I SA/Bd 24/16
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2016-03-02
Skład orzekający: Mariusz Pawełczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca posiada znaczny majątek i wysokie dochody, nawet jeśli część rubryk we wniosku została przekreślona?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona skarżąca, pomimo przekreślenia części rubryk we wniosku, posiada znaczny majątek i wysokie dochody, które wykluczają możliwość zaliczenia jej do grona osób ubogich. Analiza sytuacji materialnej strony powinna uwzględniać również dane jej małżonka, zwłaszcza w sytuacji wspólnego gospodarstwa domowego i braku rozdzielności majątkowej. Ponoszenie prywatnoprawnych zobowiązań nie może stanowić podstawy do przerzucenia ciężaru kosztów postępowania sądowego na Skarb Państwa.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. We wniosku przekreśliła większość rubryk dotyczących stanu majątkowego, dochodów oraz zobowiązań. Analiza wniosku wykazała, że mąż skarżącej posiada znaczny majątek i wysokie dochody, a małżonkowie prowadzą wspólne gospodarstwo domowe.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 02 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] 2015 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od września 2012 r. do stycznia 2013 r. postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy
W dniu 23 lutego 2016r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożony na urzędowym formularzu wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawczyni podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, córką oraz synem. Rubryki dotyczące stanu majątkowego strony (w tym osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym), dochodów oraz zobowiązań i stałych wydatków zostały przekreślone.
Rozpoznając powyższy wniosek strony należało zatem poddać analizie również dane które podał jej mąż w równocześnie rozpoznawanych wnioskach złożonych na urzędowych formularzach PPF o przyznanie prawa pomocy znajdujących się w aktach spraw I SA/Bd 35/16 oraz I SA/Bd 41/16. Otóż mąż skarżącej w przywołanych formularzach PPF oświadczył, że nie posiada oszczędności oraz papierów wartościowych. Jako majątek wskazał domy: o pow. [...] m² - wartość [...], o pow. [...] m² - wartość [...]zł; dwie kamienice o łącznej wartości [...] zł; dwa mieszkania o łącznej wartości [...] zł; nieruchomość rolną o pow. [...] ha – wartość [...] zł; samochód [...] rok produkcji [...] o wartości [...]zł; samochód [...] rok produkcji [...] o wartości [...] zł oraz pojazd [...] o wartości [...]zł. W rubryce zobowiązania i stałe wydatki mąż skarżącej podał: leasing (samochód [...]) – [...]zł miesięcznie; kredyt – [...] zł miesięcznie; media [...] zł miesięcznie; alimenty – [...] zł miesięcznie. Ponadto w rubryce 10 formularza PPF podał, że zarówno on jak i jego żona prowadzą dochodowe działalności gospodarcze i z tego tytułu za 2014r. uzyskali łączny dochód w kwocie [...] zł.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) – dalej zwana "p.p.s.a." - prawo pomocy w zakresie częściowym, czyli takim, jakiego przyznania domagał się skarżący, może zostać przyznane, w razie wykazania przez wnioskodawcę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zdaniem orzekającego wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie.
Z uwagi na fakt, że strona przekreśliła większość rubryk na urzędowym formularzu PPF należało przeanalizować oświadczenia złożone przez męża skarżącej w zakresie złożonych przez niego wniosków o przyznanie prawa pomocy które znajdują się w aktach spraw I SA/Bd 35/16 oraz I SA/Bd 41/16. Jak wynika z informacji tam zawartych dochody skarżącej oraz jej męża kształtowały się w 2014r. na bardzo wysokim poziomie – łączny dochód za 2014r. wyniósł [...] zł, co w przeliczeniu na jednego członka rodziny daje kwotę [...] zł miesięcznie.
Ponadto mąż wnioskodawczyni podał, że posiada znaczny majątek tj. dwa domy o łącznej wartości [...] zł; dwie kamienice o łącznej wartości [...] zł; dwa mieszkania o łącznej wartości [...] zł; nieruchomość rolną o pow. [...] ha – wartość [...] zł; samochód [...] rok produkcji [...] o wartości [...] zł; samochód [...] rok produkcji [...] o wartości [...] zł oraz pojazd [...] o wartości [...] zł. Podkreślenia również wymaga, że skarżąca prowadzi z mężem wspólne gospodarstwo domowe i nie podała jakoby panował między małżonkami ustrój rozdzielności majątkowej. Zatem wysokość uzyskiwanych dochodów oraz fakt posiadania znacznego majątku w postaci nieruchomości wyklucza możliwość zaliczenia skarżącej do grona osób ubogich, z myślą o których stworzona została instytucja prawa pomocy. W ocenie referendarza sądowego przyznanie prawa pomocy w analizowanej sytuacji, przy uwzględnieniu wskazanej przez męża skarżącej ich sytuacji materialnej, oznaczałoby przeniesienie ciężaru udziału w postępowaniu strony dysponującej środkami finansowymi na ogół obywateli, czego nie można zaakceptować.
Końcowo wyjaśnić również należy, że ponoszenie wydatków związanych ze spłatą zaciągniętych kredytów nie może być uznane za przyczynę uzasadniającą przyznanie prawa pomocy. W orzecznictwie wielokrotnie wyjaśniano, że przedkładanie należności o charakterze prywatnoprawnym nad publicznoprawnymi nie może skutkować przerzuceniem ciężaru finansowania postępowań sądowoadministracyjnych strony na Skarb Państwa (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 czerwca 2013 r., sygn. akt I FZ 224/13). Dlatego też, nie znajduje uzasadnienia, aby wnioskodawczyni lub jej mąż spłacali inne ciążące na nich zobowiązania o charakterze prywatnoprawnym, a jednocześnie żądała, aby koszty związane z wniesieniem skargi pokrywał za nią Skarb Państwa. Brak jest racjonalnego uzasadnienia dla przyjęcia stanowiska, iż to budżet powinien kredytować w tym zakresie stronę skarżącą.
Z tych powodów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło