I SA/Bd 171/11

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2011-10-21

Skład orzekający: sędzia NSA Zdzisław Pietrasik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie adwokata) powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, mimo że nie wykaże braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów?
Ratio decidendi
Sąd uwzględnił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, uznając, że sytuacja finansowa strony skarżącej, w tym konieczność opłacania czesnego za studia i pozostawanie na utrzymaniu rodziców, uzasadnia przyznanie pomocy w tej formie. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję ZUS odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek. Referendarz sądowy oddalił wniosek, uznając, że strona nie wykazała braku możliwości poniesienia kosztów ustanowienia pełnomocnika. Strona wniosła sprzeciw od tego postanowienia, wskazując na trudną sytuację finansową, brak majątku i dochodów, oraz pozostawanie na utrzymaniu rodziców. Sąd rozpoznał sprzeciw.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

I SA/Bd 171/11 POSTANOWIENIE Dnia 21 października 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Zdzisław Pietrasik po rozpoznaniu w dniu 21 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu K. S. od postanowienia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 22 września 2011 r., oddalającego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanowił: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. I SA./Bd 171/11 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 22 września 2011 roku, referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy oddalił wniosek K. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu wskazał, iż w przedmiotowej sprawie zastosowanie miał przepis art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), który stanowi, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Referendarz odnosząc się do kwestii ustanowienia adwokata wskazał, że w wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej strony skarżącej należało uznać, iż nie wykazała ona, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. W dniu 19 października br wpłynął w ustawowym terminie sprzeciw od postanowienia z dnia 22 września 2011 roku. We wniesionym sprzeciwie strona wskazała na swoją trudną sytuację finansową. Wskazała, iż zamieszkuje wspólnie z rodzicami i siostrą. Z wniosku wynika, że jedynym dochodem w gospodarstwie domowym jest dochód z prowadzonej przez matkę skarżącej działalności gospodarczej w wysokości [...] złotych. Skarżąca podała ponadto, że pracuje dorywczo uzyskując niewielki dochód. Wskazała, że nie posiada żadnego majątku, oszczędności, ani nieruchomości. Skarżąca pozostaje na utrzymaniu rodziców, którzy ponadto finansują jej studia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Przepis art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 – dalej p.p.s.a.) stanowi, że w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie lub zarządzenie, przeciwko któremu został wniesiony, traci moc a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. Skarżąca wniosła o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika wskazując, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania argumentując to swoją trudną sytuacją finansową. Stosownie zatem do treści art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 262 powołanej ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 ustawy obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokata z urzędu następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na gruncie powyższego wskazać należy, iż dokonana w tym kontekście analiza stanu rodzinnego i majątkowego wnioskodawczyni doprowadziła do konkluzji, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Biorąc pod uwagę sytuację finansową strony skarżącej, konieczność opłacania czesnego za studia i fakt pozostawania na utrzymaniu rodziców uznać należało, iż przyznanie stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata jest zasadne. Mając powyższe na uwadze, Sąd postanowił jak w sentencji, działając na podstawie art. 260 p.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło