I SA/Bd 24/16
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2016-12-12
Skład orzekający: Mariusz Pawełczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca, mimo lakonicznego oświadczenia o stanie majątkowym, wraz z małżonkiem dysponuje znacznym majątkiem i osiąga wysokie dochody?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli wnioskodawca, mimo lakonicznego wypełnienia formularza, wraz z małżonkiem dysponuje znacznym majątkiem (nieruchomości, pojazdy) i osiągał wysokie dochody w poprzednich latach. Instytucja prawa pomocy jest przeznaczona dla osób ubogich, a jej przyznanie osobie dysponującej środkami finansowymi oznaczałoby przeniesienie ciężaru kosztów postępowania na ogół obywateli, co jest nieakceptowalne.Stan faktyczny
Strona złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, po tym jak poprzedni wniosek został odrzucony, a następnie utrzymany w mocy przez sąd. Wnioskodawczyni lakonicznie wypełniła formularz, przekreślając rubryki dotyczące stanu majątkowego, dochodów oraz zobowiązań. Analiza danych złożonych przez męża wnioskodawczyni wykazała posiadanie przez niego znacznego majątku (nieruchomości, pojazdy) oraz wysokie dochody w poprzednich latach.Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia z dnia 02 marca 2016 r. (utrzymującego w mocy postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy).Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od sierpnia 2012 r. do stycznia 2013 r. postanowił: odmówić zmiany postanowienia z dnia [...] marca 2016 r.
Postanowieniem z dnia 02 marca 2016r. Referendarz sądowy odmówił stronie przyznania prawa pomocy.
Od powyższego rozstrzygnięcia strona wniosła sprzeciw.
Postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2016r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy utrzymał w mocy powyższe postanowienie.
W dniu 07 grudnia 2016r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożony na urzędowym formularzu kolejny wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawczyni podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, córką oraz synem. Rubryki dotyczące stanu majątkowego strony (w tym osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym), dochodów oraz zobowiązań i stałych wydatków zostały przekreślone.
Rozpoznając powyższy wniosek strony należało, zatem poddać analizie również dane, które podał mąż skarżącej w kilkudziesięciu sprawach zainicjowanych przed tut. Sądem. Otóż mąż skarżącej oświadczył, że nie posiada oszczędności oraz papierów wartościowych. Jako majątek wskazał domy: o pow. [...] m˛ - wartość [...] zł, o pow. [...] m˛ - wartość [...] zł; dwie kamienice o łącznej wartości [...] zł; dwa mieszkania o łącznej wartości [...] zł; nieruchomość rolną o pow. [...] ha – wartość [...] zł; samochód [...] rok produkcji 1998 o wartości [...] zł; samochód [...] rok produkcji 1992 o wartości [...] zł oraz pojazd [...] o wartości [...] zł. W rubryce zobowiązania i stałe wydatki skarżący podał: leasing (samochód [...]) – [...] zł miesięcznie; kredyt – [...] zł miesięcznie; media [...] zł miesięcznie; alimenty – [...] zł miesięcznie. W rubryce dochody skarżący wskazał, że wraz z żoną prowadzą działalności gospodarcze i wykazują straty.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016r. poz. 718) – dalej zwana "p.p.s.a." - prawo pomocy w zakresie częściowym, czyli takim, jakiego przyznania domaga się skarżąca, może zostać przyznane, w razie wykazania przez wnioskodawcę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Biorąc pod uwagę informacje przedstawione przez skarżącą jak również informacje podane przez męża skarżącej złożone do kilkudziesięciu spraw zainicjowanych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Bydgoszczy, w których składał wnioski o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 165 p.p.s.a., postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Pod pojęciem "zmiany okoliczności sprawy" należy rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i w obowiązującym prawie, jednakże muszą to być takie zmiany okoliczności, które uzasadniają zmianę rozstrzygnięcia wydanego w sprawie. W przedmiotowej sprawie brak takich okoliczności.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarżąca podobnie jak w pierwotnym wniosku w sposób lakoniczny wypełniła formularz PPF - rubryki dotyczące stanu majątkowego strony (w tym osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym), dochodów oraz zobowiązań i stałych wydatków zostały przekreślone.
Wskazać należy, że mąż skarżącej w składanych wnioskach o przyznanie prawa pomocy (np. I SA/Bd 41/16) w rubryce dochody wskazał strata. Jednakże jak wynika z informacji zawartych na urzędowym formularzu PPF przedłożonym na etapie pierwotnie rozpoznawanego wniosku w sprawie I SA/Bd 41/16 dochody skarżącej oraz jej męża kształtowały się w 2014r. na bardzo wysokim poziomie – łączny dochód za 2014r. wyniósł [...] zł, co w przeliczeniu na jednego członka rodziny daje kwotę [...]zł miesięcznie. Ponadto jak wynika z urzędowych formularzy PPF przedłożonych przez męża skarżącej do kilkudziesięciu spraw (np. I SA/Bd 663/16, 664/16, 665/16) posiada on znaczny majątek tj. dwa domy o łącznej wartości [...] zł; dwie kamienice o łącznej wartości [...] zł; dwa mieszkania o łącznej wartości [...] zł; nieruchomość rolną o pow. [...] ha – wartość [...] zł; samochód [...] rok produkcji 1998 o wartości [...] zł; samochód [...] rok produkcji 1992 o wartości [...] zł oraz pojazd [...] o wartości [...] zł. Z powyższych informacji wynika, że skarżąca oraz jej mąż zgromadzili znaczny majątek w postaci nieruchomości, którego łączna wartość wynosi [...] zł. Zatem wysokość uzyskiwanych dochodów w 2014r. oraz fakt posiadania znacznego majątku w postaci nieruchomości, które zostały wskazane przez męża skarżącej z którym prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wyklucza możliwość zaliczenia skarżącej do grona osób ubogich, z myślą o których stworzona została instytucja prawa pomocy. W ocenie referendarza sądowego przyznanie prawa pomocy w przedmiotowej sprawie oznaczałoby przeniesienie ciężaru udziału w postępowaniu strony dysponującej środkami finansowymi na ogół obywateli, czego nie można zaakceptować.
Z tych powodów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 165 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło