I SA/Bd 158/10
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2010-05-07
Skład orzekający: Referendarz sądowy Sarah Sobecka-Kucharczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, prowadzący samodzielnie gospodarstwo domowe i utrzymujący się z emerytury w kwocie około 800 zł netto, będący właścicielem nieruchomości rolnej o niewielkim potencjale ekonomicznym (gospodarstwo niskotowarowe), który nie posiada oszczędności i ponosi wydatki związane z utrzymaniem lokalu mieszkalnego oraz zaspokojeniem elementarnych potrzeb bytowych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?Ratio decidendi
Wnioskodawcy należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ jego sytuacja materialna, charakteryzująca się niskim dochodem z emerytury, brakiem oszczędności, posiadaniem gospodarstwa niskotowarowego o niewielkim potencjale ekonomicznym oraz ponoszeniem podstawowych kosztów utrzymania, obiektywnie uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania sądowego. Spełnione zostały przesłanki z art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wnioskodawca opisał swoją sytuację rodzinną, majątkową i możliwości płatnicze. Wnioskodawca jest osobą w podeszłym wieku, inwalidą, prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i utrzymuje się z emerytury w kwocie około 800 zł netto. Posiada nieruchomość rolną (2,7 ha), z której uzyskuje niewielki dochód. Nie posiada oszczędności i ponosi wydatki związane z utrzymaniem lokalu mieszkalnego oraz podstawowymi potrzebami bytowymi.Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 07 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora K-P Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego postanowił przyznać stronie skarżącej prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego
Skarżący w niniejszej sprawie wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. W przedłożonym urzędowym formularzu PPF opisał swój stan rodzinny, majątkowy oraz możliwości płatnicze.
W sprawie zważono, co następuje:
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z dyspozycją art.199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz . U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., strony postępowania ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej.
Ustawodawca jako odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony stworzył instytucję pomocy prawnej, która ma zagwarantować możliwość realizacji konstytucyjnego prawa do Sądu, wyrażonego w art. 45 ust.1 Konstytucji ( Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz.483 ze zm.). Instytucja ta – uregulowana w oddziale 2 rozdziału 3 p.p.s.a.- stanowi lex specialis względem normy z art.199 p.p.s.a.
Z kolei art. 246 p.p.s.a. określa przesłanki przyznania prawa pomocy. Zgodnie z § 1 pkt 1 wskazanego artykułu osobie fizycznej można przyznać pomoc prawną w zakresie całkowitym dopiero wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym ( art.245 § 2 p.p.s.a.). W orzecznictwie ugruntowany został pogląd, że omawiana instytucja ma charakter wyjątkowy i może być stosowana tylko wobec osób znajdujących się w obiektywnie trudnej sytuacji materialnej.
Mając na względzie informacje udzielone przez stronę uznać należy, że jej możliwości płatnicze są znacznie ograniczone, gdyż S.S. prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i utrzymuje się z emerytury w kwocie około 800 zł netto. Dodać należy, że ustalenia odnośnie możliwości płatniczych skarżącego dokonane w innych postępowaniach z zakresu prawa pomocy, zawisłych prze tut. Sądem, pozostają aktualne również na gruncie niniejszej sprawy. Stąd stwierdzić można, że wnioskujący jest osobą w podeszłym wieku oraz inwalidą . Żona ( na emeryturze) wraz ze studiującą córką zamieszkują w innej miejscowości. Wprawdzie zainteresowany jest właścicielem nieruchomości rolnej (2,7 ha), lecz, jak podał, uzyskuje z niej jedynie niewielki dochód. W tym miejscu wyjaśnić należy, że z samej definicji gospodarstwa niskotowarowego wynika, że posiada ono niewielki potencjał ekonomiczny, skierowany w zasadzie na somozaopatrzenie.
Dokonując oceny przedstawionych wyżej okoliczności w kontekście przesłanek przyznania prawa pomocy referendarz wziął pod uwagę fakt, że strona nie posiada oszczędności, jak również, że ponosić musi nie tylko wydatki związane z utrzymaniem lokalu mieszkalnego, ale również inne, związane z zaspokojeniem elementarnych potrzeb bytowych.
Reasumując, skarżący dysponujący jedynie miesięcznym dochodem w kwocie około 800 zł wykazał, że bez przyznania prawa pomocy nie jest w stanie kontynuować postępowania sądowego .
Kierując się powyżej wymienionymi względami, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art.258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło