I SA/Bd 118/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wójcik Sędziowie Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) Sędzia WSA Urszula Wiśniewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 23 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi S. B., K. B. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 7 stycznia 2025 r. nr UP-16/2025 w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek uchyla zaskarżoną decyzję Decyzją z [...] grudnia 2023 r. rozpoznając wniosek S. B. - jako małżonka K. B. prowadzącej działalność gospodarczą - o umorzenie należności z tytułu składek z powodu trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej, Inne odmówił umorzenia należności z tytułu składek. Zdaniem organu nie wystąpiła w sposób bezsporny żadna z przesłanek uzasadniających uznanie należności za całkowicie nieściągalne zgodnie z art. 28 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1230 ze zm.; zwanej dalej: "u.s.u.s."). We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący podkreślił, że organ nie uwzględnił okoliczności opieki nad przewlekle chorym synem, a w sprawie ma również zastosowanie rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r. nr 141, poz. 1365; zwane dalej: "rozporządzeniem"). Decyzją z dnia [...] stycznia 2024 r. Inne utrzymał w mocy ww. decyzję z [...] grudnia 2023 r. Rozpoznając wniesioną skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z 14 maja 2024 r., sygn. akt I SA/Bd 180/24 uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą. Sąd stwierdził, że doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 28 ust. 3 pkt 2, 3, 4 i 4b u.s.u.s. oraz § 3 ust. 1 rozporządzenia w związku z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. - w wyniku przyjęcia, że sprawa nie podlega ocenie w kontekście tych przepisów. Decyzją z dnia [...] października 2024 r. Inne ponownie odmówił umorzenia należności z tytułu składek. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący podkreślił, że zachodzą przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 1, 2, 3 rozporządzenia. Pozbawienie żony prawa do świadczeń oraz utrudnienie prowadzenia działalności gospodarczej uznał jako nadzwyczajne zdarzenie, w wyniku którego żona ponosiła straty materialne i finansowe. Zaznaczył, że w decyzji organu zamieszczono nieprawdziwe informacje dotyczące miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem. W pisemnych wyjaśnieniach powołując się na wyrok Sądu z 14 maja 2024 r. skarżący m.in. zaznaczył, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ powinien wszechstronnie rozważyć sytuację skarżącego i rodziny, w tym chorobę syna. Zdaniem skarżącego, organ wydając decyzję nie zastosował się do powinności wskazanych przez sąd, dokonał nieprawidłowych wyliczeń dotyczących dochodów osiąganych w gospodarstwie domowym. Skarżący podkreślił, że spłata należności z tytułu składek odbywa się kosztem niezbędnych potrzeb życiowych jego i rodziny, a organ działa na szkodę płatnika składek utrudniając żonie skarżącego prowadzenie działalności gospodarczej. Decyzją z dnia [...] stycznia 2025 r. Inne utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] października 2024 r. Organ podał, że z uwagi na fakt, iż skarżący nie przedłożył aktualnego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, posłużył się dokumentami pozostającymi w aktach sprawy od chwili wpływu pierwszego wniosku o umorzenie. Wskazał, że skarżący jest żonaty. Od [...] kwietnia 2021 r. pobiera świadczenie emerytalne w wysokości [...] zł brutto (1.397,20 zł netto) miesięcznie. Nie posiada dochodu z innych źródeł, nie pobiera zasiłku z pomocy społecznej i nie korzysta z innych form pomocy. Ponosi stałe wydatki: z tytułu opłat eksploatacyjnych [...] zł oraz koszty leczenia w wysokości [...] zł. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z: żoną - K. B., która osiąga dochód w wysokości [...] zł netto miesięcznie, na który składa się świadczenie emerytalne [...] zł netto oraz przychód z prowadzonej działalności gospodarczej [...] zł, córką - J. B., która nie osiąga dochodu oraz synem - Ł. B., który osiąga dochód w wysokości [...] zł netto miesięcznie. Skarżący posiada zobowiązania finansowe spłacane w ramach układu ratalnego z tytułu podatków za 2023 r. w kwocie [...]zł, po [...] zł miesięcznie. Jest współwłaścicielem domu położonego w P. o powierzchni 220 m2. Nie posiada majątku ruchomego i praw majątkowych. Posiada wierzytelności z tytułu opłat za ścieki od PUG P. w wysokości [...] zł. W prognozie poprawy sytuacji materialnej skarżący wskazał umorzenie przez ZUS zadłużenia z tytułu składek żony. Podał, że zwiększenie dochodu z działalności gospodarczej stało się niemożliwe, z uwagi na brak dostępu do kredytu bankowego oraz konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym i całkowicie niezdolnym do pracy synem, która pozbawia żonę możliwości uzyskania dochodu na opłacenie należności z tytułu składek. Skarżący podkreślił, że pandemia koronowirusa miała niekorzystny wpływ na prowadzenie działalności gospodarczej przez żonę. Ponadto organ ustalił, że skarżący nie posiada majątku ruchomego. Jest właścicielem we wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej terenów mieszkaniowych o powierzchni [...] ha w P. obciążonych hipoteką przymusową na rzecz ZUS. Organ podał, że dokonał analizy kwestii przedawnienia i uznał, iż w decyzji z [...] października 2024 r. prawidłowo stwierdzono, że należności z tytułu składek są wymagalne i nie uległy przedawnieniu. Powołując się na treść przepisów ustawy podniósł, że należności z tytułu składek (w tym także odsetki za zwłokę, koszty upomnienia, opłata dodatkowa) mogą być umarzane tylko w przypadku stwierdzenia ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem art. 28 ust. 3a u.s.u.s. Analizując przesłanki wystąpienia całkowitej nieściągalności określone w art. 28 ust. 3 pkt 1-6 ww. ustawy, organ podał, że przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 1 u.s.u.s. nie wystąpiła z przyczyn oczywistych. Przesłanki określone w art. 28 ust. 3 pkt 2, 3, 4 i 4b u.s.u.s. nie mają zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ skarżący nie prowadził działalności gospodarczej, z tytułu której powstały zaległości składkowe, ale za zobowiązania płatnika - K. B. odpowiada jako mąż majątkiem wspólnym na podstawie art. 29 § 1 Ordynacji podatkowej. Przesłanka określona w art. 28 ust. 3 pkt 4a u.s.u.s. nie zachodzi w niniejszej sprawie, ponieważ wysokość nieopłaconych składek przekracza kwotę kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym. Przesłanka określona w art. 28 ust. 3 pkt 4c u.s.u.s. nie zachodzi, ponieważ nie ogłoszono upadłości, o której mowa w części III w tytule V ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe. Przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s. nie zachodzi dlatego, że naczelnik urzędu skarbowego bądź komornik sądowy nie stwierdził braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Przesłanka opisana w art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s. nie zachodzi - nie jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne, ponieważ organ dokonał hipotecznego zabezpieczenia należności z tytułu składek w księdze wieczystej i może ich dochodzić z tego składnika majątkowego. Ponadto K. B. nadal prowadzi działalność gospodarczą i spłaca zadłużenie wobec ZUS w układzie ratalnym. Zdaniem organu, skoro nie zachodzą przesłanki pozwalające na stwierdzenie całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek, uniemożliwia to pozytywne rozstrzygnięcie wniosku w żądanym zakresie na podstawie art. 28 ust. 3 u.s.u.s. Następnie organ wskazując na treść przepisów podał, że podjął czynności zmierzające do ustalenia czy w sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 28 ust. 3a w związku z art. 32 u.s.u.s. i § 3 ust. 1 rozporządzenia. Zdaniem organu przesłanka wymieniona w § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia nie ma zastosowania w sprawie, ponieważ skarżący nie prowadził działalności gospodarczej, z tytułu której powstały zaległości w opłacaniu składek. W zakresie wystąpienia niniejszej przesłanki organ stwierdził, że zgromadzone dowody w trakcie toczącego się postępowania nie wskazują na to, że zadłużenie powstało na skutek nadzwyczajnych zdarzeń losowych, natomiast jest wynikiem nieopłacania w ustawowym terminie płatności składek w czasie prowadzonej działalności gospodarczej przez K. B.. Przesłanka wymieniona w § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia ma zastosowanie w sytuacji, w której konieczność uregulowania ciążących zobowiązań doprowadziłaby zobowiązanego do likwidacji działalności gospodarczej. Odnosząc się do przesłanki dotyczącej sytuacji zdrowotnej wynikającej z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, organ zaznaczył, że jej wystąpienie uwarunkowane jest nie tylko istnieniem przewlekłej choroby osoby zobowiązanej lub członka jej rodziny, ale także skutkiem choroby w postaci pozbawienia takiej osoby możliwości uzyskania dochodu. W tym kontekście skarżący powołał się na problemy zdrowotne swoje, żony oraz syna. Do akt sprawy przedłożył dokumentację medyczną, z której wynika że posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydanym na stałe przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w I. z [...] kwietnia 2006 r. Syn - Ł. B. jest całkowicie niezdolny do pracy do [...] czerwca 2027 r., od 2007 jest pod kontrolą psychiatryczną z powodu zdiagnozowanej schizofrenii paranoidalnej i z tego tytułu jest uprawniony do świadczenia rentowego, które stanowi rekompensatę z powodu utraty zdolności do pracy zarobkowej. Żona skarżącego posiadała orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności od [...] kwietnia 2004 r. do [...] kwietnia 2006 r. oraz od [...] maja 2006 r. do [...] maja 2009 r. wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w I.. Organ zauważył, że wskazane problemy zdrowotne z całą pewnością są utrudnieniem w codziennej egzystencji, lecz nie stanowią wystarczającej podstawy do umorzenia należności, gdyż nie pozbawiają skarżącego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego ich opłacenie. Źródłem utrzymania zarówno skarżącego jak i jego małżonki są świadczenia emerytalne, wypłacane niezależnie od stanu zdrowia i co roku przewidziana jest ich waloryzacja. Pomimo trudności zdrowotnych i sprawowanej opieki nad synem, żona skarżącego - K. B. od [...] stycznia 1999 r. aktywnie prowadzi dzielność gospodarczą. To sugeruje, zdaniem organu, że jej sytuacja zdrowotna, jak również członków rodziny, nie była jedynym czynnikiem wpływającym na powstanie zadłużenia. Nigdy nie zrezygnowała z pracy, z uwagi na konieczność opieki nad chorym członkiem rodziny i nie podlegała z tego tytułu do ubezpieczeń. Organ wyjaśnił, że podstawą umorzenia zaległości z tytułu składek nie jest bowiem sam fakt zaistnienia choroby, a jedynie trudny stan majątkowy będący efektem tej choroby. Analizując przesłankę z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia organ zaznaczył, że nie odnosi się ona do subiektywnego odczucia dłużnika o dolegliwości z powodu konieczności zapłacenia zaległych składek, lecz oznacza obiektywną, wyjątkową sytuację, która zagraża podstawowemu bytowi zobowiązanego lub jego rodziny. Zatem ograniczone możliwości płatnicze, podnoszone przez skarżącego, jako jeden z argumentów, nie mogą być uznane za wystarczającą podstawę umorzenia zaległości. Organ podkreślił, że dokonując rozeznania sytuacji finansowej płatnika każdorazowo zobligowany jest do analizy dochodów osiąganych w rodzinie na podstawie minimum socjalnego ustalonego [...] grudnia 2024 r. przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych, które za III kwartał 2024 r. dla czteroosobowego gospodarstwa pracowniczego wyniosło [...] zł i jest niższe od wykazanego przez skarżącego dochodu we wspólnym gospodarstwie domowym. Natomiast wyższym od ustalonego przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych minimum egzystencji w 2023 r., które dla czteroosobowego gospodarstwa pracowniczego wyniosło [...] zł. Organ dodał, że nie neguje kosztów związanych ze stanem zdrowia syna skarżącego. Jednocześnie zaznaczył, że w trakcie postępowania skarżący nie wykazał, aby w związku z powołaną trudną sytuacją finansową korzystał z jakiejkolwiek formy pomocy skierowanej do osób wymagających wsparcia ze strony wyznaczonych do tego podmiotów. Prowadzi to, zdaniem organu, do wniosku, że skarżący posiada środki finansowe wystarczające na zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych, bez konieczności sięgania po wsparcie z instytucji socjalnych. Ponadto skarżący dysponuje środkami finansowymi, aby regulować inne zobowiązania finansowe. Fakt posiadania zobowiązań wobec innych niż ZUS wierzycieli, nie stanowi przesłanki do umorzenia należności z tytułu składek. Każdy z wierzycieli może dochodzić swoich należności zgodnie z przepisami prawa, a ZUS dodatkowo realizuje ważny interes społeczny. Poza tym córka skarżącego, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, zarejestrowana jest w Powiatowym Urzędzie Pracy w I. bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. To oznacza, że po jej stronie nie istnieją żadne przeciwskazania do podjęcia pracy, z której osiągnięty dochód poprawiłby sytuację finansową rodziny. Zdaniem organu, analiza ustalonych w postępowaniu faktów nie prowadzi do wniosku, że sytuacja skarżącego nosi znamiona ubóstwa. K. B. podjęła się spłaty należności w układzie ratalnym zawartym [...] stycznia 2020 r., z której się wywiązuje. To z kolei świadczy o możliwościach finansowych do ponoszenia wysiłku celem regulowania zadłużenia. W złożonej skardze skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącego jego bardzo trudna sytuacja rodzinna, zdrowotna i materialna jest uzasadnionym przypadkiem do zastosowania art. 28 ust. 3a u.s.u.s. i wydanego na jego podstawie rozporządzenia. Skarżący nie zgodził się z twierdzeniem zawartym w decyzji o nieprzedłożeniu aktualnego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym. Wyjaśnił, że zastosował się do uzasadnienia wyroku sądu i złożył nowe dowody na poparcie argumentacji o zasadności wniosku. Skarżący nie zgodził się z organem, że do dyspozycji gospodarstwa domowego pozostaje kwota [...]zł, albowiem organ powinien odjąć od tej kwoty [...]zł, co stanowi spłatę zawartego z Zakładem układu ratalnego. Zatem do dyspozycji czteroosobowego gospodarstwa pozostaje [...] zł. Skarżący podkreślił, że niniejsza sprawa jest wyjątkowa, ponieważ zadłużenie żony jest następstwem rażących nieprawidłowości jakich dopuścili się pracownicy ZUS zaniżając podstawę wymiaru składek za sierpień 2005 r. bez zgody i wiedzy małżonki oraz rozpatrując wniosek żony z dnia [...] listopada 2005 r. o wyrażenie zgody na opłacenie składki po terminie za sierpień 2005 r. - po około 10 latach. Zdaniem skarżącego w sprawie zachodzi też przesłanka z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym synem. Co do prowadzonej przez żonę działalności gospodarczej skarżący wyjaśnił, że miesięczny dochód wynosi [...] zł. Zwiększenie dochodu z działalności gospodarczej jest niemożliwe z uwagi na brak dostępu do kredytu bankowego na wsparcie i rozwój firmy oraz z powodu konieczności opieki nad chorym synem. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W piśmie z dnia [...] marca 2025 r. skarżący ustosunkował się do argumentacji zawartej w odpowiedzi na skargę. Podkreślił, że w niniejszej sprawie zastosowanie znajdują trzy przesłanki z rozporządzenia. Dodał, że umowa o rozłożenie na raty należności realizowana jest kosztem niezbędnych potrzeb życiowych. Z uwagi na brak środków nie wykonuje niezbędnych remontów w domu. Skarżący ponownie podkreślił, że szkoda wyrządzona przez Zakład płatnikowi – K. B. wynikająca z rażących nieprawidłowości Zakładu, jest nadzwyczajnym zdarzeniem powodującym, że opłacenie należności mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności. Skarżący zaznaczył, że dochód jego rodziny, tj. [...] zł jest niższy od minimum socjalnego, a od tej kwoty należy odjąć [...] zł, jako spłatę układu ratalnego. Minimum socjalne wynosi natomiast [...] zł, zatem kwota pozostająca w gospodarstwie jest o [...] zł niższa od wskazanego minimum socjalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: I. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. z punktu widzenia zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze z zm.), dalej: "p.p.s.a.", wynika, że zaskarżona decyzja podlega uchyleniu wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd nie jest związany granicami skargi, co oznacza, że skarga powinna zostać uwzględniona, jeśli tylko sąd, niezależnie od zarzutów i wniosków w niej sformułowanych, stwierdzi istnienie któregoś z naruszeń prawa, powodujących wzruszenie zaskarżonej decyzji. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że narusza ona prawo w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. II. Przedmiotem sporu w rozpatrywanej sprawie jest kwestia zasadności odmówienia skarżącemu umorzenia przez ZUS należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne wraz z odsetkami za zwłokę – dotyczących osoby prowadzącej działalność gospodarczą będącej jednocześnie płatnikiem tych składek - w kwocie [...]zł. Składki te związane są z działalnością gospodarczą prowadzoną przez żonę skarżącego - K. B., zaś z wnioskiem o ich umorzenie wystąpił skarżący. Zaskarżona decyzja została wydana w następstwie uchylenia poprzedniej decyzji odmawiającej skarżącemu prawa do umorzenia należności składkowych, wyrokiem WSA w Bydgoszczy z dnia 14 maja 2024 r., sygn. akt I SA/Bd 180/24. Zgodnie więc z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Przepisy art. 153 p.p.s.a. mają charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa, jako podstawy do wydania decyzji. W ponownym postępowaniu organ nie może formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem sądu, lecz zobowiązany jest do podporządkowania mu się w pełnym zakresie, a uchybienie temu obowiązkowi stanowi naruszenie prawa, skutkujące koniecznością uchylenia aktu, wydanego w kolejnym postępowaniu administracyjnym, gdy strona akt ten zaskarży do sądu administracyjnego. Należy zauważyć, że wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 14 maja 2024 r., sygn. akt I SA/Bd 180/24 stał się prawomocny w toku instancji. Zawarte w nim wskazania i wyrażona ocena prawna są wiążące. W podanym wyroku WSA w Bydgoszczy stwierdził, że doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 28 ust. 3 pkt 2, 3, 4 i 4b u.s.u.s. oraz § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, w związku z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. - w wyniku przyjęcia, że sprawa nie podlega ocenie w kontekście tych przepisów. Obecnie zatem ocenić należy, czy wykonane zostały zalecenia Sądu zawarte w ww. wyroku. III. Przechodząc do oceny zaskarżonej decyzji podać należy, że z przepisów art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s. wynika, iż należności z tytułu składek mogą być przez ZUS umarzane w całości lub w części tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a. Całkowita nieściągalność zachodzi w sytuacjach wskazanych w art. 28 ust. 3 pkt 1-6 u.s.u.s., a zatem gdy: 1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie; 2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2022 r. poz. 1520 oraz z 2023 r. poz. 825, 1723, 1843 i 1860); 3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa; 4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym; 4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym; 4b) nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym; 4c) ogłoszono upadłość, o której mowa w części III w tytule V ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe; 5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję; 6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Z przywołanych przepisów prawa wynika, że decyzja w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek ma charakter uznaniowy, co oznacza, iż organ ma prawo wyboru treści rozstrzygnięcia. Jednak wybór taki nie może być dowolny i musi wynikać z wszechstronnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. W przypadku stwierdzenia braku przesłanek w sprawie umorzenia zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, konieczne jest uzasadnienie takiego stanowiska, z powołaniem się na konkretne dowody lub fakty. W niniejszej sprawie, organ analizując stan faktyczny nie stwierdził ww. ustawowych przesłanek przemawiających za możliwością umorzenia należności ZUS, ostatecznie konkludując, że brak jest podstaw do zastosowania przepisów umożliwiających umorzenie należności składkowych na podstawie art. 28 ust. 2 i 3 u.s.u.s., a stanowisko to tut. Sąd ocenia jako uprawnione w świetle materiału dowodowego. Podać należy, że w toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono, iż przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 1 u.s.u.s. nie wystąpiła z przyczyn oczywistych. Przesłanki określone w art. 28 ust. 3 pkt 2, 4 i 4b u.s.u.s. nie mają zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ skarżący nie prowadził działalności gospodarczej, z tytułu której powstały zaległości składkowe. Także przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 3 u.s.u.s. nie zachodzi, gdyż skarżący nie prowadził działalności gospodarczej, z tytułu której powstały zaległości składkowe, ale ponosi odpowiedzialność za zadłużenie z tytułu składek jako małżonek dłużnika odpowiadający majątkiem wspólnym na podstawie art. 29 § 1 Ordynacji podatkowej. Jednocześnie wskazać należy, że skarżący posiada dochód z pobieranego świadczenia emerytalnego i jest współwłaścicielem na prawach współwłasności majątkowej ustawowej małżeńskiej nieruchomości, na której ZUS dokonał zabezpieczenia hipotecznego, a ponadto ma następców prawnych - żonę, córkę, syna. Przesłanka określona w art. 28 ust. 3 pkt 4a u.s.u.s. nie zachodzi w niniejszej sprawie, ponieważ wysokość nieopłaconych składek, o umorzenie których wnosi skarżący przekracza kwotę kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym - zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 5 stycznia 2021 r. w sprawie wysokości kosztów upomnienia doręczanego zobowiązanemu przed wszczęciem egzekucji administracyjnej (Dz. U. z 2021 r., poz. 67), wysokość kosztów upomnienia wynosi 16,00 zł. Przesłanka określona w art. 28 ust. 3 pkt 4c u.s.u.s. nie występuje, ponieważ nie ogłoszono upadłości, o której mowa w części III w tytule V ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe. Przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s. nie zachodzi, gdyż naczelnik urzędu skarbowego bądź komornik sądowy nie stwierdził braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Przesłanka opisana w art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s. nie zachodzi, bowiem nie jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne, ponieważ organ dokonał hipotecznego zabezpieczenia należności z tytułu składek w księdze wieczystej nr [...] i może ich dochodzić z tego składnika majątkowego. Ponadto K. B. nadal prowadzi działalność gospodarczą i spłaca zadłużenie wobec ZUS w układzie ratalnym. Organ zatem w zaskarżonej decyzji dokonał oceny sprawy w kontekście także przesłanek określonych w art. 28 ust. 3 pkt 2, 3, 4 i 4b u.s.u.s. Z podanych względów tut. Sąd uznaje za prawidłową ocenę organu, co do niewystąpienia w sprawie całkowitej nieściągalności z przyczyn, o których mowa w art. 28 ust. 2 i 3 u.s.u.s. i w tej części uznaje za wykonane zalecenia Sądu z ww. wyroku. IV. Wobec tego kwestią, która pozostaje do rozważenia są przesłanki z przywołanego rozporządzenia w związku z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. Przy czym wyjaśnić należy, że w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. przewidziana jest możliwość umorzenia w uzasadnionych przypadkach należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Przepisy art. 28 ust. 3a u.s.u.s. i wydanego na jego podstawie rozporządzenia dotyczą wyłącznie należności z tytułu składek ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami tych składek, tzn. osób, które opłacają składki za siebie. Skoro wniosek dotyczy należności z tytułu składek żony będącej jednocześnie płatnikiem tych składek, to podlega on rozpatrzeniu także w kontekście art. 28 ust. 3a u.s.u.s., co w poprzednim wyroku zostało przesądzone. Z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne wynika, że Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku: 1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych; 2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności; 3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Podkreślić należy, że ustawodawca określając przesłanki umorzenia należności w tych przepisach nie odwołał się do okoliczności takich jak wiedza o istnieniu należności, czy cechy osobiste zobowiązanego, jego postawa życiowa, dotychczasowe wywiązywanie się z zobowiązań publicznoprawnych. Zdaniem tut. Sądu w sprawie prawidłowa jest ocena organu, co do niewystąpienia przesłanek wskazanych w § 3 ust. 1 pkt 2 i 3 tego rozporządzenia, a przedstawiona argumentacja w decyzji z powołaniem się na okoliczności i dowody, zasługuje na akceptację. W tym kontekście zasadnie organ podnosi, że powstanie zadłużenia nie było wynikiem klęski żywiołowej bądź szczególnego zdarzenia, ale było wynikiem nieopłacania w ustawowym terminie składek w czasie prowadzonej działalności gospodarczej. Ryzykiem prowadzenia działalności gospodarczej nie można natomiast obciążać Inne. W konsekwencji uprawnione jest stwierdzenie o niespełnieniu się przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Zasadne są też wywody organu w zakresie braku przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia. Wprawdzie skarżący powołuje się na zły stan zdrowia swój i członków rodziny, przedstawia dokumentację medyczną, jednakże nie wyczerpuje to tej przesłanki, pomimo dostrzeżenia przez tut. Sąd chorób, z którymi boryka się skarżący i członkowie jego rodziny w tym w szczególności syn. Podnieść należy, że z akt sprawy administracyjnej wynika, że skarżący posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydanym na stałe przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w I. [...] kwietnia 2006 r. Syn Ł. B., jak wynika z dokumetów, jest całkowicie niezdolny do pracy do [...] czerwca 2027 r., od 2007 jest pod kontrolą psychiatryczną z powodu zdiagnozowanej schizofrenii paranoidalnej i z tego tytułu jest uprawniony do świadczenia rentowego, które stanowi rekompensatę z powodu utraty zdolności do pracy zarobkowej. Z kolei żona posiadała orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności od [...] kwietnia 2004 r. do [...] kwietnia 2006 r. oraz od [...] maja 2006 r. [...] maja 2009 r., wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w I.. Inne uznał za udokumentowane problemy zdrowotne skarżącego i członków jego rodziny, wskazując, że z całą pewnością są utrudnieniem w codziennej egzystencji, lecz nie stanowią wystarczającej podstawy do umorzenia należności, gdyż nie pozbawiają skarżącego i jego żony możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego ich opłacenie. W tym kontekście zasadnie organ podniósł, że źródłem utrzymania skarżącego i jego żony są świadczenia emerytalne, które są wypłacane niezależnie od stanu zdrowia, a ponadto co roku przewidziana jest ich waloryzacja. Nie można też nie zauważyć, że pomimo trudności zdrowotnych i sprawowanej opieki nad synem, żona skarżącego od 1 stycznia 1999 r. prowadzi działalność gospodarczą. W takiej sytuacji uprawniona jest argumentacja organu, że sytuacja zdrowotna żony, jak również członków rodziny (w tym przede wszystkim syna), nie była jedynym czynnikiem wpływającym na powstanie zadłużenia. Co więcej żona skarżącego nie zrezygnowała z pracy, z uwagi na konieczność opieki nad chorym członkiem rodziny i nie podlegała z tego tytułu do ubezpieczeń. W pełni na akceptację zasługuje wyjaśnienie organu, że przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia muszą być spełnione kumulatywnie, to znaczy, że przewlekła choroba osoby zobowiązanej lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny musi pozbawiać ją możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacanie należności. Podstawą wystąpienia przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia nie jest bowiem sam fakt zaistnienia choroby przewlekłej. Dla zrealizowania się przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia nie wystarczy stwierdzenie choroby przewlekłej zobowiązanego lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, lecz jeszcze fakt, że musi ona pozbawiać zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu. Choroba zatem skarżącego lub członka rodziny musiałaby być przewlekła i to tego rodzaju, że uniemożliwiałaby uzyskiwanie dochodu. Przy czym skarżący i jego żona otrzymują dochody w postaci świadczenia emerytalnego, a syn świadczenia rentowego. Ponadto żona skarżącego prowadzi działalność gospodarczą. Jak już wyżej podano, z dokumentacji znajdującej się w aktach administracyjnych wynika, że skarżący posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydanym na stałe przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w I. z [...] kwietnia 2006 r. Żona skarżącego posiadała orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności od [...] kwietnia 2004 r. do [...] kwietnia 2006 r. oraz od [...] maja 2006 r. [...] maja 2009 r. wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w I.. Z orzeczeń tych wynika, że wobec skarżącego i jego żony nie stwierdzono konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, jak również współudziału na co dzień opiekuna w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji. Z kolei syn Ł. B., jak wynika z dokumentacji, jest całkowicie niezdolny do pracy do [...] czerwca 2027 r., od 2007 r. jest pod kontrolą psychiatryczną z powodu zdiagnozowanej schizofrenii paranoidalnej i z tego tytułu jest uprawniony do świadczenia rentowego, które stanowi rekompensatę z powodu utraty zdolności do pracy zarobkowej. W tym kontekście Sąd zauważa, że czym innym jest stwierdzenie całkowitej niezdolności do pracy, a czym innym stan przewlekłej choroby wymagający konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Z orzeczenia lekarza orzecznika ZUS ani z innego dokumentu znajdującego się w aktach administracyjnych nie wynika, aby wobec syna zachodziła konieczność sprawowania opieki jako nad przewlekle chorym członkiem rodziny, nie stwierdzono konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, co pozbawiałoby zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności składkowych. Skoro żona skarżącego prowadzi działalność gospodarczą, pobiera świadczenie emerytalne, skarżący również pobiera takie świadczenie, a raty są spłacane, to w oparciu o przedłożone dokumenty nie można stwierdzić, że przesłanka z § 3 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia występuje. Podkreślić należy, że dla oceny tej przesłanki nie są istotne subiektywne odczucia, lecz dowody (dokumenty) wystawione przez uprawnione podmioty. W konsekwencji wskazana przesłanka umorzenia należności nie występuje, a ocena ZUS w tym zakresie jest poprawna. V. Sąd za przedwczesną natomiast uznał ocenę co do braku przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, tj. czy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Istotna bowiem jest okoliczność ustalenia rzeczywistego, aktualnego stanu majątkowego i finansowego skarżącego oraz jego rodziny (pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym). Z zebranego materiału dowodowego wynika, że skarżący od [...] kwietnia 2021 r. pobiera świadczenie emerytalne w wysokości [...] netto miesięcznie, nie posiada dochodu z innych źródeł, nie pobiera zasiłku z pomocy społecznej, nie korzysta z innych form pomocy. Żona skarżącego - K. B. osiąga dochód - według oświadczenia – w wysokości [...] zł netto miesięcznie, na który składa się świadczenie emerytalne [...] zł netto oraz dochód z prowadzonej działalności gospodarczej [...] zł. Córka J. B. nie osiąga dochodu. Syn Ł. B. osiąga dochód w wysokości [...] zł netto miesięcznie (świadczenie rentowe). Skarżący wraz z żoną są właścicielami na prawach wspólności majątkowej małżeńskiej nieruchomości o powierzchni [...] ha w P., dla których Sąd Rejonowy w I. prowadzi księgę wieczystą nr [...], obciążoną hipoteką przymusową na rzecz ZUS. Organ podał, że skarżący nie posiada majątku ruchomego i praw majątkowych. Ponosi zobowiązania finansowe spłacane w ramach układu ratalnego z tytułu podatków za 2023 r. w kwocie [...]zł, po [...] zł miesięcznie. Organ – powołując się na pismo skarżącego z [...] sierpnia 2024 r. (wpływ do ZUS) - podniósł, że koszty związane z utrzymaniem domu wynoszą: - podatek od nieruchomości i opłata za wywóz śmieci - [...] zł; - P.U.G. P. - [...] zł; - zakup paliwa gazowego - [...] zł; - zakup węgla - [...] zł; - opłaty za energię elektryczną - [...] zł; - opłata ubezpieczenia PZU - [...] zł. Zatem organ ustalił, że miesięczne koszty utrzymania skarżącego i jego rodziny wynoszą [...] zł oraz koszty leczenia [...] zł. Ponadto podał, że skarżący posiada zobowiązania finansowe spłacane w ramach układu ratalnego z tytułu podatków za 2023 r. w kwocie [...]zł, po [...] zł miesięcznie. Posiada wierzytelności z tytułu opłat za ścieki od PUG P. w wysokości [...] zł. Następnie ZUS podał wysokość dochodów osiąganych w rodzinie na podstawie minimum socjalnego ustalonego [...] grudnia 2024 r. przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych za III kwartał 2024 r., które dla czteroosobowego gospodarstwa pracowniczego wyniosło [...] zł i stwierdził, że jest ono niższe od wykazanego dochodu we wspólnym gospodarstwie domowym skarżącego i członków jego rodziny. Natomiast wyższe od ustalonego przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych minimum egzystencji w 2023 r., które dla czteroosobowego gospodarstwa pracowniczego wyniosło [...] zł. Powyższa istotna konkluzja związana jest z tym, że organ odwołał się do przedłożonej przez skarżącego dokumentacji z prowadzanej działalności gospodarczej żony (ewidencja przychodów) i podał, iż w lipcu 2024 r. łączny przychód wynosił [...] zł. Ta kwota została przyjęta przez organ do wyliczenia dochodu rodziny i tym samym miała wpływ na porównanie osiąganego dochodu z minimum socjalnym oraz minimum egzystencji. Organ zatem do wyliczenia dochodu rodziny przyjął wysokość przychodu [...] zł, a nie dochód w kwocie [...]zł, o co wnioskował skarżący. Sąd zauważa, że według oświadczenia skarżącego na poniesione wydatki w ramach działalności gospodarczej składają się: zakupy - [...] zł, ZUS - [...] zł, podatek - [...] zł, opłata za usługi księgowe - [...] zł, paliwo - [...] zł, co w konsekwencji powoduje, że dochód został wyliczony w kwocie [...]zł. Sąd nie podziela stanowiska organu, że w powyższej sytuacji należało do wyliczenia dochodu rodziny zaliczyć przychód z działalności gospodarczej. W ocenie Sądu przychód należało pomniejszyć o rzeczywiście poniesione wydatki, bowiem w ten sposób uzyskuje się realną kwotę dochodu, którą dysponuje rodzina. Nie chodzi przecież o ustalenie fikcyjnego dochodu, lecz rzeczywistą i wymierną jego wysokość. Oczywistym przecież jest, że w ramach działalności gospodarczej, aby osiągnąć dochód należy ponieść uprzednio wydatki i to często wysokie w stosunku do osiąganego przychodu. Przyjmowanie, że dochód jest równy przychodowi, wypacza wyliczenie dochodu rodziny i czyni jego ustalenie niezgodne ze stanem faktycznym. Jest też wysoce krzywdzące dla rodziny, która faktycznie nie dysponuje wyliczoną kwotą rzekomego dochodu, która praktycznie jest sumą dochodu z tytułu świadczeń emerytalno-rentowych i przychodu z działalności gospodarczej żony skarżącego. W związku z tym, w przypadku niepodważenia przez organ wielkości przychodu oraz wydatków w ramach działalności gospodarczej, organ przyjmie je w kwocie podanej przez skarżącego. Następnie organ dokona wręcz matematycznego wyliczenia, jaka jest łączna wysokość aktualnego dochodu rodziny, na którą składa się: dochód ze świadczeń emerytalno-rentowych i dochód (nie przychód) z tytułu prowadzenia przez żonę skarżącego działalności gospodarczej (w zaskarżonej decyzji kwoty łącznego dochodu nie wymieniono w sposób jednoznaczny). Następnie organ poda wysokość wydatków rodziny (nie będących wydatkami z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, bowiem te pomniejszają przychód z działalności gospodarczej przy wyliczaniu odrębnie dochodu z tej działalności). Po czym uwzględni w ramach wydatków rodziny nie tylko np. koszty eksploatacyjne, leczenia, podatek od nieruchomości, ale także koszty wyżywienia i ubrania. Wskazywane natomiast przez organ dodatkowe świadczenie pieniężne w postaci trzynastej i czternastej emerytury, powinno być proporcjonalnie doliczone do wyliczenia średniego miesięcznego dochodu rodziny. To dopiero pozwoli na ustalenie czy i w jakiej wysokości występuje nadwyżka dochodu realnego nad wydatkami rodziny skarżącego. Takie ustalenia są niezbędne także do wniosku, czy rzeczywiście spłata w ratach zaległych składek jest dokonywana kosztem minimum socjalnego bądź minimum egzystencji rodziny, co podnosi skarżący. Powyższe ustalenia dopiero pozwolą na stwierdzenie czy występuje przesłanka z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, czego obecnie tut. Sąd nie przesądza. Od razu Sąd także zastrzega, że nawet stwierdzenie wystąpienia tej przesłanki nie oznacza, iż ZUS obowiązany będzie automatycznie uwzględnić wniosek skarżącego. Oznacza to wyłącznie, że obowiązany jest ocenić sprawę w ramach uznania administracyjnego (o ile stwierdzi wystąpienie tej przesłanki), a tut. Sąd nie przesądza aktualnie tego rozstrzygnięcia. Sąd zauważa, że jeżeli wystąpiły zmiany w zakresie osiąganego dochodu oraz ponoszonych wydatków, stanu zdrowia - w stosunku do danych wynikających z akt administracyjnych, to skarżący jest obowiązany do ich pisemnego wskazania. Tut. Sąd zaznacza, że jeżeli organ domaga się złożenia kolejnego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym w formie ustalonego druku, to obowiązany jest wezwać stronę do jego złożenia w wyznaczonym terminie. Jednocześnie złożenie uzupełniającego oświadczenia w formie pisma (jak uczynił to skarżący w piśmie z dnia [...] sierpnia 2024 r.) jest w pełni dopuszczalne i nie może stanowić podstawy zarzutu, lecz podlega ocenie jak każdy inny dowód w sprawie. W konsekwencji - w ocenie tut. Sądu – przedwczesne byłoby przesądzanie obecnie, czy występuje w sprawie przesłanka z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, tj. czy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodziny możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Ponadto wyjaśnić należy, że użycie przez ustawodawcę zarówno w art. 28 ust. 2, jak i w ust. 3a u.s.u.s. oraz w ww. rozporządzeniu zwrotu "mogą być umarzane" oznacza dopuszczenie możliwości orzeczenia o umorzeniu składek, przy zaistnieniu okoliczności wskazanych w tych aktach prawnych. Dopuszczenie możliwości orzeczenia o umorzeniu należności nie oznacza jednak, że wystąpienie okoliczności mogących stanowić przesłankę orzeczenia o umorzeniu należności obliguje organ do wydania decyzji orzekającej umorzenie zaległych należnych składek. Przez użycie sformułowania "mogą być umarzane" ustawodawca usankcjonował możliwość wydawania decyzji tzw. "uznaniowych". Oznacza to, że pomimo zaistnienia przesłanek, które pozwoliłyby na ewentualne umorzenie zaległości, organ nie musi tych zaległości umorzyć. Jest natomiast zobligowany do wykazania, dlaczego orzekł o odmowie umorzenia zaległych należności, co wymaga należytego ustalenia wszystkich okoliczności sprawy i ich oceny. Nie ma natomiast znaczenia dla sprawy kwestia terminu załatwienia wniosku z 2005 r., bowiem tego typu okoliczności nie stanowią przesłanki umorzenia należności z ww. ustawy lub z rozporządzenia. Sąd zatem nie przesądza przyszłego rozstrzygnięcia, lecz wyłącznie wskazuje, że ustalenie czy występuje, czy nie występuje przesłanka z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia nie może być obecnie dokonane i wymaga dalszego badania. Sąd zwraca uwagę, że ustanowiona w art. 7 k.p.a. i doprecyzowana w art. 77 § 1 k.p.a. zasada prawdy obiektywnej nakłada na organ administracji publicznej obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania - art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych i w wyniku tego niepełną jego ocenę oraz narusza przepisy prawa materialnego - § 3 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia poprzez przedwczesne uznanie, że przesłanka ta nie występuje. Podkreślenia wymaga, że z kolei skarżący ubiegający się o umorzenie zaległości, zobowiązany jest wykazać, że przesłanki zostały spełnione składając stosowne dowody na poparcie swoich argumentów. To skarżący najlepiej zna swoją i członków rodziny sytuację materialną oraz zdrowotną i powinien ją rzetelnie - z zachowaniem jej aktualności - przedstawić organowi. Wobec tego, że sprawa wraca do organu, skarżący będzie miał możliwość ponownego, rzetelnego i aktualnego przedstawienia swojej sytuacji, bowiem składanie dowodów na etapie postępowania sądowoadministracyjnego jest – co do zasady – spóźnione. W związku z tym przedkładanie Sądowi dokumentów (w tym dokumentacji medycznej) nie może odnieść skutku. W pierwszej bowiem kolejności należy je złożyć do organu, który dokona ich oceny łącznie z pozostałym materiałem dowodowym. Skarżący powinien stosować się do wezwań organu i w wyznaczonym terminie skrupulatnie je wykonać. Jednocześnie Sąd zauważa, że nie ma uprawnienia do umorzenia zaległych składek, jak również nie może nakazać organowi udzielenia ulgi. VI. Mając powyższe na uwadze, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz c) p.p.s.a.