I SA/Bd 298/13
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2013-07-11
Skład orzekający: Mariusz Pawełczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy referendarz sądowy może odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli strona skarżąca nie zastosuje się do wezwania do złożenia dodatkowych informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej i finansowej, mimo że następnie uiściła wpis od skargi?Ratio decidendi
Referendarz sądowy ma prawo odmówić przyznania prawa pomocy, jeśli strona skarżąca nie zastosuje się do wezwania do złożenia dodatkowych informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej i finansowej, nawet jeśli następnie uiściła wpis od skargi. Niewykonanie wezwania skutkuje brakiem możliwości oceny, czy strona faktycznie nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, co stanowi przesłankę do odmowy przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca C. B. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Po złożeniu oświadczenia o stanie rodzinnym, referendarz sądowy wezwał ją do uzupełnienia informacji, jednak wezwanie pozostało bez odpowiedzi. Mimo to, skarżąca uiściła wpis od skargi. Ostatecznie referendarz odmówił przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi C. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] 2013 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy
W odpowiedzi na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału wzywające do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach sporządzonym na urzędowym formularzu PPF wnioskodawczyni podała, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, którego miesięczny dochód stanowi kwota [...] zł brutto. Skarżąca oświadczyła, że nie posiada żadnych oszczędności, przedmiotów wartościowych oraz nieruchomości.
Zarządzeniem z dnia 17 maja 2013r. referendarz sądowy wezwał skarżącą do złożenia dodatkowych informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej i finansowej. Powyższe wezwanie pozostało bez odpowiedzi. W dniu 28 maja 2013r. skarżąca uiścił wpis od skargi w kwocie 100 zł.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) – dalej zwana "p.p.s.a." - prawo pomocy w zakresie częściowym, czyli takim, jakiego przyznania domagała się skarżąca, może zostać przyznane, w razie wykazania przez wnioskodawcę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W razie jednak, gdyby treść oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, obligatoryjnie składanego wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy (art. 252 § 1 p.p.s.a.) nie zawierała danych wystarczających do oceny, bądź też nasuwała by wątpliwości co do rzeczywistego stanu majątkowego strony i jej zdolności płatniczych, referendarz sądowy zgodnie z art. 255 p.p.s.a. zobligowany jest do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia tych okoliczności poprzez wezwanie strony do złożenia konkretnie określonych dokumentów i oświadczeń i dopiero w oparciu o taki materiał dowodowy wydaje rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy.
Niezastosowanie się przez stronę do wezwania referendarza sądowego wystosowanego w trybie wyznaczonym przez art. 255 p.p.s.a. ma ten skutek, że referendarz sądowy nie może skorzystać ze wszystkich koniecznych do rozstrzygnięcia wniosku oświadczeń bądź dokumentów źródłowych. Ich brak powoduje, że materiał dowodowy w dalszym ciągu jest niekompletny, a zatem niewystarczający do sprawdzenia, czy twierdzenie strony o niemożności poniesienia kosztów postępowania znajduje odzwierciedlenie w rzeczywistości. Konsekwencją procesową takiego stwierdzenia może być nieuwzględnienie wniosku w jego pełnym zakresie, a nawet odmowa przyznania prawa pomocy (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 3, Warszawa 2008, str. 613-614 i powołane tam orzecznictwo).
W przedmiotowej sprawie, oświadczenia zawarte we wniosku skarżącej złożone na urzędowym formularzu PPF, były niewystarczające do oceny czy strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dlatego też niezbędne okazało się wezwanie strony skarżącej do nadesłania dokumentów i złożenia oświadczeń pozwalających na lepszą ocenę jej sytuacji majątkowej. Mając na uwadze, że wezwanie nie zostało przez skarżącą wykonane, uznać należy, że nie wykazała ona, iż ustawowa przesłanka przyznania tego prawa w odniesieniu do jej osoby wystąpiła. W tym stanie rzeczy nastąpił brak możliwości porównania wysokości obciążeń finansowych, z jakimi wnioskodawczyni powinna się liczyć w postępowaniu sądowym z jej rzeczywistymi możliwościami płatniczymi. W konsekwencji, brak ten wykluczył dokonanie oceny czy zaistniały przesłanki uprawniające do udzielenia skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Wskazać również należy, że w dniu 28 maja 2013r. skarżąca uiścił wpis od skargi w kwocie 100 zł. Z powyższego wynika, że ze skarżąca odstąpiła od wykazania przesłanek przyznania prawa pomocy.
Z tych powodów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło