I SA/Bd 1108/11

I SA/Bd 1108/11 POSTANOWIENIE Dnia 05 marca 2012r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Liwacz po rozpoznaniu w dniu 05 marca 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Przedsiębiorstwa Handlowo – Usługowego ,,O." sp. z o.o. w B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa Handlowo – Usługowego ,,O." sp. z o.o. w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy I SA/Bd 1108/11 UZASADNIENIE W odpowiedzi na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I z dnia 30 grudnia 2011r. wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł Spółka wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżąca wskazała, że prowadzi działalność w zakresie wynajmu powierzchni magazynowej. Jak wynika z urzędowego formularza PPPr kapitał zakładowy Spółki wynosi [...] zł, wartość środków trwałych wg bilansu za ostatni rok [...] zł. Natomiast za ostatni rok obrotowy wg bilansu skarżąca uzyskała zysk na kwotę [...] zł. Ponadto Spółka nie posiada środków na rachunku bankowym. Postanowieniem z dnia 1108/11 referendarz sądowy odmówił stronie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, podnosząc iż wnioskodawczyni nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku w funkcjonowaniu Spółki. Na powyższe postanowienie Spółka wniosła sprzeciw, w którym podniosła, że wszystkie instytucje państwowe w tym sądy są utrzymywane z podatków obywateli i przedsiębiorstw, co powoduje, iż mając na uwadze wartości przedmiotu sporu 2000 zł oraz wysokość wpisu 500 zł skarżąca obligatoryjnie winna być zwolniona z wszelkiego rodzaju opłat w tej kwestii. Spółka podniosła iż broni się tylko przed kolejnymi organami państwa i nie może być mowy w takiej sytuacji o udzieleniu przez Sąd prawa pomocy ponieważ to nie skarżąca inicjowała bezpodstawne działania Urzędu Miasta. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Stosownie do art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może być przyznane w zakresie całkowitym gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja prawa pomocy jest jednak wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 p.p.s.a. spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności. Konieczne jest również wskazanie, że strona wnosząca o przyznanie prawa pomocy składa stosowny wniosek na urzędowym formularzu (art. 252 § 2 p.p.s.a.). Sporządzony w ten sposób wniosek ma na celu ogólne zobrazowanie sytuacji ekonomicznej wnioskodawcy, która ma dać odpowiedź na pytanie, jakie są jej możliwości finansowe w zakresie poniesienia kosztów postępowania sądowego. W tym miejscu podkreślić należy, że jak słusznie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 25 kwietnia 2008r., sygn. akt: II OZ 322/08 i z dnia 24 czerwca 2008r. sygn. akt: I GZ 147/08 warunkiem przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez wnioskodawcę, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do przyznania mu takiego prawa, co niewątpliwie oznacza, iż ciężar dowodu spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Przyznanie prawa pomocy stanowi odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów sądowych przez strony postępowania, a w związku z tym nie może być stosowane powszechnie. Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 10 stycznia 2005 roku sygn. akt FZ 478/04 podkreślił, że opłaty sądowe stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienia od ponoszenia tego rodzaju danin stanowią odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia wynikającego z art. 84 ustawy zasadniczej. Dlatego muszą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych. Ponadto osoba prawna obowiązana jest wykazać nie tylko, że nie ma adekwatnych środków na poniesienie kosztów postępowania, ale także że nie ma ich, mimo iż podjęła wszelkie niezbędne środki, aby zdobyć fundusze na pokrycie tych wydatków. Jak wynika z urzędowego formularza PPPr kapitał zakładowy Spółki wynosi [...] zł, wartość środków trwałych wg bilansu za ostatni rok [...] zł. Natomiast za ostatni rok obrotowy wg bilansu skarżąca uzyskała zysk na kwotę [...] zł. Tym samym Spółka nie znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej, która uniemożliwiała jej zapłatę wpisu od skargi w kwocie 500 zł, a wręcz przeciwnie gdyż jak sama wskazał jej działalność w ostatnim roku podatkowym przyniosła dochód. Zgodnie z poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w uzasadnieniu postanowienia z dnia 19 listopada 2004 r. sygn. akt FZ 463/04 (niepubl.) podmiot dysponujący wciąż majątkiem, którego wartość wielokrotnie przewyższa wysokość wpisu, nie spełnia przesłanek udzielenia mu prawa pomocy zawartych w art. 246 § 2 p.p.s.a. Ponadto ustosunkowując się do argumentów strony zwartych w sprzeciwie, iż obligatoryjnie winna być zwolniona z ponoszenia kosztów postępowania sądowego z uwagi na fakt opłacania instytucji państwowych w tym sądów z podatków przedsiębiorców wskazać należy, iż zwolnienia przedmiotowe oraz podmiotowe w zakresie kosztów postępowania reguluje art. 239 p.p.s.a., gdzie ustawodawca enumeratywnie wskazał jakie rodzaje spraw oraz jakie podmioty z mocy ustawy są zwolnienie z ponoszenia kosztów postępowania. Okoliczności podnoszone przez stronę nie mieszczą się w zakresie przedmiotowego przepisu. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie znajdując przesłanek dla przyznania skarżąc prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, na mocy art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.