I SA/Bd 1012/14
WyrokWSA w Bydgoszczy2014-12-17
Skład orzekający: Leszek Kleczkowski, Halina Adamczewska-Wasilewicz, Mirella Łent
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji o zabezpieczeniu należności podatkowych jest zgodne z prawem, jeśli podatnik odmówił przyjęcia decyzji, a następnie twierdził, że powinien być reprezentowany przez pełnomocnika, który nie złożył stosownego pełnomocnictwa do akt sprawy?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania było zgodne z prawem. Odmowa przyjęcia decyzji przez podatnika w dniu 13 maja 2014 r. skutkowała uznaniem pisma za doręczone w tym dniu, co oznaczało, że termin na wniesienie odwołania upłynął 27 maja 2014 r. Odwołanie nadane 2 czerwca 2014 r. było wniesione po terminie. Sąd podkreślił, że pełnomocnik może działać w sprawie tylko po złożeniu oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa do akt konkretnej sprawy, czego w niniejszym przypadku nie uczyniono.Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał decyzję o zabezpieczeniu należności podatkowych z tytułu VAT. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji, wskazując na bezskuteczne próby doręczenia decyzji i odmowę jej przyjęcia przez skarżącego w dniu 13 maja 2014 r. Skarżący wniósł skargę, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej poprzez błędne przyjęcie doręczenia decyzji, pomimo ustanowienia pełnomocnika. Skarżący podniósł również swoje problemy zdrowotne i wcześniejsze pełnomocnictwo udzielone P.F., które miało obejmować wszelkie przyszłe czynności.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędzia WSA Mirella Łent Protokolant Starszy sekretarz sądowy Agnieszka Liberda-Koczorowska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi A. M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wniesienia odwołania z uchybieniem terminu oddala skargę
Decyzją z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego
w I. orzekł o dokonaniu na majątku skarżącego zabezpieczenia należności głównej z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące luty i marzec 2011 r.
w przybliżonej kwocie [...] wraz z należnymi odsetkami za zwłokę w kwocie [...]
Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie.
Postanowieniem z dnia [...]. Dyrektor Izby Skarbowej w B. stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego
w art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U.
z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej: "O.p.").
W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniach 25 i 29 kwietnia 2014 r. oraz
12 maja 2014 r. poborca skarbowy podejmował próby osobistego doręczenia stronie zaskarżonej decyzji oraz zarządzenia zabezpieczenia, jednakże okazały się one bezskuteczne z uwagi na nieobecność podatnika. W dniu 13 maja 2014 r. podjęto kolejną próbę doręczenia ww. dokumentów, podczas której skarżący odmówił przyjęcia jakiejkolwiek korespondencji. Zatem biorąc pod uwagę, że doręczenie decyzji nastąpiło z dniem 13 maja 2014 r., ustawowy termin na wniesienie odwołania określony
w art. 223 § 2 pkt 1 O.p. upływał w dniu 27 maja 2014 r. Odwołanie od powyższej decyzji zostało natomiast nadane w dniu 02 czerwca 2014 r., a zatem 6 dni po upływie ustawowego terminu. W złożonym odwołaniu strona nie zawarła wniosku
o przywrócenie terminu.
W skardze strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, zarzucając jej naruszenie art. 153 § 2 i art. 223 § 2 pkt 1 w zw. z art. 136, art. 144, art. 145 § 2
i art. 137 § 3 O.p. poprzez błędne przyjęcie, że doszło do doręczenia podatnikowi decyzji w przedmiocie zabezpieczenia, konsekwencją czego było przyjęcie, ze odwołanie zostało wniesione po upływie 14 dniowego terminu do jego wniesienia, pomimo pominięcia wcześniej ustanowionego pełnomocnika, o czym organ został poinformowany.
W uzasadnieniu skargi strona podała, że jest osobą przewlekle chorą na nerki.
W chwili obecnej jak i w dacie podejmowanych prób doręczenia decyzji z dnia
25 kwietnia 2014 r. skarżący podejmował leczenie szpitalne związane z niewydolnością nerek oraz przygotowaniem do przeszczepu nerki. Problemy zdrowotne skarżącego trwają od kilku lat co było powodem udzielenia przez skarżącego ogólnego pełnomocnictwa do reprezentowania przed Urzędem Skarbowym w I.
W niniejszej sprawie pełnomocnictwo do reprezentowania skarżącego przez P.F. zostało złożone w dniu 23 kwietnia 2010 r., co zostało odnotowane
w repertorium Urzędu Skarbowego w I. Z informacji udzielonych przez pracowników tego organu wynikało, że pełnomocnictwo to miało obejmować również wszelkie przyszłe czynności i postępowania prowadzone w stosunku do skarżącego.
W dniu 13 maja 2014 r. skarżący poinformował poborcę skarbowego, który chciał mu doręczyć korespondencję o tym, że korespondencja ta powinna zostać doręczona jego pełnomocnikowi. Skarżący był przekonany, że również w postępowaniu podatkowym
w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące luty i marzec 2011 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego powinien doręczać wszelką korespondencję ustanowionemu pełnomocnikowi. Skarżący nie był w stanie osobiście podejmować jakichkolwiek czynności, a o zaistniałej sytuacji poinformował swojego pełnomocnika, który niezwłocznie odebrał decyzję w siedzibie urzędu. W związku z powyższym skarżący podniósł, że to informacja udzielona przez pracownika organu podatkowego stanowiła podstawę odmowy przyjęcia korespondencji przez skarżącego w dniu 13 maja 2014 r. Mając na względzie powyższe strona uznała, że zaskarżona decyzja organu pierwszej instancji została doręczona dopiero w chwili odebrania jej przez pełnomocnika w dniu 19 maja 2014 r., a nie w dniu 13 maja 2014 r. w trybie art. 153 § 2 O.p.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności tego postanowienia
z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", wynika, że zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności
z prawem stwierdzić należy, iż postanowienie to nie narusza prawa.
Swoje rozstrzygnięcie Dyrektor Izby Skarbowej oparł na art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. W myśl art. 223 §2 pkt 1 Ordynacji odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia stronie decyzji.
W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że stwierdzenie uchybienia terminowi do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Każde, nawet nieznaczne przekroczenie terminu zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie (por. m.in. wyrok NSA z dnia 6 czerwca 2003 r. SA/Bk 271/2003, wyrok WSA z dnia 29 czerwca 2006 r., III SA/Wa 1085/2006).
W rozpatrywanej sprawie Naczelnik Urzędu Skarbowego w I. decyzją z dnia [...] dokonał na majątku skarżącego zabezpieczenia podatku od towarów i usług w przybliżonej kwocie [...] za luty i marzec 2011 r. wraz
z należnymi odsetkami.
W dniach 25 i 29 kwietnia oraz w dniu 12 maja 2014 r. poborca skarbowy podejmował próby osobistego doręczenia stronie ww. decyzji, jednakże okazały się bezskuteczne z uwagi na nieobecność podatnika (zgodnie z art. 144 O.p. organ może doręczać pisma za pośrednictwem swoich pracowników). W dniu 13 maja 2014 r. podjęto kolejną próbę doręczenia wskazanej decyzji, podczas której skarżący odmówił przyjęcia korespondencji, co odnotowano na zwrotnym potwierdzeniu odbioru (k. 68 akt administracyjnych).
Wskazać należy, że w myśl art. 153 § 1 O.p., jeżeli adresat odmawia przyjęcia pisma przesłanego mu w sposób określony w art. 144, pismo zwraca się z adnotacją
o odmowie jego przyjęcia i datą odmowy. Pismo wraz z adnotacją włącza się do akt sprawy. Zgodnie z § 2 tego artykułu, w przypadkach, o których mowa w § 1, uznaje się, że pismo doręczone zostało w dniu odmowy jego przyjęcia.
W konsekwencji, zdaniem Sądu, organ zasadnie przyjął, że odwołanie od powyższej decyzji zostało wniesione w uchybieniem terminu. Biorąc pod uwagę, że doręczenie decyzji nastąpiło z dniem 13 maja 2014 r., ustawowy termin na wniesienie odwołania, określony w art. 223 § 2 pkt 1 O.p., upływał w dniu 27 maja 2014 r. W myśl art. 12 § 6 ust. 2 O.p., termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego
w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. poz. 1529) albo złożone w polskim urzędzie konsularnym. Odwołanie od powyższej decyzji zostało nadane w dniu 02 czerwca 2014 r., a zatem 6 dni po upływie ustawowego terminu.
W skardze strona podnosi, że organ pierwszej instancji winien uznać za skuteczne pełnomocnictwo złożone w dniu 23 kwietnia 2010 r., co odnotowano
w repertoriun Urzędu Skarbowego w Inowrocławiu, obejmujące również wszelkie przyszłe czynności i postępowania prowadzone w stosunku do skarżącego, i dające umocowanie do działania w imieniu skarżącego P.F. Zatem organ podatkowy, zdaniem strony, winien tej osobie doręczyć decyzję z dnia 25 kwietnia 2014r. orzekającą o dokonaniu zabezpieczenia.
Sąd nie podziela tego stanowiska. Stosownie do art. 136 O.p. strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. Z kolei w myśl art. 137 § 2 O.p. pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone ustnie do protokołu. W przypadku pisemnego pełnomocnictwa, jak stanowi przepis art. 137 § 3 O.p., pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Zgodnie z art. 145 § 2 O.p., jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi.
Z treści art. 137 § 3 O.p. wynika jednoznaczny obowiązek złożenia pełnomocnictwa do akt. Oznacza to, że osoba chcąca działać w sprawie jako pełnomocnik musi złożyć do akt tej konkretnej sprawy pełnomocnictwo lub jego odpis. Organ podatkowy nie ma natomiast podstaw prawnych do zastąpienia pełnomocnika w realizacji obowiązku wynikającego z tego przepisu, ponieważ jest to obowiązek pełnomocnika. Dokument pełnomocnictwa powinien był trafić do akt rozpatrywanej sprawy, jako wyraz woli strony działania w tej konkretnej sprawie za pośrednictwem pełnomocnika i dowód umocowania konkretnej osoby jako właśnie pełnomocnika (por. wyroki NSA: z dnia
11 kwietnia 2008 r., sygn. akt II FSK 128/08; z dnia 30 kwietnia 2009 r., sygn. akt I FSK 131/09; z dnia 12 maja 2009 r., sygn. akt II FSK 519/08; z dnia 8 lipca 2009 r., sygn. akt II FSK 690/08; z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt I FSK 1843/07; z dnia 17 grudnia 2009 r., sygn. akt II FSK 1161/08; z dnia 17 marca 2010 r., sygn. akt I FSK 1802/08;
z dnia 21 maja 2010 r., sygn. akt II FSK 42/09). Należy zatem przyjąć, że dopiero od momentu złożenia pełnomocnictwa do akt konkretnej sprawy aktualizują się procesowe obowiązki i uprawnienia pełnomocnika w określonym postępowaniu. Zgłoszenie pełnomocnictwa musi być konkretne i wskazywać, że dotyczy określonego postępowania i że celem jego złożenia jest reprezentowanie podatnika w tym właśnie postępowaniu (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 2014 r., sygn. akt II FSK 947/12).
W rozpatrywanej sprawie takiego pełnomocnictwa w aktach sprawy dotyczącej zabezpieczenia należności podatkowych, nie było. Należy zauważyć, że dopiero w dniu 14 maja 2014 r. (wpływ do urzędu w dniu 19 maja 2014 r.) skarżący udzielił P.F. upoważnienia do reprezentowania go przed Urzędem Skarbowym
w I. w sprawie prowadzenia czynności zabezpieczających oraz odebrania decyzji. W dniu 20 maja 2014 r. pełnomocnikowi wydano kserokopię decyzji
o zabezpieczeniu (k. 80 akt administracyjnych).
Mając na uwadze, że organ nie naruszył wskazanych w skardze przepisów prawnych, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło