I SA/Bd 130/17
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2017-03-23
Skład orzekający: Mariusz Pawełczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w postępowaniu przed sądem administracyjnym, wykazując, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym może zostać przyznane wyłącznie wtedy, gdy wnioskodawca wykaże, że poniesienie kosztów postępowania przekracza jego możliwości majątkowe i spowoduje uszczerbek w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny. Wnioskodawca, prowadząc działalność gospodarczą o znacznych rozmiarach i osiągając dochody, nie wykazał takiego stanu, wobec czego odmówiono przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Wnioskodawca R. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącej podatku VAT za okres lipiec-wrzesień 2013 r. Wnioskodawca przedstawił oświadczenie o stanie majątkowym i dochodach, wykazując prowadzenie działalności gospodarczej oraz posiadanie majątku i zobowiązań finansowych. Przedłożył również dokumenty finansowe, w tym zeznania podatkowe, deklaracje VAT oraz księgi przychodów i rozchodów.Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej (obecnie: Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B.) z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za lipiec, sierpień i wrzesień 2013 r. oraz orzeczenie o odpowiedzialności spadkobiercy za zobowiązania podatkowe zmarłego spadkodawcy postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy
W dniu [...] lutego 2017r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożony na urzędowym formularzu PPF wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, którego miesięczny dochód wynosi od [...] zł do [...] zł. Jako majątek wnioskodawca wskazał mieszkanie o pow. [...] m˛, samochód [...] rok produkcji [...], samochód ciężarowy [...], [...] – leasing, [...] – leasing, [...] – leasing. W rubryce zobowiązania i stale wydatki skarżący wskazał: kredyt hipoteczny – [...] zł; czynsz za mieszkanie – [...] zł; raty leasingowe – [...] zł; pożyczka gotówkowa – [...] zł; czynsz najmu lokalu pod działalność gospodarczą – [...] zł; opłaty za media lokalu w którym prowadzona jest działalność gospodarcza [...] zł; media za mieszkanie – [...] zł; alimenty na dziecko - [...] zł
W odpowiedzi na zarządzenie referendarza sądowego skarżący przedłożył: akt notarialny; zeznania podatkowe za lata 2014-2015; wyciągi z rachunków bankowych; umowę pożyczki; umowy leasingu; deklaracje VAT-7 za okres od sierpnia 2016r. do stycznia 2017r.; księgę przychodów i rozchodów za 2014r. 2015r., 2016r. oraz 2017r.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016r. poz. 718 ze zm.) – dalej zwana "p.p.s.a." - prawo pomocy w zakresie częściowym, czyli takim, jakiego przyznania domaga się skarżący, może zostać przyznane, w razie wykazania przez wnioskodawcę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z cytowanego przepisu wynika, że dla przyznania prawa pomocy konieczne jest niewątpliwe udowodnienie, że poniesienie kosztów postępowania przekracza możliwości majątkowe strony.
Wniosek strony nie zasługuje na uwzględnienie.
Jak wynika z przedłożonych dokumentów skarżący prowadzi działalność gospodarczą w znacznym rozmiarze, o czym świadczą: przedłożone zeznania podatkowe za lata 2014-2015, deklaracje VAT-7 oraz księgi przychodów i rozchodów za lata 2014-2017. Za lata 2014-2016 skarżący uzyskał dochód w kwotach [...]zł, [...] zł oraz [...] zł. Z powyższych danych wynika, że rozmiary prowadzonej działalności nie świadczą o trudnej sytuacji skarżącego na rynku. Rozmiar obrotów wskazuje, że skarżący może część środków pieniężnych przeznaczonych na finansowanie działalności gospodarczej (na nabycie towarów i usług pozostałych skarżący w okresie od sierpnia 2016r. do stycznia 2017r. wydatkował kwotę [...]zł), wygospodarować na pokrycie kosztów sądowych. O możliwościach płatniczych skarżącego świadczy choćby fakt, że w dalszym ciągu prowadzi on działalność gospodarczą.
Odnosząc się do okoliczności spłaty kredytu i pożyczki wskazać należy, że obowiązek spłaty zobowiązań finansowych ma oczywiście wpływ na sytuację majątkową strony, nie stanowi jednak przesłanki, która przesądziłaby o zwolnieniu skarżącej od kosztów sądowych. W orzecznictwie wielokrotnie wyjaśniano, że przedkładanie należności o charakterze prywatnoprawnym nad publicznoprawnymi nie może skutkować przerzuceniem ciężaru finansowania postępowań sądowoadministracyjnych strony na Skarb Państwa (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z [...] czerwca 2013 r., sygn. akt I FZ 224/13).
Zdaniem orzekającego skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych niniejszego postępowania.
Zaakcentować również należy, że instytucja prawa pomocy nie bez przyczyny określana jest często mianem "prawa ubogich", prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionych obiektywnie możliwości uzyskania środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego z jakichkolwiek źródeł. Skarżący do takich osób nie należy.
Ponadto, odnosząc się do obaw strony, iż z uwagi na skomplikowany charakter sprawy nie jest w stanie należycie bronić swoich interesów, podnieść należy, że na etapie, na którym znajduje się sprawa ustawa p.p.s.a. nie wymaga, by brał w niej udział zawodowy pełnomocnik. W art. 134 § 1 p.p.s.a. prawodawca postanowił zaś, że sąd orzekając rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami, wnioskami skargi, jak też powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że ocenia sprawę w jej całokształcie i z urzędu bierze pod uwagę ewentualne nieprawidłowości postępowania podatkowego.
Z tych powodów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło