I SA/Bd 101/22
WyrokWSA w Bydgoszczy2022-07-13
Skład orzekający: Agnieszka Olesińska, Jarosław Szulc, Urszula Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisu o wyłączeniu pracownika organu od udziału w postępowaniu (art. 60 ustawy wdrożeniowej) przy rozpatrywaniu protestu wnioskodawcy, gdy ta sama osoba wcześniej brała udział w ocenie wniosku, stanowi istotne naruszenie prawa mające wpływ na wynik oceny, skutkujące uchyleniem decyzji i przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że naruszenie art. 60 ustawy wdrożeniowej, polegające na udziale tej samej osoby w ocenie wniosku i późniejszym rozpatrywaniu protestu, stanowi istotne naruszenie prawa mające wpływ na wynik oceny. Taka wadliwość procedury odwoławczej skutkuje koniecznością jej powtórzenia i ponownego rozpoznania protestu przez osobę niepodlegającą wyłączeniu. W związku z tym sąd uwzględnił skargę, stwierdzając naruszenie prawa i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o grant, który został odrzucony z powodu niespełnienia kryterium kwalifikowalności grantobiorcy (brak prowadzenia działalności na terenie województwa kujawsko-pomorskiego na dzień złożenia wniosku). Protest skarżącego został uznany za niezasadny. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. naruszenie przepisów dotyczących oceny wniosku i rozpatrywania protestu, w tym udział tej samej osoby w obu etapach postępowania. WSA uwzględnił skargę z powodu naruszenia art. 60 ustawy wdrożeniowej.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, w związku z czym przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Kujawsko-Pomorski Fundusz Pożyczkowy Sp. z o.o. w T. Zasądził także zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Agnieszka Olesińska Sędziowie: sędzia WSA Jarosław Szulc sędzia WSA Urszula Wiśniewska (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Anna Krenz-Winiecka po rozpoznaniu na rozprawie zdalnej w dniu 13 lipca 2022r. sprawy ze skargi K. P. na informację [...] Funduszu Pożyczkowego Sp. z o. o. w T. z dnia [...] r. [...] w przedmiocie uznania protestu za niezasadny 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez [...] Fundusz Pożyczkowy Sp. z o. o. w T., 2. zasądza od [...] Funduszu Pożyczkowego Sp. z o. o. w T. na rzecz K. P. kwotę 697 złotych (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
K. P. ("Skarżący", Strona", "Wnioskodawca") złożył wniosek o powierzenie grantu w ramach projektu "Granty na kapitał obrotowy dla mikro i małych przedsiębiorstw" realizowanego przez Kujawsko-Pomorski Fundusz Pożyczkowy sp. z o.o. w T..
Pismem z dnia [...] r. Kujawsko-Pomorski Fundusz Pożyczkowy poinformował wnioskodawcę, że wniosek o powierzenie grantu nr [...], złożony w dniu [...] r. nie uzyskał pozytywnej oceny. W wyniku weryfikacji wniosku stwierdzono następujące uchybienia niepodlegające poprawie: Kryterium formalno-merytoryczne A.1 Kwalifikowalność Grantobiorcy - zgodnie z wpisem znajdującym się w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG) stałe miejsce wykonywania działalności gospodarczej znajduje się w województwie łódzkim. Zgodnie z historią wpisu Wnioskodawca w dniu [...] r., dokonał zmiany we wpisie wskazując dodatkowe stałe miejsca wykonywania działalności gospodarczej znajdujące się w województwie kujawsko-pomorskim. Mając na uwadze powyższe, wnioskodawca na dzień [...] r. nie prowadził działalności gospodarczej na terenie województwa kujawsko-pomorskiego. W konsekwencji powyższego stwierdzono niespełnienie kryterium A.1, które powoduje ocenę negatywną wniosku o powierzenie grantu. W związku z powyższym wniosek o powierzenie grantu nie został zakwalifikowany do dofinansowania.
W złożonym proteście z dnia [...]. Skarżący wniósł o ponowne dokonanie oceny złożonego wniosku o powierzenie grantu. Zarzucił, że wymagalność posiadania siedziby na terenie województwa kujawsko-pomorskiego nie była nigdzie określona jako kryterium formalno-merytoryczne. Podniósł, że na dzień [...] r. posiadał dodatkowe stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej w województwie kujawsko-pomorskim. W tym zakresie złożył w ramach naboru oświadczenie, że na moment udzielenia wsparcia jak i wg stanu na dzień [...]. prowadził działalność gospodarczą na terenie województwa kujawsko-pomorskiego. Wskazał, że wpis w CEIDG w tym zakresie został dokonany wprawdzie w dniu [...] r., ale z datą wsteczną od dnia [...] r.
W odpowiedzi na protest z dnia [...] r. Kujawsko-Pomorski Fundusz Pożyczkowy poinformował wnioskodawcę, że protest został uznany za niezasadny. Odnosząc się do zarzutów wnioskodawcy organ wskazał, że kryterium A.1 Kwalifikowalność grantobiorcy nie podlega poprawie w zakresie, którego dotyczy negatywna ocena wnioskodawcy, a niespełnienie tego kryterium powoduje odrzucenie wniosku o powierzenie grantu. Nie ma konieczności dokonywania dodatkowej czy też łącznej oceny w oparciu o zapisy Regulaminu przeprowadzenia naboru w zakresie warunków uczestnictwa wnioskodawcy w naborze. Ocena wniosków dokonywana jest na podstawie ustalonych kryteriów - Kryteria wyboru projektów, których treść oraz sposób oceny jest wnioskodawcom znana. Znane są również konsekwencje niewykazania spełniania poszczególnych kryteriów. Warunki uczestnictwa w naborze wskazane są w Regulaminie przeprowadzenia naboru - natomiast w celu ustalenia czy zostały one spełnione zostały określone poszczególne kryteria wyboru. To one stanowią podstawę oceny i następnie podstawę odrzucenia lub przyjęcia wniosku o powierzenie grantu. Zgodnie ze wskazanym kryterium, wnioskodawca na moment udzielenia wsparcia jak i wg stanu na dzień [...]. miał prowadzić działalność gospodarczą na terenie województwa kujawsko-pomorskiego. Zgodnie z zapisami Kryteriów wyboru projektów, ocena spełniania tego kryterium dokonywana miała być w oparciu o oświadczenie wnioskodawcy, które stanowi integralną część wniosku o powierzenie grantu. Jednakże powyższe nie pozbawia grantodawcy prawa do weryfikacji prawdziwości składanych przez wnioskodawców oświadczeń. Organ w tym zakresie powołał się na § 7 pkt 35 Regulaminu przeprowadzania naboru, zgodnie z którym prawdziwość oświadczeń i danych zawartych we wniosku o powierzenie grantu może zostać zweryfikowana w trakcie oceny, jak również przed i po zawarciu umowy o powierzenie grantu. Zapisy te były wnioskodawcy znane, a ponadto wnioskodawca zaakceptował je - akceptując cały Regulamin przez złożenie wniosku o powierzenie grantu. Zgodnie bowiem z postanowieniami Regulaminu przeprowadzenia naboru, złożenie wniosku o powierzenie grantu jest możliwe wyłącznie przez wnioskodawcę, który w generatorze wniosków oświadczył, że: 1) zapoznał się z regulaminem naboru i akceptuje jego zasady; 2) jest świadomy skutków niezachowania wskazanej w regulaminie naboru formy komunikacji. W konsekwencji, akceptacja postanowień regulaminu w oświadczeniu składanym wraz z wnioskiem o powierzenie grantu oznacza, że jednocześnie wnioskodawca potwierdza, iż zapoznał się z jego treścią. Odnosząc się z kolei do wyjaśnień wnioskodawcy dotyczących dokonania wpisu z mocą obowiązywania wstecz, organ stwierdził, że zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, przedsiębiorca może zadeklarować zmianę wpisu w CEIDG z datą wsteczną, jednak w przypadku zasad udzielania pomocy w ramach prowadzonego przez grantodawcę naboru liczy się faktyczne prowadzenie działalności gospodarczej na obszarze województwa kujawsko-pomorskiego. Tym samym wnioskodawca, zgodnie z postanowieniami dokumentacji przeprowadzania naboru winien faktycznie prowadzić działalność na terenie województwa - tj. posiadać adres stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na tym terenie. Powyższe wnioskodawca winien wykazać. W treści wniesionego protestu – poza kwestionowaniem prawidłowości dokonanej przez grantodawcę oceny spełniania kryterium A.1. oraz wskazywaniem na dopuszczalność dokonywania wpisów w CEIDG z mocą obowiązywania wstecz, wnioskodawca nie wykazał, że w dniu [...] r. prowadził działalność na terenie województwa kujawsko-pomorskiego. Tym samym grantodawca podtrzymał dokonaną negatywną oceną wniosku o powierzenie grantu nr [...].
W skardze Strona wniosła o uwzględnienie skargi i stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi. Zarzuciła naruszenie:
1) § 4 ust. 3, ust. 4, ust. 8, § 7 ust. 35 Regulaminu Przeprowadzania Naboru z dnia [...] r. i załącznika nr [...] Kryteria wyboru przedsiębiorców uprawnionych do otrzymania grantu na pokrycie kosztów wsparcia utrzymania działalności w sytuacji nagłego niedoboru lub braku płynności mikro i małych przedsiębiorstw w ramach RPO WK-P 2014-2020 - kryterium A.1 przez dokonanie błędnej, nieopartej na podstawie zapisów wniosku o dofinansowanie i oświadczeń złożonych przez wnioskodawcę oceny kryteriów formalno-merytorycznych wniosku złożonego przez Skarżącego, co doprowadziło do nieprawidłowej oceny, że złożony wniosek nie spełnił kryterium formalnego tj. wnioskodawca nie prowadził na dzień [...] r. działalności gospodarczej na terenie województwa kujawsko-pomorskiego, a co miało bezpośredni wpływ na negatywną ocenę wniosku i protestu;
2) art. 15 ust. 1 pkt 1a ustawy z dnia [...] r. o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy (dalej: "ustawa o CEIDG") przez błędną jego wykładnię i uznanie, że brak dokonania zmiany wpisu w zakresie zmiany miejsca prowadzenia działalności gospodarczej w terminie 7 dni od dnia zmiany danych powoduje brak możliwości uznania, iż wnioskodawca prowadził działalność na terenie województwa kujawsko-pomorskiego, a co doprowadziło do nieprawidłowego wniosku, że zmiana wpisu CEIDG dokonana przez wnioskodawcę nie odniosła skutku prawnego, co miało bezpośredni wpływ na negatywną ocenę wniosku i protestu;
3) art. 16 ust. 1 ustawy o CEIDG przez błędną jego wykładnię i uznanie, że informacje ujawnione we wpisie CEIDG w dniu [...] r. (wpis archiwalny) odpowiadają rzeczywiście prowadzonej działalności gospodarczej przez wnioskodawcę na dzień [...] r., podczas gdy informacje ujawnione we wpisie są objęte domniemaniem, które to domniemanie zostało obalone przez wnioskodawcę i wykazane zostało, że prowadził on działalność gospodarczą na terenie województwa kujawsko-pomorskiego na dzień [...] r., co potwierdza aktualny wpis CEIDG, a co miało bezpośredni wpływ na negatywną ocenę wniosku i protestu;
4) art. 58 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2018r. poz. 1431, dalej jako: "ustawa wrożeniowa") przez niewskazanie w informacji o nieuwzględnieniu protestu jej niezbędnych elementów, w szczególności niewykazanie umocowania osoby, która informację podpisała z uwagi na niezałączenie do informacji odpowiedniego pełnomocnictwa;
5) art. 58 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. przez niewskazanie w informacji o nieuwzględnieniu protestu pouczenia o możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego na zasadach określonych w art. 61 tej ustawy, co ograniczyło prawa Skarżącego do obrony i kontroli sądowej sprawy;
6) art. 60 ww. ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. przez branie udziału przez tę samą osobę ze strony KPFP w ocenie projektu, jak i następnie w rozpatrywaniu protestu (pismo z dnia [...] r. o negatywnej ocenie projektu, jak i pismo z dnia [...] r. o nieuwzględnieniu protestu przesłane i podpisane jest przez tę samą osobę), co miało bezpośredni wpływ na wynik sprawy, a które to naruszenie stanowi przesłankę do wznowienia postępowania i winno na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. skutkować uchyleniem decyzji;
7) naruszenie art. 37 ust. 1 ww. ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. w zw. z art. 125 ust. 3 lit. a) ppkt (ii) rozporządzenia nr 1303/2013 Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) w zw. z art. 20 Karty Praw Podstawowych w zw. z art. 32 Konstytucji RP przez przygotowanie niejasnej, niespójnej i nieprzejrzystej dokumentacji projektu, w szczególności Regulaminu i kryteriów wyboru grantobiorcy i przeprowadzenie postępowania w sposób naruszający zasadę proporcjonalności i równości, co doprowadziło do wydania rozstrzygnięcia o niezasadności protestu, opartego wyłącznie o błędne uznanie, że wnioskodawca nie spełnia kryterium prowadzenia działalności gospodarczej na terenie województwa kujawsko-pomorskiego na dzień [...].;
8) naruszenie art. 37 ust. 2 ww. ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 7 i 7a tej ustawy przez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że przy ocenie spornego kryterium głównego miejsca działalności organ miał możliwość ograniczenia się do oceny dokumentów i nie miał obowiązku dokonania szczegółowej analizy wszystkich załączonych przez skarżącego dokumentów, podczas gdy obowiązek taki spoczywa na organie na mocy obowiązującego prawa.
W odpowiedzi na skargę Kujawsko-Pomorski Fundusz Pożyczkowy wniósł o jej odrzucenie stwierdzając, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
W piśmie z dnia [...] r. Kujawsko-Pomorski Fundusz Pożyczkowy wniósł o przeprowadzenie dowodu z załączonego dokumentu na okoliczność zamknięcia i całkowitego rozliczenia projektu grantowego oraz przeprowadzenie dowodu z zeznań prezesa zarządu spółki na okoliczność niezasadności roszczeń strony skarżącej oraz zamknięcia i całkowitego rozliczenia projektu grantowego. Strona podniosła, że nie ma już obecnie technicznych ani faktycznych możliwości dokonania ponownej oceny wniosku, bowiem nie dysponuje żadnymi niewypłaconymi środkami finansowymi w ramach projektu, który został zamknięty.
W odpowiedzi na ww. pismo skarżący w piśmie z dnia [...] r. wniósł o dopuszczenie dowodu z dokumentów:
- aktu założycielskiego Kujawsko-Pomorskiego Funduszu Pożyczkowego na okoliczność celu powstania spółki, w szczególności realizacji przez spółkę powierzonych jej przez Samorząd Województwa Kujawsko-Pomorskiego zadań, przez oferowanie podmiotom koncentrującym swoją aktywność na terenie województwa kujawsko-pomorskiego, na równych i niedyskryminacyjnych zasadach zwrotnych instrumentów finansowego wsparcia, działania spółki jako podmiot publiczny, podlegania spółki pod jurysdykcję sądów administracyjnych;
- załącznika nr 3 do uchwały Nr 22/967/20 Zarządu Województwa Kujawsko-Pomorskiego z dnia 10 czerwca 2020 r. na okoliczność realizacji przez organ projektu "Granty na kapitał obrotowy dla mikro i małych przedsiębiorstw" relacji pomiędzy organem a Zarządem Województwa Kujawsko-Pomorskiego oraz organem a skarżącym, działania spółki jako podmiot publiczny, podlegania spółki pod jurysdykcję sądów administracyjnych;
- faktury VAT nr [...], umowy najmu nr 2020010101OS zawartej w O. w dniu [...] r. na okoliczność faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącego na terenie województwa kujawsko-pomorskiego, nieprawidłowej oceny wniosku przez organ.
Skarżący podtrzymał wszystkie zarzuty ze skargi. Podniósł, że nie budzi wątpliwości, iż w niniejszej sprawie istnieje kognicja sądu administracyjnego do rozpatrzenia skargi, gdyż organ działał jako podmiot publiczny, który decydował o rozdysponowaniu publicznych funduszy, co z uwagi na swój doniosły charakter stanowi uzasadnienie dla kontroli przez WSA. Sama rola faktyczna i prawna i na gruncie realizacji zleconego przez województwo projektu i w ramach relacji ze skarżącym nie budzi również wątpliwości. Organ występuje jako podmiot publiczny, działający w oparciu o przepisy krajowe i unijne, w szczególności ustawy wdrożeniowej. W ocenie skarżącego, stanowisko organu co do oceny jego wniosku jest nieprawidłowe, a działania organu niezgodne z przepisami prawa i "Regulaminem naboru" co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący podkreślił, że zgodnie z zasadami naboru ustalonymi przez organ, wypis z CEIDG skarżącego nie mógł być przedmiotem samodzielnej oceny przez organ, a jeśli nawet byłby analizowany to - na dzień oceny wniosku skarżącego przez organ – ww. wypis potwierdzał, że wnioskodawca na dzień [...] r. posiadał stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej w woj. kujawsko-pomorskim, zatem wysunięte przez organ wnioski były nieuzasadnione i sprzeczne ze stanem faktycznym i prawnym. W ocenie strony, nie można również pomijać niespójności stanowiska organu wyrażonego na etapie oceny wniosku oraz na etapie postępowania sądowego. Skarżący zarzucił, że organ w swoich decyzjach (tj. negatywny wynik oceny wniosku o powierzenie grantu oraz odpowiedź na protest) podaje informacje dotyczące pewnych zdarzeń, a następnie w odpowiedzi na skargę przedstawia te same informacje całkowicie przeciwstawne do wcześniej podanych, co rzutuje na ocenę działań organu jako błędnych i nierzetelnych. Powyższe prowadzi do konkluzji, iż ocenia wniosku została przeprowadzona w sposób nieprawidłowy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Na wstępie należy podać, że skarga została rozpoznana na rozprawie odmiejscowionej (zdalnej) w rozumieniu art. 15zzs(4) ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu.
Kontroli sądowej w niniejszej sprawie została poddana informacja Kujawsko-Pomorskiego Funduszu Pożyczkowego spółka z o.o., jako grantodawcy w ramach projektu "Granty na kapitał obrotowy dla mikro i małych przedsiębiorstw" Oś priorytetowa 1. Wzmocnienie innowacyjności i konkurencyjności gospodarki regionu Działanie 1.6 Wspieranie tworzenia i rozszerzania zaawansowanych zdolności w zakresie rozwoju produktów i usług, Poddziałanie 1.6.2 Dotacje dla innowacyjnych MSP, Schemat: Granty na kapitał obrotowy dla mikro i małych przedsiębiorstw - projekt grantowy realizowany w trybie nadzwyczajnym, Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Kujawsko-Pomorskiego na lata 2014-2020 o nieuwzględnieniu protestu strony skarżącej od negatywnej oceny merytorycznej jej projektu.
W niniejszej sprawie zagadaniem spornym w pierwszej kolejności było czy sprawa niniejsza w ogóle podlega kognicji sądów administracyjnych. W tej kwestii Sąd w pełni akceptuje stanowisko zaprezentowane w skardze.
Podstawą ogłoszenia naboru oraz udzielenia grantu w niniejszej sprawie była m.in. ustawa z dnia 3 kwietnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach wspierających realizację programów operacyjnych w związku z wystąpieniem COVID-19 (Dz. U. z 2020 r. poz. 694 z późn. zm., dalej: "ustawa o COVID-19"). Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o COVID 19 "w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r. poz. 1431)". Art. 1 ust. 1 ustawy wdrożeniowej stanowi, że ustawa określa zasady realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, podmioty uczestniczące w realizacji tych programów i polityki oraz tryb współpracy między nimi. Zgodnie z przyjętymi w ustawie wdrożeniowej zasadami realizacji programów operacyjnych, wybór projektów do dofinansowania następuje w trybie konkursowym albo pozakonkursowym tj. na podstawie art. 38 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy wdrożeniowej (wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2021 r., sygn. akt 1 GSK 1383/20, LEX nr 3146044). Nabór w niniejszej sprawie następował w trybie nadzwyczajnym przewidzianym ustawą o COVlD-19, ale w trybie konkursowym, co wskazuje na konieczność zastosowania ustawy wdrożeniowej wprost, a nie odpowiednio.
Na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022r., poz. 329. Dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje przede wszystkim orzekanie w sprawach określonych w art. 3 § 2 p.p.s.a oraz zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. orzekaniu w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Słuszne jest stwierdzenie, że do ustaw szczególnych, przewidujących kontrolę sądów administracyjnych sprawowaną w stosunku do działania organów administracji publicznej zaliczyć trzeba niewątpliwie ustawę wdrożeniową. Już tylko na tej podstawie należy stwierdzić, iż w niniejszej sprawie skarga do WSA przysługuje zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 38 i n. ustawy wdrożeniowej i art. 3 ust. 2 pkt 4 lub ust. 3 p.p.s.a. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego: wyrok z dnia 20 stycznia 2021r. sygn. akt I GSK 1383/20, wyrok z dnia 04 marca 2021r. sygn. akt I GSK 139/21. Przyznanie Stronie prawa do złożenia skargi do sądu administracyjnego w oparciu o przepis art. 61 ustawy wdrożeniowej, oznacza w konsekwencji, iż do niniejszego postępowania realizowanego w ramach projektu grantowego będą miały zastosowanie wszystkie przepisy zawarte w rozdziale 15 "Procedura odwoławcza" ustawy wdrożeniowej.
Zgodnie z art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej, w wyniku rozpatrzenia skargi, sąd może: uwzględnić skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1a); orzec, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1 b); oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia (pkt 2); umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe (pkt 3).
Ocena projektu jest przeprowadzona w sposób naruszający prawo w stopniu mającym istotny wpływ na wynik oceny, kiedy naruszono system realizacji programu operacyjnego zawierający warunki i procedury obowiązujące instytucje uczestniczące w realizacji programów operacyjnych, obejmujące w szczególności zarządzanie, monitorowanie, sprawozdawczość, kontrolę i ewaluację oraz sposób koordynacji działań podejmowanych przez instytucje (wyrok NSA z dnia 30 listopada 2018 r., sygn. akt I GSK 3139/18, dostępne w CBOSA na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl, podobnie jak inne orzeczenia powołane poniżej).
Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie ocena projektu przeprowadzona została z naruszeniem art. 60 ustawy wdrożeniowej. Przepis ten stanowi, że w rozpatrywaniu protestu, w weryfikacji, o której mowa w art. 56 ust. 2, a także w ponownej ocenie, o której mowa w art. 58 ust. 3, nie mogą brać udziału osoby, które były zaangażowane w przygotowanie projektu lub jego ocenę. Przepis art. 24 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio. Przy czym, zgodnie z art. 67 ustawy wdrożeniowej, do procedury odwoławczej nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów.
