I SA/Bd 258/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Wiśniewska po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. i G. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za[...]rok postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od uiszczenia wpisu sądowego w części powyżej kwoty [...] zł. W następstwie wezwania do opłacenia wpisu w kwocie [...] zł od skargi na wskazaną powyżej decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B., G. G. uiścił [...] zł na poczet wymaganej opłaty oraz złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego formularza PPF wynika, iż pozostaje on we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną oraz synami. Jedynym źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę jego żony M. G. wynoszące 2000 zł netto miesięcznie. Skarżący prowadzi Zakład U. E. "...". Z uwagi na przedłużającą się zimę i niemożność wykonania zleceń poniósł stratę z działalności gospodarczej. Ponadto skarżący oświadczył, że wszystkie oszczędności przeznaczył na spłatę zaległości podatkowych, a stres wywołany postępowaniem podatkowym wpłynął negatywnie na stan jego zdrowia i ograniczył możliwości podjęcia pracy. Skarżący wskazał, że jego majątek stanowi dom, działka budowlana oraz samochód osobowy S. O. z 2003 r. Miesięczny koszt utrzymania domu oszacował na 950 zł i podał, że spłaca kredyty gotówkowe zaciągnięte na poczet zakupu samochodu oraz wynikające z kart kredytowych. Wskazał, że wypłata wynagrodzenia pełnomocnikowi jest uzależniona od pozytywnego rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej. Opłacenie wpisu w kwocie powyżej 400 zł przekracza jego możliwości finansowe. Postanowieniem z dnia 17 maja 2010 r. referendarz sądowy oddalił wniosek skarżącego stwierdzając, iż w złożonym przez siebie wniosku skarżący nie wskazał okoliczności przemawiających za zwolnieniem od kosztów sądowych. Od powyższego postanowienia skarżący złożył w dniu 31 maja 2010r. sprzeciw, podnosząc, iż w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy szczegółowo wykazał, iż nie jest w stanie wraz z żoną pokryć kosztów postępowania. Jednocześnie wyjaśnił, iż kwota 400 zł pomyłkowo została wpłacona z podaniem sygnatury niniejszej sprawy albowiem intencją strony było uiszczenie wpisu do sprawy o sygn. I SA/Bd 260/10. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270: z późn. zm. - zwanej dalej "p.p.s.a."), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Zatem, w świetle art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie natomiast częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wyraźnie wynika, iż jedynym kryterium, jakim kieruje się Sąd rozpatrując wniosek strony w tym przedmiocie są możliwości zarobkowe i sytuacja finansowa strony. Powołany przepis nie pozostawia również wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne do uwzględnienia wniosku, spoczywa na wnioskodawcy. Dodatkowo podkreślić należy, że celem instytucji prawa pomocy jest wsparcie tych osób, których sytuacja majątkowa jest taka, że nie są one w stanie same ponieść kosztów toczącego się postępowania, a to pozbawiłoby je możliwości skorzystania z konstytucyjnie zagwarantowanego prawa do sądu. Tym samym ma ona charakter wyjątkowy. Jak wynika z zawartych w przedłożonym w dniu 19 kwietnia 2010 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy informacji o stanie rodzinnym i majątkowym skarżącego, prowadzi on wspólnie gospodarstwo domowe, z żoną i z dwoma synami. Małżonka skarżącego uzyskuje stałe dochody ze stosunku pracy w wysokości [...]netto. Skarżący w sprzeciwie przedstawił istotne okoliczności, które mają wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, podkreślając , iż pomimo otrzymywania stałych dochodów większość ich część, w tym również otrzymywane od kontrahentów wpłaty, przeznacza na spłatę zaległych zobowiązań podatkowych. Na obecnym etapie postępowania koszta sądowe niniejszej sprawy sprowadzają się do uiszczenia jednorazowo wpisu od skargi w wysokości [...] zł. Skarb Państwa nie jest w stanie udzielać pomocy wszystkim wnioskodawcom, stąd surowe kryteria oceny ich sytuacji majątkowej i rodzinnej. Powyższy fakt nie uzasadnia przejęcia przez skarb państwa całości kosztów postępowania jednakże oceniając dochody oraz wysokość koniecznych wydatków wnioskodawcy Sąd uznał, iż skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd nie chcąc zamykać skarżącemu drogi do sądu, orzekł jak w sentencji postanowienia.