I SA/Bd 235/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska, Sędziowie Sędzia WSA Teresa Liwacz (spr.), Asesor sądowy Grzegorz Saniewski, Protokolant Joanna Szklarska, po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi T.W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie obciążenia stron postępowania kosztami sporządzenia opinii przez biegłych 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika (...) Urzędu Skarbowego w B. z dnia (...) Nr (...), 2. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz skarżącego kwotę 100,00 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonym postanowieniem z dnia (...) Dyrektor Izby Skarbowej w B. Nr (...), po rozpatrzeniu zażalenia skarżącego T.W. na postanowienie Naczelnika (...) Urzędu Skarbowego w B. z dnia (...) Nr (...) w sprawie obciążenia stron postępowania kosztami sporządzenia opinii przez biegłych w kwocie (...) – utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Dnia 27 stycznia 1998 r. skarżący, aktem notarialnym Rep. (...) dokonał kupna udziału w nieruchomości położonej w B. przy ul. (...). Wartość przedmiotu sprzedaży strony określiły w kwocie (...). Wartość ta zdaniem organu podatkowego, nie odpowiadała pojęciu wartości rynkowej zdefiniowanej w art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej ( Dz. U. Nr 14, poz. 23 ze zm. ) dlatego zgodnie z cyt. wyżej przepisem powołano biegłego rzeczoznawcę majątkowego, który wycenił wartość nieruchomości na (...). Skarżący nie zgodził się z wyceną nieruchomości dokonanej przez biegłego, twierdząc, iż z uwagi na jej stan techniczny wartość przedmiotowej nieruchomości winna być określona w liczbie ujemnej. W tej sytuacji organ podatkowy powołał kolejnego rzeczoznawcę, który wartość nieruchomości określił na kwotę (...). Również ta wycena została zakwestionowana przez skarżącego. Skarżący po raz kolejny podnosił, iż wartością nieruchomości jest kwota podana przez strony przy zawieraniu aktu sprzedaży udziału w nieruchomości. Następnie organ podatkowy przesłuchał obu biegłych w obecności nabywców udziałów. W wyniku dokonanych ustaleń obaj biegli określili wartość przedmiotowej nieruchomości na kwotę (...). Ta wycena również nie znalazła akceptacji u skarżących. W tej sytuacji urząd podatkowy uznał ,w oparciu o art. 10 ust. 3 cyt. ustawy, że kosztami dokonanej wyceny należy obciążyć stronę z uwagi na fakt, iż wartość ustalona przez biegłych jest wyższa od podanej w akcie notarialnym o 33%. W związku z tym, (...) Urząd Skarbowy w B. postanowieniem z dnia (...) obciążył skarżącego kosztami sporządzenia operatów w kwocie (...). W tym samym dniu (...) Urząd Skarbowy w B. decyzją Nr (...) określił opłatę skarbową w kwocie (...). Od tej decyzji skarżący złożył odwołanie, argumentując, iż wartość udziału nie odpowiada wartości określonej stosownym ułamkiem całej nieruchomości, powołując się na orzecznictwo w tym zakresie ( wyrok Sądu NSA O/Z w Gdańsku sygn. akt SA/Gd 477/95). Izba Skarbowa w B. w dniu (...) opierając się na wyżej wskazanym wyroku uchyliła decyzję (...) Urzędu Skarbowego w B., stwierdzając, iż nabywając nie wyodrębniony udział we własności nie nabywa się określony przedmiot a zatem wartość takiego udziału jest niższa aniżeli rachunkowy ułamek wartości nieruchomości. W wyniku uchylenia decyzji sprawa została ponownie rozpatrzona przez organ I instancji. Sporządzono trzeci operat szacunkowy nieruchomości i wyliczono wartość udziału w kwocie (...). W dniu (...) (...) Urząd Skarbowy w B. wydał postanowienie (...) obciążające stronę kosztami dokonanych opinii w kwocie (...). Strona, nie zgadzając się z obciążeniem za opinię ponownie złożyła odwołanie do organu II instancji. Izba Skarbowa w dniu (...) (...) wydała postanowienie utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji. W tej sytuacji strona skarżąca złożyła skargę do NSA O/Z w Gdańsku, który w dniu 23 lipca 2003 r. wydał wyrok sygn. akt SA/GD 932/00 uchylający postanowienie Izby Skarbowej w B. z dnia (...) (...) w zakresie obciążenia kosztami dokonanych ekspertyz, wskazując, że tylko opinia wykonana zgodnie z wytycznymi Izby Skarbowej, która stanowiła podstawę określenia opłaty skarbowej jest kosztem tego postępowania podatkowego. W dniu (...) postanowieniem (...) Dyrektor Izby Skarbowej w B. orzekł o uchyleniu postanowienia organu I instancji z (...) i przekazał temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia. W dniu (...) Naczelnik (...) Urzędu Skarbowego wydał postanowienie Nr (...) obciążające skarżącego kosztami dokonanych opinii w kwocie (...). Ponownie strona złożyła odwołanie do organu II instancji, powtarzając poprzednią argumentację i powołując się na wyrok NSA w Gdańsku. Izba Skarbowa w B. w dniu (...) wydała postanowienie Nr (...) utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu Izba Skarbowa wskazała, iż biegli uzupełnili swoje poprzednie opinie na podstawie umów z roku 1998 i 1999, nie pobierając za powyższe żadnego wynagrodzenia. Zdaniem Izby Skarbowej obciążenie strony skarżącej jest w pełni uzasadnione, gdyż kwota (...) stanowi wartość faktycznie wypłaconych wynagrodzeń biegłych za dokonane przez nich operaty. Dyrektor podniósł, że aby ustalić wartość udziału niezbędne było wyliczenie wartości całej nieruchomości. Zdaniem organu podatkowego opracowanie dokonane przez biegłych w dniu 23 listopada 1999 nie było samodzielnym a jedynie uzupełnieniem poprzednich ekspertyz. Dlatego w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej, zarówno wysokość jak i konieczność poniesienia kosztów opinii biegłych w sprawie na tle zaistniałego stanu faktycznego nie budzi wątpliwości. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej, wniósł o jej oddalenie i powtórzył argumentację zawartą w uzasadnieniu wydanej decyzji. Od wydanego postanowienia strona złożyła skargę do WSA zarzucając, iż organ II instancji nie zastosował się do wydanego w tej sprawie wyroku NSA Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku, pomijając stwierdzenie Sądu, iż nie można obciążać strony kosztami opinii opracowanych w wykonaniu nieprawidłowego zlecenia organów podatkowych. Ponadto strona zarzuciła organom podatkowym naruszenie przepisów postępowania polegające na błędnym przyznaniu biegłym wynagrodzenia pomimo, że biegli nie wystawili rachunku za wykonany operat. Zdaniem skarżącego nie można go obciążać kosztami za poprzednie błędne operaty a jedynie za trzecie poprawne sporządzone, za które nie wystawiono rachunku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga jest zasadna. Sąd administracyjny kontroluje zaskarżone akty administracji publicznej tylko w zakresie ich zgodności z prawem przy zastosowaniu środków prawnych określonych w ustawie. Kontrola sądów ogranicza się więc do zbadania czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawo w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie uzasadnionym kosztem opinii biegłego może być tylko koszt opinii wykonanej zgodnie z wytycznymi Izby Skarbowej. Nie może obciążać stronę koszt opinii opracowanej w wyniku nieprawidłowego zlecenia organów podatkowych. Taki pogląd został wyrażony w ocenie prawnej orzeczenia NSA Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku sygn. akt I SA/GD 932/00 wydanym przed 1 stycznia 2004 r. Pogląd ten nie został zaskarżony ani w drodze rewizji nadzwyczajnej ani na skutek skargi kasacyjnej. Ocena prawna wyrażona w sprawie wiążę Wojewódzki Sąd Administracyjny oraz organ administracji, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że organ administracji obowiązany był rozpatrzyć sprawę ponownie i stosownie do oceny prawnej zawartej w wyroku. Odmienna ocena stanowi prawnie niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego. Skoro opracowanie dokonane przez biegłych w dniu 23 listopada 1999 roku stanowiło jedynie uzupełnienie wcześniejszych opinii a Izba Skarbowa nie poniosła z tego tytułu żadnych kosztów to tym samym nie była uprawniona do obciążania skarżących z tytułu poniesionych kosztów z poprzednich, zakwestionowanych ekspertyz. W związku z tym skarżone postanowienie na mocy art. 145 § 1 pkt 1 należy uchylić jako wydane z naruszeniem art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) i art. 99 ustawy przepisów z dnia 30 sierpnia 2002 r. wprowadzających ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Wobec powyższego należało orzec, jak w sentencji.