I SA/Bd 27/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia długu celnego postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych I SA/Bd 27/10 UZASADNIENIE Wraz ze skargą na wskazaną wyżej decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia długu celnego wpłynął urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym M.G. domaga się zwolnienia od kosztów sądowych. Odpowiadając na wezwanie Sądu z dnia 04 lutego 2010 r. skarżący podał żądane informacje oraz dokumenty. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie, gdyż skarżący przekonał, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do przyznania pomocy prawnej. Zgodnie z dyspozycją art.199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz . U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., strony postępowania ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej. Ustawodawca jako odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony stworzył instytucję pomocy prawnej, która ma zagwarantować możliwość realizacji konstytucyjnego prawa do Sądu, wyrażonego w art. 45 ust.1 Konstytucji ( Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz.483 ze zm.). Instytucja ta – uregulowana w oddziale 2 rozdziału 3 p.p.s.a.- stanowi lex specialis względem normy z art.199 p.p.s.a. Z kolei art. 246 p.p.s.a. określa przesłanki przyznania prawa pomocy. Zgodnie z § 1 pkt 2 wskazanego artykułu osobie fizycznej można przyznać pomoc prawną w zakresie częściowym dopiero wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym ( art.245 § 3 p.p.s.a.). Wyjaśnić należy też, że przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, że nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. W orzecznictwie ugruntowany został pogląd, że omawiana instytucja ma charakter wyjątkowy i może być stosowana tylko wobec osób znajdujących się w obiektywnie trudnej sytuacji materialnej. Mając na względzie ustalenia faktyczne dokonane w niniejszym postępowaniu stwierdzić trzeba, że możliwości płatnicze M.G. są znacznie ograniczone. Wyjaśnić należy, że sprawę rozważono całościowo, również na tle trwającej wobec wnioskującego egzekucji, która ogranicza możliwości zdobycia środków pozwalających na opłacenie procesu. Wydatki, do poniesienia których skarżący jest zobligowany na obecnym etapie postępowania, a więc opłacenie wpisu od skargi, sprowadzają się do kwoty 500 zł. Przystępując do oceny możliwości płatniczych, pierwszej kolejności należy zauważyć, że strona pozostaje w gospodarstwie domowym z żoną oraz 13-letnim synem. Jak wynika z dostarczonych dokumentów dochód rodziny oscyluje w wysokości około 3000 zł miesięcznie netto. Skarżący wykazał w zeznaniu podatkowym za rok ubiegły, że będąc udziałowcem w spółce cywilnej [...] w G. uzyskał dochód w kwocie 32039,78 zł. Z informacji o rocznym dochodzie żony zatrudnionej na stanowisku pielęgniarki w Domu Pomocy Społecznej [...] w G.wynika, że wyniósł on 25438,62 zł. Odnośnie natomiast wysokości miesięcznych kosztów utrzymania zainteresowany wyszczególnił, że ponosi następujące wydatki: abonament TVK-38,50 zł, energia – 340,55 zł, czynsz za mieszkanie lokatorskie – 627,98 zł, abonament Internet – 55 zł, zakup leków– 100 zł. Jak wynika z wniosku, skarżący spłaca kredyt zaciągnięty w roku ubiegłym na pokrycie kosztów leczenia żony oraz syna. Okoliczności te znajdują potwierdzenie w treści przedstawionych kart leczenia szpitalnego, przy czym wnioskujący nie wskazał, w jakiej wysokości spłaca raty udzielonej przez bank pożyczki. Dodatkowo skarżący przypomniał, że toczy się wobec niego egzekucja komornicza w sprawie zainicjowanej przez organ celny w 2002 r. Mając na względzie dane zawarte w aktach administracyjnych sprawy zauważyć trzeba, że Dyrektor Izby Celnej umorzył jedynie postępowanie egzekucyjne dotyczące zaległości w podatku akcyzowym. W kontekście przesłanek przyznania prawa pomocy referendarz wziął pod uwagę fakt, że strona nie posiada majątku oraz oszczędności, jak również, że ponosić musi nie tylko wydatki związane z utrzymaniem lokalu mieszkalnego, ale również inne, związane z zaspokojeniem elementarnych potrzeb bytowych. Kierując się powyżej wymienionymi względami, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art.258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.