Jak wynika z przedstawionej do kontroli Sądu dokumentacji postępowania konkursowego, w niniejszej sprawie informację o negatywnej ocenie podpisała podpisem elektronicznym A. W. (k. 39 akt sąd.). Informację o nieuwzględnieniu protestu podpisała również podpisem elektronicznym ta sama osoba A. W. (k. 44 akt sąd.). Zatem, zarówno informację z dnia [...] r. o negatywnej ocenie projektu, jak i informację z dnia [...]. o nieuwzględnieniu protestu, podpisała ta sama osoba – co stanowi o naruszeniu cytowanych wyżej przepisów art. 60 i art. 67 ustawy wdrożeniowej. Podkreślenia wymaga, że stosownie do treści art. 24 § 1 pkt 5 kodeksu postepowania administracyjnego w zw. z art. 67 ustawy wdrożeniowej, pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Stosownie zaś do art. 24 § 4 k.p.a. wyłączony pracownik powinien podejmować tylko czynności niecierpiące zwłoki ze względu na interes społeczny lub ważny interes stron. Unormowanej w przepisach kodeksu postepowania administracyjnego instytucji prawnej wyłączenia pracownika organu przypisuje się funkcje obiektywizmu postępowania i pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. Pierwsza z nich ma służyć temu, aby osoby, które rozstrzygają w sprawie kierowały się tylko przepisami prawa i zebranym materiałem dowodowym. Rozstrzygnięcie ma być zgodne z prawem i oparte na dowodach obrazujących rzeczywisty stan sprawy. Działanie takie sprzyja realizacji drugiej funkcji, czyli pogłębianiu zaufania obywateli do organów państwa. Obywatele muszą mieć pewność, że rozstrzygnięcia są podejmowane przez osoby, które opierają się na zebranym w sprawie materialne dowodowym oraz kierują się tylko przepisami prawa, a nie np. stanowiskiem uprzednio wyrażonym w sprawie (p. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 17 maja 2018 r., sygn. akt II SA/Po 1035/17, Lex nr 2506391). Jak wskazał, Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 7 marca 2005 r. sygn. akt P 8/03 (OTK ZU 2005, nr [...]/A, poz. 20), instytucję tę należy postrzegać, jako służącą realizacji prawa strony do obiektywnego rozstrzygnięcia sprawy.
Stosując odpowiednio art. 24 § 1 k.p.a. w ramach postępowań konkursowych przeprowadzanych w trybie przepisów ustawy wdrożeniowej, należy mieć na uwadze, że instytucja wyłączenia pracownika organu dotyczy zasadniczo spraw związanych z wydawaniem decyzji administracyjnych. Pomimo to, że informacja o negatywnej ocenie projektu nie jest taką decyzją, to z racji odesłania zawartego w art. 60 i art. 67 ustawy wdrożeniowej, w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów tej ustawy należało odpowiednio stosować przepisy k.p.a., normujące instytucję wyłączenia pracownika organu od udziału w sprawie. W świetle bogatego i jednolitego w tym względzie orzecznictwa sądowego regulację art. 60 ustawy wdrożeniowej należy rozumieć szeroko, co oznacza, że każda osoba, która na jakimkolwiek etapie postępowania konkursowego i również przed tym postępowaniem, w jakimkolwiek charakterze i zakresie brała udział w przygotowaniu projektu (wniosku) lub jego ocenie (formalnej lub merytorycznej) podlega wyłączeniu od rozpoznawania protestu. Związek danej osoby z projektem nie musi mieć charakteru bezpośredniego. Zakaz, o którym mowa w tym przepisie dotyczy osób, które poczynając od momentu złożenia projektu do konkursu były zaangażowane w jego rozpatrywanie, w tym również osób, która informowały o wynikach oceny. Przepis art. 60 ustawy wdrożeniowej odnosi się do wszystkich czynności wiążących się z określonym projektem i nie ogranicza się do jego oceny. Nie chodzi zatem tylko o ocenę merytoryczną projektu, ale o każdą czynność z projektem związaną, która znajduje odbicie w dokumentacji dotyczącej danego wniosku. Również podpisanie informacji skierowanej do wnioskodawcy o wynikach oceny projektu, czy o wynikach postępowania odwoławczego, jest czynnością związaną z projektem - w tym przypadku - z oceną projektu. Udział osoby w dokonywaniu tych czynności na jakimkolwiek z etapów rozpatrywania wniosku wyłącza tę osobę od udziału w postępowaniu odwoławczym, w tym od dokonywania ponownej oceny wniosku po uwzględnieniu protestu (p. wyroki NSA: z dnia 23 marca 2018 r., sygn. akt I GSK 153/18, z dnia 6 października 2017 r., sygn. akt II GSK 3048/17, z dnia 18 lutego 2011 r., sygn. akt II GSK 125/11 i z dnia 9 grudnia 2010 r., sygn. akt II GSK 1367/10, z dnia 11 marca 2011 r. sygn. akt II GSK 268/11).
Podzielając powyższe poglądy, Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przez grantodawcę art. 60 ustawy wdrożeniowej. Udział pracownika spółki Kujawsko-Pomorskiego Funduszu Pożyczkowego – A. W. (czego grantodawca nie kwestionuje) w czynnościach zawiązanych z projektem na etapie jego merytorycznej oceny spowodował, że podlegał on wyłączeniu od udziału w czynnościach związanych z rozpatrzeniem protestu. Pomimo tego brał w nich udział, podpisując z ramienia grantodawcy obie informacje skierowane do Skarżącego z dnia [...]. jak i z dnia [...] r.
W tym stanie rzeczy, procedura odwoławcza w związku z postepowaniem konkursowym w sprawie ww. projektu, dokonała się z naruszeniem art. 60 i art. 67 ustawy wdrożeniowej. Z uwagi na gwarancyjny charakter zakazu przewidzianego w art. 60 tej ustawy, jego złamanie jest istotnym naruszeniem prawa, mającym wpływ na wynik oceny. Sytuacja, w której osoba podlegająca wyłączeniu dokonała czynności na etapie rozpatrzenia protestu, podważa również zasadę rzetelności i bezstronności, o której mowa w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej.
Wobec powyższego, przedwczesnym było zajmowanie przez Sąd stanowiska co do merytorycznych zarzutów skargi i prawidłowości oceny wniosku o dofinansowanie, dokonanej przez grantodawcę. W dotychczasowym orzecznictwie słusznie zwraca się uwagę, iż w sytuacji, gdy w wyniku stwierdzenia, że protest został rozpatrzony przez osobę wyłączoną od tej czynności, formułowanie przez sąd ocen co do przyczyn negatywnej oceny i ewentualnych zaleceń stanowiłoby niedopuszczalne zastępowanie właściwych organów w realizacji ich zadań własnych i nie ma nic wspólnego z oceną prawną, o której mowa w art. 153 p.p.s.a. (p. wyroki: NSA z dnia 11 marca 2011 r. sygn. akt II GSK 268/11; WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 18 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Go 998/13). Wadliwość przeprowadzonej procedury odwoławczej na etapie rozpatrzenia protestu skutkuje koniecznością jej powtórzenia i ponownego rozpoznania protestu, zgodnie z prawem. Grantodawca jest zatem zobowiązany do rozpatrzenia protestu przez osobę niepodlegającą wyłączeniu w świetle art. 60 ustawy wdrożeniowej.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) ustawy wdrożeniowej Sąd uwzględnił skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia . O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło