I SA/Bd 152/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Jarosław Szulc po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2018r., na posiedzeniu niejawnym wniosku G. Sp. z o.o. w B. P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi G. Sp. z o.o. w B. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] stycznia 2018 r., Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik i listopad 2016r. z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia paliw silnikowych postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji W złożonej skardze skarżąca Spółka zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podnosząc, że jej wykonanie doprowadziłoby do niepowetowanych szkód a nawet upadłości skarżącej. Spółka wskazała, że z bilansu sporządzonego na koniec listopada 2017r. wynika, iż posiada majątek obrotowy o wartości 5.996.835,76 zł, jednakże w znacznej części składają się na niego wierzytelności. Przy tym, ich duża część to należności od organów podatkowych z tytułu zwrotu podatku od towarów i usług. Jest to należność w wysokości 3.854.521,12 zł, której to kwoty organy podatkowe nie zwróciły skarżącej, mimo upływu 12 miesięcy od daty powstania uprawnienia do zwrotu. Na pozostałą wartość majątku obrotowego składają się inne wierzytelności o wartości 297.518, 29 zł, oraz zapasy o wartości 660.230,30 zł. Natomiast wartość środków pieniężnych wynosi zaledwie 91.368,69 zł. W konsekwencji, zdaniem skarżącej, jeśli organ podatkowy rozpocząłby egzekucję podatku wskazanego w decyzji, doprowadziłoby to w praktyce do pozbawienia skarżącą środków koniecznych do dalszego prowadzenia działalności gospodarczej. Skarżąca zauważyła, że z rachunku zysków i strat za 2017r. wynika, iż od początku tego roku poniosła stratę w wysokości 402.122,44 zł. Jest to spowodowane faktem, że posiada obecnie zbyt małe środki obrotowe konieczne do efektywnego prowadzenia działalności gospodarczej, co jest między innymi spowodowane brakiem zwrotu podatku od towarów i usług przez organy podatkowe. Zatem, jeśli zostałaby wszczęta egzekucja, niewielka już ilość środków obrotowych, ulegnie drastycznemu pomniejszeniu, co spowoduje niemożność prowadzenia działalności gospodarczej i osiągania dochodów. To zaś w krótkim czasie spowoduje konieczność ogłoszenia upadłości. W sprawie o sygn. akt I SA/Bd 1053/17, gdzie Sąd postanowieniem z dnia 16 stycznia 2018r. wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji, skarżąca podała dodatkowo, że jest zagrożona egzekucją należności w kwocie głównej - 1.589.383 zł, powiększonej o odsetki, co wielokrotnie przekracza jej możliwości finansowe. Jednocześnie grożące skarżącej w każdej chwili wszczęcie egzekucji oznacza w praktyce nieodwracalne skutki w postaci zaprzestania bieżącej działalności gospodarczej, utraty renomy i kontrahentów, a w konsekwencji poniesienie olbrzymich strat finansowych, w wyniku czego skarżąca upadnie. Może to zatem oznaczać, że do czasu merytorycznego rozpatrzenia skargi, sytuacja skarżącej będzie już niemożliwa do odwrócenia, i to nawet w sytuacji, gdyby zaskarżona decyzja została w przyszłości uchylona po myśli skarżącej. Skarżąca zwróciła uwagę na fakt, że z racji rodzaju prowadzonej działalności i wykorzystywania wyrobów akcyzowych bezwzględnie musi prowadzić skład podatkowy, co też czyni na podstawie stosownego zezwolenia. Jednym z warunków otrzymania, a następnie utrzymania, przedmiotowego zezwolenia jest brak zaległości podatkowych. W konsekwencji, samo podjęcie postępowania egzekucyjnego, choćby nawet w ograniczonym i mało uciążliwym zakresie, spowoduje nieuchronnie utratę zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego, co oznaczać będzie faktycznie całkowitą likwidację działalności skarżącej. Skutków tych nie zmieni przyszły, ewentualnie korzystny wyrok Sądu, a możliwość dochodzenia potencjalnych roszczeń odszkodowawczych od Skarbu Państwa na drodze długiego i niepewnego procesu cywilnego nie przywróci zwyczajnego funkcjonowania sprawnego i rzetelnego dotychczas przedsiębiorcy. Oprócz wymiernych skutków finansowych, pośpieszna egzekucja spornych i wątpliwych zaległości podatkowych pociągnie także rozmaite skutki o charakterze społecznym. Skarżąca w A. K. zatrudnia bowiem 18 pracowników, których miejsca pracy zależą w sposób bezpośredni i automatyczny od prowadzenia składu podatkowego. Skutki utraty pracy odczują bowiem nie tylko sami pracownicy, ale także ich rodziny, co oznacza konsekwencje dla łącznie kilkudziesięciu mieszkańców niewielkiego miasta. Na poparcie tych twierdzeń skarżąca załączyła pismo Burmistrza M. A. K. z dnia 12 stycznia 2018r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r. poz. 1369) dalej jako: "p.p.s.a." Sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powyższego przepisu wynikają dwa rodzaje obowiązków. Z jednej strony wskazany przepis obciąża wnioskodawcę ciężarem uprawdopodobnienia przesłanek w nim określonych. Z drugiej zaś nakłada na Sąd obowiązek dokonania wszechstronnej i rzetelnej oceny wskazanych we wniosku okoliczności z uwzględnieniem zasad logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego, dostępnej wiedzy oraz innych elementów, które pozwalają domniemywać, że wskazane okoliczności mieszczą się w hipotezie art. 61 § 3 p.p.s.a. Rozpoznając niniejszy wniosek należy przede wszystkim zwrócić uwagę, iż wymieniony w powyższym przepisie katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania danego rozstrzygnięcia jest zamknięty. Ustawodawca szczegółowo i rygorystycznie wyznaczył podstawy wstrzymania wykonania decyzji, uzależniając tę możliwość od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niewykonywanie ostatecznych aktów administracyjnych jest bowiem stanem niepożądanym, zaś prawo wnoszenia skarg do sądu administracyjnego nie może zakłócać prawidłowego funkcjonowania procesu stosowania i realizowania norm prawa administracyjnego. Oznacza to zatem, iż o wstrzymaniu wykonania decyzji sąd może orzec tylko wtedy, jeżeli wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że argumenty i okoliczności przytoczone przez Spółkę we wniosku oraz wynikające z informacji złożonych przez Spółkę do sprawy o sygn. akt I SA/Bd 1053/17 dają podstawy do stwierdzenia, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd uznał, że w istocie, z uwagi na brak bieżących środków na uregulowanie zobowiązania wynikającego z decyzji, istnieje realne zagrożenie wszczęcia egzekucji w stosunku do składników majątku spółki. Biorąc pod uwagę specyfikę działalności prowadzanej przez Spółkę, tj. obrót paliwami silnikowymi i konieczność prowadzenia składu podatkowego stwierdzić należy, że ewentualne podjęcie postępowania egzekucyjnego, choćby nawet w ograniczonym i mało uciążliwym zakresie, spowoduje utratę zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego, co oznaczać będzie faktycznie całkowitą likwidację działalności skarżącej. Jednym bowiem z warunków otrzymania, a następnie utrzymania, przedmiotowego zezwolenia jest brak zaległości podatkowych. Zgodnie bowiem z art. 48 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 6 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym, zezwolenie na prowadzenie składu podatkowego jest wydawane podmiotowi, który m. in. nie posiada zaległości z tytułu cła i podatków stanowiących dochód budżetu państwa, składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz nie jest wobec niego prowadzone postępowanie egzekucyjne, likwidacyjne lub upadłościowe. Z kolei, zgodnie z art. 52 ust. 2 pkt 4 ww. ustawy, właściwy naczelnik urzędu skarbowego cofa z urzędu zezwolenie na prowadzenie składu podatkowego, jeżeli został naruszony którykolwiek z warunków określonych w art. 48. Likwidacja skarżącej Spółki spowoduje natomiast utratę pracy zatrudnionych pracowników, co przyczyni się wzrostu bezrobocia w małej społeczności lokalnej. Sąd uznał, iż Spółka wykazała, że wykonanie decyzji przed rozpatrzeniem skargi może spowodować trudne do odwrócenia skutki również w następstwie utraty płynności finansowej, tj. braku środków na regulowanie bieżących zobowiązań. Spółka jest bowiem zagrożona egzekucją należności w kwocie głównej - 1.589.383 zł, powiększonej dodatkowo o odsetki, co wielokrotnie przekracza możliwości finansowe Spółki. Wprawdzie z bilansu sporządzonego na koniec listopada 2017r. wynika, że posiada majątek obrotowy o wartości 5.996.835,76 zł, jednakże w znacznej części składają się na niego wierzytelności: od organów podatkowych z tytułu zwrotu podatku od towarów i usług w wysokości 3.854.521,12 zł, a także inne wierzytelności o wartości 297.518,29 zł, oraz zapasy o wartości 660.230,30 zł. Natomiast wartość środków pieniężnych wynosi 91.368,69 zł. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd uznał, że Spółka uprawdopodobniła w wystarczającym stopniu istnienie przesłanek niezbędnych do wstrzymania zaskarżonej decyzji, wykazała bowiem, że jej wykonanie może spowodować trudne od odwrócenia skutki oraz szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana. Podsumowując stwierdzić również należy, że rozstrzygnięcie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej aktu nie przesądza o zasadności wniesionej skargi, celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest bowiem tymczasowe ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom. W związku z powyższym, Sąd działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji