w kierunku północ-południe, zlokalizowanej na wschodniej granicy działki (skarpa jest dobrze widoczna na zdjęciach nr [...] - wykonanych podczas oględzin) i posuwa się sukcesywnie w kierunku zachodnim. W 2021 r. eksploatacja prowadzona była w zaznaczonych na dołączonej mapie sytuacyjnej wielobokach o numerach III, VI, IX, X, XI. Z mapy sytuacyjnej wynika, że granice tych wieloboków właściwie w całości pokrywają się z obszarem wyznaczonym przez organ I instancji jako zajęty na prowadzoną działalność gospodarczą. Natomiast obszar wyznaczony przez podatnika zupełnie nie obejmował np. obszaru położonego w ramach wieloboków X i XI. Należy jednak wziąć pod uwagę, że dla prowadzenia działalności w obszarze wieloboków X i XI a pozostałym obszarem, konieczne jest też przemieszczanie się sprzętu w obszarze pomiędzy nimi, czego strona nie podważyła. Ponadto, w żadnym z wieloboków nie osiągnięto spągu złoża, to jest dolnej granicy pokładu, do której możliwa jest eksploatacja złoża. Oznacza to, że na całej powierzchni omawianego obszaru dalsza eksploatacja złoża jest możliwa. Podatnik oprócz samej eksploatacji prowadzi jeszcze inne prace górnicze, w tym np. wspomniane w Operacie przemieszczanie hałd. Trafnie organ I instancji zwraca uwagę, że z ustaleniami dokonanymi podczas oględzin zbieżna jest analiza mapy sytuacyjno-wysokościowej załączonej do operatu. Widać na niej wyraźnie faktyczny obszar kopalni wyznaczony konturami skarp. Właściwie w każdej części tego obszaru na mapie uwidocznione zostały składowiska piasku oraz hałdy nakładu. Wszystko to również świadczy o wykonywaniu na tym terenie działalności gospodarczej. Operat ewidencyjny odnoszący się do prac wykonywanych na ww. działce w roku 2022 potwierdza powyższe wnioski. Jako istotny dla sprawy, organ I instancji przyjął fragment operatu,
z którego wynika, że "W wyniku dotychczasowej eksploatacji powstało wyrobisko, obejmujące swym zasięgiem prawie całą powierzchnię złoża, zarówno piętro suche jak
i zawodnione. Eksploatacja prowadzona jest aktualnie w wielobokach nr III, VI, IX, X i X [powinno być "XI" - przyp. organu podatkowego] oraz w niewielkiej skali w IV i VII." - str. 7 dokumentu.
Powyższe świadczy o tym, że organy nie zlekceważyły dowodu jakim jest przedłożony Operat, lecz go oceniły, jednakże należy mieć na uwadze, że teren zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej, to nie tylko teren zasobów i wydobycia kruszywa.
Ponadto fakt prowadzenia działalności gospodarczej na wyznaczonym przez organ w trakcie oględzin terenie (uwidocznionych na mapie) potwierdza również brzmienie przepisów, które obowiązują prowadzącego wydobycie. Zgodnie bowiem
z art. 126 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, podejmujący eksploatację złóż kopaliny lub prowadzący tę eksploatację jest zobowiązany sukcesywnie prowadzić rekultywację terenów poeksploatacyjnych. Przepis jest też zgodny z art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, z którego wynika, że rekultywację gruntów prowadzi się
w miarę jak grunty te stają się zbędne całkowicie, częściowo lub na określony czas do prowadzenia działalności przemysłowej.
Rację ma organ, że z przepisów powyższych zatem wynika, iż niezwłocznie po ukończeniu eksploatacji złoża, przedsiębiorca zobowiązany jest prowadzić rekultywację terenów poeksploatacyjnych zniszczonych w wyniku prowadzonych prac. Dopiero zakończenie prac rekultywacyjnych uznać można za zmianę przeznaczenia gruntów
z eksploatowanych w związku z prowadzonym wydobyciem (zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej) na wyznaczone przez cel przeprowadzonej rekultywacji (np. rolne). Dokumentacja sporządzona podczas oględzin wskazuje jednoznacznie na to, że podatnik nie prowadził rekultywacji na terenie wyznaczonym przez organ podatkowy. Nie można zatem uznać tych terenów za "poeksploatacyjne" w znaczeniu jakim posługuje się powołany wyżej przepis ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, przy czym podatnik nie mógł uznać tych gruntów za zbędne całkowicie, częściowo lub na określony czas, o czym mowa w przepisie ww. ustawy. W związku z tym zasadnie organ I instancji stwierdził, że powyższy wniosek pokrywa się również z użytym
w operacie stwierdzeniem, że złoża na należącym do podatnika terenie nie zostały jeszcze wyczerpane. Nawet zatem tam, gdzie eksploatacja była już prowadzona
w przeszłości, dalsze wydobycie jest możliwe i teren jest do tego odpowiednio przystosowany.
Organy zatem nie pominęły Operatu ewidencyjnego, nie podważyły danych z niego wynikających, nie kwestionowały prawidłowości jego sporządzenia (według wymogów ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze), lecz go oceniły jako jeden z dowodów w sprawie. Szczegółowa analiza tego dowodu została przedstawiona na s. 11-14 decyzji organu I instancji i zaakceptowana przez organ odwoławczy. Jeszcze raz podkreślić należy, że Operat ewidencyjny zasobów złoża kruszywa naturalnego P. I nie określa powierzchni gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, lecz zasób złoża kruszywa.
Należy mieć na uwadze, że Burmistrz W. przeprowadził w dniu [...] kwietnia 2023 r. oględziny ww. nieruchomości, z udziałem biegłego geodety - G. H. oraz z udziałem pełnomocnika podatnika - W. O. (syna skarżącej). Wyniki oględzin potwierdzone są m.in. mapami, obszerną dokumentacją fotograficzną i wskazują, że rzeczywisty teren, na którym wykonywane są czynności składające się na prowadzenie przez podatnika działalności gospodarczej, to nie tylko wydobywanie żwiru, ale także transport, gromadzenie urobku oraz odpadów powstających w związku z wydobyciem. Dokonane z udziałem geodety pomiary wykazały, że powierzchnia działki nr [...] zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej wynosi [...] m2. Organ odwoławczy szczegółowo w decyzji wyjaśnił sposób dokonywania tych ustaleń. I tak podał, że w trakcie oględzin biegły geodeta na bieżąco wskazywał przebieg granicy działek stanowiących przedmiot oględzin,
a w wybranych częściach działek, których położenie było każdorazowo wyznaczane przez biegłego i wskazywane na mapie, przedstawiciele organu podatkowego wykonywali dokumentację fotograficzką obrazującą to, czy działka w tej części jest czy nie jest wykorzystywana na działalność gospodarczą, a jeżeli tak, to w jaki konkretnie sposób i w jakim zakresie. Podczas oględzin biegły wykonał dwa pomiary powierzchni terenu zajętej na działalność gospodarczą, jeden pomiar według wskazań przedstawicieli organu i drugi pomiar według wskazań pełnomocnika W. O.. Świadczy to o tym, że biegły nie decydował, które konkretnie grunty i w jakiej części są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, lecz dokonywał pomiarów gruntów wskazywanych przez organ i pomiarów gruntów odrębnie wskazywanych przez pełnomocnika skarżącej. Wyniki pomiarów wraz z oznaczeniem miejsc, w których wykonane zostały fotografie, biegły przedstawił w postaci map stanowiących odpowiednio załącznik nr 1 i załącznik nr [...] do protokołu oględzin. Na ww. mapach oznaczono kolorem (zielonym w załączniku nr [...] – według wskazań organu oraz czerwonym w załączniku nr [...] – według wskazań pełnomocnika strony) granice obszaru zidentyfikowanego jako zajęty na działalność gospodarczą, którego kontury wyznaczają miejsca wykonania fotografii oznaczone kolejnymi numerami tychże ze wskazaniem kierunku, w którym obszar został sfotografowany.
Nie można też nie dostrzec, że biegły geodeta złożył pisemne wyjaśnienia z dnia [...] kwietnia 2023 r. na temat metodyki przeprowadzanych pomiarów i sporządzonych dokumentów (akta sprawy poz. 18 i 19). W pismach tych geodeta podał, co następuje:
- moją rolą - jako biegłego - nie było określenie jaki konkretnie teren zostanie poddany pomiarowi; w tym zakresie kierowałem się wyłącznie wskazaniami obecnych podczas czynności przedstawicielek Urzędu Miejskiego w W. - A. K. oraz A. K.;
- oświadczam, że nie posiadam żadnej specjalistycznej wiedzy w zakresie określenia obszaru zajęcia gruntu w związku z faktycznym użytkowaniem go na działalność gospodarczą zgodnie z wydaną koncesją, nie są mi również znane zasady, według których taki obszar powinien zostać zdefiniowany; takie czynności jak określenie konkretnego obszaru, który poddany zostanie pomiarowi nie wchodziły w zakres moich obowiązków jako biegłego;
- jako uprawniony geodeta posiadam wszelkie kompetencje w zakresie wyznaczania
w terenie określonych punktów geodezyjnych oraz granic danego obszaru, a także dokonywania pomiarów powierzchni - w tym również ich odniesienia do wyrysów
z ewidencji gruntów w zakresie granic poszczególnych działek oraz użytków i to zadanie wykonałem zgodnie z powierzoną mi rolą;
- przygotowana przeze mnie w dniu [...] kwietnia 2023 r. mapa sytuacyjno-wysokościowa podsumowuje wyniki pomiaru powierzchni działek nr [...] obręb P., na której
w dniu pomiaru widoczne były oznaki wykorzystywania gruntu w związku
z prowadzonym wydobyciem żwiru w kopalni, takie jak np. wyrobiska, zwałowiska zewnętrzne i wewnętrzne.
Geodeta wyjaśnił, że procedura dokonywania pomiaru wyglądała w sposób następujący:
- przedstawicielki Urzędu Miejskiego w W., które były obecne podczas czynności wskazały obszar opisany, na którym widoczne były oznaki bieżąco wykonywanej działalności gospodarczej;
- teren ten został zdefiniowany jako obszar, którego powierzchnia powinna zostać ustalona w wyniku pomiarów;
- następnie wytyczyłem w terenie granice mierzonego obszaru za pomocą odbiornika GPS model Gintec F 90;
- na podstawie danych zebranych w terenie naniosłem ustalone granice wyznaczonego terenu na mapę sytuacyjno-wysokościową z naniesionymi wcześniej granicami działki (dane pochodzące z ewidencji gruntów) oraz użytków;
- na podstawie ww. danych oraz dokumentów za pomocą programu c-geo przypisałem powierzchnie części wyznaczonego obszaru do poszczególnych użytków gruntowych - według danych z ewidencji gruntów.
Przyjęcie takiego schematu działania doprowadziło do precyzyjnego ustalenia powierzchni terenu wskazanego przez pracowników Urzędu Miejskiego w W..
Geodeta ponadto wyjaśnił, że szczegółowe wyniki pomiarów oraz ilustracja wyznaczonego w ww. sposób obszaru zostały wskazane na opracowanej przez niego mapie sytuacyjno-wysokościowej z dnia [...] kwietnia 2023 r.
Zdaniem Sądu, zasadnie organ skorzystał z ustalenia pomiarów przez geodetę,
a nie samodzielnie ich dokonywał, bowiem wymierzenie określonej części powierzchni działki wymaga wiedzy i odpowiedniego sprzętu do jego poprawnego dokonania. Zatem należy stwierdzić, że z akt wynika, iż to organ dokonał zakwalifikowania danej części działki jako zajętej na prowadzenie działalności gospodarczej, a geodeta wyłącznie dokonał ich pomiarów (zmierzył tylko ich powierzchnię).
Wprawdzie ww. dowody były gromadzone w 2023 r., jednakże należy mieć na uwadze, że w aktach sprawy znajdują się fotografie pozyskanie z Geoportalu Infrastruktury Informacji Przestrzennej prowadzonego przez Główny Urząd Geodezji
i Kartografii przedstawiające stan działki nr [...] obręb P. aktualny na miesiące: luty 2018 r., grudzień 2018 r., styczeń 2019 r., grudzień 2019 r., styczeń 2020 r., grudzień 2020 r., styczeń 2021 r., styczeń 2022 r. oraz grudzień 2022 r. (akta administracyjne k. 35), które potwierdzają, że sposób wykorzystania przedmiotowej działki nie zmienił się znacząco w powyższym okresie. Ww. fotografie stanowią dowód tego, że sposób ukształtowania ww. działki wskazuje na to, że podobny stan funkcjonuje na niej od znacznie dłuższego czasu niż tylko w okresie, którego dotyczy decyzja (2022 r.). Fakt ten potwierdza także np. stan hałd, na których gromadzone były odpady. Są one porośnięte roślinnością, co potwierdza, że składowane są na tym terenie od kilku lat.
Zauważyć należy, że błędnie skarżąca utożsamia zajęcie gruntów na prowadzenie działalności gospodarczej, ograniczając je wyłącznie do terenów, z których wydobywany jest żwir lub znajduje się zasób kruszywa. Tymczasem grunt zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej obejmuje także teren konieczny do transportu żwiru, dojazdu, wywozu, manewrowania pojazdem. Taki teren występuje na działce nr [...], o czym świadczą koleiny na zdjęciach oraz ślady pozostawione po ciężkim sprzęcie, ślady opon i gąsienic pojazdów oraz fotografie terenów z samochodami ciężarowymi, koparkami i innym sprzętem specjalistycznym służącym wydobyciu kopaliny. Znajdujące się na działce widoczne drogi, wytyczone zostały w terenie dla poruszania się sprzętu związanego z wydobyciem oraz transportem urobku. Widoczne są one na zdjęciach o numerach [...]. Zatem grunty te są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, są one niezbędne do jej prowadzenia, a nie wyłącznie tereny ściśle związane z samym wydobyciem czy zasobem kruszywa. Czynności bowiem wchodzące w skład prowadzenia działalności gospodarczej - poza samym wydobyciem w sensie ścisłym – to również transportowanie oraz składowanie urobku i odpadów, czyszczenie, bieżące serwisowanie czy konserwacja maszyn i pojazdów czy też zwykłe, konieczne przemieszczanie się pracowników pojazdami zaangażowanych w czynności związane
z prowadzonym wydobyciem, na co zasadnie zwrócono uwagę w decyzjach.
Zatem należy uwzględnić też powierzchnię gruntów, na którym gromadzony jest urobek oraz odpady powstające w związku z wydobyciem kruszywa. W tym kontekście na aprobatę zasługuje wskazanie przez organ I instancji, że na zdjęciach nr [...] uwidocznione są sztuczne wzniesienia, które bądź stanowią miejsce gromadzenia urobku, bądź odpadów (np. wierzchniej warstwy gleby, resztek roślinnych oraz kamieni), które powstały w rezultacie prowadzonej działalności gospodarczej i ze względu na znaczną ich ilość muszą być składowane. Część z tych wzniesień uwidocznionych m.in. na zdjęciach nr [...] oraz [...] jest już porośnięta roślinnością. Nie stanowią one jednak naturalnego ukształtowania terenu, a rezultat działalności gospodarczej prowadzonej przez podatnika, zasadnie oceniany przez organ jako odpad poprodukcyjny składowany w części działki, w której w danym momencie nie odbywa się wydobycie.
Odnośnie do terenu w części pokrytego wodą, zasadnie zwrócono uwagę, że wypełniła ona przestrzenie powstałe w wyniku prowadzonego przez podatnika wydobywania kruszywa. Ponadto węże pożarnicze widoczne na zdjęciach nr [...] potwierdzają, że woda zgromadzona w tych zbiornikach jest na bieżąco wykorzystywana (odpompowywana). Do podobnych wniosków świadczących
o rzeczywistym wykorzystaniu samych zbiorników oraz znajdującej się w nim wody prowadzi analiza zdjęć nr [...] oraz [...], na których widoczne są ślady odciśnięte przez maszyny, które dojeżdżają bezpośrednio do samych zbiorników.
Zatem teren zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej, to nie tylko część bezpośredniego wydobycia kruszywa, jego zasobu, ale także tereny - miejsca, gdzie poruszają się pojazdy, umiejscowione są zbiorniki wodne (w tym doprowadzone do nich węże pożarnicze), a także miejsca, gdzie gromadzony jest urobek, odpady.
Taka ocena jest zgodna z zachowaniem podatnika, skoro przy granicy działki nr [...] umieszczono znaki informujące o znajdującym się na jej terenie zakładzie górniczym, a teren działki dodatkowo oznakowany został tablicami. Tablica uwidoczniona na zdjęciu nr [...] informuje o prowadzonej w tym miejscu działalności oraz zawiera dane kierownika, właściciela oraz Okręgowego Urzędu Górniczego w G.. Znajdują się tam również żółte tablice z napisem "Z. G.", co dokumentuje m.in. zdjęcie nr [...] Miejsce położenia tablicy świadczy o tym, że podatnik faktycznie traktuje grunty jako miejsce prowadzenia działalności na znacznie szerszym terenie niż tylko ten, na którym w danym momencie prowadzone jest wydobycie.
Przyznać należy rację Kolegium, że w szczególności protokół z oględzin przeprowadzonych w dniu [...] kwietnia 2023 r., załączona dokumentacja w postaci map
i fotografii (akta sprawy poz. 17), fotografie pozyskanie z Geoportalu Infrastruktury Informacji Przestrzennej prowadzonego przez Główny Urząd Geodezji i Kartografii - są materiałem dowodowym, który stanowi podstawę do dokonania ustaleń
w rozpatrywanej sprawie, co do powierzchni działki (części) zajętej na prowadzenie działalności gospodarczej.
Wbrew zarzutom skargi, organ odwoławczy odniósł się do zagadnień podniesionych w odwołaniu – na s. 15- 21 zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy pogrupował je, co jest dopuszczalne i uzasadnione w świetle sformułowanej treści zarzutów. I tak wyjaśnił podstawę prawną określenia łącznego zobowiązania pieniężnego, słusznie zauważając, że decyzję organu I instancji należy odczytywać nie tylko z uwzględnieniem pierwszej jej strony, ale całego uzasadnienia, w tym prawnego. Odnosząc się do zarzutu pominięcia przez organ I instancji faktu, że przeważającą powierzchnię terenu gruntów rolnych usytuowanych na działce nr [...] w miejscowości P. zajmuje las, nieużytki, grunty zadrzewione zakrzewione oraz grunty pod wodami powierzchniowymi stojącymi, które mają charakter naturalny, zauważyć należy, że organ odniósł się do tego zagadnienia. Wskazano, że teren ten (w części
o charakterze naturalnym) został uznany przez organ jako niezajęty na prowadzenie działalności gospodarczej, a ustalenia potwierdzone zostały podczas ww. oględzin
i grunty te zostały opodatkowane podatkiem rolnym. Różnice zachodzą co do powierzchni gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej, do których skarżąca nie zalicza np. wód powstałych na terenach po wydobyciu kruszywa,
gdy ślady opon pojazdów, jak również węże pożarnicze świadczą
o wykorzystywaniu ich do działalności gospodarczej.
Sąd zauważa, że jeżeli zdaniem strony, grunty porośnięte drzewami powinny być opodatkowane jako "las", to w pierwszej kolejności powinna doprowadzić do zmiany wpisu w rejestrze gruntów. Skoro z wypisu gruntów wynika, że są to użytki rolne, to nie można domagać się opodatkowania tych terenów podatkiem leśnym – choćby były porośnięte drzewami. Zasadnie w zakresie podatkiem rolnym opodatkowano grunty orne, które nie są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, nawet jeżeli są porośnięte drzewami. Zwrócić należy uwagę, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, podstawę wymiaru podatków i świadczeń oraz oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów
i budynków. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jednolicie przyjmuje się, że dane wynikające z ewidencji mają dla organu podatkowego charakter wiążący
i nie mogą być przezeń samodzielnie korygowane w ramach postępowania podatkowego, bez zmiany tych wpisów w ewidencji gruntów (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r., II FPS 1/09, publik. ONSA i WSA z 2009 r. Nr 5, poz. 88). Wyjątki od tej zasady związane są z sytuacjami, gdy informacje zawarte w tej ewidencji są sprzeczne z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, lub też w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku, np. gdy możliwe do zastosowania symbole ewidencyjne nie przewidują oznaczenia dla pewnych przedmiotów opodatkowania, wymienionych wprost w ustawie podatkowej (por. uchwała NSA z 18 listopada 2013 r. sygn. akt II FPS 2/13). Dane wynikające
z ewidencji, wiążące dla organu podatkowego, mają moc dokumentu urzędowego,
o którym mowa w art. 194 O.p., a ich podważenie w toku postępowania podatkowego nie jest dopuszczalne (zob. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 16 grudnia 2015 r. sygn. akt I SA/G1 417/15). Prawidłowo zatem organ ustalając łączne zobowiązanie pieniężne na 2022 r. w tej sprawie, uznał się za związany ewidencją gruntów i budynków, a tym samym nie ustalał podatku leśnego, lecz podatek rolny od gruntów nie zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.
Odnośnie do zarzutów co do braku kompetencji po stronie pracowników organu
i konieczności powołania biegłego, organ odwoławczy także się do tego zagadnienia ustosunkował podnosząc, że powołanie biegłego, który w miejsce organu podatkowego miałby decydować o tym, jaki teren uznać za wykorzystywany na prowadzenie działalności gospodarczej, stanowiłoby bezsprzecznie naruszenie prawa. To bowiem rolą organu podatkowego jest stosowanie prawa i biegły nie może wyręczać organu podatkowego w tym zakresie. Rolą biegłego nie było dokonanie oceny, które
z należących do podatnika gruntów są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej. To rolą organu podatkowego było wskazanie terenu, który traktuje jako zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej. Organ wyjaśnił, że rolą biegłego, będącego uprawnionym geodetą, było natomiast wymierzenie obszaru, który organ podatkowy wskaże jako zajęty na działalność gospodarczą. Wiedza i kompetencje biegłego okazały się również pomocne przy ustalaniu granic działki oraz miejsc,
z których wykonywane były zdjęcia przez przedstawicieli organu. Wiedza, doświadczenie oraz profesjonalny sprzęt, którymi dysponował biegły były niezbędne do dokonania pomiarów. Podkreślić należy, że skarżąca nie podważa kompetencji biegłego w zakresie czynności dokonania pomiarów. Samej natomiast kwalifikacji wymierzonych gruntów jako zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej dokonały już organy. Co więcej pełnomocnik podatnika także wskazywał obszar zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej, który następnie biegły zmierzył. W ten sam sposób dokonywano pomiarów wskazanych przez pełnomocnika skarżącej, jak
i wskazanych przez przedstawicieli organu podatkowego. Brak zatem podstaw do kwestionowania kompetencji geodety do dokonania pomiarów powierzchni gruntów.
Organ także odniósł się do zarzutu, że powołano jako biegłego tę samą osobę, która w ramach innej sprawy także dokonała pomiarów. Nie ma znaczenia okoliczność, że za inny rok podatkowy biegły dokonał pomiaru różnego ([...] m2) od obecnie przyjętego przez organ, skoro jak sama skarżąca wskazuje był on (pomiar) wówczas dokonany w oparciu o jej wskazania, co do terenu zajętego na prowadzenie działalności gospodarczej. W niniejszej sprawie były dokonane dwa różne pomiary, tj. jeden wg wskazań podatnika i drugi według wskazań organu, na co wyżej już zwrócono uwagę. Wskazany geodeta dokonywał pomiarów, a nie ustalał terenu zajętego na prowadzenie działalności gospodarczej. Ponadto przedmiotem oceny obecnie nie jest zgodność
z prawem decyzji w sprawie łącznego zobowiązania podatkowego za 2020 r., lecz za 2022 r. Rację ma też organ, że Ordynacja podatkowa nie przewiduje obowiązku wyłączenia biegłego w podobnym przypadku. Nadto organ podnosi, że w aktach przedmiotowej sprawy znajdują się dowody z innego postępowania, a skarżąca nie wskazała konkretnie jakie jeszcze dowody powinny być włączone, jako istotne dla sprawy. Sąd zauważa, że organ nie ma obowiązku prowadzenia postępowania dowodowego w nieskończoność, jeżeli dane okoliczności są dostatecznie wyjaśnione już zebranymi dowodami, co ma miejsce w niniejszej sprawie.
Reasumując, podatnik stoi na błędnym stanowisku, że działalnością gospodarczą są wyłącznie bardzo wąsko rozumiane czynności związane z wydobywaniem kopaliny lub jego zasobem. Organ I instancji, a w ślad za nim Kolegium, zasadnie przyjmuje to pojęcie szerzej wykazując, że podatnik wykonuje szereg innych czynności, które są związane z wydobyciem kruszywa oraz warunkują prowadzenie działalności gospodarczej przez podatnika i dlatego mieszczą się w tym pojęciu. Konsekwencją odmiennego rozumienia czynności składających się na prowadzenie działalności gospodarczej podatnika jest inne określenie gruntu zajętego na prowadzenie działalności gospodarczej.
Sąd zauważa, że w odwołaniu od decyzji organu I instancji (strona ostatnia) skarżąca stwierdziła, że błędnie organ ustalił powierzchnię działki jako zajętej na prowadzenie działalności gospodarczej, tj. [...] m2 i podniosła: "Niezależnie od faktu, iż na nieruchomości objętej koncesją znajdują się drogi dojazdowe, plac manewrowy, miejsce wyrobiska, ściana wydobywcza oraz miejsce składowania urobku, tj. miejsca faktycznie związane są z działalności gospodarczą prowadzoną przez odwołującą na tym terenie, organ I instancji całkowicie błędnie uznaje, iż owa działalność gospodarcza w 2022 r., zajmowała w/w powierzchnię."
Z powyższego wynika, że sama skarżąca przyznaje, iż na terenie są np. drogi, plac manewrowy. Podkreślania wymaga fakt, że cała powierzchnia działki nr [...] należącej do skarżącej - stanowi teren górniczy i obszar górniczy - objęta jest koncesją. Jednakże prawidłowo organ nie opodatkował całej działki podatkiem od nieruchomości,
a wyłącznie grunty zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, co wykazał dowodami, zaś pozostałą część podatkiem rolnym. Całkowicie zatem chybiony jest zarzut o oparciu się przez organ na koncesji dla celów ustalenia gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.
Trudno zatem kwestionować ustaloną przez organy powierzchnię jako grunty zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej i w konsekwencji zaliczone do opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Ustalenia te mają oparcie w materiale dowodowym. Udział biegłego pozwalał na dokładne określenie wielkości powierzchni gruntów zajętych na tę działalność, ale wskazywanych przez pracowników. Dane dotyczące zajęcia gruntów na prowadzenie działalności gospodarczej potwierdzają także fotografie pozyskanie z Geoportalu Infrastruktury Informacji Przestrzennej prowadzonego przez Główny Urząd Geodezji i Kartografii przedstawiające stan działki nr [...] obręb P. aktualny na przestrzeni kilku lat, w tym roku objętego przedmiotową sprawą. W przypadku powierzchni gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej, nie chodzi bowiem o samo miejsce zasobu i wydobycia, ale również o teren, na którym m.in. składowany jest urobek, odpady, znajdują się drogi czy place manewrowe przeznaczone do poruszania się sprzętu czy też przemieszczane są hałdy. Okoliczności te szczegółowo zostały omówione w decyzjach, a także wskazane już wyżej.
Podsumowując Sąd stwierdził, że organy podatkowe w zakresie wystarczającym dla potrzeb prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy przeprowadziły postępowanie dowodowe, którego wyniki bez przekroczenia granic ustawowych poddały rzetelnej analizie i ocenie, wyciągając logicznie poprawne i merytorycznie uzasadnione wnioski. Zatem - wbrew stanowisku skarżącej - zaskarżona decyzja nie narusza przepisów postępowania w takim zakresie, by naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W kontekście oceny prawnej prawa materialnego Sąd stwierdził, że w sprawie nie doszło do naruszenia wskazanych przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o podatku rolnym. Prawidłowo organy dokonały wykładni
i zastosowania m.in. art. 2 ust. 1 pkt 1-2 i ust. 2 u.p.o.l. Organ I instancji prawidłowo ustalił wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego, w tym podatku od nieruchomości i podatku rolnego, co zostało zasadnie potwierdzone w decyzji organu odwoławczego.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło