I SA/Bd 100/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. R. na działanie P. S.A. w przedmiocie czynności egzekucyjnych postanawia: odrzucić skargę Skarżący wniósł do tut. Sądu skargę na działania P. S.A w sprawie dokonanej egzekucji opłat abonamentowych. Opisał w niej postępowanie związane z wyrejestrowaniem odbiornika, egzekucją opłaty abonamentowej oraz wnioskiem o umorzenie tej opłaty lub rozłożenie na raty. Do skargi załączył m.in. decyzję Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie wskazując, że Skarżący nie wyczerpał przysługujących mu środków zaskarżenia, bowiem nie złożył w zakreślonym terminie zarzutów od otrzymanego tytułu wykonawczego do Naczelnika Urzędu Skarbowego w N., w trybie art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2019 r. poz. 1438) – dalej jako: "u.p.e.a." W odpowiedzi na wezwanie Sądu o sprecyzowanie, czego w istocie dotyczy skarga Skarżący odniósł się do prowadzonego postępowania egzekucyjnego i pobrania z renty kwoty 489,34 zł. Nie wskazał, że składa skargę na decyzję Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Sprawa, której dotyczy skarga nie mieści się bowiem we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określonej w art. 3 i art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325) - dalej jako "p.p.s.a.". Zaskarżone działanie organu w sprawie dokonanych czynności egzekucyjnych nie należy bowiem do żadnej z kategorii aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. Stosowanie do art. 3 § 2 p.p.s.a. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i § 3 p.p.s.a.). Jeżeli dana sprawa nie należy do kategorii wskazanych w art. 3 § 2 i § 2a oraz nie została w ustawie szczególnej poddana kontroli sądowoadministracyjnej, to nie należy do właściwości sądu administracyjnego, co skutkuje koniecznością odrzucenia wniesionej skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie dotyczy aktów, czynności lub bezczynności, wymienionych w art. 3 § 1, § 2 lub § 2a p.p.s.a. Jak wskazał Skarżący w skardze, a następnie potwierdził w piśmie z dnia 24 maja 2021 r., jej przedmiotem jest kwestia zwrotu opłat abonamentowych przez P. Opłata z tytułu rejestracji odbiornika radiowego lub telewizyjnego (tzw. abonament RTV) stanowi opłatę o której mowa w art. 2 § 2 O.p., a zatem stosuje się do niej przepisy działu III O.p., a organom uprawnionym do jej ustalenia lub określenia przysługują uprawnienia organów podatkowych (art. 2 § 3 O.p.). Niemniej P. nie jest uprawniona do określania albo ustalania tej opłaty. Na mocy ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1689) jej rola ogranicza się wyłącznie do rejestrowania odbiorników, pobierania opłaty abonamentowej, kontrolowania wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników, wnioskowania o umorzenie zaległości (art. 5 ust. 1, art. 6 ust.1, art. 7 ust. 1, art. 9 ust. 1 tej ustawy). Ustawodawca nie wyposażył zatem P. w kompetencję do wydawania decyzji administracyjnych w przedmiocie opłaty abonamentowej czy też do podejmowania innych władczych działań w zakresie praw i obowiązków podmiotów, których może dotyczyć ta opłata. Żadne działanie czy zaniechanie P. w przedmiocie zwrotu opłaty abonamentowej nie może zostać uznane za sprawę, należącą do właściwości sądów administracyjnych. Jednocześnie należy zauważyć, że ani art. 3 § 2 p.p.s.a., ani inny przepis nie przewiduje również możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego na tytuł wykonawczy wystawiony przez wierzyciela. Podstawy tej w szczególności nie stanowi art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., albowiem mowa w nim o takich aktach lub czynnościach z zakresu administracji publicznej, które dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a zatem o aktach lub czynnościach, które kreują (determinują, mają wpływ na) treść uprawnień lub obowiązków. Niewątpliwie przymiotu takiego nie posiada tytuł wykonawczy. Nie jest on bowiem źródłem praw lub obowiązków, gdyż w żaden sposób nie przyczynia się do ich powstania, zmiany czy unicestwienia. Taki sam pogląd wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 maja 2018 r. sygn. akt II FSK 323/18 (orzeczenia sądów administracyjnych dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl) stwierdzając, że "tytuł wykonawczy, będący z mocy art. 26 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (...) podstawą wszczęcia egzekucji administracyjnej, nie jest postanowieniem, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a., ani aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (...), podlegającymi kognicji sądu administracyjnego". Nie budzi zatem wątpliwości, że rozpatrywana skarga została wniesiona na działanie organu administracji publicznej, które nie może stanowić przedmiotu sądowoadministracyjnej kontroli. Dlatego też skarga z tej przyczyny podlegała odrzuceniu (por. postanowienie WSA w Lublinie z 19 listopada 2020 r. sygn. akt I SA/Lu 478/20). Na marginesie należy wskazać, że skuteczne uruchomienie kontroli sądu administracyjnego byłoby dopuszczalne po wyczerpanie środków zaskarżenia przewidzianych ustawą o postępowaniu egzekucyjnym w administracji np. złożenie - w ustawowym terminie od dnia otrzymania tytułu wykonawczego - zarzutów do właściwego organu egzekucyjnego w trybie art. 33 tej ustawy. W przypadku wydania postanowienia o odmowie uwzględnienia zarzutów, zobowiązany miałby możliwość jego zaskarżenia. Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.