I SA/Bd 270/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanawia: odrzucić skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] r. odmówił umorzenia skarżącemu B.K. należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy wraz z odsetkami. Podstawę prawną tego rozstrzygnięcia stanowił art. 83 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 432) oraz art. 1 ust. 13 pkt 2 ustawy z dnia 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (Dz. U. z 2012 r., poz. 1551). W decyzji zawarto pouczenie, iż przysługuje od niej odwołanie do Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w B., ul. T. [..]. Odwołanie należy wnieść za pośrednictwem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Po tym terminie decyzja staje się prawomocna i nie będzie można jej zaskarżyć do sądu. Pomimo pouczenia skarżący w terminie wniósł skargę do tut. Sądu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu. Analogiczne kwestie prawne były już przedmiotem rozważań sądów administracyjnych, np. w wyrokach z dnia 17 sierpnia 2015 r., sygn. akt I SA/Kr 1061/15; z dnia 20 listopada 2015 r., sygn. akt II SA/Op 458/15; z dnia 27 listopada 2019 r., sygn. akt V SAB/Wa 14/19. Sprawach tych skargi były odrzucane. Wskazać należy, że na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Należy zwrócić uwagę, iż w sprawie skarżącego organ orzekał na podstawie przywołanej powyżej ustawy z dnia 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (dalej: "ustawa abolicyjna"). Skarżący złożył wniosek o umorzenie należności w trybie ustawy abolicyjnej, a organ decyzją z dnia 1 września 2020 r. warunkowo umorzył część zaległych składek. W związku z tym, że skarżący nie dopełnił warunku, zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. organ odmówił umorzenia wnioskowanych należności z tytułu składek. Podstawę prawną takiego działania stanowił art. 1 ust. 13 pkt 2 ustawy abolicyjnej. Co istotne, zgodnie z treścią art. 1 ust. 16 ustawy abolicyjnej od decyzji, o których, mowa w ust. 8 i 13, przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i na zasadach określonych w art. 83 ust. 2, 3 i 5-7 ustawy wymienionej w ust. 1 (czyli ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Przywołane przepisy przewidują tryb odwołania do sądu powszechnego na zasadach określonych w Kodeksie postępowania cywilnego. Należy podkreślić, iż zaskarżona decyzja zawierała właściwe pouczenie. Podkreślenia wymaga, że w treści art. 1 ust. 16 ustawy abolicyjnej ustawodawca wyraźnie wskazał, że od decyzji przysługuje odwołanie (a nie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy), ale co istotniejsze, wskazał na konkretne przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, przewidujące tryb zaskarżenia decyzji wydanych przez Zakład w indywidualnych sprawach, a to: art. 83 ust. 2, 3 i 5-7 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Jak widać w regulacji tej pominięto art. 83 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, który to przepis przewiduje możliwość wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozpoznawanego na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego i w konsekwencji możliwości zaskarżenia decyzji Zakładu wydanych na podstawie art. 83 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych do sądu administracyjnego. Powyższe oznacza w sposób niebudzący wątpliwości, iż od decyzji wydanych na podstawie art. 1 ust. 13 ustawy abolicyjnej (jak w niniejszej sprawie) ustawodawca przewidział tryb odwołania do sądu powszechnego. Ponadto należy podkreślić, że w niniejszej sprawie nie ma zastosowania § 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1773). Na mocy tego przepisu rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zostało przekazane wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę, jednak odnosi się ono wyłącznie do zamkniętego katalogu spraw, których przedmiotem jest umorzenie, odroczenie terminu płatności lub rozłożenie na raty należności z tytułu składek określonych w art. 28 i art. 29 u.s.u.s. Natomiast przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wydana w oparciu o art. 83 ust. 1 pkt 3 u.s.u.s. w związku z art. 1 ust. 13 pkt 2 ustawy abolicyjnej. Wobec powyższego trzeba stwierdzić, że sprawa nie dotyczy przedmiotu wskazanego w powyższym rozporządzeniu. W związku z tym, że sprawa niniejsza nie należy do właściwości sądu administracyjnego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd skargę odrzucił.