I SA/Bd 188/24

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2024-03-28

Skład orzekający: Sędzia WSA Jarosław Szulc

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego wniesiona przed skutecznym doręczeniem zaskarżonej decyzji, z uwagi na wadliwe doręczenie przez organ, jest niedopuszczalna jako przedwczesna?
Ratio decidendi
Skarga wniesiona przed skutecznym doręczeniem decyzji, spowodowanym wadliwym sposobem doręczenia przez organ (niezgodnym z art. 144 § 5 Ordynacji podatkowej), jest niedopuszczalna jako przedwczesna. Brak skutecznego doręczenia oznacza, że decyzja nie weszła do obrotu prawnego, a termin do wniesienia skargi nie rozpoczął biegu. Sąd odrzuca taką skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję ustalającą wymiar podatku od nieruchomości. Skarżąca zarzuciła organowi wadliwe doręczenie decyzji pełnomocnikowi będącemu doradcą podatkowym, wskazując na naruszenie art. 144 § 5 Ordynacji podatkowej. Spółka argumentowała, że decyzja nie weszła do obrotu prawnego z powodu nieskutecznego doręczenia i wniosła o odrzucenie skargi jako przedwczesnej.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Jarosław Szulc po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. S.A. z siedzibą w I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia 28 grudnia 2023 r. nr SKO-4231/363/23 w sprawie podatku od nieruchomości za 2018 r. postanawia: odrzucić skargę Decyzją z dnia 28 grudnia 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bydgoszczy utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Mogilna z dnia 6 września 2023 r. ustalającą skarżącej wymiar podatku od nieruchomości za 2018 r. Jak wynika z akt sprawy, decyzja z dnia 28 grudnia 2023 r. została przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bydgoszczy doręczona na adres pełnomocnika skarżącej - doradcy podatkowego A. H. ul. [...]. Skarżący reprezentowany przez pełnomocnika wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia 28 grudnia 2023 r. Zaskarżonej decyzji zarzucił m.in. naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.: art. 144 § 5 oraz art. 212 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm., dalej "O.p."), poprzez jego niewłaściwe zastosowanie (niezastosowanie) polegające na doręczeniu pełnomocnikowi skarżącej decyzji za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe w sytuacji, w której Kolegium powinno doręczyć decyzję pełnomocnikowi Spółki będącemu doradcą podatkowym za pomocą środków komunikacji elektronicznej albo w siedzibie organu podatkowego, co doprowadziło do braku wystąpienia skutku określonego w art. 212 O.p. Mając na względzie m.in. powyższy zarzut skarżąca wniosła o uwzględnienie przez Kolegium skargi w trybie art. 53 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") w całości, a w przypadku nieuwzględnienia skargi przez Kolegium w trybie art. 53 § 4 p.p.s.a. o odrzucenie niniejszej skargi przez sąd jako przedwczesnej, a przez to niedopuszczalnej na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. z uwagi na brak wejścia decyzji do obrotu prawnego z uwagi na brak skutecznego doręczenia decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako złożona przedwcześnie podlegała odrzuceniu. Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 211 i art. 212 Ordynacji podatkowej decyzję doręcza się stronie na piśmie, przy czym organ, który wydał decyzję jest nią związany od chwili jej doręczenia (pomijając nie mający zastosowania w sprawie wyjątek przewidziany w art. 212 zd. 2 Ordynacji podatkowej). Jednocześnie w myśl art. 144 § 5 Ordynacji podatkowej doręczanie pism pełnomocnikowi będącemu adwokatem, radcą prawnym lub doradcą podatkowym oraz organom administracji publicznej następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej albo w siedzibie organu podatkowego. Sytuacja taka miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. Pominięcie trybu doręczenia decyzji pełnomocnikowi, którym w sprawie ustanowiony był doradca podatkowy, za pomocą środków komunikacji elektronicznej czyni dokonane doręczenie bezskutecznym. Doręczenie jest dokonane skutecznie jedynie, gdy dokonane jest zgodnie z przepisami prawa. Doręczenie dokonane z naruszeniem tych przepisów nie może być uznane za skuteczne, a zatem wywołujące jakiekolwiek skutki prawne. Do sporów co do skutku prawnego wadliwego, tj. niezgodnego z obowiązującymi przepisami prawa co do formy i sposobu doręczenia decyzji organu podatkowego odnosi się uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 marca 2022 r., sygn. akt I FPS 4/21. W uchwale tej przyjęto, że "Postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności doręczone stronie, która miała ustanowionego pełnomocnika, z naruszeniem art. 145 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201 z późn. zm.), należy uznać za niewiążące w rozumieniu art. 212 w zw. z art. 239 tej ustawy także wtedy, gdy strona lub jej pełnomocnik wnieśli od niego zażalenie". W uchwale tej stwierdzono, że brak skutecznego doręczenia powoduje, że nie powstają żadne skutki materialnoprawne ani procesowe będące następstwem prawidłowego doręczenia. W szczególności orzeczenie nie wchodzi do obrotu prawnego w rozumieniu art. 212 O.p. w zw. z art. 219 O.p. Nie rozpoczyna swojego biegu termin do wniesienia środka zaskarżenia. Organ podatkowy nie może konwalidować tej wadliwej czynności. Zobowiązany jest jedynie do ponowienia czynności doręczenia. Wprawdzie powyższa uchwała zapadła na tle odmiennego stanu faktycznego, jednakże stanowisko w niej zaprezentowane należy, zdaniem Sądu, uznać za aktualne na gruncie rozpoznawanej sprawy, gdyż pogląd co do następstw niedochowania wymogów przewidzianych przy doręczaniu pism w postępowaniu podatkowym ma charakter uniwersalny. Nie jest w sprawie sporne, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bydgoszczy nie doręczyło decyzji profesjonalnemu pełnomocnikowi skarżącej w formie elektronicznej, lecz za pośrednictwem poczty na adres w [...], zaś pełnomocnik strony w terminie liczonym od dnia doręczenia mu decyzji w formie papierowej wniósł skargę do tutejszego Sądu. Skoro zgodnie z art. 144 § 5 O.p. doręczanie pism pełnomocnikowi będącemu adwokatem, radcą prawnym lub doradcą podatkowym oraz organom administracji publicznej następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej albo w siedzibie organu podatkowego, a w niniejszej sprawie doręczenie decyzji organu drugiej instancji nie nastąpiło w tej formie, to uznać należy, że doręczenie tej decyzji było nieskuteczne. Podkreślić bowiem należy, iż przepis art. 144 § 5 O.p. nie pozostawia organowi podatkowemu swobody co do wyboru innych jeszcze trybów doręczania pism, w tym trybu doręczania pism za pośrednictwem operatora pocztowego. Doręczenie pisma przez pocztę, gdy istniał obowiązek doręczenia za pomocą środków komunikacji elektronicznej jest zatem nieprawidłowe. Mając powyższe okoliczności na uwadze Sąd uznał, że nie może merytorycznie rozpoznać skargi skarżącej, bowiem decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia 28 grudnia 2023 r. nie weszła do obrotu prawnego z powodu wadliwego doręczenia, a w konsekwencji nie rozpoczął jeszcze biegu trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego od tej decyzji. W konsekwencji Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę, bowiem jej wniesienie było na tym etapie postępowania niedopuszczalne (przedwczesne). W konsekwencji niniejszego orzeczenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bydgoszczy będzie zobowiązane prawidłowo doręczyć decyzję.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło