I SA/Bd 331/14
WyrokWSA w Bydgoszczy2014-07-08
Skład orzekający: Ewa Kruppik-Świetlicka, Leszek Kleczkowski, Urszula Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny zasadnie odmówił uznania zarzutów strony złożonych w postępowaniu egzekucyjnym, gdy stanowisko wierzyciela w tej sprawie jest wiążące dla organu egzekucyjnego i odwoławczego?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny zasadnie odmówił uznania zarzutów strony, ponieważ zgodnie z art. 33 pkt 1-5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów jest wiążące dla organu egzekucyjnego i organu odwoławczego. W sytuacji, gdy wierzyciel uznał zarzuty za nieuzasadnione, organ egzekucyjny nie jest uprawniony do kwestionowania tego stanowiska.Stan faktyczny
W sprawie toczyło się postępowanie egzekucyjne wobec majątku E. I. na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego oraz Burmistrza Sz. Skarżący zarzucił organowi egzekucyjnemu naruszenie prawa, wskazując m.in. na realizację zajęcia wierzytelności przed doręczeniem zawiadomienia o zajęciu i odpisów tytułów wykonawczych, a także na toczące się postępowania dotyczące umorzenia należności i renty. Naczelnik Urzędu Skarbowego przekazał skargę Dyrektorowi Izby Skarbowej, a zarzuty dotyczące prowadzenia egzekucji zostały przekazane wierzycielom. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego odrzucił zarzuty. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił uznania zarzutów, co zostało utrzymane w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej. Skarżący wniósł skargę do WSA, kwestionując m.in. wadliwość postanowienia wierzyciela.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant Asystent sędziego Agnieszka Kujawa po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 08 lipca 2014r. sprawy ze skargi E. I. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uznania zarzutów. 1. oddala skargę 2. zasądza od Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rzecz adwokata P. K. kwotę [...] zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w N. nad N. prowadzi wobec majątku E. I.postępowanie egzekucyjne w oparciu o:
- tytuły wykonawcze wystawione [...]. przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Placówka terenowa w Ż. o numerach: [...] obejmujące zaległe składki na ubezpieczenie społeczne rolników
- tytuły wykonawcze wystawione przez Burmistrza Sz. o numerach: [...]
W toku postępowania organ egzekucyjny dwoma zawiadomieniami: z dnia [...]. dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego zobowiązanego w banku [...] oraz w Banku [...] w Sz.. Egzemplarze zawiadomień wraz z odpisami tytułów wykonawczych doręczono skarżącemu w dniu [...]r. Realizując zajęcie wierzytelności Bank [...]w Sz. dnia [...]. przekazał organowi egzekucyjnemu kwotę [...], co zaspokoiło wszystkie dochodzone należności wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami egzekucyjnymi. W związku z powyższym organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia [...]. [...] uchylił zajęcie wierzytelności dokonane w Banku [...]
W dniu [...]. do Naczelnika Urzędu Skarbowego w N.nad N. wpłynęło pismo z dnia [...]., w którym skarżący wskazał, że dochodzone należności są przedmiotem sporu z wierzycielem, oraz że nadal toczy się prowadzone przez Burmistrza Sz. postępowanie w sprawie umorzenia zaległości z tytułu łącznego zobowiązania pieniężnego wszczęte wnioskiem z dnia [...]., bowiem kluczowym jest dokonanie ustalenia, czy zobowiązany prowadzi gospodarstwo rolne. W piśmie tym podkreślił również, że odebrano mu prawo dostępu do drogi, co uniemożliwia prowadzenie gospodarstwa rolnego. Ponadto wskazał, że w Sądzie Okręgowym w B. IV Wydział Pracy toczy się sprawa o sygn. akt [...]
W odpowiedzi na wezwanie organu strona dodatkowo wyjaśniła, że wnosi
o rozpatrzenie podania stosownie do przepisów art. 33 pkt 2 oraz art. 54 § 1 ustawy
z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U.
z 2012r. poz. 1015 ze zm.), dalej "u.p.e.a."
Ponadto, zarzuciła organowi egzekucyjnemu naruszenie prawa z uwagi na to, że zajęcie egzekucyjne dokonane w Banku [...] w Sz. zostało zrealizowane na dwa tygodnie przed doręczeniem zobowiązanemu zawiadomienia
o zajęciu i odpisów tytułów wykonawczych. Zauważyła, że w konsekwencji doszło do bezprawnego rozporządzenia terminowym wkładem oszczędnościowym. Skarżący stwierdził, że egzekucję prowadzono na podstawie tytułów wykonawczych, wystawionych niezgodnie z istniejącym stanem faktycznym, w trakcie toczącego się postępowania o umorzenie podatku oraz postępowania w Sądzie w sprawie renty
z KRUS. Podkreślił, że sprawy te pozostają ze sobą w ścisłym związku.
Mając na uwadze wyjaśnienia strony, Naczelnik Urzędu Skarbowego w N. nad N. przekazał skargę na czynność egzekucyjną, o której mowa w art. 54 § 5 u.p.e.a. celem załatwienia zgodnie z właściwością Dyrektorowi Izby Skarbowej
w B., natomiast zarzutom w sprawie prowadzenia egzekucji nadano odrębny, właściwy dla tego rodzaju środków prawnych bieg.
Organ egzekucyjny uwzględniając treść art. 34 § 1 powołanej ustawy, wniesione zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego przekazał Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego oraz Burmistrzowi Sz. celem wyrażenia przez wierzycieli stanowiska w zakresie zgłoszonych zarzutów.
Postanowieniem z dnia [...]. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego odrzucił zarzuty.
W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Skarbowego w N. nad N. postanowieniem z dnia [...]. odmówił uznania zarzutów zgłoszonych
w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych dnia [...]. przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Placówka Terenowa w Ż. Nr [...] .obejmujących zaległe składki na ubezpieczenie społeczne rolników w łącznej kwocie [...] zł należności głównej oraz odsetki za zwłokę obliczone na dzień wystawienia tytułów wykonawczych w wysokości [...] zł
We wniesionym zażaleniu skarżący zarzucił, że egzekucję przeprowadzoną dnia [...] dokonano bez wiążącej prawomocnej wypowiedzi wierzycieli i na dwa tygodnie przed doręczeniem zobowiązania.
Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu, na wstępie wyjaśnił, że zaskarżonym postanowieniem dokonano rozstrzygnięcia w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w sprawie prowadzenia egzekucji na postawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Placówka Terenowa w Ż., natomiast zarzuty
w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Burmistrza Sz. stanowią przedmiot odrębnego postępowania. Ponadto, Dyrektor wskazał, że postanowieniem z dnia [...]. oddalił złożoną przez E. I. skargę na czynności egzekucyjne.
Organ wyjaśnił, że z uwagi na wskazanie przez stronę, iż podstawę wniesienia zarzutów stanowi art. 33 pkt 2 u.p.e.a., tj. odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej, organ egzekucyjny zobowiązany był na podstawie art. 34 § 1 tej ustawy wystąpić do wierzyciela o zajęcie stanowiska w sprawie zgłoszonych zarzutów. Podkreślił, że stanowisko wierzyciela odnośnie zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 pkt 1-5 jest wiążące dla organu egzekucyjnego oraz dla organu odwoławczego właściwego do rozpatrzenia zażalenia na postanowienie w sprawie zarzutów.
Dyrektor podał, że postanowieniem z dnia [...]. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego uznał zarzuty za nieuzasadnione. Podniósł, że skarżący jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha. Od [...]. odzyskał zdolność do pracy, w związku z tym utracił prawo do renty rolniczej i od tego dnia został objęty ubezpieczeniem społecznym rolników z mocy ustawy. Natomiast
z uwagi na to, że nie uregulował należnych składek wystawiono tytuły wykonawcze. Ponadto organ wskazał, że skarżący nie wnioskował o zastosowanie ulg w spłacie
w formie układu ratalnego, co mogłoby skutkować zawieszeniem postępowania egzekucyjnego. Jednocześnie w treści pouczenia postanowienia wskazano, że jest ono ostateczne.
W związku z powyższym, w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej, organ egzekucyjny z uwagi na treść art. 34 § 4 u.p.e.a., po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela zasadnie orzekł o odmowie uznania zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym. Podkreślił, że także nie jest on uprawniony do kwestionowania stanowiska wyrażonego przez wierzyciela w związku ze zgłoszonymi zarzutami.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy E. Iń. nie zawarł zastrzeżeń odnoszących się do zaskarżonego postanowienia. W jej treści odniósł się natomiast do postanowienia Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...]., zawierającego stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów wskazując, że Prezes jednoinstancyjnym postanowieniem orzekł odrzucić zarzuty. Niemniej zażalenie na to postanowienie, mimo iż było ono w ocenie skarżącego wadliwe i niezgodne ze stanem faktycznym, z uwagi na niezgodne z prawem pouczenie nie zostało wniesione. Ponieważ postanowienie to sankcjonuje niepodpisaną ani przez Prezesa KRUS, ani z jego upoważnienia, decyzję z dnia [...]. bez pouczenia, co do prawa wniesienia odwołania, zatem decyzja ta nie powinna stanowić dowodu w sprawie i podstawy roszczeń.
Skarżący podkreślił również, że twierdzenie wierzyciela, iż odzyskał zdolność do pracy w gospodarstwie rolnym i w związku z tym utracił prawo do renty rolniczej, będzie uzasadnione dopiero po stwierdzeniu tego faktu w decyzji zainicjowanej wnioskiem z dnia 2 stycznia 2008r. o kontynuowanie renty z powodu trwałej i progresywnej choroby.
W końcowej części skargi strona zawarła prośbę o uwzględnienie jego sytuacji zdrowotnej i brak środków na leczenie i egzystencję, wnosząc o umorzenie postępowania egzekucyjnego i zobowiązanie organu do zwrotu wyegzekwowanych kwot i zasądzenie na rzecz powoda kwoty 1 000 zł tytułem utraconych korzyści i poniesionych strat spowodowanych egzekucją oraz o umorzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje :
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działania administracji publicznej pod kątem zgodności tych działań z prawem.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270), zwanej dalej "p.p.s.a." kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem.
W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Mając powyższe na względzie należy stwierdzić, że w sprawie nie doszło do naruszenia prawa, co oznacza, że skarga podlega oddaleniu.
Istota sporu sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy organ egzekucyjny zasadnie odmówił uznania zarzutów strony złożonych w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych w dniu [...]r. przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Placówka Terenowa w Ż. obejmujących zaległości w składkach na ubezpieczenie społeczne w łącznej kwocie [...]zł wraz z odsetkami w wysokości [...] zł.
Podstawą wniesienia zarzutów stanowi art. 33 pkt 2 u.p.e.a., tj. odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej, organ egzekucyjny zobowiązany był na podstawie art. 34 § 1tej ustawy wystąpić do wierzyciela o zajęcie stanowiska w sprawie zgłoszonych zarzutów. Zgodnie z art. 33 pkt 1-5 stanowisko wierzyciela jest wiążące dla organu egzekucyjnego oraz dla organu odwoławczego właściwego do rozpatrzenia zażalenia na postanowienie w sprawie zarzutów.
Jak wynika z akt sprawy Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego postanowieniem z dnia [...]. uznał zarzuty strony za nieuzasadnione.
Organ podał, że skarżący jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni
[...] ha. Wskazał, że skarżący od [...] odzyskał zdolność do pracy, w związku z tym utracił prawo do renty rolniczej i od tego dnia został objęty ubezpieczeniem społecznym rolników z mocy ustawy. Od tego dnia skarżący nie uregulował należnych składek, dlatego wystawiono tytuły wykonawcze. Ponadto organ wskazał, że skarżący nie wnioskował o zastosowanie ulg w spłacie w formie układu ratalnego, co mogłoby skutkować zawieszeniem postępowania egzekucyjnego. Jednocześnie w treści pouczenia postanowienia wskazano, że jest ono ostateczne.
Przystępując do rozpatrzenia niniejszej sprawy wskazać należy, że dotyczy ona wyłącznie odmowy uznania zarzutów w sprawie egzekucyjnej. Nie dotyczy ona pozbawienia strony dostępu do drogi ani uznania skarżącego za osobę zdolną do prowadzenia gospodarstwa rolnego. Powyższe kwestie są przedmiotem innych postępowań przed innymi organami czy sądami.
Jak wynika z akt sprawy skarżący zgłosił zarzuty co do prowadzonego wobec niego postępowania egzekucyjnego opierając swe zarzuty na faktach, które są przedmiotem innych postępowań. Wskazał, że zarzuty opiera na przepisie art. art. 33 pkt 2 u.p.e.a., tj. odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej. W związku z czym organ egzekucyjny zobowiązany był na podstawie art. 34 § 1 tej ustawy wystąpić do wierzyciela o zajęcie stanowiska w sprawie zgłoszonych zarzutów. Zgodnie z art. 33 pkt 1-5 stanowisko wierzyciela jest wiążące dla organu egzekucyjnego oraz dla organu odwoławczego właściwego do rozpatrzenia zażalenia na postanowienie w sprawie zarzutów.
Jak wynika z akt sprawy Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego postanowieniem z dnia [...]. uznał zarzuty strony za nieuzasadnione.
W związku z powyższym, w ocenie Sądu z uwagi na treść art. 34 § 4 u.p.e.a., organ po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela zasadnie orzekł o odmowie uznania zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym, gdyż - jak trafnie wskazał - nie jest uprawniony do kwestionowania stanowiska wyrażonego przez wierzyciela w związku ze zgłoszonymi zarzutami. Porównaj wyrok NSA w sprawie II GSK 1490/10 z 18 stycznia 2012r.
Mając powyższe na względzie Sąd uznaje stanowisko organów za prawidłowe
i zgodne z prawem. Skoro wierzyciel nie uznał za zasadne zarzuty skarżącego, a organ egzekucyjny na podstawie art. 33 pkt 1-5 cyt. ustawy był związany tym stanowiskiem to zdaniem Sądu organ odwoławczy zasadnie postanowieniem z dnia [...]. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w N. z dnia [...]. mocą którego nie uznano zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych wierzyciela tj. Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego.
Mając powyższe na względzie Sąd skargę oddalił. O kosztach na rzecz pełnomocnika z urzędu adwokata P. K. orzekł na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło