I SA/Bd 327/10

I SA/Bd 327/10 POSTANOWIENIE Dnia 27 maja 2010 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia oświadczenia postanowił odmówić przyznania prawa pomocy I SA/Bd 327/10 UZASADNIENIE Wraz ze skargą na wskazane wyżej postanowienie R.L. wniósł o przyznanie prawa pomocy. Opisując swoją sytuację rodzinną oświadczył, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną, która nie osiąga dochodów, teściem – emerytem oraz synem. Dochód rodziny, łącznie ze świadczeniem emerytalnym ( 750 zł) oszacował na kwotę 2.550 zł. W motywach wniosku podał, że obecnie poniósł znaczne nakłady związane z produkcją rolną, a na zakup nawozów oraz środków ochrony roślin zaciągnął kredyt w banku. Wnioskujący ponosi również koszty utrzymania studiującego syna. Jako majątek wymienił: dom, 19,29 ha nieruchomości rolnej oraz chlewnię i garaże. Pismo Sądu z dnia 21 kwietnia 2010 r., którym został wezwany do przedłożenia dodatkowych dokumentów oraz wyjaśnień skarżący pozostawił bez odpowiedzi. W sprawie zważono, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie ze względu na brak należytej aktywności wnioskującego. Zauważyć trzeba, że prawo pomocy jest szczególną instytucją, która ma na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu podmiotom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Wskazać jednak należy, że prawo to nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń. Skarżący ubiega się o przyznanie pomocy prawnej w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Zgodnie z przepisem art.246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz . U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym może zostać przyznane osobie fizycznej, gdy ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z treści przywołanego przepisu wynika, że przez użycie sformułowania "wykaże" ustawodawca przesunął ciężar udowodnienia okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy na stronę. Zatem postępowanie, którego przedmiotem jest kwestia udzielenia pomocy z budżetu państwa charakteryzuje się (przynajmniej od teoretycznej strony) współdziałaniem Sądu i strony. W tym zakresie podział ról pomiędzy te podmioty jest następujący: inicjatywa wszczęcia postępowania należy wyłącznie do strony i w związku z tym zobowiązana jest ona do dostarczenia "materiału" celem oceny zasadności jej żądań, natomiast referendarz sądowy ma ocenić w oparciu o dostarczone dane, ewentualnie o okoliczności znane z urzędu, a także doświadczenie życiowe i zasady logiki, czy zgłoszone żądanie w świetle odpowiednich przepisów jest zasadne. W niniejszej sprawie referendarz uznał, że samo oświadczenie strony zawarte w urzędowym formularzu wniosku nie jest wystarczające dla stwierdzenia, że ubiegający nie posiada jakichkolwiek środków na opłacenie kosztów zainicjowanego postępowania. W orzecznictwie ugruntowany został pogląd, że przyznanie pomocy prawnej w zakresie całkowitym ma charakter wyjątkowy i może być stosowane tylko wobec osób znajdujących się w obiektywnie szczególnie trudnej sytuacji materialnej, które nie posiadają wystarczających środków na zabezpieczenie bieżącej egzystencji, a więc osób nieposiadających żadnych, lub bardzo znikome dochody. W formularzu PPF zawarte zostały informacje z których wynika, że skarżący jest właścicielem nieruchomości rolnej o znacznej powierzchni - 19 ha, która daje możliwość uzyskiwania pożytków. Z tej przyczyny zostały podjęte wobec wnioskującego, celem dokonania szczegółowych ustaleń dodatkowe działania, co umożliwia przepis art. 255 p.p.s.a. Zgodnie z jego brzmieniem, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252 p.p.s.a okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów. Zauważyć należy, że skarżący został szczegółowo poinstruowany w piśmie Sądu z dnia 21 kwietnia 2010 r. jakimi konkretnymi środkami dowodowymi może uprawdopodobnić zaistnienie przesłanek, o których mowa w art.246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Jak wynika z akt sprawy, nie wypełnił on wezwania Sądu jak i nie podał przyczyn takiego faktu. Należy wobec tego uznać, że zainteresowany przestawił swojej aktualnej sytuacji finansowe i nie jest możliwe jej ustalenie wyłącznie w oparciu o informacje umieszczone na formularzu PPF. Reasumując, negatywne konsekwencje takiego stanu rzeczy przejawiają się w odmowie przyznania prawa pomocy, gdyż wnioskujący nie wypełnił obciążających go z mocy art.246 §1 pkt 1 w związku z art.255 p.p.s.a obowiązków. W świetle poczynionych powyżej uwag, na podstawie 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.