I SA/Bd 260/13

WyrokWSA w Bydgoszczy2013-06-18

Skład orzekający: Teresa Liwacz, Halina Adamczewska-Wasilewicz, Ewa Kruppik-Świetlicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny był uprawniony do wszczęcia i prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych w dniu [...] r., skoro skarżący złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji z dnia [...] r. przed rozstrzygnięciem tego wniosku?
Ratio decidendi
Wniesienie skargi na decyzję oraz złożenie wniosku o wstrzymanie jej wykonania nie powoduje wstrzymania wykonania z mocy prawa. Dopiero wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania przez właściwy organ lub sąd jest podstawą do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. W sytuacji, gdy organ odmówił wstrzymania wykonania decyzji, a postanowienie o wstrzymaniu zostało wydane dopiero przez sąd, organ egzekucyjny był uprawniony do prowadzenia postępowania egzekucyjnego, a zarzut braku wymagalności obowiązku nie zasługiwał na uwzględnienie.
Stan faktyczny
Skarżący kwestionował zasadność prowadzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego zaległości podatkowych spółki, w której był prezesem zarządu. Podstawą egzekucji były tytuły wykonawcze wystawione na podstawie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej. Skarżący podniósł zarzut na postępowanie egzekucyjne, wskazując na złożony wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, który jego zdaniem powinien skutkować odroczeniem terminu wykonania obowiązku. Organy administracji odmówiły uwzględnienia zarzutu, argumentując, że wstrzymanie wykonania nastąpiło dopiero po wydaniu postanowienia przez WSA. Skarżący zaskarżył postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Liwacz Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka Protokolant po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi Z. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Dyrektor Izby Skarbowej w B. podał, ze decyzją z dnia [...] r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B. orzekł o odpowiedzialności Z. Z. jako prezesa zarządu spółki z o.o. "K." z siedzibą w B. za jej zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług. Od tej decyzji skarżący złożył odwołanie, w wyniku którego Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał decyzję w mocy. Pismem z dnia [...] r. strona skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2012 r. sygn. akt I SA/Bd 19/12 uchylił decyzję Dyrektora z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej po ponownym przeanalizowaniu akt sprawy, decyzją z dnia [...] r.: - uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego jako prezesa zarządu "K." sp. z o.o. z siedzibą w B. za odsetki za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu podatku od towarów i usług za wrzesień i październik 2006 r., luty, marzec, maj i sierpień 2007 r. oraz sierpień 2008 r. w kwocie 28.324 zł, orzekł o odpowiedzialności skarżącego jako prezesa zarządu "K." sp. z o.o. za odsetki za zwłokę od zaległości podatkowej tej spółki z tytułu podatku od towarów i usług za wrzesień i październik 2006 r., luty, marzec, maj i sierpień 2007 r. oraz sierpień 2008 r., naliczonych z uwzględnieniem zmiany stopy procentowej odsetek od następnego dnia po upływie terminu płatności ww. zobowiązań podatkowych do dnia ogłoszenia upadłości "K." sp. z o.o., tj. [...] r. w wysokości [...] zł, w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Brak zapłaty wymienionych należności sprawił, że zostały one objęte tytułami wykonawczymi Nr [...] i Nr [...] z dnia [...] r. wystawionymi przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B., które przekazał Naczelnikowi Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. jako organowi egzekucyjnemu. Ponadto pismem z dnia [...] r. strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Postanowieniem z dnia [...] r. organ odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Z kolei pismem z dnia [...] r. skarżący wniósł zarzut na prowadzenie wobec niego postępowania egzekucyjnego dotyczące należności podatkowych orzeczonych powołaną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. przed rozstrzygnięciem złożonego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Skarżący powołał się na wniesioną w dniu [...] r. skargę do sądu administracyjnego oraz złożony w dniu [...] r. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Ponadto skarżący wskazał, że pismem z dnia [...] r. wystąpił do wierzyciela z prośbą o nie wszczynanie postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia przez Dyrektora Izby Skarbowej skierowanego do niego wniosku. W ocenie skarżącego uzasadniało to postawienie zarzutu na postępowanie egzekucyjne prowadzone w oparciu o ww. tytuły wykonawcze, gdyż wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest wnioskiem o odroczenie, o którym mowa w art. 33 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm.), dalej jako u.p.e.a. Organ egzekucyjny powołując się na art. 34 § 1 u.p.e.a., pismem z dnia [...]r. zwrócił się do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. jako wierzyciela o zajęcie stanowiska w przedmiocie zgłoszonych przez stronę zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego działając jako wierzyciel postanowieniem z dnia [...] r. odmówił uznania zarzutu nie wstrzymania wykonania obowiązku objętego ww. tytułami wykonawczymi. Pismem z dnia [...] r. skarżący wniósł o uzupełnienie postanowienia z dnia [...] r. co do rozstrzygnięcia i prawa do złożenia zażalenia. Organ I instancji postanowieniem z dnia [...] r. sprostował z urzędu sentencję postanowienia Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r. w ten sposób, że zamiast brzmienia: "odmówić uznania zarzutu nie wstrzymania wykonania obowiązku objętego tytułami wykonawczymi Nr [...] i [...]" otrzymała ona brzmienie: "odmówić uznania zarzutu odroczenia terminu wykonania obowiązku objętego tytułami wykonawczymi Nr [...] i [...]". Jednocześnie organ I instancji postanowieniem z dnia [...] r. odmówił uzupełnienia postanowienia Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. co do rozstrzygnięcia i prawa do złożenia zażalenia. Skarżący pismem z dnia [...] r. wniósł zażalenie na postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. o odmowie uznania zarzutu odroczenia terminu wykonania obowiązku objętego tytułami wykonawczymi Nr [...] i [...] (sprostowanie postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...]; odmowa uzupełnienia postanowieniem z tej samej daty i o tym samym numerze). Zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art. 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu administracyjnym w administracji oraz procesowego, tj. art. 6, art. 7 i art. 124 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; aktualna publikacja - Dz.U. z 2013 r., poz. 267). Wniósł o uchylenie zaskarżonych postanowień w całości i orzeczenie o zasadności zgłoszonego zarzutu na postępowanie egzekucyjne z powodu wystawienia wymienionych tytułów wykonawczych bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu przywołał art. 33 pkt 1-10 u.p.e.a. oraz art. 239e ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) – dalej jako O.p. Organ stwierdził, że podstawą dochodzenia należności z tytułu zaległości podatkowych spółki z o.o. "K." w podatku VAT za wrzesień i październik 2006 r., luty, marzec, maj i sierpień 2007 r. oraz sierpień 2008 r. od strony (zobowiązanego) w oparciu o tytuły wykonawcze Nr [...] oraz Nr [...] (wystawione w dniu [...] r.) jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]r. Podniósł, że na dzień wystawienia tytułów wykonawczych oraz na dzień wydania zaskarżonego postanowienia wstrzymanie wykonania decyzji nie miało miejsca, zatem zobowiązanie wynikające z decyzji ostatecznej organu odwoławczego z dnia [...] r. w tym czasie było wymagalne. Złożony wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie mógł zatem spowodować odroczenia terminu wykonania obowiązku. Pozytywne rozstrzygnięcie przedmiotowego wniosku spowodowałoby brak wymagalności obowiązku wynikającego z decyzji, co w analizowanej sprawie również nie miało miejsca. Organ dodał, że WSA w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 4 grudnia 2012 r., sygn. akt I SA/Bd 894/12 wstrzymał wykonanie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. W związku z powyższym wierzyciel (Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego) pismem z dnia [...] r. wniósł do organu egzekucyjnego o zawieszenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec strony na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych w oparciu o powołaną decyzję, do czasu rozpatrzenia przez WSA wniesionej skargi na ww. rozstrzygnięcie organu II instancji. Zdaniem organu, wszczęcie postępowania egzekucyjnego i wystawienie tytułów wykonawczych na podstawie ww. decyzji ostatecznej nastąpiło w myśl obowiązujących przepisów prawa i z zachowaniem ustawowej procedury, gdyż w tym okresie nie wstrzymano jej wykonania przez właściwy organ lub sąd. Organ uznał zarzut nieprawidłowego oznaczenia strony za bezzasadny. Nie wskazanie skarżącego w nagłówku postanowienia nie pozbawiło go prawa do złożenia zażalenia. Tym bardziej, że zaskarżone postanowienie zawierało pouczenie o prawie wniesienia zażalenia do Dyrektora Izby Skarbowej, z którego to prawa skarżący skorzystał. Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Zarzucił naruszenie: 1) prawa materialnego, tj. art. 1 pkt 1 u.p.e.a., według którego przepisy tej ustawy stosuje się "w przypadkach uchylania się zobowiązanych od wykonywania ciążących na nich obowiązków"; 2) prawa procesowego, tj. art. 6 i art. 7 kpa, według których organy podatkowe działają na zasadach i w granicach prawa, dokładnie wyjaśniając stan faktyczny; naruszenie powołanych wyżej przepisów proceduralnych ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie w postaci utrzymania w mocy postanowienia organu I instancji o odrzuceniu zarzutu, że tytuły wykonawcze zostały wydane z naruszeniem: prawa materialnego, wynikających z art. 2 Konstytucji RP zasad zaufania do państwa i jego organów, zaufania do stanowionego prawa oraz zawartej w art. 7 zasady legalizmu, według której organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. W uzasadnieniu skarżący przedstawił kalendarium zdarzeń, opisał przebieg postępowania, przywołał art. 239c O.p. oraz stwierdził, że decyzji nie nadano rygoru natychmiastowej wykonalności, a żadna z ustaw szczególnych nie wyłącza wstrzymania jej wykonania – co oznacza istnienie możliwości wstrzymania jej wykonania. Podkreślił, że nie był legitymowany do uzasadnienia swojego wniosku względami społecznymi, a jednak na nich Dyrektor oparł swoje postanowienie. Podał, że wykazanie względów społecznych wynika wyłącznie z ustawy i tylko w sytuacji, gdy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji kierowany jest w trybie art. 67a § 1 O.p. lub 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), dalej jako p.p.s.a. Skarżący przytoczył słownikową definicję określenia "uchylać się" oraz art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a. Podał, że wniósł skargę [...] r. i w tym samym dniu doręczył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W jego ocenie od dnia doręczenia mu zaskarżonej decyzji do dnia wniesienia skargi i złożenia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji występowało swoiste quasi vacatio legis pozwalające mu na "niewykonywanie" orzeczonego obowiązku, co jego zdaniem nie jest równoznaczne z uchylaniem się od jego wykonania. Ponadto wykonanie obowiązku (zapłata) czyniłoby wniosek o wstrzymanie wykonania całkowicie bezzasadnym. Skarżący uważa, że skoro mógł złożyć skargę w terminie 30 dni od dnia doręczenia i dopiero po jej złożeniu wystąpić z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, to brak podstaw do żądania od niego wykonania obowiązku. Podkreślił, że "uchylanie się" od wykonania obowiązku nie miało miejsca. Skoro wierzyciel wiedział, że skarżący złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, to wystawienie w dniu [...]r. tytułów wykonawczych i przekazanie ich organowi egzekucyjnemu (jeszcze przed rozstrzygnięciem przez Dyrektora przedmiotowego wniosku) nastąpiło z rażącym naruszeniem art. 1 pkt 1 u.p.e.a. Ponadto skarżący stwierdził, że kierując się wynikającą z art. 2 Konstytucji RP zasadą zaufania uważał, iż organy podatkowe będą działały na podstawie powołanego art. 1 pkt 1 u.p.e.a. Wskazał, że Dyrektor nie odniósł się do naruszenia tego przepisu. Tym samym przyjął, że bez względu na okoliczność, czy na decyzję wniesiono skargę i czy został złożony wniosek o wstrzymanie jej wykonania, to miało miejsce uchylanie się od wykonania obowiązku, tj. unikanie od odpowiedzialności majątkowej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako p.p.s.a – stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b oraz c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Oceniając zaskarżone postanowienie organu z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów stwierdzić należy, że nie narusza ono prawa w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania go z obrotu prawnego. Podać należy, że Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. prowadzi wobec skarżącego postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] r. Nr [...] i Nr [...]. Podstawą wystawienia tytułów wykonawczych było wydanie 22 lipca 2011 r. decyzji przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. w sprawie odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe Spółki z o.o. "K.". Od tej decyzji zostało wniesione odwołanie, w wyniku którego Dyrektor Izby Skarbowej w B. decyzją z dnia [...] r. utrzymał ją w mocy. Jednakże na skutek skargi, WSA w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2012 r. sygn. akt I SA/Bd 19/12 uchylił tę ostatnią decyzję. W związku z tym Dyrektor decyzją z dnia [...] r. uchylił w części decyzję organu I instancji i orzekł w tym zakresie, a w pozostałej części utrzymał ją w mocy. Na powyższą decyzję strona wniosła skargę. Równocześnie pismem z dnia [...]r. skarżący wniósł także o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r., który to organ postanowieniem z dnia [...] r. odmówił wstrzymania wykonania decyzji. Dopiero WSA w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 4 grudnia 2012 r. sygn. akt I SA/Bd 894/12 wstrzymał wykonanie decyzji z dnia [...] r. W tym stanie sprawy powstał spór co do tego, czy organ egzekucyjny był uprawniony do wszczęcia i prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie ww. tytułów wykonawczych wystawionych w dniu [...]., skoro skarżący złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji z dnia [...] r. Zdaniem strony skarżącej, do czasu rozpatrzenia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji niedopuszczalne było prowadzenie egzekucji, stąd zarzut z dnia [...]., w którym powołano się na art. 33 pkt 2 u.p.e.a. zasługuje na uwzględnienie. W ocenie natomiast Dyrektora Izby Skarbowej wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie miał wpływu na toczące się postępowanie egzekucyjne, w związku z tym zarzut nie zasługuje na uwzględnienie, stąd zasadnie Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B. (działając jako wierzyciel) odmówił uznania zarzutu. W wyniku powyższego Dyrektor Izby Skarbowej - po rozpatrzeniu zażalenia - postanowieniem z dnia [...] r. utrzymał w mocy postanowienie tego Naczelnika z dnia [...] r. (postanowieniem z dnia [...] r. sprostowano i jednocześnie postanowieniem także z tej daty odmówiono jego uzupełnienia). W zaistniałym sporze rację należy przyznać organowi. Na podstawie art. 33 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. Stosownie natomiast do art. 56 § 1 tej ustawy postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu: 1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej; 2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego; 3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego; 4) na żądanie wierzyciela; 5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Analiza przywołanych przepisów ustawy pozwala stwierdzić, że spór zaistniały należy rozstrzygnąć w kontekście art. 33 pkt 2 i art. 56 § 1 u.p.e.a. W ocenie Sądu nie zasługuje na uwzględnienie zarzut braku wymagalności obowiązku. Zgodnie bowiem z art. 239e Ordynacji podatkowej decyzja ostateczna podlega wykonaniu, chyba że wstrzymano jej wykonanie. Jak już wyżej szczegółowo opisano decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. była decyzją ostateczną. Zasadą jest, że obowiązek określony decyzją powinien być spełniony przez zobowiązanego bez zbędnej zwłoki, po tym jak obowiązek stał się wymagalny. Przez wymagalność należy rozumieć taką cechę obowiązku administracyjnego, która zezwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanego wykonania obowiązku i w razie odmowy wystąpić do organu egzekucyjnego o zastosowanie przymusu egzekucyjnego. Powodem braku wymagalności może być wstrzymanie wykonania podlegającej wykonaniu decyzji przez organ, który ją wydał, organ nadzoru lub przez sąd. Dalsze rozważania wymagają przytoczenia art. 61 § 1 oraz § 2 pkt 1 ustawy p.p.s.a. Wskazany przepis prawny statuuje jedną z zasad ogólnych postępowania sądowoadministracyjnego, zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Przepis ten w § 2 pkt 1, odnoszącym się do decyzji i postanowień, przewiduje natomiast, że w razie wniesienia skargi na decyzję lub postanowienie - organ, który wydał decyzję lub postanowienie, może wstrzymać, z urzędu lub na wniosek skarżącego, ich wykonanie w całości lub w części, chyba że zachodzą przesłanki, od których w postępowaniu administracyjnym uzależnione jest nadanie decyzji lub postanowieniu rygoru natychmiastowej wykonalności albo, gdy ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Na mocy art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego prawa do złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. W świetle przytoczonej regulacji nie budzi wątpliwości, że wniesienie skargi, a także (jednoczesne lub późniejsze) złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie powoduje wstrzymania z mocy prawa wykonania danego rozstrzygnięcia. Skutek taki następuje bowiem dopiero wraz z wydaniem (przez właściwy organ lub sąd) postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji. Oznacza to, że (fakultatywnie - organ ani sąd nie są zobligowani do wstrzymania wykonania rozstrzygnięcia) tymczasowa ochrona adresata decyzji wynikająca z możliwości orzeczenia o wstrzymaniu wykonania rozstrzygnięcia nie jest przez ustawodawcę gwarantowana poprzez wniesienie skargi oraz stosownego wniosku. W przedmiotowej sprawie organ odmówił wstrzymania wykonania decyzji, z której wynika egzekwowany obowiązek. Dopiero wniosek strony złożony do Sądu został uwzględniony. Prawidłowo więc organ - wierzyciel odmówił uznania zarzutu odroczenia terminu wykonania obowiązku objętego tytułami wykonawczymi z dnia [...] r., a zatem brak podstaw do stwierdzenia zasadności zarzutu określonego w art. 33 pkt 2 u.p.e.a., ponieważ obowiązek był wymagalny. Również w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że samo złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, z której wynika obowiązek, nie stanowi podstawy do wstrzymania czy zawieszenia postępowania egzekucyjnego, a tym samym brak jest podstaw do zaniechania prowadzenia tego postępowania. Innymi słowy, nie stanowi przesłanki niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, wstrzymania czy też zawieszenia postępowania egzekucyjnego toczące się postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji. Dopiero wydanie postanowienia o wstrzymaniu jej wykonania jest podstawą do tego, by postępowanie egzekucyjne zostało zawieszone. Zatem, wbrew twierdzeniom autora skargi, organ mógł prowadzić postępowanie egzekucyjne w celu przymusowego wykonania decyzji organu przed prawomocnym załatwieniem sprawy z wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji (zob.: wyrok NSA z 10 grudnia 2010 r., sygn. akt I FSK 2081/09; wyrok z dnia 15 stycznia 2013 r. sygn.. akt I SA/GI 559/12). W konsekwencji w przedmiotowej sprawie - nie doszło do naruszenia art. 1 pkt 1 u.p.e.a., na podstawie którego ustawa określa sposób postępowania wierzycieli w przypadkach uchylania się zobowiązanych od wykonania ciążących na nich obowiązków, o których mowa w art. 2. Wobec braku dobrowolnego wykonania obowiązku, wierzyciel był uprawniony do wystawienia tytułów wykonawczych i skierowania ich do organu egzekucyjnego. Takie rozumienie pojęcia "uchylania się" znajduje również potwierdzenie w definicji "zobowiązanego" (art. 1a pkt 20 u.p.e.a.), przez którego rozumie się osobę prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej albo osobę fizyczną, która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze pieniężnym lub obowiązku o charakterze niepieniężnym, a w postępowaniu zabezpieczającym - również osobę lub jednostkę, której zobowiązanie nie jest wymagalne albo jej obowiązek nie został ustalony lub określony, ale zachodzi obawa, że brak zabezpieczenia mógłby utrudnić lub udaremnić skuteczne przeprowadzenie egzekucji, a odrębne przepisy na to zezwalają. Stanowisko organu jest trafne i zostało dość jednoznacznie sformułowane - wbrew zarzutom skargi - na s. [...] zaskarżonego postanowienia. Podnieść także należy, że w przedmiotowej sprawie na dzień wystawienia tytułów wykonawczych ([...] r.), jak i na dzień wydania postanowienia przez organ I instancji (wierzyciela) z dnia [...] r. o odmowie uwzględnienia zarzutu, nie wystąpiła przesłanka w postaci wstrzymania wykonania decyzji czy zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Zaistniała ona wprawdzie, lecz dopiero na skutek wydania przez WSA w dniu [...]r. postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji. Zauważyć należy, że w aktach sprawy (d.: k. [...] akt administracyjnych) znajduje się pismo z dnia [...] r., w którym Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B. jako wierzyciel w postępowaniu egzekucyjnym - prowadzonym przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. wobec Z. Z. w oparciu o tytuły wykonawcze Nr [...], [...] oraz Nr [...] - informuje, iż postanowieniem z dnia 4 grudnia 2012 r. o sygn. akt I SA/Bd 894/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wstrzymał wykonanie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia [...] r. Nr [...]. Mając na uwadze powyższe wierzyciel wniósł o zawieszenie postępowania egzekucyjnego w oparciu o przepis art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. do czasu rozpatrzenia przez Sąd wniesionej skargi na ww. rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Skarbowej w B. Z podanych wyżej przyczyn tut. Sąd nie doszukał się także naruszenia art. 6 ("Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa") i art. 7 Kpa ("W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli") oraz art. 2 ("Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej") i art. 7 Konstytucji RP ("Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa"). Analiza zaskarżonego postanowienia, jak również poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. (wraz z postanowieniami o sprostowaniu i odmowie uzupełnienia), a także akt sprawy administracyjnej pozwala stwierdzić, że organy podejmowały działania w granicach prawa, skarżący miał zapewnione prawo do czynnego udziału, z którego korzystał składając stosowne środki zaskarżenia, organy podały przesłanki, którymi kierowały się załatwiając sprawę. Okoliczność, że stanowisko organów nie spełnia oczekiwań skarżącego nie oznacza, że narusza ono prawo. Reasumując należy stwierdzić, że zgodne z prawem jest stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej o braku podstaw do uwzględnienia zarzutu na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Mając na uwadze powyższe okoliczności, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd skargę oddalił. H.Adamczewska-Wasilewicz T. Liwacz E. Kruppik-Świetlicka

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło