I SA/Bd 1017/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Mirella Łent po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od zarządzenia Referendarza sądowego z dnia 18 stycznia 2016 r. pozostawiającego bez rozpoznania wniosek M. S., R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. S., R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie Zarządzeniem z dnia 18 stycznia 2016 r. wydanym przez Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, pozostawiono bez rozpoznania wniosek M. S., R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Powodem powyższego było niezłożenie ww. wniosku na urzędowym formularzu PPF (brak jego wypełnienia i podpisania, mimo stosownego wezwania). W dniu 15 lutego 2016 r. (wpływ do tut. Sądu) skarżący złożyli sprzeciw na powyższe zarządzenie wskazując, że nie zgadzają się z uzasadnieniem zarządzenia oraz że wypełnianie formularza urąga ich godności i jest bezpodstawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: W pierwszej kolejności podkreślić należy, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. poz. 658). Postępowanie sądowe w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte skargą wniesioną po tej dacie, dlatego zgodnie z art. 2 ustawy nowelizującej, przepis art. 260 p.p.s.a., stosuje się w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą. Zgodnie z tym przepisem rozpatrując sprzeciw od zarządzenia i postanowień Referendarza sądowego, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek składa się o na urzędowym formularzu według wzoru określonego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz.U. z 2015 r., poz 1257). Niezachowanie wymogu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu jest brakiem formalnym, o jakim mowa w art. 49 § 1 w zw. z art. 257 p.p.s.a., który podlega usunięciu przez wezwanie strony do złożenia wniosku na urzędowym formularzu (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08) - w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. Skarżący - wezwani o nadesłanie wypełnionego formularza wniosku o prawo pomocy - zarządzenia tego w zakreślonym terminie nie wykonali. Zauważyć przy tym należy, iż przesyłki sądowe zawierające wezwania do usunięcia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy została skarżącym doręczone. Jak wynika z powyższego skarżący ani w zakreślonym terminie, ani też w terminie późniejszym nie przedłożyli wniosku o prawo pomocy na urzędowym formularzu. Wobec powyższego należało orzec o pozostawieniu tego wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 49 § 2 zd. 1 p.p.s.a. w zw. z art. 260 in fine. Pierwszy z powołanych przepisów stanowi: "Jeżeli strona nie uzupełniła lub nie poprawiła pisma w terminie, przewodniczący zarządza pozostawienie pisma bez rozpoznania", natomiast art. 260 przewiduje, że po wniesieniu sprzeciwu Sąd rozstrzyga kwestie prawa pomocy postanowieniem. Podkreślić również należy, że obowiązek zagwarantowania skutecznego dostępu do sądu nie oznacza konieczności zagwarantowania stronom bezwarunkowego prawa do uzyskania bezpłatnej pomocy prawnej, ani prawa do zwolnienia od kosztów sądowych. Wymóg ponoszenia kosztów postępowania nie stanowi ograniczenia prawa do sądu i jest usprawiedliwiony koniecznością zapewnienia właściwego funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości. Prawidłowe zastosowanie przez sąd przepisów p.p.s.a., poprzez żądanie złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na przesłanym skarżącym formularzu PPF nie jest więc naruszeniem przepisów i norm gwarantujących obywatelowi swobodny dostęp do niezawisłego i bezstronnego sądu. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą jej finansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się jedynie do przypadków, w których strona nie posiada rzeczywiście środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym i wykaże to stosując się do obowiązku przedstawienia swojej sytuacji majątkowej poprzez wypełnienie wszystkich rubryk formularza o przyznanie prawa pomocy. Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji.