I SA/Bd 204/07
WyrokWSA w Bydgoszczy2007-04-25
Skład orzekający: Halina Adamczewska-Wasilewicz, Leszek Kleczkowski, Ewa Kruppik-Świetlicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Celnej zasadnie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego, gdy skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu po upływie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu?Ratio decidendi
Dyrektor Izby Celnej zasadnie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, ponieważ skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu z uchybieniem 7-dniowego terminu od ustania przeszkody. Sąd uznał, że skarżący nie dopełnił obowiązku zawiadomienia organu o zmianie adresu, co skutkowało prawidłowym doręczeniem decyzji w trybie zastępczym. W związku z tym, termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu został przekroczony.Stan faktyczny
Skarżący A. A. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w T. określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym. Organ odmówił przywrócenia terminu, uznając, że wniosek został złożony po upływie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia. Skarżący argumentował, że nie otrzymał decyzji z powodu długotrwałego pobytu w szpitalu i dowiedział się o niej dopiero z postanowienia o sprostowaniu błędu rachunkowego. Sąd badał legalność postanowienia Dyrektora Izby Celnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędziowie: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Asesor sądowy Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Protokolant Asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi A. A. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę
I SA/Bd 204/07
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w T., na podstawie art. 216, 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa ( tekst jednolity z 2005r. Dz. U. Nr 8, poz. 60 ze zm. ), po rozpatrzeniu wniosku A. A. z dnia [...] o przywrócenie uchybionego terminu do złożenia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w T. Nr [...] z dnia [...] określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za okres od stycznia do maja 2001 r. oraz za miesiąc lipiec 2001 r. o łącznej wysokości 93.969,00 zł. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy przywołał stan faktyczny i wskazał, że w dniu [...] Naczelnik Urzędu Celnego w T. decyzją Nr [...] określił skarżącemu wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za okres od stycznia do maja 2001 r. oraz za miesiąc lipiec 2001 r. o łącznej wysokości 93.969,00 zł.
Z uwagi na niemożność doręczenia wydanej decyzji bezpośrednio na adres skarżącego organ uznał, że decyzja ta została doręczona podatnikowi w dniu 13 marca 2006r., na podstawie art. 150 § 1 pkt 1 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa, przyjmując, iż dniem tym był dzień 13 marca 2006r. Ostateczny termin do wniesienia odwołania minął w dniu 27 marca 2006r.
Dodatkowo organ podkreślił, że skarżący w dniu 30 marca 2006r. osobiście odebrał postanowienie w sprawie sprostowania z urzędu błędu rachunkowego w decyzji z dnia [...] Na ww. otrzymane postanowienie złożył zażalenie w dniu 4 kwietnia 2006r. Organ w tej sytuacji uznał, że stan zdrowia skarżącego uległ poprawie, gdyż sam reprezentował swoje interesy. Co oznacza, że w okresie od 31 marca do 6 kwietnia 2006r. mógł złożyć wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Skarżący wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania złożył w dniu 18 sierpnia 2006r. wraz z odwołaniem od zaskarżonej decyzji, argumentując, iż nie doręczono mu postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego oraz podniósł, że z powodu długotrwałego pobytu w szpitalu nie brał udziału w postępowaniu. Ponadto wskazał, że pismem z dnia 26 lutego 2002 r. zawiadomił Urząd Skarbowy w G. o swej przyszłej nieobecności, związanej z chorobą.
Oświadczył, że o decyzji z dnia [...] ustalającej wysokość zobowiązania dowiedział się dopiero z postanowienia prostującego błąd rachunkowy w tej decyzji, tj. w dniu 30 marca 2006 r. Z uwagi na fakt, że nie otrzymał powyższej decyzji, w dniu 19 lipca 2006r. złożył wniosek o wydanie jej odpisu, który otrzymał w dniu 11 sierpnia 2006r.
Następnie w dniu 18 sierpnia 2006r. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, załączając do wniosku odwołanie. Do wniosku załączył również zaświadczenie lekarskie wydane przez Przychodnię Lekarską "S." - P. O. w G., z którego wynikało, iż w okresie od 24 lutego do 30 marca 2006r. był ciężko chory i nie mógł opuszczać domu.
Dyrektor Izby Celnej uwzględnił załączone zaświadczenie lekarskie i uznał, że dniem od którego ustała przeszkoda do wniesienia wniosku był dzień 31 marca 2006r. co oznacza, że siedmiodniowy termin na wniesienie wniosku o przywrócenie terminu rozpoczął swój bieg 31 marca 2006r. a upłynął w dniu 6 kwietnia 2006r.
Organ uznał, że złożenie wniosku o przywrócenie terminu w dniu 18 sierpnia 2006r. nastąpiło z naruszeniem art. 162 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa i odmówił przywrócenia terminu.
W skardze do Sądu z dnia [...] ( data stempla pocztowego) skarżący wniósł o uchylenie wydanego w dniu [...] przez Dyrektora Izby Celnej postanowienia, zarzucając naruszenie przepisów art. 122 i art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej.
Podniósł, że powyższe postanowienie zostało wydane z pominięciem stanu faktycznego sprawy, ponownie podnosząc argumenty wskazane we wniosku, a w szczególności, że kontrola skarbowa w jego firmie w roku 2001 przebiegała bez jego udziału ( długotrwały pobyt na leczeniu w szpitalu psychiatrycznym).
Skarżący zarzucił, że organ w tej sytuacji winien wystąpić o ustanowienie kuratora dla osoby nieobecnej. W konkluzji A. A. uznał, że nie można było dostarczyć mu postanowienia o wszczęciu postępowania ani decyzji ustalającej wysokość zobowiązania, co prowadzi do wniosku, że nie jest stroną postępowania podatkowego. W związku z tym uważa, że postanowienie Dyrektora Izby Celnej, w tej sytuacji jest bezprawne i dla niego krzywdzące. Dodał, że nie mógł złożyć odwołania od decyzji, której nie otrzymał i nie znał jej treści. Zaznaczył, że 26 lutego 2002 r. poinformował Urząd Skarbowy w G. o długotrwałej nieobecności z powodu choroby psychicznej.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
W piśmie procesowym z dnia [...] skarżący podtrzymał zarzuty podniesione w skardze i wniósł o ich uwzględnienie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa. Należy wskazać, że sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia organu z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa.
Z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika, że zaskarżona decyzja czy jak w niniejszej sprawie postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Istota sporu sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy Dyrektor Izby Celnej w T. postanowieniem z [...] zasadnie odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w T. z dnia [...], określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym.
Przepis art. 162 Ordynacji podatkowej przewiduje możliwość przywrócenia terminu w sytuacji, gdy zainteresowany uprawdopodobni (przedstawi wiarygodne okoliczności), że naruszenie terminu nastąpiło bez jego winy, wniosek o przywrócenie zostanie złożony w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu i gdy wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu zostanie dopełniona czynność, dla której termin był wyznaczony.
Dla przywrócenia terminu konieczne jest kumulatywne spełnienie czterech przesłanek, a mianowicie:
1) uchybienie terminowi,
2) złożenie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu w określonym terminie,
3) uprawdopodobnienie braku winy wnioskującego w uchybieniu terminowi, oraz
4) dokonanie czynności, dla której termin jest przewidziany.
Początek biegu terminu określa data doręczenia pisma, w tym wypadku decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] Z uwagi na niemożność dostarczenia wydanej decyzji na adres skarżącego organ uznał, że decyzja ta została doręczona podatnikowi w trybie art. 150 § 1 pkt 1 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa, przyjmując, iż dniem tym był dzień 13 marca 2006r. Zatem ostateczny termin do wniesienia odwołania minął w dniu 27 marca 2006r.
Skarżący wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji złożył w dniu 18 sierpnia 2006r. Do wniosku załączył świadectwo lekarskie, z którego wynikało, że w okresie od lutego do 30 marca był chory i nie mógł opuszczać domu.
Organ uwzględnił powyższe zaświadczenie uznając, iż przeszkoda w postaci choroby ustała z upływem 30 marca 2006r. W opinii organu 7-dniowy termin na złożenie odwołania rozpoczął swój bieg od 31 marca 2006r. i upłynął z końcem 6 kwietnia 2006r. uznając tym samym, że złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania w dniu 18 sierpnia 2006r. nastąpiło z uchybieniem wskazanego 7-dniowego terminu od ustania przeszkody.
Rozstrzygając niniejszą sprawę należy przede wszystkim wskazać, że skarżący nie wypełnił obowiązku, wynikającego z obowiązywania przepisu art. 146 § 1 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa. Przepis ten stanowi : " w toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o zmianie swojego adresu, w tym adresu poczty elektronicznej, jeżeli wystąpiono o doręczanie pism drogą elektroniczną.
§ 2. W razie zaniedbania obowiązku określonego w § 1, pismo uznaje się za doręczone pod dotychczasowym adresem, a organ podatkowy pozostawia pismo w aktach sprawy. "
Skarżący, co prawda, wyprzedzającym o cztery lata wydanie decyzji - pismem z dnia [...] - wniósł o nie doręczanie korespondencji na jego adres domowy , tj. G. ul. K. [...] z uwagi na dalsze leczenie szpitalne, ale w piśmie tym nie wskazał adresu do korespondencji, nie ustanowił także pełnomocnika do prowadzenia swych spraw.
Nie można zarzucić organom, że nie próbowały ustalić miejsca pobytu skarżącego, gdyż wielokrotnie w przeciągu 4 lat trwania postępowania występowały :
1. do Centralnego Biura Adresowego (k.103 i k.104 i 106) i otrzymując odpowiedź, iż adres zamieszkania jest nadal aktualny, tj.G. ul. K. [...]
2. do Wojewódzkiego Szpitala dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Ś. ( k- 107) z zapytaniem, czy skarżący aktualnie tam przebywa, uzyskując informację, że przebywał od 2 września do 13 listopada 2003r.
3. Urzędu Miejskiego w G. o wypis z ewidencji działalności gospodarczej skarżącego. W odpowiedzi wskazano, że w dniu 2 stycznia 2002 r. skarżący zgłosił likwidację działalności. Ponadto poinformowano, że od 1 marca 1999 r. skarżący prowadził działalność wspólnie z żoną W., która od 1 stycznia 2002 r. prowadziła do 29 grudnia 2003r. działalność pod firmą A. W. S. P. "O.".
W związku z tym należy stwierdzić, że organy w sytuacji, gdy skarżący nie dopełnił obowiązku z art. 146 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa , prawidłowo ustaliły, iż nie można doręczyć korespondencji bezpośrednio skarżącemu i uznały doręczenie za dokonane w trybie określonym w art. 150 § 1 pkt 1 i § 1 a Ordynacji podatkowej, który stanowi :
" W razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art.149:
1) poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę;
2) pismo składa się na okres 14 dni w urzędzie gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika organu podatkowego lub przez inną upoważnioną osobę.
§ 1a. Adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni.
§ 2. Zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata.
W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy " .
Organy zatem prawidłowo uznały, że dniem doręczenia decyzji był 13 marca 2006r.
Od następnego dnia należało liczyć 14 dniowy termin na wniesienie odwołania od decyzji, który upłynął z końcem 27 marca 2006r.
Należy zauważyć, że dniem, w którym skarżący powziął wiadomość o wydaniu decyzji ustalającej zobowiązanie był dzień 30 marca 2006r. W tym dniu bowiem skarżący osobiście odebrał postanowienie o sprostowaniu błędu rachunkowego w przedmiotowej decyzji.
W konsekwencji od 31 marca 2006r. należało liczyć 7-dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania - a nie tak, jak uznał skarżący, że termin ten należy liczyć od dnia otrzymania odpisu decyzji z [...], tj. od dnia 11 sierpnia 2006r.
Uwzględniając zaświadczenie lekarskie, termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania rozpoczął bieg w dniu 31 marca 2006r i upłynął w dniu 6 kwietnia 2006r.
Podkreślić należy, że skarżący odbierał sporadycznie korespondencję skierowaną na adres zamieszkania.
W tej sytuacji złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w dniu 18 sierpnia 2006r. , po upływie czterech miesięcy od powzięcia informacji o decyzji z dnia [...] należy uznać za złożone z uchybieniem terminu.
Ponadto należy wskazać, iż na podstawie art. 162 § 3 Ordynacja podatkowa przywrócenie terminu do złożenie podania o przywrócenie terminu do złożenia odwołania jest niedopuszczalne.
Mając powyższe na względzie, w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), postanowiono, jak w sentencji wyroku.
E. Kruppik – Świetlicka H. Adamczewska – Wasilewicz L. Kleczkowski
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło