I SA/Bd 111/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Olesińska Sędziowie sędzia WSA Tomasz Wójcik (spr.) sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi E. I. na postanowienie Inne z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia podania bez rozpatrzenia oddala skargę Wnioskiem z dnia [...] lipca 2020 r. E. I. (dalej także Skarżący) wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. (dalej także: SKO, Kolegium, organ) o stwierdzenie nieważności ostatecznych decyzji Burmistrza S. w sprawie wymiaru podatku rolnego wydawanych od 2007 r. którym zarzucił naruszenie przepisów art. 247 § 1 pkt 3 i 7 ustawy z dnia [...] sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r. poz. 1235). Mając na uwadze, że wniosek strony nie był sprecyzowany - zawierał bowiem tylko podstawę prawną żądania, Kolegium wezwało wnioskodawcę do sprecyzowania treści żądania. Wobec niezastosowania się podatnika do wezwania podanie pozostawione zostało bez rozpatrzenia. W złożonym zażaleniu Skarżący podniósł, że niezrozumiałe i krzywdzące jest dla niego naliczanie podatku w zobowiązaniu łącznym a nie podatku rolnym i organ tej kwestii dotąd nie rozstrzygnął. Na tej podstawie Skarżący wniósł o uchylenie postanowienia o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020 r. po ponownym rozpatrzeniu sprawy, postanowiło zaskarżone postanowienie utrzymać w mocy. Organ podał, że z uwagi, iż zażalenie nie spełniało warunków wynikających z treści art. 168 § 3 Ordynacji podatkowej Skarżący został wezwany do uzupełnienia zażalenia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia zażalenia bez rozpatrzenia. W wezwaniu sprecyzowano, że uzupełnienie zażalenia nastąpić powinno przez sfomułowanie zarzutów przeciwko postanowieniu, określenie istoty i zakresu żądania będącego przedmiotem zażalenia i ewentualnego wskazania dowodów uzasadniających to żądanie. W zakreślonym terminie Skarżący nie uzupełnił zażalenia zakresie wymagań określonych w art. 168 § 3 w związku z art. 222 i art. 235 Ordynacji podatkowej. W piśmie stanowiącym odpowiedź na wezwanie wskazał on, że czuje się pokrzywdzony i że jego żądanie jest oczywiste. W złożonej skardze Skarżący podał, że nie dostrzega żadnych braków formalnych podania, żadnych przesłanek uniemożliwiających rozpatrzenie sprawy. Zdaniem Skarżącego zawarł on wszystkie niezbędne do rozpoznania podania informacje. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi postanowień ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Postanowienie podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa będące podstawą wznowienia postępowania lub inne naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a." – lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na wstępie należy zauważyć, że Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym. Jak stanowi art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W kontrolowanej sprawie zaistniała przesłanka do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. Przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich mowa w art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, na podstawie tego przepisu, jest przy tym niezależne od woli stron (por. wyrok NSA z dnia [...] czerwca 2019 r., sygn. akt II OSK 1867/17, publ.: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, [...]). Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. utrzymujące w mocy postanowienie tego organu w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności. Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem stwierdzić należy, że postanowienie to nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie go z obrotu prawnego. Zgodnie z art. 168 § 2 Ordynacji podatkowej, podanie powinno zawierać co najmniej treść żądania, wskazanie osoby, od której pochodzi, oraz jej adres (miejsca zamieszkania lub zwykłego pobytu, siedziby albo miejsca prowadzenia działalności) lub adres do doręczeń w kraju, identyfikator podatkowy, a w przypadku nierezydentów - numer [...] serię paszportu lub innego dokumentu stwierdzającego tożsamość, lub inny numer identyfikacyjny, o ile nie posiadają identyfikatora podatkowego, a także czynić zadość innym wymogom ustalonym w przepisach szczególnych. Brak któregokolwiek z wymienionych elementów stanowi brak formalny podania, o którym mówi art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej. W przypadku stwierdzenia, że podanie jest dotknięte jedną ze wskazanych wad formalnych, organ podatkowy jest obowiązany wezwać wnoszącego podanie do uzupełnienia jego braków w ustawowo określonym 7-dniowym terminie. Nieuzupełnienie w tym czasie wskazanych przez organ braków powoduje konieczność pozostawienia samego podania bez rozpatrzenia. W myśl art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy wydaje wówczas postanowienie o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia, na które przysługuje zażalenie. W związku z powyższym należy zauważyć, że we wniosku o stwierdzenie nieważności Skarżący powołał się na się na art. 247 § 1 pkt 3 i 7 Ordynacji podatkowej. Przepisy te stanowią o stwierdzeniu nieważności decyzji ostatecznej, która: - została wydana z rażącym naruszeniem (pkt 3), - zawiera wadę powodującą jej nieważność na mocy wyraźnie wskazanego przepisu prawa (pkt 7). Kolegium pismami z dnia [...] lipca 2020 r. oraz [...] sierpnia 2020 r. wezwało Skarżącego do wskazania treści żądania wskazując, że powołanie jedynie jego podstawy prawnej nie jest wystarczające, gdyż kluczowe znaczenie ma to, czy treść wniosku, zawarte w nim informacje w istocie rzeczy pozwalają na ustalenie jakiej decyzji wniosek dotyczy. Organ zasadnie wskazał przy tym na art. 249 Ordynacji podatkowej, który w § 1 przewiduje, że organ podatkowy wydaje decyzję o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, jeżeli w szczególności: żądanie zostało wniesione po upływie 5 lat od dnia doręczenia decyzji lub sąd administracyjny oddalił skargę na tę decyzję, chyba że żądanie oparte jest na przepisie art. 247 § 1 pkt 4. W związku z tym SKO zauważyło, że skutecznie można domagać się stwierdzenia nieważności decyzji poczynając od 2015 r., przy czym decyzje wydawane w zakresie podatku rolnego od 2015 do 2019 roku były przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy i zostały prawomocnie rozstrzygnięte. Jak stwierdziło Kolegium to samo dotyczy rozstrzygnięć dotyczących lat 2007-2014, przy czym stwierdzono nieważność niektórych decyzji Burmistrza S.. Powyższe zdaniem Sądu uzasadniało skierowanie do Skarżącego wezwań do usunięcia braków wniosku o stwierdzenie nieważności poprzez określenie treści żądania w kontekście powołanych w nim przesłanek nieważności określonej decyzji ostatecznej (art. 247 § 1 pkt 3 i 7 Ordynacji podatkowej). Należy zgodzić się z organem, że złożone w odpowiedzi na wezwania uzupełnienia wniosku nie pozwalają organowi na ustalenie jaka decyzja jest przedmiotem wniosku Skarżącego. Powyższe uzasadnia nadto okoliczność, że jak wynika z orzecznictwa WSA w Bydgoszczy, w przedmiocie podatku rolnego i podatku od nieruchomości wydawano w odniesieniu do tych samych okresów rozliczeniowych nie tylko decyzje wymiarowe, ale również w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 3 lipca 2018 r., sygn. akt I SA/Bd 21/18, publ.: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, [...], dalej: CBOSA). Jednocześnie, w ocenie Sądu, zwrócić należy uwagę na uchybienie, jakiego organ dopuścił się w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przedstawiając szeroką argumentację na tle art. 222 oraz art. 168 § 3 Ordynacji podatkowej. Trzeba wskazać, że rozważania SKO w tym zakresie nie są spójne z sentencją zaskarżonego rozstrzygnięcia, w którym utrzymano w mocy postanowienie o pozostawieniu bez rozpatrzenia podania – wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Następstwem stwierdzenia okoliczności wymienionych w art. 222 Ordynacji podatkowej byłoby wydanie ostatecznego postanowienia o pozostawieniu środka zaskarżenia bez rozpatrzenia na podstawie art. 228 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Ponadto z akt sprawy nie wynika, aby wniosek o stwierdzenie nieważności nie został podpisany stosownie do art. 168 § 3 Ordynacji podatkowej. Kolegium zresztą do uzupełnienia takiego braku Skarżącego nie wzywało. Jakkolwiek można odnieść wrażenie, że ta część uzasadnienia znalazła się w nim przypadkowo, omyłkowo, to nie zmienia to postaci rzeczy, że organ niewątpliwie dopuścił się w ten sposób uchybienia. Niemniej jednak zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. podstawą uwzględnienia skargi jest inne (niż dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd mając na uwadze, że w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia zawarł sformułowanie o utrzymaniu w mocy postanowienia wydanego w pierwszej instancji, uwzględniając okoliczności wynikające z akt sprawy uznał, że stwierdzone uchybienie nie miało wpływu na wynik sprawy w sposób ujęty w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Jednocześnie wyjaśnić należy, że postanowienie pozostawiające podanie bez rozpatrzenia jest rozstrzygnięciem o charakterze procesowym, formalnym i jako takie nie tworzy stanu rzeczy osądzonej w kwestii nieważności decyzji ostatecznej (por. np. wyrok WSA w Krakowie z dnia 5 lutego 2021 r., sygn. akt I SA/Kr 1195/20 i wyrok WSA w Białymstoku z dnia 5 sierpnia 2021 r., sygn. akt II SA/Bk 300/21 publ.: CBOSA). Ocenie sądowej podlega jedynie prawidłowość czynności procesowej, jaką było pozostawienie podania bez rozpatrzenia, poza zakresem tej sprawy pozostaje natomiast ocena przesłanek nieważności decyzji i kontrola legalności decyzji ostatecznych w aspekcie podnoszonej ich kwalifikowanej wadliwości. Reasumując, w ustalonym stanie faktycznym zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę. T. Wójcik A. O. H. Adamczewska-Wasilewicz