I SA/Bd 308/13
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2013-07-01
Skład orzekający: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług jest uzasadnione, gdy jego wykonanie może doprowadzić do likwidacji spółki i utraty przez nią zdolności do dalszego funkcjonowania?Ratio decidendi
Wstrzymanie wykonania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług jest uzasadnione, gdy jego wykonanie może doprowadzić do znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, w tym do likwidacji spółki i utraty przez nią zdolności do dalszego funkcjonowania. Sąd bierze pod uwagę nie tylko możliwość zwrotu świadczenia, ale także realne zagrożenie dla bytu przedsiębiorstwa i jego pracowników.Stan faktyczny
Spółka Jawna B., R., W. N.-B. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. utrzymującą w mocy decyzję określającą jej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za 2010 r. na kwotę ponad 17,6 mln zł. Wraz ze skargą wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując brak środków na jej uiszczenie, zajęcie rachunków bankowych i możliwość skierowania egzekucji do aktywów spółki, co doprowadziłoby do jej likwidacji, utraty renomy oraz zwolnienia 21 pracowników, w tym osób niepełnosprawnych.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
w składzie następującym: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski po rozpoznaniu w dniu 01 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B., R., W. N.-B.Spółka Jawna o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi B., R., W. N.-B. Spółka Jawna na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2010r. postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji
Decyzją z dnia 28 lutego 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. określającą Spółce Jawnej B., R., W. N.-B. w T. (stronie skarżącej) wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2010r. w łącznej kwocie 17.606.744 zł.
Wraz ze skargą na decyzję organu odwoławczego spółka pismem z dnia 02 kwietnia 2013r. wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu podniesiono, iż spółka nie posiada środków pieniężnych pozwalających na uiszczenie spornej kwoty, przekraczającej wraz z odsetkami i kosztami egzekucji 22,5 mln zł, bez utraty zdolności kontynuowania działalności, co w konsekwencji doprowadzi do nieuchronnej likwidacji. Wszystkie rachunki spółki, wraz ze znajdującymi się na nich niewielkimi środkami, zostały zajęte w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W konsekwencji egzekucja może zostać skierowana jedynie wobec aktywów spółki, których zajęcie i spieniężenie pozbawi spółkę zdolności dalszego funkcjonowania, generowania przychodów i obsługi bieżących i zaległych zobowiązań. Konsekwencją prowadzenia postępowania egzekucyjnego będzie zatem nieuchronnie likwidacja spółki, co pociągnie za sobą nie tylko wymierne szkody w majątku spółki i jej wspólników, ale także niewymierne szkody w zakresie utraty renomy i wiarygodności. Jednocześnie strona podniosła społeczny aspekt likwidacji spółki, wskazując, że będzie się to wiązało z utratą pracy przez jej pracowników. Aktualnie spółka zatrudnia 21 pracowników w przeważającej mierze osoby niepełnosprawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012 poz. 270, dalej p.p.s.a.), po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Postanowienie w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności (§4).
Podkreślić należy, że orzeczenie dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ma fakultatywny charakter, a więc sąd może, lecz nie musi wstrzymać wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nawet w wypadku, gdy występują w sprawie przesłanki przewidziane w powołanym wyżej przepisie, od zaistnienia których ustawodawca uzależnia wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.
Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Ustawa wymienia w tym przepisie dwie przesłanki: 1) niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz 2) niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji zgodnie z art. 61 § 3 ww. ustawy jest zatem wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę majątkową, a także niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń i okoliczności świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione.
W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca swój wniosek o wstrzymanie zaskarżonej decyzji uzasadniła w sposób przekonujący, podając okoliczności, które świadczą o zasadności udzielenia ochrony tymczasowej.
Rozpatrując niniejszy wniosek Sąd uznał, że ustawowo określone zagrożenia mogą w wypadku spółki potencjalnie wystąpić. Wykonanie objętej skargą decyzji spowoduje bowiem ubytek w majątku skarżącej, który może być, w ocenie Sądu, równoznaczny z powstaniem trudnych do odwrócenia skutków czy wyrządzeniem znacznej szkody w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Wprawdzie przedmiot sporu stanowi świadczenie pieniężne, które z natury rzeczy jest odwracalne, co oznacza - w wyniku ewentualnego uwzględnienia skargi - zwrot należności z odsetkami, jednak Sąd wziął pod uwagę fakt, że wynikająca z zaskarżonej decyzji kwota należności wynosi 17.606.744 zł. O złej kondycji strony świadczą złożone do niniejszej sprawy dokumenty, tj. wyciągi z posiadanych rachunków bankowych, z których wynika, że spółka nie posiada wolnych środków, zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunków bankowych spółki, zestawienie rachunku zysków i strat za okres od stycznia do lutego 2013r.
W tej sytuacji nie można wykluczyć, że doprowadzenie do realizacji obowiązku zapłaty kwot wynikających z zaskarżonej decyzji przed rozpoznaniem skargi - choćby w postępowaniu egzekucyjnym mogłoby doprowadzić do ewentualnej sprzedaży majątku, co z kolei mogłoby skutkować trudnymi do odwrócenia dla strony skutkami.
W orzecznictwie NSA podkreśla się, że ryzyko spowodowania postępowaniem egzekucyjnym likwidacji działalności gospodarczej, może skutkować orzeczeniem o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (por. postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 2005 r., sygn. akt I FZ 633/05, postanowienie NSA z dnia 11 czerwca 2008 r., II FZ 208/08). Jest to bowiem skutek trudny do odwrócenia i wysoce dotkliwy.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło