I SA/Bd 268/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Jarosław Szulc po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. sp. z o.o. w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 11 kwietnia 2023 r., nr 0401-IOA.4802.11.2023 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania postanawia: 1. umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne, 2. zasądzić od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy na rzecz P. sp. z o.o. w W. kwotę 580 zł (pięćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2023 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez skarżącą Spółkę od decyzji Naczelnika Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Toruniu z dnia 17 lutego 2023 r. Pismem z dnia 16 maja 2023 r. skarżąca Spółka wniosła do tut. Sądu skargę na ww. postanowienie. W następstwie wniesionej skargi, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 1 czerwca 2023 r., działając na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej: "p.p.s.a."), uwzględnił skargę w całości i uchylił zaskarżone postanowienie z dnia 11 kwietnia 2023 r. oraz stwierdził, że wydanie postanowienia nie nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa albo bez podstawy prawnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania gdy postępowanie z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1 (cofnięcie skargi) i pkt 2 (śmierć strony) cytowanego przepisu stało się bezprzedmiotowe. Przy tym określenie "stało się" oznacza ujawnienie przyczyny, która w chwili wniesienia skargi nie istniała, a wystąpiła dopiero w toku rozpoznania sprawy. Stosownie zaś do art. 54 § 3 P.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W przypadku skargi na decyzję, uwzględniając skargę w całości, organ uchyla zaskarżoną decyzję i wydaje nową decyzję. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe, jeśli w jego toku wystąpią zdarzenia, w następstwie których przestanie istnieć sprawa sądowoadministracyjna i wydanie wyroku stanie się zbędne lub niedopuszczalne. Na gruncie tego przepisu chodzi o zdarzenia będące przeszkodami o charakterze trwałym, powodującymi niemożność lub niecelowość dalszego prowadzenia postępowania. Postępowanie sądowe może stać się bezprzedmiotowe z różnych przyczyn, do których należy zaliczyć przykładowo wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji (postanowienia) przez organ, który wydał tę decyzję, w ramach tzw. samokontroli (art. 54 § 3 p.p.s.a.), wygaśnięcie decyzji (postanowienia), będącej przedmiotem skargi albo wygaśnięcie decyzji obarczonej terminem ustawowym lub ustalonym w decyzji, bądź ziszczenie się skutku tejże decyzji (postanowienia) (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2004, s. 235; T. Woś, H. Knysiak, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2005, s. 495 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2005 roku, sygn. akt II OSK 85/05, powołane orzeczenie jest opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Z informacji i akt przekazanych przez organ wynika, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy wypełniając dyspozycję art. 54 § 3 p.p.s.a. postanowieniem z dnia 1 czerwca 2023 r. uchylił zaskarżone postanowienie z dnia 11 kwietnia 2023 r. i uznał, że odwołanie od decyzji Naczelnika Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Toruniu z dnia 17 lutego 2023 r. zostało wniesione z zachowaniem terminu. Uwzględnienie skargi w całości przez organ spowodowało, że dalsze postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe. Do okoliczności uzasadniających umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. należy bez wątpienia uwzględnienie skargi przez organ w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. (tzw. autokontrola). Powoduje ona bowiem wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego aktu lub czynności, co czyni zbędnym dalsze procedowanie w sprawie. Podkreślić trzeba, że w razie wydania nowego rozstrzygnięcia, służy na nie odrębna skarga do sądu administracyjnego, co należycie chroni prawa strony skarżącej. Wobec powyższego postępowanie sądowe jako bezprzedmiotowe podlega w niniejszej sprawie umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., o czym postanowiono w pkt 1 sentencji niniejszego orzeczenia. O kosztach postępowania sądowoadministracyjnego, na które składają się kwota uiszczonego wpisu od skargi w wysokości 100 zł oraz wynagrodzenie radcy prawnego w kwocie 480 zł, orzeczono jak w pkt 2 sentencji postanowienia, na podstawie art. 201 § 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.