I SA/Bd 193/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień i maj 2004 r. postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych I SA/Bd 193/10 UZASADNIENIE Skarżący ubiega się w niniejszej sprawie o zwolnienie od kosztów sądowych. Opisując we wniosku swoją sytuację finansową podał, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, nie posiada oszczędności oraz osiąga bardzo niskie dochody, na które składa się zasiłek dla bezrobotnych. Majątek skarżącego, w następstwie nieuregulowania zaległości podatkowej w wysokości przekraczającej dwa miliony złotych, został sprzedany w drodze licytacji. Aktualnie wnioskujący pozostaje właścicielem działki o powierzchni 2700 m² podlegającej zajęciu, co uniemożliwia czerpanie z niej zysków, w tym zbycie. Zainteresowany wyjaśnił, że przedstawiona przez niego argumentacja znajduje częściowo odzwierciedlenie w aktach administracyjnych sprawy. Ponadto skarżący pozostaje od grudnia ubiegłego roku w separacji z żoną, przy czym został obciążony obowiązkiem alimentacyjnym na rzecz dwojga dzieci w kwocie 1000 zł miesięcznie. Odnośnie kosztów reprezentacji wyjaśniono, że te zostaną opłacone jedynie w przypadku pozytywnego dla strony rozstrzygnięcia. W sprawie zważono, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art.199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz . U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., strony postępowania ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej. Ustawodawca jako odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony stworzył instytucję pomocy prawnej, która ma zagwarantować możliwość realizacji konstytucyjnego prawa do Sądu, wyrażonego w art. 45 ust.1 Konstytucji ( Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz.483 ze zm.). Instytucja ta – uregulowana w oddziale 2 rozdziału 3 p.p.s.a.- stanowi lex specialis względem normy z art.199 p.p.s.a. Z kolei art. 246 p.p.s.a. określa przesłanki przyznania prawa pomocy. Zgodnie z § 1 pkt 2 wskazanego artykułu osobie fizycznej można przyznać pomoc prawną w zakresie częściowym dopiero wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym ( art.245 § 3 p.p.s.a.). Podnieść również należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony jej realnych zdolności finansowych. Analizując możliwości skarżącego w tym kontekście, w pierwszej kolejności zauważyć trzeba, że wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 860.687 zł. Stąd, na obecnym etapie postępowania, na stronie ciąży obowiązek opłacenia wpisu od skargi w wysokości 8.607 zł. Mając z kolei na względzie ustalenia faktyczne dokonane w niniejszym postępowaniu stwierdzić trzeba, że wydatek wyżej wskazany przekracza możliwości finansowe strony. Zła sytuacja materialno - bytowa skarżącego wynika z tego, że posiada on znikome dochody i nie dysponuje żadnym majątkiem ruchomym, czy nieruchomościami, mogącymi przynosić pożytki. Tym bardziej, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, a dochód w wysokości 551 zł nie pozwala na zaspokojenie najbardziej podstawowych i niezbędnych potrzeb życiowych. Z tego względu przeznaczenie części tej kwoty na opłacenie kosztów sądowych wiązałoby się z niewątpliwym uszczerbkiem dla koniecznego utrzymania. Niniejszą sprawę rozważono całościowo, również na tle trwającego wobec skarżącego postępowania podatkowego i dla potrzeb wniosku uwzględniono informacje wynikające z akt administracyjnych. Wynika z nich, że działania dokonane przez organ w ramach prowadzonych czynności egzekucyjnych ( zajęcie ruchomości, rachunku bankowego, hipoteka przymusowa) potwierdzają zaprezentowaną przez wnioskującego argumentację odnośnie braku płynności finansowej oraz niemożności pozyskania zasobów pieniężnych z jakichkolwiek źródeł. Skoro zatem status majątkowy strony nie budzi wątpliwości i wskazuje na zasadność zwolnienia od kosztów sądowych to znaczy, że wniosek należało uwzględnić w całości. Tym bardziej, że sytuacja finansowa, w jakiej znajduje się zainteresowany nie rokuje poprawy. Kierując się powyżej wymienionymi względami, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art.258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.