I SA/Bd 24/13
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2013-02-12
Skład orzekający: Dariusz Dudra
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd powinien przywrócić termin do uiszczenia wpisu sądowego, gdy strona nie uiściła wpisu w terminie i powołuje się na trudne warunki pogodowe jako przyczynę uchybienia terminu?Ratio decidendi
Sąd odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego, ponieważ strona nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu. Trudne warunki pogodowe nie stanowią wystarczającej przeszkody, której nie można było usunąć przy zachowaniu należytej staranności. Strona powinna była dołożyć szczególnej staranności i złożyć wniosek o przyznanie prawa pomocy w terminie.Stan faktyczny
Strona skarżąca nie uiściła w terminie wpisu sądowego w wysokości 500 złotych, mimo wezwania sądu. Wniosek o przywrócenie terminu złożyła po upływie terminu, tłumacząc się trudnymi warunkami pogodowymi. Sąd ustalił, że strona odebrała wezwanie i została właściwie poinformowana o obowiązku uiszczenia wpisu oraz możliwości zwolnienia z kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Dariusz Dudra po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. R. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia II raty podatku rolnego za 2012r. wraz z odsetkami za zwłokę postanawia: odmówić przywrócenia terminu
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy O.z dnia [...].w przedmiocie odmowy umorzenia II raty podatku rolnego za 2012r. wraz z odsetkami.
Na decyzję organu odwoławczego strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy.
Zarządzeniem z dnia 09 stycznia 2013r. przesłanym wraz z pismem z 15 stycznia 2013r. Sąd wezwał stronę skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w wysokości 500 złotych w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia. Doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu dokonano w dniu 18 stycznia 2013r. Termin do uiszczenia wpisu upłynął więc z dniem 25 stycznia 2013r.
W zakreślonym terminie strona skarżąca nie dokonała wpłaty wpisu.
Pismem z dnia 28 stycznia 2013r. nadanym w placówce pocztowej tego samego dnia skarżący wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Jednocześnie skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu wyjaśnił, że nie mógł przesłać formularza dotyczącego zwolnienia od kosztów sądowych w określonym terminie z uwagi na trudne, zimowe warunki pogodowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W świetle postanowień zawartych w art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012 poz. 270, dalej p.p.s.a), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 87 §1 tej ustawy pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu,
w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w jego uchybieniu (art.87 § 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.).
Podkreślić należy, że art. 86 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu Sądu. Daje to zatem Sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności jakie uzna za istotne (por. postanowienie SN z dnia 22.07.1999 r., sygn. akt I PKN 273/99, OSNAP 2000 nr 20, poz. 757).
W tym miejscu Sąd pragnie przywołać również postanowienie WSA w Warszawie z dnia 21 lutego 2006r. sygn. akt I SAB/Wa 78/2005, w którym czytamy - brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 02 października 2002r. , sygn. akt V S.A. 793/03, Mon.Praw. 2002, nr 23, s 1059).
W literaturze wskazuje się na orzecznictwo, w którym podniesiono, iż następujące okoliczności faktyczne nie uzasadniają przywrócenia uchybionego terminu: zwolnienie lekarskie od pracy (wyr. NSA z dnia 4 listopada 1998 r., III SA 1243/97, LEX nr 36 902); dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę (wyr. NSA z dnia 8 stycznia 2002 r., II SA/Wr 1329/01, niepubl.); niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw ((post. NSA z dnia 10 lutego 2000 r., SA/Sz 1117/99, niepubl.); nieznajomość prawa (wyr. NSA z dnia 6 listopada 1998 r., I SA/Łd 153/97, LEX nr 37 127); przebywanie w areszcie śledczym (post. NSA z dnia 20 października 2004 r., FZ 432/04, niepubl.); choroba wymagająca leżenia, jeżeli skarżący mógł nadać pismo w ustawowym terminie korzystając z pomocy domowników (post. NSA z dnia 15 grudnia 2004 r., OZ 809/04, niepubl.)., (w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006)).
Mając na uwadze powyższe wywody w kontekście zaistniałego stanu faktycznego, rozpatrując złożony przez skarżącego wniosek o przywrócenie terminu w oparciu o przesłankę braku winy Sąd stwierdza, że w przedmiotowej sprawie kryterium to nie zostało spełnione ponieważ strona nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu.
Strona swój wniosek uzasadnia trudnymi, zimowymi warunkami pogodowymi, które uniemożliwiły jej przesłanie formularza dotyczącego zwolnienia od kosztów sądowych w zakreślonym do wniesienia wpisu sądowego terminie.
W kontekście powyższego podkreślić należy, że analizy akt sprawy wynika, iż skarżący osobiście odebrał w dniu 18 stycznia 2013r. zarządzenie z dnia 09 stycznia 2013r wzywające do uiszczenia wpisu sądowego (zwrotne potwierdzenie odbioru k- 8). Przesłane skarżącemu zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu zawierało w swej treści jasno brzmiące pouczenie w jakim terminie strona powinna podjąć czynności, jeżeli nie chce się narazić na skutek jakim będzie odrzucenie złożonej przez nią skargi.
W pkt 4 pouczenia zamieszczonego w piśmie, za którym przesłano zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu, zawarto m.in. informację, że "w toku postępowania strona może wnieść o przyznanie prawa pomocy obejmującego częściowe lub całkowite zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego". Tym samym strona została właściwie poinstruowana o trybie złożenia takiego wniosku, a zawarcie pouczenia na ten temat w piśmie Sądu miało na celu poinformowanie strony o przysługujących jej prawach. Skoro skarżący nie miał środków na sfinansowanie wpisu sądowego, to należało w wyznaczonym 7-dniowym terminie skierować do tut. Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy wskazując na brak możliwości jego uiszczenia. Pomimo wezwania Sądu, ze strony skarżącego nie było żadnej reakcji w wyznaczonym 7-dniowym terminie. Dopiero po tym terminie skarżący złożył wniosek o zwolnienie z kosztów.
W zaistniałych okolicznościach Sąd nie dał wiary wyjaśnieniom strony, iż z uwagi na warunki pogodowe nie miała ona żadnej możliwości dokonania wpłaty wpisu sądowego lub złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Bez wątpienia warunki pogodowe w okresie od 18 stycznia 2013r. do 25 stycznia 2013r. tj. w czasie gdy skarżący winien dokonać czynności do których został wezwany wezwaniem Sądu z dnia 15 stycznia 2013r. nie odbiegały znacząco od typowych dla tej pory roku. Trudno uznać, że strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć zaistniałych przeszkód lub niedogodności nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
W konsekwencji powoływanie się na pogodę nie może świadczyć o braku winy w uchybieniu terminowi. W ocenie Sądu skarżący, w celu dochowania należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw, winien był zadbać o to, by jego interesy były należycie chronione.
Wyjaśnić również należy, że odmowa przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego, nie czyni wniosku o przyznanie prawa pomocy bezprzedmiotowym. Na każdym bowiem etapie postępowania strona ma prawo złożyć taki wniosek, który podlega rozpatrzeniu.
Powyższe fakty w powiązaniu z przedstawionymi wcześniej rozważaniami na temat kryteriów oceny zachowania strony w kontekście braku winy w uchybieniu terminu, w szczególności dot. dołożenia przez stronę szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej pozwalają twierdzić, iż skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu.
Mając powyższe na uwadze w oparciu o przepis art. 86 w związku z art. 87 § 2 p.p.s.a. Sąd odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło