I SA/Bd 138/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kruppik- Świetlicka (spr.) Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant: Referent- stażysta Katarzyna Gołda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2018 r. sprawy ze skargi H. W. M. i M. K. - spółka z o. o. w B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. (obecnie: Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B.) z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. na rzecz H. W. M. i M. K. - spółka z o. o. w B. kwotę 2207zł (słownie: dwa tysiące dwieście siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SA/Bd 138/18 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. określił spółce zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu dokonanego w dniu [...] września 2008 r. nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki BMW 745, pojemność silnika 4.423 cm3, rok prod. 2006, w wysokości [...] zł. W wyniku złożonego odwołania, Dyrektor Izby Celnej w T. decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, z uwagi na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego postępowania w znacznej części. Decyzją z dnia [...] października 2013 r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. określił spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki BMW 745 w wysokości [...] zł. Rozpatrując ponownie złożone odwołanie, decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję W wyniku wniesienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 14 października 2014 r., sygn. akt I SA/Bd 858/14 uchylił zaskarżoną decyzję. Zdaniem Sądu, w przedmiotowej sprawie zastrzeżenia budzi sposób ustalenia średniej wartości rynkowej samochodu na rynku krajowym. Wątpliwości budzi także ustalona wartość auta na rynku niemieckim. Odnosząc się do kwestii zawieszenia biegu terminu przedawnienia Sąd stwierdził, że w aktach sprawy brak jest postanowienia o przedstawieniu zarzutu M. K. i S. K.. Sąd wskazał, aby organ uzupełnił materiał dowodowy o przedmiotowe postanowienie oraz dokonał oceny, czy zawiadomienie o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zostało skutecznie doręczone. W wydanym orzeczeniu Sąd nie podzielił natomiast zarzutu spółki, że pojazd w momencie nabycia miał niesprawną nawigację satelitarną, nie był wyposażony w aktywny tempomat, jak również niesprawne było pokrętło sterujące panelu sterowania e-drive. Ponownie rozpatrując sprawę, decyzją z dnia [...] marca 2015 r. Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odnosząc się w pierwszej kolejności do kwestii przedawnienia wskazał, że zawiadomieniem z dnia [...] listopada 2013 r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. zawiadomił podatnika o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia przedmiotowego zobowiązania podatkowego. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że zostało ono doręczone w dniu [...] listopada 2013 r., a więc jeszcze przed upływem terminu przedawnienia. Przesyłkę odebrała księgowa A. R.. Wobec powyższego organ stwierdził, że termin przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki BMW 745 uległ zawieszeniu z dniem [...] sierpnia 2013 r. Odnosząc się do przedmiotu sprawy, wobec braku jakichkolwiek dowodów potwierdzających, że pojazd był uszkodzony, organ uznał, że zakupiony przez podatnika samochód, w dniu jego wewnątrzwspólnotowego nabycia, był sprawny i nie posiadał żadnych uszkodzeń czy braków. Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że organ pierwszej instancji zasadnie określił stronie na podstawie art. 80 ust. 1, art. 80 ust. 2 pkt 2, art. 80 ust. 3 pkt 3, art. 81 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 82 ust. 3, art. 82a ust. 2 u.p.a. wysokość należnego podatku akcyzowego w kwocie [...]zł. W ocenie organu w związku z powyższym, w przedmiotowej sprawie istniały podstawy do wszczęcia procedury weryfikacyjnej i określenia przez organ podatkowy wysokości podstawy opodatkowania. Spółka nie zgodziła się z rozstrzygnięciem organu i wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, którą Sąd wyrokiem z dnia 25 sierpnia 2015 r. o sygn. akt I SA/Bd 567/15 oddalił. Sąd uznał, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonej decyzji jest prawidłowy i nie budził wątpliwości Sądu. Wskazał, że stan prawny został już oceniony w sprawie, co wynika z wyroku WSA w Bydgoszczy z dnia 14 października 2014 r., I SA/Bd 858/14, który stosownie do art. 153 p.p.s.a. wiąże w sprawie tak Sąd jak i organy, co do oceny prawnej i wskazań. W ocenie Sądu organ wywiązał się z zaleceń wyroku WSA z 2014 r. i mógł ostatecznie do podstawy orzekania przyjąć, iż zadeklarowana przez podatnika kwota (25.000 EUR) nie mieści się w granicach cenowych właściwych dla rynku niemieckiego. W związku z tym istniały podstawy do wszczęcia procedury weryfikacyjnej i określenia przez organ podatkowy wysokości podstawy opodatkowania. Sąd uznał także, że organ wywiązał się również zaleceń co do zastosowania art. 70 § 1 pkt 6 O.p. (termin przedawnienia uległ zawieszeniu). Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem Sądu spółka złożyła skargę kasacyjną wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz uchylenie decyzji Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] marca 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 13 grudnia 2017 r. sygn. akt I GSK 2352/15 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy. NSA stwierdził, że Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku dokonał wadliwej kontroli, czy organ należycie wykonał zalecenia i wytyczne Sądu przedstawione w wyroku z dnia 14 października 2014 r. Sąd nie zajął jednoznacznego stanowiska, czy doręczenie zawiadomienia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia w dniu [...] listopada 2013 r. księgowej A. R. czyniło je skuteczne, wobec czego doszłoby do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zgodnie z art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Sąd nie wziął też pod uwagę orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie skutków braku poinformowania pełnomocnika o okolicznościach zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych. Sąd I instancji dopuścił się naruszenia art. 153 P.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 191 Ordynacji podatkowej. Wobec powyższych Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że rozpoznanie pozostałych zarzutów jest przedwczesne, jako że pierwszoplanowym i zasadniczym zagadnieniem jest rozpatrzenie zarzutu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, zważył co następuje: Sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny (art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.). W konsekwencji, ponownie orzekający w tej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny związany oceną prawną i oceną ustaleń faktycznych wyrażoną w ww. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt I GSK 2352/15 i nie mógł kontrolować legalności zaskarżonej decyzji w oderwaniu od stanowiska Sądu kasacyjnego wyrażonego w uzasadnieniu wskazanego wyroku. W niniejszej sprawie pierwszoplanowym i zasadniczym zagadnieniem było rozstrzygnięcie, czy doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego. Jak wskazał NSA w ww. wyroku – w tym kierunku poszły też wytyczne wskazane przez Sąd I instancji w wyroku z dnia 14 października 2014 r. sygn. akt I SA/Bd 858/14. Wówczas tut. Sąd w uzasadnieniu wyroku podniósł, że postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. przedstawiono członkom Zarządu skarżącej firmy, tj. M. K. i S. K. zarzut popełnienia przestępstwa skarbowego z art. 56 § 2 ustawy z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy. Sąd wówczas wskazał, że w aktach administracyjnych brak było postanowień o przedstawieniu zarzutów, wobec czego Sąd, jak stwierdził, nie mógł ustosunkować się do tej kwestii. Ustalono, że Naczelnik Urzędu Celnego w B. wysłał zawiadomienie o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia, datowane na [...] listopada 2013r., które zostało doręczone w dniu [...] listopada 2013 r., w siedzibie Spółki księgowej A. R., nie zostało zaś doręczone pełnomocnikowi. Sąd zlecił organowi ocenę, czy zawiadomienie zostało skutecznie doręczone. Po wyroku, organ odwoławczy w decyzji z dnia [...] marca 2015 r. uznał doręczenie zawiadomienia z [...] listopada 2013 r. za skutecznie doręczone, co w konsekwencji pozwoliło na uznanie, ze doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia i pozwoliło organom na dalsze procesowanie sprawy. Decyzja ta została zaskarżona do tut. Sądu, który wyrokiem z dnia 25 sierpnia 2015 r. w sprawie I SA/Bd 567/15 oddalił skargę uznając za organem, iż zawiadomienie to zostało skutecznie doręczone spółce. Nadto wobec zarządu spółki zostało wszczęte postępowanie karnoskarbowe, o czym zarząd posiadł wiedzę, skoro przedstawiono mu zarzuty. Skarga kasacyjna skarżącej został uwzględniona przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, który uwzględniając argumenty co do naruszenia art. 70 § 1, art. 70 § 6 ust. 1 O.p. wyrokiem z dnia 13 grudnia 2017r. I GSK 2352/15 uchylił powyższy wyrok i uznał, że tut. Sąd nie odniósł się do orzecznictwa NSA, z którego wynika, że pominięcie pełnomocnika w toku czynności postępowania podatkowego, uniemożliwienia stronie ochronę jej praw i interesów. Strona postępowania, ustanawiająca pełnomocnika, chroni się przed skutkami nieznajomości prawa, a jeżeli organ pomija pełnomocnika w toku czynności, to niweczy skutki staranności strony. Według NSA to stanowisko wynika z ustalonej linii orzecznictwa. Na potwierdzenie NSA przywołał wyroki NSA: z dnia 7 września 2017 r. sygn. akt II FSK 2193/15, z dnia 27 kwietnia 2017 r. sygn. akt I FSK 1806/15, z dnia 4 marca 2016 r. sygn. akt I FSK 1446/14, z dnia 29 grudnia 2016 r., sygn. akt I FSK 359/15, z dnia 8 listopada 2016 r. sygn. akt I GSK 97/15. W opinii NSA doszło do naruszenia art. 153 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 191 Ordynacji podatkowej, gdyż Sąd dokonał wadliwej oceny, czy organ należycie wykonał zalecenia i wytyczne Sądu przedstawione w wyroku WSA w Bydgoszczy z dnia 14 października 2014 r. w sprawie I SA/Bd 858/14. Dlatego niniejszy skład orzekający mając na względzie zarówno zalecenia z wyroku z dnia 14 października 2014 r. I SA/Bd 858/14, wydaną po tym wyroku decyzję organu z dnia [...] marca 2015 r. oraz wyrok tut. Sądu z dnia 25 sierpnia 2015 r. w spawie I SA/Bd 567/15, kierując się oceną prawną z wyroku NSA z dnia 13 grudnia 2017 r. I GSK 2352/15 – stwierdza, że zawiadomienie z dnia [...] listopada 2013 r. o zawieszeniu biegu przedawnienia nie zostało skutecznie doręczone pełnomocnikowi ustanowionemu w sprawie. Zgodnie bowiem z pełnomocnictwem z dnia [...] lipca 2002 r. (k. 77 akt administracyjnych) zarząd spółki H. udzielił pełnomocnictwa radcy prawnemu J. G. z Kancelarii Radcy Prawnego "D." w B. do występowania przed osobami trzecimi, sądami oraz organami administracji we wszystkich sprawach pozostających w związku z prowadzoną przez spółkę działalnością gospodarczą. Należy wskazać, że jeżeli podatnik ustanawia pełnomocnika do reprezentowania jego interesów (praw i obowiązków) w postępowaniu kontrolnym, oznacza to, że jest on uprawniony do reprezentowania strony (podatnika) we wszystkich czynnościach tego postępowania, które nie wymagają jej osobistego udziału, w tym do odbierania zawiadomień wystosowanych w trybie art. 70c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (por. wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2017 r. sygn. akt I FSK 1806/15). Także w wyroku z dnia 9 grudnia 2016 r. o sygn. akt I FSK 359/15 sformułowano następującą tezę: "Nie ulega bowiem wątpliwości, że jeśli podatnik prawidłowo ustanowił pełnomocnika i zawiadomił o tym w odpowiednim czasie organ podatkowy, to w przypadku zaistnienia wymogu poinformowania o wskazanej przyczynie zawieszenia biegu terminu przedawnienia, stosowne pismo organ ten doręcza pełnomocnikowi, zgodnie z art. 145 § 2 O.p. Z całą zaś pewnością, jeśli w takim przypadku wyśle je bezpośrednio do strony a ta pisma owego nie podejmie, czy to wprost przez odmowę jego przyjęcia, czy nie odbierze tzw. awizowanej przesyłki (świadomie lub nieświadomie), nie będzie możliwe uznanie skuteczności doręczenia w tym zakresie z powodu wadliwego wskazania adresata przesyłki (strony zamiast jej pełnomocnika)." W tym miejscu należy przywołać wyrok WSA w Kielcach z dnia 19 października 2017 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Ke 492/17, który porusza kwestię skutków pominięcia pełnomocnika podatnika w doręczeniu zawiadomienia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, z którym tut. skład się zgadza. Reasumując należy stwierdzić, że jeżeli podatnik ustanawia pełnomocnika do reprezentowania jego interesów (praw i obowiązków) w postępowaniu kontrolnym, oznacza to, że jest on uprawniony do reprezentowania strony (podatnika) we wszystkich czynnościach tego postępowania, które nie wymagają jej osobistego udziału, w tym do odbierania zawiadomień wystosowanych w trybie art. 70c O.p. Pominięcie pełnomocnika skarżącego w informowaniu o okolicznościach zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, odnośnie którego prowadzone jest postępowanie kontrolne z udziałem tego pełnomocnika, godzi w wyrażoną w art. 121 O.p. zasadę prowadzenia postępowania podatkowego (kontrolnego) w sposób budzący zaufanie do organów władzy państwowej. Doręczenie spornego zawiadomienia innej osobie, w sytuacji gdy został ustanowiony w sprawie pełnomocnik, nie wywołuje żadnego skutku procesowego, albowiem uchybia art. 145 § 2 O.p. W ocenie Sądu skoro w rozpatrywanej sprawie ustanowionemu pełnomocnikowi skarżącego nie doręczono prawidłowo zawiadomienia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, to nie nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 O.p., gdyż pominięcie w zakresie doręczenia tego pisma ustanowionego w sprawie pełnomocnika oznacza, że pismo to nie weszło do obrotu prawnego w sposób wymagany przepisami prawa (art. 145 § 2 w zw. z art. 212 O.p.). Organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy uwzględni wskazania Sądu z niniejszego wyroku. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaskarżoną decyzję uchylił. O kosztach orzekł w oparciu o art. 200 i 205 § 2 cyt. ustawy wliczając w to wpis od skargi [...] zł, koszty zastępstwa procesowego radcy prawnego w kwocie [...]zł oraz [...] zł za pełnomocnictwo – w sumie [...] zł. L. Kleczkowski E. Kruppik-Świetlicka U. Wiśniewska